Quba Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(027)-1959/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Quba şəhəri İş № 2(027)-1959/2021 12.10.2021 QUBA RAYON MƏHKƏMƏSİ Mən hakim Həsənov Rahim Təşəkkül oğlu İddiaçı-nin Cavabdeh qarşı pul tələbi barədə iddiasına dair mülki işə baxaraq MÜƏYYƏN ETDİM: İddiaçı kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək, 06.11.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə İMEİ kodu **********92153 olan Xiomi Redmi 8A markalı telefon üçün 139 (bir yüz otuz doqquz) manat ödənilməmiş hissə, 13 (on üç) manat cərimə; 04.10.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə Braun şirə çəkən, ütü, philips fen üçün 426 (dörd yüz iyirmi altı) manat ödənilməmiş hissə, 42 (qırx iki) manat cərimə; 05.12.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə İMEİ kodu **********14329 olan Hoffmann x ultra markalı telefon üçün 270 (iki yüz yetmiş) manat ödənilməmiş hissə, 27 (iyirmi yeddi) manat cərimə borcu olmaqla, cəmi 917 (doqquz yüz on yeddi) manat məbləğində pulun və 30 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun Cavabdeh alınaraq İddiaçı-nə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddia ərizəsi onunla əsaslandırılmışdır ki, Cavabdeh İddiaçı ilə bağlanmış 06.11.2019-cu il, 04.10.2019-cu il və 05.12.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, İMEİ kodu **********92153 olan Xiomi Redmi 8A markalı telefon, Braun şirə çəkən, ütü, philips fen, İMEİ kodu **********14329 olan Hoffmann x ultra markalı telefon almış və nəticədə 917 (doqquz on yeddi) manat borc yaranmışdır. Cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozmuş və nəticədə 06.11.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, alğı-satqı 384 (üç yüz səksən dörd) manat (12 ay x 32 manat + 0 manat ilkin ödəniş) olan İMEİ kodu **********92153 olan Xiomi Redmi 8A markalı telefon üçün ümumilikdə 152 (bir yüz əlli iki) manat olmaqla ondan, 139 (bir yüz otuz doqquz) manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 13 (on üç) manat cərimə; 04.10.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, alğı-satqı qiyməti 738 (yeddi yüz otuz səkkiz) manat (18 ay x 41 manat + 0 manat ilkin ödəniş) olan Braun şirə çəkən, ütü, philips fen üçün ümumilikdə ümumilikdə, 468 (dörd yüz altmış səkkiz) manat olmaqla ondan, 426 (yüz qırx dörd) manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 42 (qırx iki) manat cərimə; 05.12.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, İMEİ kodu **********14329 alğı-satqı qiyməti 360 (üç yüz altmış) manat (18 ay x 20 manat + 0 manat ilkin ödəniş) olan Hoffmann x ultra markalı telefon üçün ümumilikdə, 297 (iki yüz doxsan yeddi) manat olmaqla ondan, 270 (min doxsan beş) manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 27 (iyirmi yeddi) manat cərimə təşkil edir. Cavabdehin cəmi ödədiyi məbləğ 647 manat təşkil edir. İddia ərizəsinin əsasında mülki iş başlanmışdır. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə iddianın qiyməti iki min manatdan, iqtisadi mübahisələrə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. İş materiallarından görünür ki, cavabdeh iddia tələbi ilə bağlı rəsmi qaydada məlumatlandırılmasına baxmayaraq o, məhkəməyə tələbə etirazını əsaslandıracaq heç bir sübut təqdim etməmişdir. Hesab edirəm ki, aşağıda qeyd olunanlara əsasən iddia təmin olunmalıdır. Belə ki, işin mübahisəsiz halları ondan ibarətdir ki, İddiaçı ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 06.11.2019-cu il, 04.10.2019-cu il və 05.12.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, İMEİ kodu **********92153 olan Xiomi Redmi 8A markalı telefon, Braun şirə çəkən, ütü, philips fen, İMEİ kodu **********14329 olan Hoffmann x ultra markalı telefon almış və nəticədə 917 (doqquz on yeddi) manat borc yaranmışdır. Cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozmuş və nəticədə 06.11.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, alğı-satqı 384 (üç yüz səksən dörd) manat (12 ay x 32 manat + 0 manat ilkin ödəniş) olan İMEİ kodu **********92153 olan Xiomi Redmi 8A markalı telefon üçün ümumilikdə 152 (bir yüz əlli iki) manat olmaqla ondan, 139 (bir yüz otuz doqquz) manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 13 (on üç) manat cərimə; 04.10.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, alğı-satqı qiyməti 738 (yeddi yüz otuz səkkiz) manat (18 ay x 41 manat + 0 manat ilkin ödəniş) olan Braun şirə çəkən, ütü, philips fen üçün ümumilikdə ümumilikdə, 468 (dörd yüz altmış səkkiz) manat olmaqla ondan, 426 (yüz qırx dörd) manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 42 (qırx iki) manat cərimə; 05.12.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, İMEİ kodu **********14329 alğı-satqı qiyməti 360 (üç yüz altmış) manat (18 ay x 20 manat + 0 manat ilkin ödəniş) olan Hoffmann x ultra markalı telefon üçün ümumilikdə, 297 (iki yüz doxsan yeddi) manat olmaqla ondan, 270 (min doxsan beş) manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 27 (iyirmi yeddi) manat cərimə təşkil edir. Cavabdehin cəmi ödədiyi məbləğ 647 manat təşkil edir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 77.1-ci maddəsinə əsasən hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. İşin araşdırılan hallarından müəyyən olunur ki, iddiaçı tərəfin təqdim etdiyi 16 avqust 2021-ci il tarixli maliyyə və ödəniş cədvəlinə əsasən cavabdehin 06.11.2019-cu il tarixində bağlanmış müqavilə üzrə ödənilməmiş 139 manat, 04.10.2019-cu il tarixində bağlanmış müqavilə üzrə ödənilməmiş 426 manat və 05.12.2019 cu il tarixində bağlanmış müqavilə üzrə ödənilməmiş 270 manat borcu qalmışdır. Ərizəyə əlavə olunmuş İddiaçı ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 06.11.2019-cu il tarixli müqavilədən görünür ki, Cavabdeh İddiaçı-dən İMEİ kodu **********92153 olan Xiomi Redmi 8A markalı telefon almışdır. Ərizəyə əlavə olunmuş İddiaçı ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 04.10.2019-cu il tarixli müqavilədən görünür ki, Cavabdeh İddiaçı-dən İMEİ kodu **********54230 olan Braun şirə çəkən, ütü, philips fen almışdır. Ərizəyə əlavə olunmuş İddiaçı ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 05.12.2019-cu il tarixli müqavilədən görünür ki, Cavabdeh İddiaçı-dən İMEİ kodu **********14329 olan Hoffmann x ultra markalı telefon almışdır. Ərizəyə əlavə olunmuş 24.02.2021-ci il tarixli xəbərdarlıqdan görünür ki, Cavabdeh müqavilə üzrə öhdəlikləri gecikdirməsi barədə xəbərdarlıq edilmiş, öhdəliyi yerinə yetirmədiyi təqdirdə aidiyyatı üzrə dövlət qurumuna müraciət olunacağı bildirilmişdir. Cavabdeh tərəf iddia tələbinə dair etirazını əsaslandıracaq hər hansı bir sübut məhkəməyə təqdim etməmişdir. Göründüyü kimi cavabdeh tərəfindən öhdəliyin icra edilməməsi öz təsdiqini tapmışdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinə əsasən alğı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür (maddə 567). Alğısatqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda tərəflər arasında müqavilə bağlanmışsa, alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə həyata keçirməlidir ( maddə 600). Əşyaların nisyə satışı satış günü qüvvədə olmuş qiymətlər üzrə həyata keçirilir. Nisyə satılmış əşyaların qiymətinin sonradan dəyişməsi, əgər müqavilədə ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, yenidən hesablaşmaya səbəb olmur (maddə 600.2). Əşyanı təhvil almış alıcı onu alğı–satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər (maddə 600.4). Həmin Məcəllənin 739.1-ci maddəsinə əsasən borc müqaviləsinə görə, iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 385.1-ci maddəsində göstərilmişdir ki, öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 442-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə, onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Həmin Məcəllənin 445.2.1-445.2.2-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin onun icrası üçün müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi və icra müddəti çatanadək kreditorun etdiyi xəbərdarlıqdan sonra da öhdəliyin icra edilməməsi borclunun icranı gecikdirməsi sayılır. Müəyyən edilmişdir ki, cavabdeh müqavilələr üzrə üzərinə düşən öhdəlikləri icra etməmiş və bunun nəticəsində onun iddiaçı «ABC Telecom” MMC qarşısında borcu yaranmışdır. Mülki qanunvericiliyin yuxarıda qeyd edilən müddəalarını əsas götürərək hesab edirəm ki, Cavabdeh üzərinə düşən öhdəlikləri tam və lazımi qaydada icra etmədiyindən 917 manat məbləğində pul cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. İddia ərizəsinin verilməsinə görə iddiaçı tərəfindən ödənilmiş 30 manat dövlət rüsumu MPM-in 119.1-ci maddəsinə əsasən cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və MPM-nin 216-220 və 222-ci maddələrinin göstərişini rəhbər tutaraq, QƏT ETDİM: İddia təmin edilsin. 06.11.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə İMEİ kodu **********92153 olan Xiomi Redmi 8A markalı telefon üçün 139 (bir yüz otuz doqquz) manat ödənilməmiş hissə, 13 (on üç) manat cərimə; 04.10.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə Braun şirə çəkən, ütü, philips fen üçün 426 (dörd yüz iyirmi altı) manat ödənilməmiş hissə, 42 (qırx iki) manat cərimə; 05.12.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə Hoffmann x ultra markalı telefon üçün 270 (iki yüz yetmiş) manat ödənilməmiş hissə, 27 (iyirmi yeddi) manat cərimə borcu olmaqla, cəmi 917 (doqquz yüz on yeddi) manat məbləğində pul və 30 (otuz) manat ödənilmiş dövlət rüsumu Cavabdeh alınaraq İddiaçı-nə ödənilsin. Qətnamə rəsmi qaydada verildikdən sonra 1 ay müddətində Quba Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Sumqayıt Apelyasiya Məhkəməsinə apelyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən: Rahim Həsənov