Zəngilan Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(034)-472/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Zəngilan rayonu İş № 2(034)-472/2025 24.09.2025 ZƏNGİLAN RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim İmanova Gülsarə Kərimovnanın sədrliyi, Abızadə Günel Məmmədbağır qızının katibliyi, İddiaçı iştirakı ilə, İddiaçı Cavabdeh qarşı «pul tələbinə dair» iddia ərizəsinə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, Müəyyən etdi: İşin halları: İddiaçı Cavabdeh qarşı «pul tələbinə dair» iddia ərizəsi ilə Zəngilan Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, Cavabdeh borclu olduğu 5000 manat məbləğində pulun alınaraq ona verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddia ərizəsinin və ona etirazın dəlilləri, məhkəmə icraatı iştirakçılarının izahatları, sübutların tədqiqi: İddiaçı tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, o, Cavabdeh xx.xx.2021-ci il tarixdə ona müraciət edərək maddi durumu aşağı olduğundan və ailəsində xəstəsi olduğu üçün borc pul istəmiş və eyni tarixdə ondan 6000 manat nağd pul almış, pulu xx.xx.2023-cü il tarixə qədər tam şəkildə geri qaytaracağına söz vermişdir. Cavabdeh həmin vaxt öz xətti ilə qəbz yazaraq imza etmişdir. İş üzrə borclu Cavabdeh aldıbı 6000 manat puldan bu günə kimi 1000 manat ödəniş etmişdir. Qalan borcu dəfələrlə ondan tələb etsə də, cavabdeh müxtəlif bəhanələr gətirərək həmin pulun geri qaytarılmasından yanımışdır. Ona görə də, məhkəməyə müraciət etəmk məcburiyyətində qalmışıdr. Məhkəmə iclasında iştirak edən İddiaçı iddai tələbini müdafiə edib, iddianın məzmununa uyğun izahat verərək bildirmişdir ki, cavabdehlə danışmış, lakin cavabdeh ondan aldığı pulu qaytarmaq istəmir. Cavabdeh aldığı borcdan 2023-cü ildə ona 500 manat pul ödəmiş, hazırda cavabdehin ona 5000 manat borcu var. Sonda iddiaçı məhkəmədən iddia tələbinin təmin olunmasını xahiş etdi. Cavabdeh məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında lazımi qaydada xəbərdar edilməsinə baxmayaraq, heç bir səbəb təqdim etmədən məhkəmə iclaslarında iştirak etməmişdir. Məhkəmə Azərbaycan Respublikası MPM-nin 185.5-ci maddəsinə əsasən cavabdehin iştirakı olmadan işə baxılmasını mümkün hesab edir. Məhkəmə, iddiaçının izahatını dinləyib, iddia ərizəsini və iş materiallarını araşdırıb, təqdim olunmuş sübutları müvafiq maddi və prosessual hüquq normalarına əsasən qiymətləndirərək hesab edir ki, iddia təmin edilməlidir. Tədqiq edilən sübutlar: -İş materiallarında olan xx.xx.2021-ci il tarixli İddiaçı ilə Cavabdeh arasında yazılı formada bağlanmış razılaşmadan görünür ki, Cavabdeh aldığı 6000 manat pulu iki il müddətinə İddiaçı qaytaracağı ilə bağlı üzərinə öhdəlik götürmüş və bunu öz imzası ilə təsdiq etmişdir. Tətbiq edilən hüquq: Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsi: Maddə 390.1. Fiziki və hüquqi şəxslər azad surətdə müqavilələr bağlaya və bu müqavilələrin məzmununu müəyyənləşdirə bilərlər. Onlar bu Məcəllədə nəzərdə tutulmayan, lakin ona zidd olmayan müqavilələr də bağlaya bilərlər. Maddə 329.2. Əqdlər şifahi və ya yazılı (sadə və ya notarial) formada bağlanır. Maddə 739.1. Borc müqaviləsinə görə, iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Maddə 385.1. Öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Maddə 442. Öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Maddə 448.1. Əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsi: Maddə 14.2. Məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Maddə 77.1. Hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Maddə 80. Məhkəmə işin gedişində təqdim olunmuş ancaq o sübutları qəbul edir və nəzərə alır ki, onlar işdə tərəflərin tələblərini müəyyən edən faktlarla və hallarla əlaqədardır. Maddə 81. Qanuna və ya digər normativ hüquqi aktlara əsasən müəyyən sübutetmə vasitələri ilə təsdiq edilməli olan işin halları başqa sübutlarla təsdiq oluna bilməz. Maddə 88. Məhkəmə sübutlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət verir. Heç bir sübutun məhkəmə üçün qabaqcadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur. Maddə 106.1. İşdə iştirak edən şəxslərin iş üçün əhəmiyyətli olan və onlara məlum olan faktlar barədə izahatları iş üzrə toplanmış digər sübutlarla yanaşı yoxlanılmalı və qiymətləndirilməlidir. Məhkəmənin mövqeyi: Belə ki, məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla müəyyən edilmişdir ki, xx.xx.2021-ci il tarixli İddiaçı ilə Cavabdeh arasında yazılı formada bağlanmış razılaşmaya əsasən Cavabdeh aldığı 6000 manat pulu iki il müddətinə İddiaçı qaytaracağı ilə bağlı üzərinə öhdəlik götürmüş və bunu öz imzası ilə təsdiq etmişdir. Cavabdeh aldığı borc puldan cəmi 1000 manat ödəniş etmişdir. İddiaçının bildirdiyinə görə cavabdeh ödədiyi 1000 manat pulun 500 manatını 2023-cü ildə ödəmiş, qalan 5000 manat pulu isə bu günə kimi ödəməkən yayınmışdır. İddiaçının qalan borcun ödənilməsi üçün cavabdehə dəfələrlə etdiyi müraciətləri cavabsız qalmış, yəni cavabdeh xx.xx.2021-ci il tarixli yazılı razılaşmaya əsasən üzərinə götürdüyü öhdəliyi lazımınca icra etməmişdir. Hazırda iddiaçı cavabdehdən aralarında bağlanmış yazılı razılaşmaya əsasən ödənilməmiş qalıq qalan 5000 manat pulun ödənilməsini tələb edir. Göstərilənlərə əsasən məhkəmə belə nəticəyə gəlir ki, iddia tələbi təmin edilməli, Cavabdeh 5000 manat məbləğində pul vəsaiti İddiaçı xeyrinə tutulmalıdır. Şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə, QƏT ETDİ: İddia tələbi təmin edilsin. Cavabdeh 5000 (beş min) manat məbləğində pul tutularaq İddiaçı xeyrinə ödənilsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Zəngilan Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Sumqayıt Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti («Elektron məhkəmə» informasiya sistemində yaradılmış elektron kabinet vasitəsilə) verilə bilər. Qətnamədən şikayət verilməmişsə, qəbul edildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Sədrlik edən Gülsarə İmanova