Yevlax Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(039)-1763/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Yevlax Rayou İş № 2(039)-1763/2021 26.10.2021 YEVLAX RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Cavadova Günay İsmayıl qızının sədrliyi, Qasımov Nurlan Asif oğlunun katibliyi, Cavabdeh iştirakı ilə, iddiaçı Ləğv prosesində olan İddiaçı ASC-nin Cavabdeh Şaiq oğluna qarşı “borcun tutulması” tələbi barədə iddiasına dair mülki işə Yevlax Rayon Məhkəməsinin binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı Ləğv prosesində olan İddiaçı ASC(bundan sonra mətndə Bank) Cavabdeh qarşı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, cavabdehdən Bankın xeyrinə 591,65 manat əsas, əsas kredit məbləğinə hesablanmış 210,19 manat faiz borcu, 1135,50 manat cərimə, kredit müqaviləsi bitdikdən sonra gecikdirilmiş vaxt üçün hesablanan 85,36 manat faiz borcu olmaqla, ümumilikdə 2022,70 manat məbləğində borcun və 30 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun tutulması barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, cavabdehin Bank ilə 23.01.2015-ci il tarixdə bağladığı kredit müqaviləsinə əsasən cavabdehə 36 ay müddətində 800 manat məbləğində kredit xətti açılmışdır. 10.07.2017-ci il tarixli əlavə sazişə əsasən kreditorun borcalana verdiyi kreditin qalıq məbləği 1882,81 manat təşkil etmiş, kredit müddəti 20.07.2018-ci il tarixinədək müəyyən edilmişdir. Kredit xətti müqaviləsinin 3.3-cü bəndinə əsasən Cavabdeh müəyyən edilmiş müddətdə kredit məbləğinin və ona hesablanacaq faizləri ödəmək barədə öhdəlik götürsə də o, bu öhdəliyi yerinə yetirməmişdir. Cavabdehin kredit müqaviləsi üzrə 591,65 manat əsas, əsas kredit məbləğinə hesablanmış 210,19 manat faiz borcu, 1135,50 manat cərimə, kredit müqaviləsi bitdikdən sonra hesablanan 85,36 manat faiz borcu olmaqla, ümumilikdə 2022,70 manat borcu yaranmışdır. Bankın nümayəndəsi Aynur Mahmudova məhkəməyə teleqram ilə müraciət edərək, məhkəmə iclasının iddiaçının nümayəndəsinin iştirakı olmadan keçirilməsini və iddianın təmin edilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edın Cavabdeh kredit məbləğini özü üçün götürmədiyini, yaranmış borcdan xəbərsiz olduğunu və cərimə borcunun şişirdildiyini bildirərək qanuni qərar qəbul edilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. Məhkəmə iş materiallarını araşdırıb hesab edir ki, iddia qismən təmin edilməlidir. Məhkəmə gəldiyi nəticəni aşağıda qeyd olunanlarla əsaslandırır. İş materiallarında olan 23.01.2015-ci il tarixli “kredit kartın verilməsi və istifadəsi üzrə müqavilədən” görünür ki, Bank tərəfindən Cavabdeh 24 ay müddətinə 800 manat məbləğində kredit xətti açılmışdır. 23.01.2015-ci il tarixli “kredit kartın verilməsi və istifadəsi üzrə müqaviləyə” 01 №-li, 20.07.2017-ci il tarixli Əlavə Sazişdən görünür ki, kredit xətti kreditə çevrilməklə cavabdehin 957,50 manat əsas borc, 347,40 manat faiz borcu və 577,91 manat cərimə öhdəliyi yaranmışdır. Müqavilənin müddəti 20.07.2018-ci ilədək uzadılmışdır. Bank tərəfindən verilmiş 30.06.2021-ci il tarixli maliyyə arayışından görünür ki, 20.07.2017ci il tarixli kredit müqaviləsi üzrə cavabdehin 591,65 manat əsas borc, əsas kredit məbləğinə hesablanmış 210,19 manat faiz borcu, 1135,50 manat cərimə, kredit müqaviləsi bitdikdən sonra gecikdirilmiş vaxt üçün hesablanan 85,36 manat faiz borcu olmaqla, ümumilikdə 2022,70 manat borcu yaranmışdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 739-cu maddəsinə əsasən borc müqaviləsinə görə iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Mülki Məcəllənin 445.7-ci maddəsinə əsasən borclu pul məbləğinin ödənilməsini gecikdirdikdə, əgər kreditor digər əsaslardan çıxış edərək daha böyük məbləğ tələb edə bilmirsə, gecikdirilmiş vaxt üçün illik beş faiz ödəməyə borcludur. İşin araşdırılan hallarından müəyyən edilir ki, Bank kredit müqaviləsi ilə üzərinə düşən öhdəliyi icra etmiş, yəni müqavilədə nəzərdə tutulan pul vəsaitini cavabdehə vermiş, kredit və hesablanmış faizlər hər ay ödənilməli olduğu halda cavabdehin Banka cəmi 2022,70 manat məbləğində borcu ödənilməmiş qalmışdır. Qeyd olunanlara əsasən məhkəmə hesab edir ki, iddiaçının irəli sürdüyü tələbcavabdehdən 591,65 manat kredit borcunun, əsas kredit məbləğinə hesablanmış 210,19 manat faiz borcunun, gecikdirilmiş vaxt üçün hesablanan 85,36 manat faiz borcunun tutulması hissəsində əsaslıdır, lakin dəbbə pulu yüksəkdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 467-ci maddəsində qeyd olunmuşdur ki, məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər, tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. Məhkəmə cavabdehlərin üzərində əsas borc olaraq icra edilməmiş pul öhdəliyinin olmasını, əlavə olaraq tətbiq edilən dəbbə pulunun isə onların vəziyyətini daha ağırlaşdırdığını, habelə iddiaçının əmlak mənafelərini nəzərə alaraq hesab edir ki, 1135,50 manat məbləğində dəbbə pulu (penya) tənasübsüz surətdə yüksəkdir, odur ki, dəbbə pulu (penya) azaldılaraq 35 manat müəyyən edilməlidir. Göstərilənləri nəzərə alaraq məhkəmə hesab edir ki, iddia qismən təmin olunmalı, cavabdehdən Bankın xeyrinə 591,65 manat əsas borc, əsas kredit məbləğinə hesablanmış 210,19 manat faiz borcu, 35 manat cərimə, kredit müqaviləsi bitdikdən sonra gecikdirilmiş vaxt üçün hesablanan 85,36 manat faiz borcu olmaqla, ümumilikdə 922,20 manat pul tutulmalı, iddia qalan hissədə rədd olunmalıdır. İddia ərizəsinin verilməsinə görə ödənilmiş dövlət rüsumunun əvəzi olaraq 30 manat məbləğində pul Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinə əsasən cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Qeyd olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 119, 216-220-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT ETDİ: İddia qismən təmin edilsin. Cavabdeh 591,65 manat əsas borc, əsas kredit məbləğinə hesablanmış 210,19 manat faiz borcu, 35 manat cərimə, kredit müqaviləsi bitdikdən sonra gecikdirilmiş vaxt üçün hesablanan 85,36 manat faiz borcu olmaqla, ümumilikdə 922 (doqquz yüz iyirmi iki) manat 20 (iyirmi) qəpik məbləğində borc və dövlət rüsumunun əvəzi kimi 30 (otuz) manat məbləğində pul iddiaçı Ləğv prosesində olan İddiaçı Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin xeyrinə tutulsun. İddia qalan hissədə təmin olunmasın. Qətnamədən, rəsmi qaydada verildiyi gündən bir ay müddətində Yevlax Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Şəki Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim Günay Cavadova