Quba Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(027)-1625/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Quba şəhəri İş № 2(027)-1625/2021 17.08.2021 QUBA RAYON MƏHKƏMƏSİ Mən hakim Həsənov Rahim Təşəkkül oğlu İddiaçı-nin Cavabdeh qarşı pul tələbi barədə iddiasına dair mülki işə baxaraq MÜƏYYƏN ETDİM: İddiaçı kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək, 30.12.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə İMEİ kodu **********21972 olan X3 8 Pro markalı telefon, X1qlıq üçün 268,1 (iki yüz altmış səkkiz manat on qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 26 (iyirmi altı)manat cərimə, 16.06.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə İMEİ kodu **********71992 olan Realme markalı telefon üçün 460,8 (dörd yüz altmış manat səksən qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 46 (qırx altı) manat cərimə borcu olmaqla, cəmi 800,9 (səkkiz yüz manat doxsan qəpik) manat məbləğində pulun və 30 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun Cavabdeh alınaraq İddiaçı-nə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddia ərizəsi onunla əsaslandırılmışdır ki, cavabdeh İddiaçı ilə 30.12.2019-cu il və 16.06.2020-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, İMEİ kodu **********21972 olan X3 8 Pro markalı telefon, X1qlıq, İMEİ kodu **********71992 olan Realme markalı telefon almış və nəticədə 800,9 (səkkiz yüz manat doxsan qəpik) manat borc yaranmışdır. Cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozmuş və nəticədə 30.12.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, alğı-satqı qiyməti 824.4 (səkkiz yüz iyirmi dörd manat qırx qəpik) manat, İMEİ kod **********21972 X3 8 Pro markalı telefon, X1qlıq üçün ümumilikdə 294,1 (iki yüz doxsan dörd manat on qəpik) manat olmaqla, ondan 268.1 (iki yüz altmış səkkiz manat on qəpik) manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 26 (iyirmi altı) manat cərimə; 16.06.2020-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, alğı-satqı qiyməti 502,8 (beş yüz iki manat səksən qəpik) manat, İMEİ kod **********71992 Realme markalı telefon üçün ümumilikdə 506,8 (beş yüz altı manat səksən qəpik) manat olmaqla ondan 460,8 (dörd yüz altmış manat səksən qəpik) manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 46 (qırx altı) manat cərimə borcu hesablanmışdır. Cavabdehin cəmi ödədiyi məbləğ 598,3 manat təşkil edir. İddia ərizəsinin əsasında mülki iş başlanmışdır. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə iddianın qiyməti iki min manatdan, iqtisadi mübahisələrə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. İş materiallarından görünür ki, cavabdeh iddia tələbi ilə bağlı rəsmi qaydada məlumatlandırılmasına baxmayaraq o, məhkəməyə tələbə etirazını əsaslandıracaq heç bir sübut təqdim etməmişdir. Hesab edirəm ki, aşağıda qeyd olunanlara əsasən iddia təmin olunmalıdır. Belə ki, işin mübahisəsiz halları ondan ibarətdir ki, İddiaçı ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 30.12.2019-cu il və 16.06.2020-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, İMEİ kodu **********21972 olan X3 8 Pro markalı telefon, X1qlıq, İMEİ kodu **********71992 olan Realme markalı telefon almış və nəticədə 800,9 (səkkiz yüz manat doxsan qəpik) manat borc yaranmışdır. Cavabdeh 30.12.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə 268,1 (iki yüz altmış səkkiz manat on qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 26 (iyirmi altı)manat cərimə, 16.06.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə 460,8 (dörd yüz altmış manat səksən qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 46 (qırx altı)manat cərimə borcu olmaqla, cəmi 800,9 (səkkiz yüz manat doxsan qəpik) borcu qalmışdır. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 77.1-ci maddəsinə əsasən hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. İşin araşdırılan hallarından müəyyən olunur ki, iddiaçı tərəfin təqdim etdiyi 10 may 2021-ci il tarixli maliyyə və ödəniş cədvəlinə əsasən cavabdehin 12.06.2019-cu il tarixində bağlanmış müqavilə üzrə ödənilməmiş 291 manat borcu qalmışdır. Ərizəyə əlavə olunmuş İddiaçı ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 30.12.2019-cu il tarixli müqavilədən görünür ki, Cavabdeh İddiaçı-dən İMEİ kodu **********21972 olan X3 8 Pro markalı telefon, X1qlıq almışdır. Ərizəyə əlavə olunmuş İddiaçı ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 16.06.2020-ci il tarixli müqavilədən görünür ki, Cavabdeh İddiaçı-dən İMEİ kodu **********71992 olan Realme markalı telefon almışdır. Ərizəyə əlavə olunmuş “Əşyaların təhvil-təslim Aktı”ndan görünür ki, Cavabdeh İddiaçı-dən İ İMEİ kodu **********21972 olan X3 8 Pro markalı telefonu, X1qlığı və İMEİ kodu **********71992 olan Realme markalı telefonu tam qüsursuz halda aldığını imzasıyla təsdiq etmişdir. Ərizəyə əlavə olunmuş 11.01.2021-ci il tarixli xəbərdarlıqdan görünür ki, Cavabdeh müqavilə üzrə öhdəlikləri gecikdirməsi barədə xəbərdarlıq edilmiş, öhdəliyi yerinə yetirmədiyi təqdirdə aidiyyatı üzrə dövlət qurumuna maüriət olunacağı bildirilmişdir. Cavabdeh tərəf iddia tələbinə dair etirazını əsaslandıracaq hər hansı bir sübut məhkəməyə təqdim etməmişdir. Göründüyü kimi cavabdeh tərəfindən öhdəliyin icra edilməməsi öz təsdiqini tapmışdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinə əsasən alğı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür (maddə 567). Alğısatqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda tərəflər arasında müqavilə bağlanmışsa, alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə həyata keçirməlidir ( maddə 600). Əşyaların nisyə satışı satış günü qüvvədə olmuş qiymətlər üzrə həyata keçirilir. Nisyə satılmış əşyaların qiymətinin sonradan dəyişməsi, əgər müqavilədə ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, yenidən hesablaşmaya səbəb olmur (maddə 600.2). Əşyanı təhvil almış alıcı onu alğı–satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər (maddə 600.4). Həmin Məcəllənin 739.1-ci maddəsinə əsasən borc müqaviləsinə görə, iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 385.1-ci maddəsində göstərilmişdir ki, öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 442-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə, onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Həmin Məcəllənin 445.2.1-445.2.2-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin onun icrası üçün müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi və icra müddəti çatanadək kreditorun etdiyi xəbərdarlıqdan sonra da öhdəliyin icra edilməməsi borclunun icranı gecikdirməsi sayılır. Müəyyən edilmişdir ki, cavabdeh müqavilələr üzrə üzərinə düşən öhdəlikləri icra etməmiş və bunun nəticəsində onun İddiaçı qarşısında borcu yaranmışdır. Mülki qanunvericiliyin yuxarıda qeyd edilən müddəalarını əsas götürərək hesab edirəm ki, Cavabdeh üzərinə düşən öhdəlikləri tam və lazımi qaydada icra etmədiyindən 800,9 manat məbləğində pul cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. İddia ərizəsinin verilməsinə görə iddiaçı tərəfindən ödənilmiş 30 manat dövlət rüsumu MPM-in 119.1-ci maddəsinə əsasən cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və MPM-nin 216-220 və 222-ci maddələrinin göstərişini rəhbər tutaraq, QƏT ETDİM: İddia təmin edilsin. Cavabdeh 30.12.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə İMEİ kodu **********21972 olan X3 8 Pro markalı telefon, X1qlıq üçün 268,1 (iki yüz altmış səkkiz manat on qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 26 (iyirmi altı) manat cərimə, 16.06.2020-ci il tarixli müqavilə üzrə İMEİ kodu **********71992 olan Realme markalı telefon üçün 460,8 (dörd yüz altmış manat səksən qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 46 (qırx altı) manat cərimə borcu olmaqla, cəmi 800,9 (səkkiz yüz manat doxsan qəpik) manat məbləğində pulun və 30 manat ödənilmiş dövlət rüsumu alınaraq İddiaçı-nə ödənilsin. Qətnamə rəsmi qaydada verildikdən sonra 1 ay müddətində Quba Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Sumqayıt Apelyasiya Məhkəməsinə apelyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən: Rahim Həsənov