Yevlax Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(039)-1809/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Yevlax Rayou İş № 2(039)-1809/2021 07.09.2021 YEVLAX RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Əliyev Toğrul Məhəmməd oğlunun sədrliyi, Məhkəmə iclasının katibi Məmmədəliyeva Səriyyə Qoca qızının katibliyi, Cavabdeh iştirakı ilə, İddiaçı "xxxx" Kommersiya Bankı (KB) Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin (ASC) Cavabdeh qarşı borcun tutulması barədə mülki işə Yevlax Rayon Məhkəməsinin inzibati binasında baxaraq, müəyyən etdi: İddiaçı "xxxx" KB ASC Cavabdeh qarşı iddia ərizəsi ilə Yevlax Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək cavabdehdən 2,000 AZN əsas, 451.9 AZN faiz borcu, 22.39 AZN cərimə və 30 manat dövlət rüsumunun tutulması barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddia ərizəsi belə əsaslandırılmışdır ki, "xxxx" KB ASC ilə cavabdeh arasında bağlanmış 07.08.2020-ci il tarixli kredit müqaviləsinə əsasən iddiaçı ən çoxu 120 ay müddətinə, illik faiz dərəcəsi 35%-dək olmaq şərti ilə 20,000 AZN məbləğədək krediti, kredit prosedurlarına görə 5% (minimum 20 AZN) məbləğədək, kredit müraciəti üçün 4 AZN komisyon haqqı tutmaqla cavabdehə verə bilər. İddiaçı tərəfindən cavabdehin cari hesabına 07.08.2020-ci il tarixində illik 26%, 36 ay müddətinə, 2,000 AZN məbləğində kredit köçürülmüşdür. Kreditin ayrılması şərtləri və qaydaları, kredit üzrə ödənişin hesablanmasına əsaslar bu Müqavilə ilə müəyyən edilir. Nəticədə cavabdehin 21 iyun 2021-ci il tarixə kredit müqaviləsi üzrə "xxxx" KB ASC-yə 2,000 AZN əsas, 451.9 AZN faiz, 22.39 AZN cərimə, cəmi 2,474.29 AZN borcu yaranmışdır. Tərəflər arasında yaranmış mübahisənin məhkəmədənkənar qaydada həll edilməsi barədə danışıqlar aparılmış, lakin bu danışıqlar (pretenziya qaydasında həll olunma) heç bir fayda verməmişdir. İddiaçı "xxxx" KB ASC-nin nümayəndəsi Türkan Piriyeva məhkəməyə ərizə göndərərək iclasın iştirakı olmadan keçirilməsini və iddianın təmin edilməsini xahiş etmişdir. Cavabdeh iclas zamanı borcunun olduğunu etiraf edərək söyləmişdir ki, maddi imkanı olmadığına görə kredit borcunu banka ödəyə bilməmişdir. Lakin gələcəkdə hər ay az miqdarda borcundan ödəniş etməyə çalışacaqdır. Təqdim edilmiş iddiaçı "xxxx" Kommersiya Bankı ASC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 07 avqust 2020-ci il tarixli, 8384sADJ/20 saylı kredit müqaviləsinin surəti ilə müəyyən edilir ki, sonuncuya 120 ay müddətinə illik faiz dərəcəsi 35%-dək olmaq şərti ilə 20,000 AZN məbləğində kredit xətti açılmışdır. Kredit sənədindən müəyyən olunur ki, həmin tarixdə Cavabdeh 36 aylıq, illik 26 % ödəmək şərti ilə 2,000 manat pul verilmişdir. Maliyyə arayışından müəyyən olunur ki, 21 iyun 2021-ci il tarixə Cavabdehın Banka 07 avqust 2020-ci il tarixli, 8384sADJ/20 saylı kredit müqaviləsi üzrə 2,000 manat əsas, 451.9 manat faiz borcu var, 22.39 manat cərimə hesablanmışdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsi: Maddə 385.1. Öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Maddə 442. Öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Maddə 467. Məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. Dəbbə pulu ödənildikdən sonra onun miqdarının azaldılması istisna edilir. Maddə. 739.1. Borc müqaviləsinə görə iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Təqdim edilmiş sübutlar əsasında müəyyən edilmişdir ki, iddiaçı tərəfindən cavabdehə kredit müqaviləsi əsasında 36 aylıq, illik 26 % ödəmək şərti ilə 2,000 manat pul verilmiş, lakin cavabdeh üzərinə götürdüyü öhdəliyi lazımınca icra etməmiş və bunun nəticəsində borcu yaranmışdır. Yaranmış borcun düzgün hesablanmadığına, habelə cərimənin tənasübsüzlüyünə dəlalət edən hər hansı sübut müəyyən edilməmiş, cavabdeh buna etiraz etməmişdir. Məhkəmə, mülki qanunvericiliyin qeyd olunan normalarının tələblərini rəhbər tutaraq belə qənaətə gəlir ki, iddia təmin edilməli, yaranmış borc, habelə ödənilmiş dövlət rüsumunun əvəzi 30 manat cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Şərh edilənlərə əsasən və Mülki Prosessual Məcəllənin 216-220, 227-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə qət etdi: İddia təmin edilsin. Cavabdeh 07 avqust 2020-ci il tarixli 8384sADJ/20 saylı kredit müqaviləsi üzrə 2,000 manat əsas, 451.9 manat faiz borcu, 22.39 manat cərimə, habelə 30 manat ödənilmiş dövlət rüsumu əvəzi, cəmi 2,504 (iki min beş yüz dörd) manat 29 (iyirmi doqquz) qəpik iddiaçı "xxxx" KB ASC-nin xeyrinə tutulsun. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən bir ay müddətində Yevlax Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Şəki Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına apellyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən: Toğrul Əliyev