Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bərdə rayonu İş № 2(021)-3211/2024 07.11.2024 BƏRDƏ RAYON MƏHKƏMƏSİ Məhkəmənin hakimi Ziya Yaşar oğlu Abdullayevin sədrliyi, Məhkəmə iclas katibi Məmmədova Aypara Adil qızının katibliyi, İddiaçı Şəmsəddin qızının iştirakı ilə, İddiaçı Şəmsəddin qızının Cavabdeh qarşı “Pul tələbi” nə dair mülki işə 07 noyabr 2024-cü il tarixdə açıq məhkəmə iclasında baxaraq Müəyyən etdi: İddiaçı Şəmsəddin qızı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək Cavabdeh 6700 manat pulun və 87 manat ödədiyi dövlət rüsumunun alınaraq onun xeyrinə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddia tələbi iddiaçı tərəfindən onunla əsaslandırılmışdır ki, cavabdeh onun oğul övladının kirvəsidir. Bü münasibətdən və etibardan sui istifadə edərək ondan pul almışdır ki, guya işlədiyi kredit evində kompaniya var, hər banka qoyulan 1000 manat pula 10 gündən bir faizdən əlavə 100 manat bonus veriləcəkdir, bununla da onu aldadaraq 6700 manat pulunu ələ keçirmişdir. O da məcbur qalıb polis şöbəsinə şikayət etmişdir. Müxtəlif bəhanələr gətirərək sudan quru çıxa bilmişdir. Ona görə də məhkəmədən Cavabdeh 6700 manat pulun və 87 manat da ödədiyi dövlət rüsumunun da alınaraq onun xeyrinə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddiaçı Şəmsəddin qızı məhkəmə iclasında iddianı müdafiə edərək məhkəmədən iddianın təmin edilməsini xahiş etdi. Cavabdeh məhkəmə iclasının vaxtı barədə lazımi qaydada məlumat verilməsinə baxmayaraq o, məhkəmə iclasına gəlməmiş və gəlməməyinin üzrlü səbəbləri barədə heç bir məlumat verməmişdir . Məhkəmə iddia tələbinin dəlillərini iş üzrə toplanmış sübutlarla əlaqəli şəkildə araşdırıb, tədqiq edərək yoxlayıb və iddia tələbinə müfəssəl hüquqi qiymət verib belə qənaətə gəlir ki, iddia tələbi təmin edilməlidir. Mülki iş materiallarına əlavə olunmuş xx.xx.2024-cü il tarixli mədaxil qəbzdən görünür ki, İddiaçı Şəmsəddin qızı iddia ərizəsinin verilməsi üçün X2 87 manat ödəmişdir. Mülki iş materiallarına əlavə olunmuş xx.xx.2024-cü il tarixli cinayət işinin başlanmasının rədd edilməsi haqqında qərardan görünür ki, Bərdə rayonu Gərənə kəndində yaşayan İddiaçı Şəmsəddin qızının müraciəti əsasında toplanmış və törədilmiş və ya hazırlanan cinayətlər barədə məlumatların qeydiyyatı kitabında HK-1/2942 sırasında qeydə alınmış material üzrə cinayət işinin başlanmasının rədd edilməsi, qəbul olunmuş qərarın surəti ibtidai araşdırmaya prossesual rəhbərliyi həyata keçirən Bərdə rayon prokuroruna göndərilməsi qərara alınmışdır. Mülki iş materiallarına əlavə olunmuş AA******* nömrəli şəxsiyyət vəsiqəsinin surətindən görünür ki, İddiaçı Şəmsəddin qızı xx.xx.1993-cü il tarixdə anadan olmuşdur. Mülki iş materiallarına əlavə olunmuş 965 nömrəli arayışdan görünür ki, Yusibova X1 rayonu Gərənə kəndində yaşayır. Mülki Məcəllənin 739.1-ci maddəsinə əsasən borc müqaviləsinə görə bir tərəf (borcverən) pul vəsaitinə və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər tərəfə (borcalana) verməyi öhdəsinə götürür, borcalan isə aldıqlarını müvafiq olaraq eyni məbləğdə pul vəsaiti və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borcverənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. 739.3. Borcalanın və ya onun göstərdiyi üçüncü şəxsin borc müqaviləsinin predmetinə sərəncam hüququnun yarandığı gün borcun verildiyi gün hesab olunur. Borc müqaviləsinin predmeti pul vəsaiti olduqda və nağdsız qaydada verildikdə, borcun verildiyi gün borc məbləğinin borcalanın, yaxud onun göstərdiyi üçüncü şəxsin hesabına xidmət göstərən kredit təşkilatının və ya digər şəxsin hesabına mədaxil edildiyi gün hesab olunur. Borcverənin və borcalanın (və ya onun göstərdiyi üçüncü şəxsin) hesabları eyni təşkilatda olduqda borc vəsaitinin borcalanın və ya onun göstərdiyi şəxsin hesabına mədaxil olduğu gün borcun verildiyi gün hesab edilir. 739.4. Borcverən öz nizamnamə kapitalındakı payın (səhmin) alınması məqsədilə borc verə bilməz. Borcverən qarşısındakı borc öhdəliyinin icrasının təminatı kimi onun nizamnamə kapitalında olan pay (səhm) çıxış edə bilməz. 742.1. Borcalan borcu (həmçinin faizləri və (və ya) haqları) borc müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə və qaydada (bu Məcəllənin 740-cı maddəsi nəzərə alınmaqla) borcverənə qaytarmalıdır. Borc predmeti borcverənə və ya borcverənin göstərdiyi üçüncü şəxsə verildiyi gün, müqavilədə ayrı qayda nəzərdə tutulmamışdırsa, qaytarılmış hesab olunur. Borc müqaviləsinin predmeti pul vəsaiti olduqda və nağdsız qaydada qaytarıldıqda, borcun qaytarıldığı gün borc məbləğinin borcverənin, yaxud onun göstərdiyi üçüncü şəxsin hesabına xidmət göstərən kredit təşkilatının və ya digər şəxsin hesabına mədaxil edildiyi gün hesab olunur. Borcverənin və borcalanın və ya onun göstərdiyi üçüncü şəxsin hesabları eyni təşkilatda olduqda borc vəsaitinin borcverənin və ya onun göstərdiyi şəxsin hesabına mədaxil olduğu gün borcun qaytarıldığı gün hesab edilir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 4.1-ci maddəsinə əsasən bütün fiziki və hüquqi şəxslər özlərinin qanunla qorunan hüquq və azadlıqlarını, eləcə də maraqlarını qorumaq və təmin etmək məqsədi ilə qanunla müəyyən edilmiş qaydada məhkəmə müdafiəsindən istifadə etmək hüququna malikdirlər. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 77.1-ci maddəsində qeyd olunmuşdur ki, hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. MPM-in 217.4-cü maddəsinə görə məhkəmə öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 218.3-cü maddəsində qeyd edilmişdir ki, hakim işdə iştirak edən şəxslərin verdiyi tələblər üzrə qətnamə çıxarır. Lakin hakim qanunda göstərilən müstəsna hallarda iddia tələblərindən kənara çıxa bilər. Həmin Məcəllənin 14.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 88-ci maddədə qeyd edilmişdir ki, məhkəmə sübutlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət verir. Heç bir sübutun məhkəmə üçün qabaqcadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur. Cinayət işinin başlanmasının rədd edilməsi haqqında 01 avqust 2024-cü il tarixli qərarın 4-ü abzasına əsasən müəyyən olunur ki, polis idarəsində aparılan araşdırma zamanı Cavabdeh İddiaçı Şəmsəddin qızına 6700 manat məbləğində borcunun olduğunu etiraf etmişdir. Məhkəmə hesab edir ki, iddia təmin edilərək, iddiaçının məhkəmə iclasında vermiş olduğu izahata, eyni zamanda iş materiallarında olan təsdiqiedici sənədlərə əsasən 6700 manat məbləğində pul və 87 manat dövlət rüsumu İddiaçı Şəmsəddin qızının xeyrinə Cavabdeh tutulmalıdır. Məhkəmə göstərir ki, qiymətləndirmə hissəsinə dair iddiaçının əlavə etmiş olduğu 30 manat qəbzə dair hissə təmin edilməməlidir. Yuxarıdakılara əsasən, Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216-220,227,233,357-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏTETDİ:
1. İddia təmin edilsin.
2. Cavabdeh 6700 (altı min yeddi yüz) manat məbləğində pul və ödənilmiş 87 manat dövlət rüsumu İddiaçı Şəmsəddin qızının xeyrinə tutulsun.
3. Qətnamə tərəflərə rəsmi qaydada verildiyi gündən bir ay müddətində Bərdə Rayon Məhkəməsinə və ya bilavasitə Gəncə Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına (“Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılmış elektron kabinet vasitəsilə elektron qaydada) apellyasiya şikayəti verə bilər.
4. Qətnamədən şikayət verilmədikdə, qəbul edildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir.
Hakim: Ziya Abdullayev