Beyləqan Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(020)-467/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Beyləqan rayon İş № 2(020)-467/2025 15.04.2025 BEYLƏQAN RAYON MƏHKƏMƏSİ Beyləqan Rayon Məhkəməsinin hakimi Nurullayev Ramiz Vəliş oğlunun sədrliyi, Quliyev Zaur Qulu oğlunun katibliyi, Cavabdeh- Cavabdeh iştirakı ilə, İddiaçı X3 Cavabdeh qarşı pul tələbinə dair mülki işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı X7 məhkəmədə iddia qaldıraraq Cavabdeh 12.000 manat məbləğində borc pulun və 140 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun alınıb ona verilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddiaçı X7 məhkəməyə ərizə göndərərək iddiasının müdafiə etdiyini, səhhəti ilə əlaqədar (gözündən əməliyyat olduğundan) məhkəməyə gələ bilməyəcəyini göstərmiş və işə onun iştirakı olmadan baxılıb iddiasının təmin olunmasını məhkəmədən xahiş etmişdir. İddiaçı X7 iddiasında göstərmişdir ki, Cavabdeh Beyləqan şəhərində tanımış və yaxın dostluq münasibətləri yaranmışdır. Cavabdeh xx.xx.2024-cü ildə yanına gələrək ondan 12.000 manat borc pul istəmişdir. Cavabdeh tanıdığı üçün ona borc olaraq 12000 manat məbləğində pul vermişdir. Cavabdeh rəsmi qəbz yazaraq söz vermişdir ki, aldığı 12.000 manat borc pulu 3 aya qaytaracaqdır. Lakin Cavabdeh indiyədək borca aldığı pulu qaytarmamışdır. Bununla da Cavabdeh pulunu qaytarması barədə üzərinə götürdüyü öhdəliyi yerinə yetirməmiş və hər dəfə müxdəlif bəhanələr gətirərək yaxın vaxtlarda pulunu qaytaracağını bildirərək aldatmışdır. Cavabdeh E.Cəfərov əvvəllər ondan borca pul alsada vaxtında qaytarmışdır. Borca verdiyi pulu dəfələrlə cavabdehdən tələb etsə də cavabdeh borcunu qaytarmamışdır. Cavabdeh hansısa evini satlığa qoyduğunu və ev satılan kimi borcunu qaytaracağını deyərək yalan vədlərlə onu aldatmışdır. Ona görə də, Cavabdeh 12.000 manat məbləğində borc pulun və 140 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun alınıb ona verilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında izahat verən Cavabdeh iddianı qismən qəbul etdi və izahatında göstərdi ki, o, Vəliyəddin Əzizovdan ehtiyacı olduğundan 14 iyun 2024-cü il tarixdə 3 ay müddətinə qaytarmaq şətilə 6.600 manat borca pul götürmüşdür. Pulu alarkən qəbz vermiş və qəbzi imzası ilə təsdiq etmişdir. Həmin qəbzdə iddiaçıdan 12.000 manat borc aldığını qeyd etmişdir. Borcunu ödəməkdən boyun qaçırmır, hissə-hissə borcunu qaytaracaqdır. İddaçıda olan qəbzi özü yazmış və imza etmişdir. Ona görə də qanuni qərar qəbul edilməsini məhkəmədən xahiş etdi. İş materiallarına əlavə edilmiş şəxsiyyət vəsiqəsinin surətindən görünür ki, X1 rayonunun Sarvanlar kəndində qeydiyyatdadır. İş materiallarına əlavə edilmiş Beyləqan rayon İHB-nin Beyləqan şəhər inzinati ərazi dairəsi üzrə nümayəndəsinin arayışından görünür ki, X2 rayonunda qeydiyyatda olmasına baxmayaraq Beyləqan şəhəri, M.Ə.Rəsulzadə küçəsi ev 176-da yaşayır. İddiaçı tərəfindən məhkəməyə təqdim edilmiş qəbzdən görünür ki, Cavabdeh iddiaçıya 12.000 manat borcu olmasına və borcunu 3 aya qaytaracağına dair qəbz vermiş və qəbzi imzası ilə təsdiq etmişdir. Həmin qəbz xx.xx.2024-cü il tarixdə tərtib edilmişdir. Məhkəmə iş üzrə toplanmış materialları nəzərdən keçirib, cavabdehin izahatını dinləyib, işə hüquqi və obyektiv qiymək verərək hesab edir ki, iddia təmin edilməli, Cavabdeh 12.000 manat məbləğində borc pul alınaraq iddiaçı X6 verilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 739.1-ci maddəsinə görə borc müqaviləsinə görə bir tərəf (borcverən) pul vəsaitinə və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər tərəfə (borcalana) verməyi öhdəsinə götürür, borcalan isə aldıqlarını müvafiq olaraq eyni məbləğdə pul vəsaiti və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borcverənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 742.1-ci maddəsinə görə borcalan borcu (həmçinin faizləri və (və ya) haqları) borc müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə və qaydada (bu Məcəllənin 740-cı maddəsi nəzərə alınmaqla) borcverənə qaytarmalıdır. Borc predmeti borcverənə və ya borcverənin göstərdiyi üçüncü şəxsə verildiyi gün, müqavilədə ayrı qayda nəzərdə tutulmamışdırsa, qaytarılmış hesab olunur. Borc müqaviləsinin predmeti pul vəsaiti olduqda və nağdsız qaydada qaytarıldıqda, borcun qaytarıldığı gün borc məbləğinin borcverənin, yaxud onun göstərdiyi üçüncü şəxsin hesabına xidmət göstərən kredit təşkilatının və ya digər şəxsin hesabına mədaxil edildiyi gün hesab olunur. Borcverənin və borcalanın və ya onun göstərdiyi üçüncü şəxsin hesabları eyni təşkilatda olduqda borc vəsaitinin borcverənin və ya onun göstərdiyi şəxsin hesabına mədaxil olduğu gün borcun qaytarıldığı gün hesab edilir. Həmin Məcəllənin 742.2-ci maddəsinə görə əgər borc müqaviləsində borcun qaytarılması üçün müddət müəyyən edilməmişdirsə, borcverən borcun qaytarılmasını istənilən vaxt tələb edə bilər. Borcverənin icra tələbini almış borcalan bir ay müddətində borcu qaytarmalı, habelə faizləri və (və ya) haqları ödəməlidir, bu şərtlə ki, tərəflərin razılaşması ilə daha uzun müddət nəzərdə tutulmasın. Həmin Məcəllənin 385.1-ci maddəsinə görə öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 425.1-ci maddəsinə görə öz hüquqlarını həyata keçirərkən və vəzifələrini icra edərkən tərəflərdən hər biri vicdanlılığın tələb etdiyi tərzdə, yəni şərtləşdirilmiş vaxtda və yerdə lazımi şəkildə, öhdəliyin şərtlərinə və bu Məcəllənin tələblərinə müvafiq surətdə, belə şərtlər və tələblər olmadıqda isə işgüzar adətlərə və ya adətən irəli sürülən digər tələblərə müvafiq surətdə hərəkət etməlidir. Həmin Məcəllənin 427.3-cü maddəsinə görə əgər öhdəlik onun icrası gününü və ya icra edilməli olduğu vaxt dövrünü nəzərdə tutursa və ya müəyyənləşdirməyə imkan verirsə, öhdəlik həmin gün və ya bu cür dövr ərzində istənilən an icra edilməlidir. Həmin Məcəllənin 430.1-ci maddəsinə görə əgər bu Məcəllədə ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, öhdəliyin icrasından birtərəfli imtinaya və onun şərtlərini birtərəfli dəyişdirməyə yol verilmir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəllənin 529.3-cü maddəsinə görə əgər borclu kreditora öhdəliyin təsdiqi üçün borc sənədi vermişdirsə, kreditor icranı qəbul edərkən həmin sənədi qaytarmalı, qaytarmaq mümkün olmadıqda isə bunu icranı təsdiq etmək üçün verdiyi sənəddə göstərməlidir. İcranın tamamilə və ya hissə-hissə qəbulunu təsdiqləyən sənəd qaytarılan borc sənədinin üstündə qeydlə əvəz edilə bilər. Borc sənədinin borcluda olması, nə qədər ki ayrı hal sübuta yetirilməyib, öhdəliyə xitam verildiyini təsdiqləyir. Cavabdeh məhkəmə iclasında verdiyi izahatında iddiaçıdan borca pul aldığını, qəbzi özü yazdığını və imzası ilə qəbzi təsdiq etdiyini bildirmişdir. Cavabdeh qəbzdə qeyd edilən məbləğdə deyil, iddiaçıdan 6.600 manat pul aldığını göstərdə, bu barədə məhkəməyə hər hansı bir sübut təqdim edə bilməmişdir. Hazırda qəbzin iddiaçıda olması və orada göstərilən məbləğ cavabdehin iddiaçıdan 12.000 manat borc pul almasını və həmin borcu qaytarmamasını sübut edir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 14.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə əsasən hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Həmin Məcəllənin 217.4-cü maddasinə görə məhkəmə (hakim) öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Beləliklə məhkəmə hesab edir ki, iddia tələbi əsaslı olduğundan təmin edilməli, Cavabdeh 12.000 manat məbləğində borc pul və dövlət rüsumu kimi ödənilmiş 140 manat alınaraq X6 ödənilməlidir. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 212-220, 227, 233.1 və 234-cü maddələrini rəhbər tutaraq məhkəmə Q ə t e t d i: İddia təmin edilsin. Cavabdeh 12.000 (on iki min) manat məbləğində borc pul və dövlət rüsumu kimi ödənilmiş 140 (yüz qırx) manat pul alınıb X6 verilsin. Qətnamədən tərəflərə onun surəti rəsmi qaydada verildiyi gündən 1(bir) ay müddətində (“Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinetdən istifadə edilməklə) Beyləqan rayon Məhkəməsi vasitəsilə Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən göstərilən müddət ərzində apellyasiya şikayəti verilmədikdə qətnamə həmin müddət bitdikdən sonrakı gün qanuni qüvvəyə minir. Hakim: Ramiz Nurullayev