İmişli Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(036)-2979/2020

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ İmişli rayonu İş № 2(036)-2979/2020 11.11.2020 İMİŞLİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim: Nüsrətov Tərlan Vaqif oğlunun sədrliyi ilə, İddiaçı ASC-nin Cavabdeh qarşı “kredit borcunun ödənilməsi” tələbinə dair iddia ərizəsi üzrə mülki işə kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında təqdim edilmiş sənədlər əsasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı ASC Cavabdeh qarşı “kredit borcunun ödənilməsi” tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. İddia ərizəsi onunla əsaslandırılmışdır ki, “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 333-1***-******* saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli kredit müqaviləsinə əsasən cəmiyyət tərəfindən istehlak məqsədilə cavabdehə illik 36 (otuz altı) % dərəcəsi tətbiq edilməklə, 12 (on iki) ay müddətinə 525 (beş yüz iyirmi beş) AZN məbləğində kredit verilmişdir. Kredit müqaviləsinin şərtlərinə əsasən Cavabdeh hər ay vaxtı-vaxtında əsas kredit borcunu və kreditdən istifadəyə görə hesablanmış faiz borcunu cəmiyyətin xeyrinə ödəməyi öz üzərinə öhdəlik götürmüşdür. “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə “xxxxxx” X2 ASC arasında 0004 saylı, xx xxx 2018-ci il tarixli “Tələbetmə hüquqlarının güzəşt olunmasına dair” müqavilə bağlanmışdır. “Tələbetmə hüququnun güzəşt olunması haqqında” müqaviləyə əsasən “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 333-1***-******* saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli kredit müqaviləsindən irəli gələn tələbetmə hüququ “xxxxxx” X2 ASC-yə ötürülmüşdür. Cavabdeh kredit müqaviləsinə əsasən bankın xeyrinə pul ödənişini həyata keçirməmişdir. Kredit müqaviləsinə əsasən bank qarşısında öhdəliklərini icra etməyən Cavabdeh banka olan kredit borcu barədə bir neçə dəfə şifahi və yazılı formada xəbərdarlıq edilmələrinə baxmayaraq, öhdəliklərini tam icra etməmişlər. Hal-hazırda bank qarşısında olan öhdəliklərini tam icra etməyən Cavabdeh xx xxxx 2020-ci il taRixə banka 525 (beş yüz iyirmi beş) AZN məbləğində əsas kredit borcu, 97.29 (doxsan yeddi, iyirmi doqquz) AZN məbləğində faiz borcu, 72.51 (yetmiş iki, əlli bir) AZN məbləğində cərimə borcu və ümumilikdə 694.80 (altı yüz doxsan dörd, səksən) AZN məbləğində kredit borcu mövcuddur. Qeyd edilənlərə əsasən, Cavabdeh 525 (beş yüz iyirmi beş) AZN məbləğində əsas kredit borcunun, 97.29 (doxsan yeddi, iyirmi doqquz) AZN məbləğində faiz borcunun, 72.51 (yetmiş iki, əlli bir) AZN məbləğində cərimə borcunun, ümumilikdə 694.80 (altı yüz doxsan dörd, səksən) AZN məbləğində kredit borcunun və iddia qaldırılması üçün ödənilmiş 30 (otuz) AZN məbləğində dövlət rüsumunun tutularaq, İddiaçı ASC-nin xeyrinə ödənilməsi barədə məhkəmə tərəfindən qətnamə qəbul edilməsini xahiş edilmişdir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5.1-ci maddəsinə əsasən ərizə məhkəməyə daxil olduğu vaxtdan 5 (beş) iş günü ərzində məhkəmə tərəfindən Cavabdeh rəsmi qaydada bildiriş göndərilmiş və bildirişdə iddiaçının tələbinə dair cavabdehin əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədləri təqdim etməli olduğu qeyd edilmişdir. Cavabdeh bildirişi rəsmi qaydada aldığı gündən 10 (on) iş günü müddətində iddiaya qarşı əsaslandırılmış etirazını və ona əlavə olunmuş sənədləri məhkəməyə göndərməmişdir. Məhkəmə Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5.3-cü maddəsinə əsasən ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxaraq, həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmasını məqsədə müvafiq hesab edir. Məhkəmə iş materiallarını tam, obyektiv və hərtərəfli araşdırıb və iş üzrə toplanmış sübutlara hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia tələbi əsaslı olduğu üçün təmin edilməlidir. İş materiallarında olan “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə Cavabdeh oğlu arasında bağlanmış 333-1***-******* saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli kredit müqaviləsindən görünür ki, cəmiyyət tərəfindən istehlak məqsədilə Cavabdeh illik 36 (otuz altı) % dərəcəsi tətbiq edilməklə, 12 (on iki) ay müddətinə 525 (beş yüz iyirmi beş) AZN məbləğində kredit verilmişdir. İş materiallarında olan 333-1***-*******-2 saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli ödəmə tapşırığının surətindən görünür ki, “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 333-1***-******* saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli kredit müqaviləsinə əsasən cəmiyyət tərəfindən Cavabdeh nağd pul şəklində 525 (beş yüz iyirmi beş) AZN məbləğində kredit verilmişdir. İş materillarında olan 333-1***-******* saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli kredit müqaviləsinə 1 saylı əlavədən, yəni ödəniş cədvəlindən görünür ki, Cavabdeh 525 (beş yüz iyirmi beş) AZN məbləğində kredit borcunu illik 36 (otuz altı) % dərəcəsi tətbiq edilməklə, 12 (on iki) ay müddətinə hər ay vaxtı-vaxtında bankın xeyrinə ödəməlidir. İş materiallarında olan 0004 saylı, xx xxx 2018-ci il tarixli “Tələbetmə hüquqlarının güzəşt olunmasına dair” müqavilənin surətindən görünür ki, “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə “xxxxxx” X2 ASC arasında tələbetmə hüququnun güzəşt olunması haqqında qarşılıqlı razılıq əldə edilmişdir. İş materillarında olan notarial qaydada təsdiq edilmiş “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə “xxxxxx” X2 ASC arasında bağlanmış “Hüquqların ötürülməsi barədə” 915 saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli sazişin surətindən görünür ki, 0004 saylı, xx xxx 2018-ci il tarixli “Tələbetmə hüquqlarının güzəşt olunmasına dair” müqaviləyə əsasən “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 333-1***-******* saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli kredit müqaviləsindən irəli gələn tələbetmə hüququ “xxxxxx” X2 ASC-yə ötürülmüşdür. İş materiallarında olan tələbetmə hüquqlarının ötürülməsi barədə bildirişin surətindən görünür ki, “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə “xxxxxx” X2 ASC arasında bağlanmış 0004 saylı, xx xxx 2018-ci il tarixli “Tələbetmə hüquqlarının güzəşt olunmasına dair” müqaviləyə əsasən “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 333-1***-******* saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli kredit müqaviləsindən irəli gələn tələbetmə hüququnun “xxxxxx” X2 ASC-yə ötürülməsi haqqında cəmiyyət tərəfindən Cavabdeh məlumat verilmişdir. İş materiallarında olan xx xxxx 2020-ci il tarixli maliyyə arayışından görünür ki, Cavabdeh kredit müqaviləsinə əsasən xx xxxx 2020-ci il tarixə banka 525 (beş yüz iyirmi beş) AZN məbləğində əsas kredit borcunun, 97.29 (doxsan yeddi, iyirmi doqquz) AZN məbləğində faiz borcunun, 72.51 (yetmiş iki, əlli bir) AZN məbləğində cərimə borcunun, ümumilikdə 694.80 (altı yüz doxsan dörd, səksən) AZN məbləğində kredit borcu mövcuddur. İş materiallarında olan PAİOHTD-3759 saylı, xx xxxx 2020-ci il tarixli xəbərdarlıqdan görünür ki, Cavabdeh İddiaçı ASC-yə olan kredit borcu barədə bank tərəfindən rəsmi xəbərdarlıq edilmişdir. İş materiallarında olan ********* saylı, xx xxxx 2020-ci il tarixli ödəniş qəbzindən görünür ki, İddiaçı ASC tərəfindən iddia qaldırılması üçün 30 (otuz) AZN məbləğində dövlət rüsumu ödənilmişdir. Məhkəmə irəli sürülmüş iddia tələbi ilə bağlı aşağıdakıları qeyd etməyi zəruri hesab edir. Məhkəməyə təqdim edilmiş sənədlər əsasında müəyyən edilmişdir ki, “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 333-1***-******* saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli kredit müqaviləsinə əsasən cəmiyyət tərəfindən istehlak məqsədilə Cavabdeh illik 36 (otuz altı) % dərəcəsi tətbiq edilməklə, 12 (on iki) ay müddətinə 525 (beş yüz iyirmi beş) AZN məbləğində kredit verilmiş, Cavabdeh hər ay vaxtı-vaxtında əsas kredit borcunu və kreditdən istifadəyə görə hesablanmış faiz borcunu cəmiyyətin xeyrinə ödəməyi öz üzərinə öhdəlik götürmüşdür. Bundan başqa, 0004 saylı, xx xxx 2018-ci il tarixli “Tələbetmə hüquqlarının güzəşt olunmasına dair” müqaviləyə əsasən “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə “xxxxxx” X2 ASC arasında tələbetmə hüququnun güzəşt olunması haqqında qarşılıqlı razılıq əldə edilmiş, “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə “xxxxxx” X2 ASC arasında bağlanmış “Hüquqların ötürülməsi barədə” 915 saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli sazişə əsasən “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 333-1***- ******* saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli kredit müqaviləsindən irəli gələn tələbetmə hüququ “xxxxxx” X2 ASC-yə ötürülmüş və bu barədə cəmiyyət tərəfindən Cavabdeh məlumat verilmişdir. Bununla yanaşı, Cavabdeh bank qarşısında olan öhdəliklərini icra etməmiş, banka olan kredit borcu barədə bank tərəfindən rəsmi xəbərdarlıq edilmiş və onun kredit müqaviləsinə əsasən xx xxxx 2020-ci il tarixə banka 525 (beş yüz iyirmi beş) AZN məbləğində əsas kredit borcunun, 97.29 (doxsan yeddi, iyirmi doqquz) AZN məbləğində faiz borcunun, 72.51 (yetmiş iki, əlli bir) AZN məbləğində cərimə borcunun, ümumilikdə 694.80 (altı yüz doxsan dörd, səksən) AZN məbləğində kredit borcu mövcuddur. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 385.1-ci maddəsinə əsasən, öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkət etməlidir, məsələn, pul ödəməli, xidmətlər göstərməli, əmlak verməli, iş görməli və i.a və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasının tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 425.1-ci maddəsinə əsasən öz hüquqlarını həyata keçirərkən və vəzifələrini icra edərkən tərəflərdən hər biri vicdanlılığın tələb etdiyi tərzdə, yəni şərtləşdirilmiş vaxtda və yerdə lazımi şəkildə, öhdəliyin şərtlərinə və bu Məcəllənin tələblərinə müvafiq surətdə, belə şərtlər və tələblər olmadıqda isə işgüzar adətlərə və ya adətən irəli sürülən digər tələblərə müvafiq surətdə hərəkət etməlidir. Həmin Məcəllənin 442-ci maddəsinə əsasən, öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə, onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və ya xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Həmin Məcəllənin 443.1-ci maddəsinə əsasən, öhdəliyin icra etməyən borclu kreditora dəymiş zərərin əvəzini ödəməyə borcludur. Həmin Məcəllənin 445.1-ci maddəsinə əsasən, icranı gecikdirmiş borclu gecikdirmə nəticəsində vurduğu zərər üçün və gecikdirmə zamanı təsadüfən baş vermiş icra mümkünsüzlüyünün nəticələri üçün kreditor qarşısında məsuliyyət daşıyır. Həmin Məcəllənin 445.2-ci maddəsinə əsasən, öhdəliyin onun icrası üçün müəyyənləşdirilmiş müddətə icra edilməməsi borclunun icrasını gecikdirir. Həmin Məcəllənin 448.1-ci maddəsinə əsaəsn əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. Həmin Məcəllənin 460.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliklərin icrası girov, dəbbə pulu, borclunun əmlakının saxlanması, zaminlik, qarantiya, beh ilə və bu Məcəllədə və ya müqavilədə nəzərdə tutulan digər üsullarla təmin edilə bilər. Həmin Məcəllənin 739.1-ci maddəsinə əsasən borc müqaviləsinə görə, iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 739.2-ci maddəsinə əsasən borc müqaviləsinin predmeti hər hansı pul məbləği olduqda, o, kredit müqaviləsi adlandırılır. Həmin Məcəllənin 284-6.1-ci maddəsinə əsasən işə mahiyyəti üzrə baxan hakim tərəfindən iddianın təmin və ya rədd edilməsi haqqında qətnamə qəbul edilir. Həmin Məcəllənin 284-6.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə qətnaməsindən bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş qaydada apellyasiya şikayəti verilə bilər. Həmin Məcəllənin 284-6.3-cü maddəsinə əsasən kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmış işlər üzrə çıxarılmış məhkəmə qətnaməsindən şikayət verilməmişdirsə, qətnamə qəbul edildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Həmin Məcəllənin 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Həmin Məcəllənin 217.3-cü maddəsinə əsasən qətnamə iş üzrə müəyyən edilmiş həqiqi hallara və tərəflərin qarşılıqlı münasibətinə uyğun əsaslandırılmalıdır. Beləliklə, məhkəmə toplanmış sübutların məcmusuna tam, obyektiv və hüquqi qiymət verərək, yuxarıda göstərilən qanunvericilik aktı normalarına əsasən hesab edir ki, “xxxxxxxx” X3 Təşkilatı MMC ilə cavabdeh Ceyhun Elşən oğlu arasında bağlanmış 333- 1***-******* saylı, xx xxxxxx 2019-cu il tarixli kredit müqaviləsinin şərtləri pozulduğu, yəni “borclu” tərəfindən müqavilə öhdəlikləri tam icra edilmədiyi üçün iddia təmin edilməli, Cavabdeh 525 (beş yüz iyirmi beş) AZN məbləğində əsas kredit borcu, 97.29 (doxsan yeddi, iyirmi doqquz) AZN məbləğində faiz borcu, 72.51 (yetmiş iki, əlli bir) AZN məbləğində cərimə borcu, ümumilikdə 694.80 (altı yüz doxsan dörd, səksən) AZN məbləğində kredit borcu və iddia qaldırılması üçün ödənilmiş 30 (otuz) AZN məbləğində dövlət rüsumu tutularaq, İddiaçı ASC-nin xeyrinə ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 218.3-cü maddəsinə əsasən hakim işdə iştirak edən şəxslərin verdiyi tələblər üzrə qətnamə çıxarır. Yuxarıda göstərilənlərinə əsasən və Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220, 360-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT ETDİ: İddia təmin edilsin. Cavabdeh 525 (beş yüz iyirmi beş) AZN məbləğində əsas kredit borcu, 97.29 (doxsan yeddi, iyirmi doqquz) AZN məbləğində faiz borcu, 72.51 (yetmiş iki, əlli bir) AZN məbləğində cərimə borcu, ümumilikdə 694.80 (altı yüz doxsan dörd, səksən) AZN məbləğində kredit borcu və iddia qaldırılması üçün ödənilmiş 30 (otuz) AZN məbləğində dövlət rüsumu tutularaq, İddiaçı ASC-nin xeyrinə ödənilsin. Qətnamədən işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində İmişli Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə X1 Mülki Kollegiyasına apellyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən Tərlan Nüsrətov