Gədəbəy Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(042)-764/2020

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Gədəbəy rayonu İş № 2(042)-764/2020 06.10.2020 GƏDƏBƏY RAYON MƏHKƏMƏSİ Gədəbəy Rayon Məhkəməsi hakim Mirzəquliyev Fizuli Balağa oğlunun sədrliyi, məhkəmə iclas katibi Orucov Anar Möhübbət oğlunun katibliyi, İddiaçı və Cavabdeh iştirakı ilə, İddiaçı Cavabdeh qarşı cavabdeh tərəfindən su xəttinə edilmiş maneələrin aradan qaldırılması tələbinə dair iddiası üzrə mülki işə məhkəmənin binasında, açıq məhkəmə iclasında baxaraq, Müəyyən etdi: İddiaçı Cavabdeh qarşı ona və ailə üzvlərinə sudan istifadə etməsi üçün cavabdeh tərəfindən edilən maneələrin aradan qaldırılması tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişlər. İddiaçı məhkəmə iclasında iddia tələbini müdafiə etmiş, izahat verərək, bildirmişdir ki, mübahisəli su “Noylu Bulaq” adlanan ərazidə yerləşir. O və ailə üzvləri uzun müddətdir ki, həmin bulaqdan istifadə edir. Lakin cavabdeh həmin sudan istifadə etməsinə maneələr yaradır. Su xəttinin sonunda quraşdırılmış su kranı bağlı olur. Bundan başqa, o, su xəttinin öz həyətindən keçən hissəsindən özünün və ailə üzvlərinin istifadə etməsi üçün əlavə su xətti çəkmək istəyir. Lakin cavabdeh su xəttinin onun atası tərəfindən çəkilməsini əsas gətirərək, buna mane olur. Halbuki, xəttin çəkilməsində onun atası da öz əməyi ilə iştirak etmişdir. Onlar mübahisəni məhkəmədən kənar həll edə bilməmişlər. Ona görə də iddia ərizəsinin təmin edilməsini xahiş edir. Cavabdeh məhkəmə iclasında iddia tələbinə etiraz etmiş, izahat verərək, bildirmişdir ki, su xəttini onun atası öz vəsaiti hesabına çəkmiş, cavabdehin atasına xəttin çəkilməsində iştirak etdiyinə görə zəhməthaqqı ödəmişdir. Su hazırda ümumi istifadədədir. Yəni, bütün kənd sakinləri, o cümlədən, iddiaçı su xəttinin sonunda olan su kranını açmaqla sudan istifadə edə bilər. Lakin iddiaçı tərəfindən su xəttinə əlavə xətt qoşularsa, xətdə olan su kəsilə və ya azala bilər. Ona görə də iddiaçı tərəfindən su xəttinə əlavə xəttin qoşulmasına etiraz edir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 106.1-ci maddəsinə görə işdə iştirak edən şəxslərin iş üçün əhəmiyyətli olan və onlara məlum olan faktlar barədə izahatları iş üzrə toplanmış digər sübutlarla yanaşı yoxlanılmalı və qiymətləndirilməlidir. Həmin Məcəllənin 76.1. və 76.2-ci maddələrinə əsasən tərəflərin tələb və etirazlarını əsaslandıran halların və işi düzgün həll etmək üçün əhəmiyyəti olan başqa halların mövcud olduğunu və ya olmadığını məhkəmə müəyyən edərkən bu Məcəllədə və başqa qanunlarda müəyyən olunmuş qaydada əldə etdiyi məlumatlar sübutlar hesab olunur. Bu məlumatlar yazılı və maddi sübutlarla, ekspertlərin rəyləri ilə, yerində müayinə keçirməklə, səs və video yazıları ilə, şahidlərin ifadələri ilə, işdə iştirak edən şəxslərin izahatları ilə müəyyən edilir. İş üzrə yerində baxış keçirilmiş, yerində baxış zamanı müəyyən edilmişdir ki bulaqdan çəkilmiş su xəttinin sonunda olan su kranı işlək vəziyyətdədir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 14.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə əsasən hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Məcəllənin 217.4-cü maddəsinə görə məhkəmə öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Məhkəmə tərəflərin izahatlarını və işdə olan sənədləri təhlil edərək hesab edir ki, iddiatələbi qismən təmin edilsin. “İnsan hüquqları və X1 haqqında” Avropa Konvensiyasına 1 saylı Əlavə Protokolun 1-ci maddəsinə əsasən hər bir fiziki və hüquqi şəxs öz mülkiyyətindən maneəsiz istifadə hüququna malikdir. Heç kəs cəmiyyətin maraqları naminə, qanunla və beynəlxalq hüququn ümumi prinsipləri ilə nəzərdə tutulmuş şərtlər istisna olmaqla, öz mülkiyyətindən məhrum edilə bilməz. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyası və Azərbaycan Respublikasının tərəfdar çıxdığı “İnsan Hüquqlarının və X1 Haqqında Konvensiya”nın 1 saylı Protokolunun 1-ci maddəsinə əsasən hər bir fiziki və hüquqi şəxs öz mülkiyyətində maneəsiz istifadə hüququna malikdir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəllənin 152.1-ci maddəsinə əsasən, mülkiyyət hüququ - subyektin ona mənsub əmlaka (əşyaya) öz istədiyi kimi sahib olmaq, ondan istifadə etmək və ona dair sərəncam vermək üzrə dövlət tərəfindən tanınan və qorunan hüququdur. Həmin Məcəllənin 152.5-ci maddəsinə əsasən, mülkiyyətçi qanunvericiliklə və ya başqa şəkildə, o cümlədən müqavilə məhdudiyyətləri ilə müəyyənləşdirilmiş hədlərdə əmlaka (əşyaya) sərbəst surətdə sahib ola bilər, ondan istifadə edə bilər və ona dair sərəncam verə bilər, həmin əmlaka başqa şəxslərin sahibliyinə yol verməyə bilər, ona mənsub əmlak barəsində öz mülahizəsi ilə istənilən hərəkətləri edə bilər, bir şərtlə ki, həmin hərəkətlər qonşuların və ya üçüncü şəxslərin hüquqlarını pozmasın, yaxud hüquqdan sui-istifadə olmasın. Məcəllənin 152.6-cı maddəsinə əsasən hüquqdan sui-istifadə mülkiyyətdən başqalarına ziyan vuran şəkildə istifadədir; bu zaman mülkiyyətçinin mənafe üstünlüyü dəqiq ifadə edilməmişdir və onun hərəkətlərinin zəruriliyi əsaslı deyildir. Məcəllənin 157.4-cü maddəsinə əsasən, əgər mülkiyyətə qəsd və ya başqa maneələr əşyanı götürmədən və ya ondan məhrum etmədən törədilirsə, mülkiyyətçi qəsd edəndən bu hərəkətlərə son qoymağı tələb edə bilər. Bu cür hərəkətlər davam etdirildikdə mülkiyyətçi həmin hərəkətlərə son qoyulmasını məhkəmə vasitəsilə tələb edə bilər. Məcəllənin 170.3-cü maddəsinə əsasən heç kəsə icazə verilmir ki, suyun təbii axımını qonşunun ziyanına dəyişdirsin. Aşağı torpaq sahəsi üçün zəruri olan su yuxarı torpaq sahəsi üçün zəruri olan həcmdə axıdıla bilər. Su axıdılarkən aşağıda yerləşən torpaq sahəsinin mülkiyyətçisi əvvəllər ona təbii yolla gəlmiş suyu kompensasiyasız götürməlidir. Əgər suyun buraxılması nəticəsində ona ziyan dəyirsə, tələb edə bilər ki, yuxarıdakı mülkiyyətçi öz hesabına aşağı torpaq sahəsindən nov çəksin. Beləliklə, məhkəmə araşdırmaları nəticəsində müəyyən edilmişdir ki, “Noylu Bulaq” adlı bulaqdan cavabdehin atası tərəfindən su xətti çəkilmiş və xəttin sonunda kənd küçəsində kənd sakinlərinin istifadə etməsi üçün su kranı quraşdırılmışdır. Məhkəmənin qənaətinə görə həmin su xətti cavabdehin mülkiyyəti kimi qiymətləndirilməlidir. Su xətti çəkilərkən xəttin iddiaçının həyətindən keçən hissəsində əlavə xətt qoşulmamışdır. Hazırda xəttin iddiaçının həyətindən keçən hissəsində əlavə xəttin qoşulması, ümumi istifadədə olan suyun su kranına çatmamasına və ya suyun azalmasına səbəb ola bilər. Ona görə də iddia tələbi su xəttinin iddiaçının həyətindən keçən yerində əlavə xəttin qoşulması hissədə təmin edilməməli, eyni zamanda, cavabdehin üzərinə su xəttinin sonunda quraşdırılmış su kranının işlək vəziyyətdə saxlanılmasına maneələr törətməməsi vəzifəsi qoyulmalıdır. Məcəllənin 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Ödənilmiş 10 manat miqdarında dövlət rüsumunun 05 manat hissəsi Cavabdeh alınaraq, İddiaçı verilməlidir. Məhkəmə yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Аzərbаycаn Rеspublikаsı MPM-nin 216- 227, 358-360 və 362-cı mаddələrini rəhbər tutаrаq, Qət etdi: İddia tələbi qismən təmin edilsin. Cavabdeh tərəfindən “Noylu Bulaq” adlanan bulaqdan çəkilmiş su xəttinin sonunda quraşdırılmış su kranının işlək vəziyyətdə saxlanılması təmin edilsin. Ödənilmiş dövlət rüsumunun 05 manat hissəsi Cavabdeh alınaraq, İddiaçı verilsin. Qətnamədən rəsmi verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Gədəbəy Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Gəncə Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən: Fizuli Mirzəquliyev