Biləsuvar Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(022)-840/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Biləsuvar rayonu İş № 2(022)-840/2024 30.07.2024 BİLƏSUVAR RAYON MƏHKƏMƏSİ Biləsuvar Rayon Məhkəməsinin hakimi Mirzəyev Nüsrət Fətulla oğlunun sədrliyi, Məsləhətçi (iclas katibi) Abdullazadə Həsən Abdulla oğlunun katibliyi ilə, İddiaçı iştirakı ilə, İddiaçı Cavabdeh qarşı 4660 manat pul tələbinə dair iddia ərizəsinə baxaraq MÜƏYYƏNETDİ: İddiaçı Cavabdeh qarşı iddia ərizəsi ilə müraciət edərək, Cavabdeh 4660 (dörd min altı yüz altmış) manat pulun və ödənilmiş dövlət rüsumunа эюря 67 (altmış yeddi) manat pulун alınaraq ona verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddiaчы tələbiни onunla əsaslandırmışdır ki, o, Biləsuvar şəhərində yaşamaqla fərdi əmək fəaliyyəti ilə məşğul olur. Biləsuvar rayon sakini Cavabdeh əvvəllər tanımamış və onunla heç bir ədavət və düşmənçilк мцнасибяти олмамышдыр. 2024-ci ilin аprel ayında Biləsuvar rayonundan olan bir няфяр tanışı Cavabdeh onun yanına gətirмиш, xeyir işi olduğu üçün она pul lazım olduğunu bildirmişdir. Cavabdeh onunla söhbət zamanı ona 4660 manat borc олараг pul lazım олдуьуну və ona köməklik etməсини xahiş etmişdir. O, cavabdehin düşdüyü vəziyyəti başa düşərək kömək məqsədi ilə ona 4660 (dörd min altı yüz altımış) manat borc pulu öz aralarında borc qəbzinə əsasən она vermişdir. Cavabdeh bildirмишдир ки, 30 мay 2024-cü il tarixə kimi ona olan bütün borcunu qaytaracaqdır. Buna görə də Cavabdeh bu haqda ona sənəd vermiş və həmin vaxt həmin sənədi öz imzası ilə təsdiq etmişdir. Lakin onun qeyd etdiyi müddət başa çatsa dа, ъавабдещ bu günə kimi ona olan 4660 AZN (dörd min altı yüz altımış) manat borcundan hec bir ödəniş етмямишдир. İddiaçı məhkəmə iclasında изащатында iddia тялябини мцдафия етдийини, она эюря дя тямин едилмясиня даир гятнамя гябул едилмясини xahiş etmişdir. Cavabdeh xx.xx.2024-ъц ил тарихдя кечирилмиш мящкямя иъласында иштирак ется дя, məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə lazımi qaydada мялуматлы олмасына baxmayaraq səbəbini və ya mümkünsüzlüyünu bildirmədən və bu səbəblərin üzrlü olması barədə sübutlar təqdim etmədən məhkəmə iclasına gəlməmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin (MPM) 185.5-ci maddəsinə əsasən məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında lazımi qaydada xəbərdar edilmiş cavabdehin gəlməməsinin səbəbləri haqqında məlumat olmadıqda və ya məhkəməyə gəlməməyin səbəblərini üzrsüz hesab etdikdə işə baxmağa haqlıdır. Bu halda qətnamə çəkişmə şəraitində qəbul edilmiş kimi qiymətləndirilərək, cavabdehə apellyasiya qaydasında şikayət etmək hüququ verilir. Məhkəmə iddia ərizəsini və işin faktiki hallarını araşdıraraq, işdə olan sənədləri tədqiq edərək və sübutları qiymətləndirərək hesab edir ki, iddia təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan AZE seriyalı № ******** saylı şəxsiyyət vəsiqəsinin surətindən görünür ki, Əliyev X1 şəhəri M.Ə.Sabir küçəsi ev 1-də qeydiyyatda olmaqla yaşayır. İş materiallarında olan AZE seriyalı № ******** saylı şəxsiyyət vəsiqəsinin surətindən görünür ki, Əsədzadə X2 şəhəri, H.Aslanov küçəsi, ev 32-də qeydiyyatdadır. İş materiallarında olan Cavabdeh tərəfindən imzalanmış xx.xx.2024-cü il tarixli qəbzdən görünür ki, ъавабдещ Cavabdeh иддиачы İddiaçıндан xx.xx.2024-cü il tarixdə 4660 manat pul алдыьыны və həmin pulu xx.xx.2024-cü il tarixə kimi qaytaracağını эюстярмишдир. Ъавабдещ Cavabdeh xx.xx.2024-cü il tarixdə кечирилмиш мящкямя иъласында йазылы яризя тягдим едяряк iddiaçıdan xx.xx.2024-cü il tarixdə 4660 manat pul alдыьыны, həmin pulu xx.xx.2024-cü il tarixə kimi qaytarмалы олдуьуну, lakin maddi vəziyyətiнин çətin olмасы сябябиндян borcunu qaytara bilməдийини, лакин həmin pulu bir dəfəyə дейил, hissə-hissə ödəyəcəyinи билдирмишдир. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 385.1-ci maddəsinə görə öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkətləri etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 386.1-ci maddəsinə əsasənq öhdəliyin zərər vurulması, əsassız varlanma və ya bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş digər əsaslar nəticəsində əmələ gəlməsi halları istisna olmaqla, öhdəliyin əmələ gəlməsi üçün onun iştirakçıları arasında müqavilə olmalıdır. Həmin Məcəllənin 739.1-ci maddəsinə əsasən borc müqaviləsinə görə, iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 76.1-ci maddəsinə əsasən tərəflərin tələb və etirazlarını əsaslandıran halların və işi düzgün həll etmək üçün əhəmiyyəti olan başqa halların mövcud olduğunu və ya olmadığını məhkəmə müəyyən edərkən bu Məcəllədə və başqa qanunlarda müəyyən olunmuş qaydada əldə etdiyi məlumatlar sübutlar hesab olunur. Həmin Məcəllənin 76.2-ci maddəsində göstərilir ki, bu məlumatlar yazılı və maddi sübutlarla, ekspertlərin rəyləri ilə, yerində müayinə keçirməklə, səs və video yazıları ilə, şahidlərin ifadələri ilə, işdə iştirak edən şəxslərin izahatları ilə müəyyən edilir. Həmin Məcəllənin 89.1-ci maddəsinə əsasən yazılı sübutlar-iş üçün əhəmiyyətli hallar barədə məlumat verən notariat qaydasında təsdiq olunmuş sənədlər, aktlar, müqavilələr, arayışlar, işgüzar yazışmalar və sair sənəd və materiallardır. Məhkəmə kollegiyası qeyd etməyi zəruri hesab edir ki, insan hüquq və azadlıqlarının konstitusiya təminatına əsasən hər kəsin məhkəmə müdafiəsi hüququnu qanunvericiliklə müəyyən edilmiş prinsiplər və prosedurlar üzrə müvafiq mübahisələrin və münaqişələrin həlli yolu ilə yalnız məhkəmələr təmin edirlər. Məhkəmələr üçün qanunun aliliyi və ədalətlilik kimi ümumbəşəri dəyərlər, ölkədə xalqın iradə ifadəsi kimi çıxış edən milli hüquq, habelə müasir demokratik cəmiyyətdə qəbul edilən beynəlxalq hüququn və məhkəmə icraatının prinsipləri mühüm əhəmiyyət kəsb edir. «Mahmudov Rusiyaya qarşı» iş üzrə 26 iyul 2007-ci il tarixli qərarında İnsan Hüquqları Üzrə Avropa Məhkəməsi qeyd etmişdir ki, Konvensiya araşdırmalarında sübutları qiymətləndirərkən, bir qayda olaraq, affirmanti, non neganti incumbit probation (sübut etmək yükü təkzib edənin deyil, iddia edənin üzərinə düşür) prinsipi rəhbər tutulur. Sübut kifayət qədər güclü, aydın və bir-birinə uyğun qənaətlərin həm mövcudluğundan, həmçinin təkzib olunmaz oxşar fakt ehtimallarından irəli gələ bilər. Avropa Məhkəməsi “Qavazov Bolqarıstana qarşı” 06 mart 2008-ci il tarixli qərarında qeyd etmişdir ki, sübutlar qiymətləndirilərkən, bir qayda olaraq əsaslı şübhədən kənar standartlar tətbiq edilir. Azərbaycan Respublikası MPM-in 78.1-ci maddəsinə əsasən sübutlar işdə iştirak edən şəxslər tərəfindən birinci instansiya məhkəməsinə təqdim edilir. Beləliklə, məhkəmə işin müəyyən edilmiş faktiki hallarına qeyd olunan maddi вя просессуал hüquq normalarının tələblərinə müvafiq hüquqi qiymət verərək belə hesab edir ki, iddia əsaslı olduğuna görə təmin edilməli, Cavabdeh 4660 (dörd min altı yüz altmış) manat пул alınaraq İddiaçı verilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və MPM-in 216-220, 227, 358-360 və 362-ci maddələrini rəhbər tutaraq məhkəmə Q Ə T E T D İ: İddia təmin edilsin. Cavbadeh Cavabdeh 4660 (dörd min altı yüz altmış) manat və ödənilmiş dövlət rüsumunа эюря 67 (altmış yeddi) manat pul alınaraq İddiaçı verilsin. Məhkəmə qətnaməsi rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 ay müddətində Biləsuvar Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyasına apellyasiya şikayəti verilə bilər. Məhkəmə qətnaməsindən şikayət verilməmişdirsə, işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. X3