Gəncə Şəhəri Nizami Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(044)-2501/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Gəncə şəhəri İş № 2(044)-2501/2021 20.08.2021 GƏNCƏ ŞƏHƏRİ NİZAMİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Hünmətov Zaur Adil oğlunun sədrliyi, Mustafayev Əli Nazim oğlunun katibliyi, İddiaçı "xxxx" MMC-nin nümayəndəsi X1 iştirakı ilə, İddiaçı "xxxx" MMC-nin Cavabdeh qarşı “pul” tələbinə dair iddia ərizəsi üzrə mülki işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, müəyyən e t d i: İddiaçı "xxxx" MMC Cavabdeh qarşı “pul” tələbinə dair iddia qaldıraraq, 10.06.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən İMEİ kodu: **********56760 olan Huawei Y5 markalı telefon üçün 129 manat ödənilməmiş hissə, 37 manat dəbbə pulu, 19.10.2019cu il tarixli müqaviləsinə əsasən Samsung LED markalı televizor, X3 üçün 674 manat ödənilməmiş hissə, 191 manat dəbbə pulu, 06.11.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən X5 Atron üçün 1070 manat ödənilməmiş hissə, 300 manat dəbbə pulu, 19.01.2020-ci il müqaviləsinə əsasən İMEİ kodu: **********73254 olan Xiaomi Redmi 8 markalı telefon üçün 293.2 manat ödənilməmiş hissə, 59.8 manat dəbbə pulu, ümumilikdə 2754 manat borc, 30 manat dövlət rüsumu, Cavabdeh alınaraq "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İŞİN HALLARİ İddiaçı iddia ərizəsini onunla əsaslandırmışdır ki, cavabdeh "xxxx" MMC ilə 10.06.2019-cu, 19.10.2019-cu, 06.11.2019-cu, 19.01.2020-ci il tarixli müqavilələrinə əsasən İMEİ kodu: **********56760 olan Huawei Y5 markalı telefon, Samsung LED markalı televizor, X3, X5 Atron, İMEİ kodu: **********73254 olan Xiaomi Redmi 8 markalı telefon almış nəticədə 2754 manat borcu yaranmışdır. Cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozmuş və nəticədə 10.06.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 375 manat (15 ay x 25 manat + 0 manat ilkin ödəniş) olan İMEİ kodu: **********56760 olan Huawei Y5 markalı telefon üçün 129 manat ödənilməmiş hissə, 37 manat dəbbə pulu, 19.10.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 886 manat (18 ay x 49 manat + 4 manat ilkin ödəniş) olan Samsung LED markalı televizor, X3 üçün 674 manat ödənilməmiş hissə, 191 manat dəbbə pulu, 06.11.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 1390 manat (18 ay x 77 manat + 4 manat ilkin ödəniş) olan X5 Atron üçün 1070 manat ödənilməmiş hissə, 300 manat dəbbə pulu, 19.01.2020-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 403.2 manat (18 ay x 22.4 manat + 0 manat ilkin ödəniş) olan İMEİ kodu: **********73254 olan Xiaomi Redmi 8 markalı telefon üçün 293.2 manat ödənilməmiş hissə, 59.8 manat dəbbə pulu, ümumilikdə 2754 manat borcu yaranmışdır. Cavabdehin cəmi ödədiyi məbləğ 888 manat təşkil edir. İş materiallarına əlavə edilmiş Cavabdeh ilə "xxxx" MMC arasında bağlanmış 10.06.2019-cu, 19.10.2019-cu, 06.11.2019-cu, 19.01.2020-ci il tarixli müqavilələrindən görünür ki, Cavabdeh İMEİ jodu: **********56760 olan Huawei Y5 markalı telefon, Samsung LED markalı televizor, X3, X5 Atron, İMEİ kodu: **********73254 olan Xiaomi Redmi 8 markalı telefon almış və nəticədə 2754 manat borcu yaranmışdır. İş materiallarında olan maliyyə və ödəniş cədvəlindən görünür ki, Cavabdeh "xxxx" MMC-yə İMEİ kodu: **********56760 olan Huawei Y5 markalı telefon üçün 129 manat ödənilməmiş hissə, 37 manat dəbbə pulu, Samsung LED markalı televizor, X3 üçün 674 manat ödənilməmiş hissə, 191 manat dəbbə pulu, X5 Atron üçün 1070 manat ödənilməmiş hissə, 300 manat dəbbə pulu, İMEİ kodu: **********73254 olan Xiaomi Redmi 8 markalı telefon üçün 293.2 manat ödənilməmiş hissə, 59.8 manat dəbbə pulu, ümumilikdə 2754 manat borcu yaranmışdır. ETİRAZİN DƏLİLLƏRİ VƏ TƏRƏFLƏRİN İZAHATLARİ Məhkəmə iclasında iştirak edən "xxxx" MMC-nin nümayəndəsi X2 iddia tələbini müdafiə edərək, iddianın təmin edilməsinə dair qətnamə çıxarılmasını məhkəmədən xahiş etdi. Cavabdeh Azərbaycan Respublikası MPM-nin 185-ci maddəsinə əsasən məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə lazımi qaydada məlumatlandırılmışdır. Buna baxmayaraq cavabdeh məhkəmə iclasında iştirak etməmiş, gəlməməsinin səbəbləri bаrədə məhkəməyə məlumаt verməmişdir və işə оnun iştirаkı оlmаdаn bаxılmаsı bаrədə məhkəməyə vəsаtət dаxil оlmаmışdır. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 185.1-ci madədsinə əsasən işdə iştirak edən şəxslər, məhkəməyə gəlməyə və ya gəlməməyin səbəbini və ya mümkünsüzlüyünü bildirməyə və bu səbəblərin üzürlü olması barədə sübutlar təqdim etməyə borcludurlar. Məhkəmə iddiaçının məhkəmə iclasına gəlməməyinin səbəbini üzürlü hesab etmədiyindən işə iddiaçının iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab edir. HÜQUQİ MƏSƏLƏLƏR Məhkəmə tərəflərin izahatını dinləyərək, onun izahatını iş üzrə təqdim olunmuş digər sübutlarla yanaşı yoxlayaraq, iddia ərizəsinin dəlillərini nəzərə alaraq, işdə olan sübutları işin bütün faktiki hallarının tam, hərtərəfli və obyektiv araşdırılmasına əsaslanmaqla qiymətləndirərək belə hesab edir ki, iddia tələbinin hüquqi əsasları olduğundan qismən təmin olunmalıdır. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 567-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür. Həmin məcəllənin 600.1-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. Həmin məcəllənin 600.4-cü maddəsinə əsasən əşyanı təhvil almış alıcı onu alqısatqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Həmin məcəllənin 601.1-ci maddəsinə əsasən əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilədə onun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutula bilər. Hissə-hissə ödəmə şərti ilə əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilə o halda bağlanmış sayılır ki, alqı-satqı müqaviləsinin digər mühüm şərtləri ilə yanaşı əşyanın qiyməti, ödənişlərin qaydası, müddətləri və məbləğləri nəzərdə tutulmuş olsun. Həmin məcəllənin 600.5-ci maddəsinə əsasən alıcı verilmiş əşyanı müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə və bu Məcəllədə və ya alqı-satqı müqaviləsində ayrı qayda nəzərdə tutulmadıqda gecikdirilmiş məbləğdən malın müqaviləyə görə ödənilməli olduğu gündən ödənildiyi günədək bu Məcəllənin 449-cu maddəsinə uyğun faizlər ödənilməlidir. Müqavilədə alıcının satıcı tərəfindən əşyanın verildiyi gündən başlayaraq əşyanın qiymətinə uyğun məbləğdən faizlər ödəmək vəzifəsi nəzərdə tutula bilər. Məhkəmə iclasında tədqiq edilmiş sübutlara əsasən müəyyən edilmişdir ki, Cavabdeh ilə iddiaçı "xxxx" MMC arasında bağlanmış 10.06.2019-cu, 19.10.2019-cu, 06.11.2019-cu, 19.01.2020-ci il tarixli müqavilələrinə əsasən İMEİ jodu: **********56760 olan Huawei Y5 markalı telefon, Samsung LED markalı televizor, X3, X5 Atron, İMEİ kodu: **********73254 olan Xiaomi Redmi 8 markalı telefon almış, lakin alqı-satqı müqaviləsi üzrə götürdüyü öhdəliyi icra etməmiş, müqavilə üzrə ödənişləri nəzərdə tutulan vaxtda və qaydada ödəməmiş, bununla da müqavilə şərtlərini pozmuşdur. Buna görə də məhkəmə müqavilə üzrə Cavabdeh aldığı malın dəyəri qismində müqavilə üzrə əsas borcun tutulmasını əsaslı hesab edir. Məhkəmə tərəflərin mənafelərini nəzərə alaraq, tənasübsüz sürətdə yüksək olan dəbbə pulunun miqdarının azaldılmasını məqsədəmüvafiq hesab edir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 467-ci maddəsinin tələbinə görə, məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. Buna görə də məhkəmə hesab edir ki, 191 manat məbləğində (cərimə) dəbbə pulu azaldılaraq 50 manat, 300 manat məbləğində (cərimə) dəbbə pulu azaldılaraq 30 manat, 59.8 manat məbləğində (cərimə) dəbbə pulu azaldılaraq 30 manat məbləğində müəyyən edilməlidir. Beləliklə məhkəmə hesab edir ki, iddiaçı "xxxx" MMC-nin Cavabdeh qarşı pul tələbinə dair iddiası qismən təmin edilməli, İMEİ kodu: **********56760 olan Huawei Y5 markalı telefon üçün 129 manat ödənilməmiş hissə, 37 manat dəbbə pulu, Samsung LED markalı televizor, X3 üçün 674 manat ödənilməmiş hissə, 50 manat dəbbə pulu, X5 Atron üçün 1070 manat ödənilməmiş hissə, 30 manat dəbbə pulu, İMEİ kodu: **********73254 olan Xiaomi Redmi 8 markalı telefon üçün 59.8 manat ödənilməmiş hissə, 30 manat dəbbə pulu, ümumilikdə 2313.2 manat borc və 30 (otuz) manat məbləğində dövlət rüsumu cavabdehdən tutularaq "xxxx" MMC-nin xeyrinə ödənilməlidir. Dövlət rüsumu haqqında Azərbaycan Respublikası Qanununun “8.1.2-ci maddəsinə əsasən iddia tələbi 500 manatdan çox olduqda iddia ərizələrinə ödənilən rüsumun məbləği 30 manat müəyyən edilmişdir. İş materiallarından görünür ki, iddiaçı "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti məhkəməyə müraciət edərkən 30 (otuz) manat məbləğində dövlət rüsumu ödəmişdir. Belə olan halda məhkəmə hesab edir ki, iş üzrə iddiaçı tərəfindən ərizənin verilməsi ilə əlaqədar ödənilmiş 30 (otuz) manat dövlət rüsumu da cavabdehdən tutularaq iddiaçıya ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. 217.4-cü maddəsinə əsasən məhkəmə öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə q ə t e t d i: İddia qismən təmin edilsin. Cavabdeh İMEİ kodu: **********56760 olan Huawei Y5 markalı telefon üçün 129 manat ödənilməmiş hissə, 37 manat dəbbə pulu, Samsung LED markalı televizor, X3 üçün 674 manat ödənilməmiş hissə, 50 manat dəbbə pulu, X5 Atron üçün 1070 manat ödənilməmiş hissə, 30 manat dəbbə pulu, İMEİ kodu: **********73254 olan Xiaomi Redmi 8 markalı telefon üçün 59.8 manat ödənilməmiş hissə, 30 manat dəbbə pulu, ümumilikdə 2313.2 manat borc və iddia ərizəsinin məhkəməyə verilməsi üçün ödənilmiş 30 (otuz) manat dövlət rüsumu tutularaq, iddiaçı "xxxx" MMC-yə ödənilsin. İddia tələbi qalan hissədə təmin edilməsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Gəncə şəhəri Nizami rayon Məhkəməsi vasitəsilə Gəncə Apellyasiya Məhkəməsinin mülki işlər üzrə məhkəmə kollegiyasına apellyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən: Zaur Hünmətov