Gədəbəy Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(042)-483/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Gədəbəy rayonu İş № 2(042)-483/2023 03.07.2023 GƏDƏBƏY RAYON MƏHKƏMƏSİ Gədəbəy Rayon Məhkəməsi hakim Mirzəquliyev Fizuli Balağa oğlunun sədrliyi, məhkəmə iclas katibi Orucov Anar Möhübbət oğlunun katibliyi, İddiaçı, Cavabdeh və onun nümayəndəsi X4 iştirakı ilə İddiaçı Cavabdeh qarşı alimentin miqdarının artırılması tələbinə dair iddia ərizəsi üzrə mülki işə məhkəmənin binasında, açıq məhkəmə iclasında baxaraq, müəyyən etdi: İddiaçı Cavabdeh qarşı xx.xx.2013-cü il tarixdə doğulmuş Cavabdeh yetkinlik yaşına çatanadək saxlanılması üçün Gədəbəy Rayon Məhkəməsinin xx.xx.2017-ci il tarixli, 2(042)-625/2017 saylı qətnaməsi ilə müəyyən edilmiş 100 manat alimentin miqdarının artırılaraq, hər ay sabit pul məbləğində, 220 manat miqdarında müəyyən edilməsi tələbi haqqında iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. İddiaçı məhkəmə iclasında iddia tələbini müdafiə etmiş, izahat verərək, bildirmişdir ki, Cavabdeh ilə 2016-cı ildə ailə qurmuşdur. Ailə münasibətlərindən 19 dekabr 2016-cı il tarixdə X10 doğulmuşdur. Azyaşlı uşağın atalığı müəyyən edilmişdir. Ailə münasibətləri pozulduğu üçün cavabdehdən ayrılmışdır. Azyaşlı uşaq onun himayəsindədir. Gədəbəy Rayon Məhkəməsinin 21 noyabr 2017-ci il tarixli qətnaməsi ilə 19 dekabr 2016-cı il tarixdə doğulmuş X7 yetkinlik yaşına çatanadək saxlanılması üçün cavabdehdən hər ay 100 manat alimentin tutularaq, ona verilməsi qət edilmişdir. Hazırda təyin edilmiş aliment azyaşlı uşağın saxlanılma xərclərini ödəmir. Cavabdeh işləyir və ayda 650 manat əməkhaqqı alır. Ona görə də, iddia tələbinin təmin edilməsi haqqında qətnamə çıxarılmasını xahiş edir. Cavabdeh məhkəmə iclasında iddia tələbinə etiraz etmiş, izahat verərək, bildirmişdir ki, hazırda azyaşlı uşağın saxlanılması üçün hər ay 100 manat aliment ödəyir. O, stolüstü tennis üzrə müəllim işləyir, ayda 613 manat əməkhaqqı alır. Bundan başqa, onun yeni ailədən iki azyaşlı uşağı var. Sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olmur və başqa qazancları yoxdur. Ona görə də iddia tələbinin təmin edilməməsi haqqında qətnamə çıxarılmasını xahiş edir. Cavabdehin nümayəndəsi X9 eyniməzmunlu izahat verərək, iddia tələbinin təmin edilməməsi haqqında qətnamə çıxarılmasını xahiş edir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 106.1-ci maddəsinə əsasən işdə iştirak edən şəxslərin iş üçün əhəmiyyətli olan və onlara məlum olan faktlar barədə izahatları iş üzrə toplanmış digər sübutlarla yanaşı yoxlanılmalı və qiymətləndirilməlidir. Həmin Məcəllənin 76.1. və 76.2-ci maddələrinə əsasən tərəflərin tələb və etirazlarını əsaslandıran halların və işi düzgün həll etmək üçün əhəmiyyəti olan başqa halların mövcud olduğunu və ya olmadığını məhkəmə müəyyən edərkən bu Məcəllədə və başqa qanunlarda müəyyən olunmuş qaydada əldə etdiyi məlumatlar sübutlar hesab olunur. Bu məlumatlar yazılı və maddi sübutlarla, ekspertlərin rəyləri ilə, yerində müayinə keçirməklə, səs və video yazıları ilə, şahidlərin ifadələri ilə, işdə iştirak edən şəxslərin izahatları ilə müəyyən edilir. İşdə olan X5 surətindən görünür ki, tərəflərin ailə münasibətlərindən 19 dekabr 2016cı il tarixdə X10 doğulmuşdur. İşdə olan Gədəbəy Rayon Məhkəməsinin 21 noyabr 2017-ci il tarixli 2(042)- 1544/2017 saylı qətnaməsinin surətindən görünür ki, 19 dekabr 2016-cı il tarixdə doğulmuş X1 üçün hər ay 100 manat aliment müəyyən edilmişdir. İşdə olan X6 surətindən görünür ki, Cavabdeh və X8 27 aprel 2020-ci il tarixdə nikah bağlamışlar. İşdə olan X3 surətlərindən görünür ki, Cavabdeh və X2 nikahından 28 yanvar 2020ci il tarixdə X11 və 28 sentyabr 2021-ci il tarixdə X13 doğulmuşlar. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 14.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə əsasən hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Məcəllənin 217.4-cü maddəsinə əsasən məhkəmə öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Məhkəmə tərəflərin izahatlarını və işdə olan sənədləri təhlil edərək hesab edir ki, iddia tələbi qismən təmin edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsinin 75-ci maddəsinə əsasən valideynlər uşaqlarını saxlamağa borcludurlar. Valideynlər uşaqlarını saxlamadıqda uşaqların saxlanılması üçün vəsait (aliment) valideynlərdən məhkəmə qaydasında tutulur. Həmin Məcəllənin 78.1-ci maddəsinə əsasən, valideynlər arasında yetkinlik yaşına çatmayan uşaqlara aliment ödənilməsi barədə saziş yoxdursa, eləcə də aliment verməyə borclu olan valideynin qazancı (gəliri) qeyri-müntəzəm, dəyişən olarsa, ya qazancın (gəlirin) hamısını və ya bir hissəsini həmin valideyn natura və ya xarici valyuta ilə alırsa, yaxud onun qazancı və ya sair gəliri yoxdursa, habelə alimentin valideynin qazancından (gəlirindən) müəyyən hissə kimi tutulması mümkün olmadığı, çətinlik törətdiyi və tərəflərdən birinin və ya marağının əhəmiyyətli dərəcədə pozulduğu başqa hallarda, uşaqların saxlanması üçün vəsait tutulmasını tələb edən şəxsin xahişi ilə alimentin miqdarı məhkəmə tərəfindən hər ay ödənilməli olan sabit pul məbləğində və ya eyni zamanda həm sabit pul məbləğində, həm də bu Məcəllənin 76-cı maddəsinə uyğun olaraq qazancın (gəlirin) müəyyən hissəsi kimi müəyyən edilə bilər. Məcəllənin 112.1-ci maddəsinə əsasən, aliment ödənilməsi barədə saziş olmadıqda məhkəmə tərəfindən alimentin miqdarı müəyyən olunduqdan sonra tərəflərdən birinin ailə və ya maddi vəziyyətində dəyişiklik olmuşsa, məhkəmə tərəflərdən istənilən birinin tələbi ilə alimentin müəyyən olunmuş miqdarını dəyişə bilər və ya aliment ödəməli olan şəxsi tərəflərin diqqətəlayiq başqa maraqlarını da nəzərə almaqla aliment ödəməkdən azad edə bilər. “Uşaq hüquqları haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 3-cü maddəsinin tələbinə görə, uşaqlar barəsində dövlət siyasəti hər bir uşağın zəruri maddi və məişət şəraitində böyüyüb tərbiyə olunmasının, mütərəqqi tələblər əsasında təhsil almasının, layiqli vətəndaş kimi formalaşmasının təmin edilməsinə yönəldilir. Həmin Qanunun 13-cü maddəsinin tələbinə görə isə, uşağın Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş minimum dolanacaq xərclərindən az olmayan maddi təminat almaq hüququ vardır. “Azərbaycan Respublikasında 2023-cü il üçün yaşayış minimumu haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə 2023-ci il üçün yaşayış minimumu ölkə üzrə uşaqlar üçün 220 manat məbləğində müəyyən edilmişdir. Beləliklə, məhkəmə araşdırması ilə müəyyən edilmişdir ki, tərəflər 2016-cı ildə ailə qurmuşlar. Ailə münasibətlərindən 19 dekabr 2016-cı il tarixdə X10 doğulmuşdur. Gədəbəy Rayon Məhkəməsinin qətnaməsi ilə 19 dekabr 2016-cı il tarixdə doğulmuş X7 yetkinlik yaşına çatanadək saxlanılması üçün cavabdehdən hər ay sabit pul məbləğində 100 manat alimentin tutulması qət edilmişdir. Məhkəmə iddiaçının himayəsində olan azyaşlı uşağın saxlanılması xərclərinin artmasını və bununla əlaqədar iddiaçının maddi vəziyyətinin pisləşməsini, həmçinin Azərbaycan Respublikasında 2023-cü il üçün yaşayış minimumu haqqında qanunun tələblərini, o cümlədən cavabdehin himayəsində iki azyaşlı uşaqların olmasını nəzərə alaraq, belə nəticəyə gəlir ki, iddia tələbi qismən təmin edilməli, 19 dekabr 2016-cı il tarixdə doğulmuş X1 üçün Gədəbəy Rayon Məhkəməsinin 21 noyabr 2017-ci il tarixli, 2(042)-1544/2017 saylı qətnaməsi ilə təyin edilmiş alimentin miqdarı artırilaraq, hər ay 150 manat miqdarında müəyyən edilməlidir. “Dövlət rüsumu haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 9.1.2-ci maddəsinə əsasən, aliment alınması barədə iddialar üzrə iddiaçılar dövlət rüsumu ödəməkdən azad olunurlar. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 119.2-ci maddəsinə əsasən, iddiaçı müəyyən olunmuş qaydada dövlət rüsumunu ödəməkdən azad edilmişsə, dövlət rüsumu iddianın təmin edilmiş hissəsinə münasib olaraq cavabdehdən tutularaq dövlət gəlirlərinə alınır. Yəni, Cavabdeh 30 manat dövlət rüsumu tutularaq dövlət büdcəsinə köçürülməli, 50 manat mediasiya xərcinin əvəzi alınaraq, İddiaçı verilməlidir. Məhkəmə göstərilənləri nəzərə alaraq və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216- 220, 227, 233-cü və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, qət etdi: İddia tələbi qismən təmin edilsin. 19 dekabr 2016-cı il tarixdə doğulmuş X1 üçün Gədəbəy Rayon Məhkəməsinin 21 noyabr 2017-ci il tarixli 2(042)-1544/2017 saylı qətnaməsi ilə təyin edilmiş alimentin miqdarı artırilaraq, hər ay 150 manat miqdarında müəyyən edilsin. Ödənilmiş 50 manat mediasiya xərcinin əvəzi Cavabdeh alınaraq, İddiaçı verilsin. Cavabdeh 30 manat dövlət rüsumu tutularaq, dövlət büdcəsinə köçürülsün. Alimentin yeni miqdarda tutulması qətnamə qanuni qüvvəyə mindiyi gündən hesablansın. Qətnamədən rəsmi verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Gədəbəy Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Gəncə Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən:Fizuli Mirzəquliyev