Lerik Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(048)-68/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Lerik rayonu İş № 2(048)-68/2022 08.12.2022 LERİK RAYON MƏHKƏMƏSİ Щаким Kiçibəyov Atabəy Qələbəy оьлунун сядрлийи, X1 оьлунун катиблийи, Иддиачы İddiaçı QСЪ-нин ъавабдещlяr Cavabdeh1 oьlu, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 гаршы кредит боръу тялябиня даир мцлки ишя ачыг мящкямя иъласында бахараг, мцяййянетди: Иддиачы İddiaçı QSC-nin nümayəndəsi Ayşən İsmayılova məhkəməyə iddia ərizəsi ilə müraciət edərək Cavabdeh1 ilə bağlanmış kredit razılaşmasıının ləğv edilməsi cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 müştərək qaydada İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin xeyrinə 008R********** saylı kredit razılaşması ilə 4291.56 manat məbləğində əsas borc, 629.82 manat məbləğində faiz borcu, 828.28 manat məbləğində dəbbə pulu olmaqla, cəmi 5746.66 manat borc, pulunhabelə ödənilmiş 77.47 manat dövlət rüsumunun tutulması barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddiaçı iddia tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, Cavabdeh1 İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti ilə bağladığı xx.xx.2020-ci il tarixli, 008L**********75 saylı kredit xətti müqaviləsinə əsasən 120 ay müddətinə 200000 manat məbləğində kredit xətti açılmışdır. Bu müqaviləyə əsasən cavabdehə veriləcək məbləğ və müddət ayrıca olaraq Kredit razılaşması ilə müəyyən olunur. Kredit xətti müqaviləsi üzrə Cavabdeh1 İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti ilə bağladığı xx.xx.2020-ci il tarixli, 008R********** saylı kredit razılaşmasıəsasında 36 ay müddətinə aylıq faiz dərəcəsi 2.0833% olmaqla, ödəniş planı üzrə hissə-hissə qaytarmaq şərti ilə 5000 manat məbləğində kredit götürmüşdür. Tərəflərin imzaladıqları xx.xx.2020-cı il tarixli 008R**********S saylı sazişlə razılaşmaya və ödəniş planına dəyişiklik edilmişdir. Cavabdeh1 kredit razılaşmasının 1.2ci bəndinin tələbini pozaraq kredit razılaşması üzrə ödəmələri dəfələrlə yubatmış, kredit borcundan və faiz borcundan ibarət olmaqla ödəməli olduğu vəsaitləri xx.xx.2021-ci il tarixdən banka qaytarmamışdır. Cavabdeh1 götürdüyü kredit borcundan 708.44 manat ödəmiş, onun 4291.56 manat məbləğində kredit borcu qalmışdır. Kredit razılaşmasının 2.3-cü bəndinə əsasən faiz qaytarılmalı kredit məbləği üzrə hər gün üçün bank tərəfindən kreditin verildiyi tarixdən onun tam qaytarılmasınadək hesablanır. Bir gün üçün faiz bu kredit razılaşmasnın 1.1 bəndi ilə müəyyən olunmuş aylıq faizin 1/30 hissəsi kimi hesablanır. Qeyd edilənlərə əsasən bildirir ki, Cavabdeh1 kredit borcu və faiz borcundan ibarət olmaqla ödəməli olduğu vəsaitləri kreditora qaytarmadığı üçün xx.xx.2021-ci il tarixə 193 gün üçün hesablanmış faiz borcu 626.82 manat təşkil edir. Kredit razılaşmasının 4.2.2-ci bəndinə uyğun olaraq borclu ödəniş planı üzrə krediti və ona hesablanmış faizi vaxtında qaytarmadıqda hər gecikdirilən gün üçün kredit qalığının 0.1 % məbləğində cərimə ödəməlidir. xx.xx.2021-ci il tarixə 193 gün üçün hesablanmış cərimə 828.28 manat təşkil edir. Kredit xətti müqaviləsinin 3.1.2-ci bəndinin «a» yarımbəndinə əsasən kredit alan müvafıq olaraq krediti və faizi ödəniş planına uyğun olaraq qaytara bilmədikdə Kreditor müqaviləyə vaxtından əvvəl xitam vermək, qalan kredit məbləğini, faiz borcunu və müqavilə üzrə hesablanmış cəriməni tələb etmək hüququna malikdir. Kredit xətti müqaviləsi üzrə Cavabdeh1 öhdəliklərinin icrasını təmin etmək məqsədilə cavabdehlər Cavabdeh2 və Cavabdeh3 zaminlik müqavilələrinə əsasən bank qarşısında öz üzərlərinə məsuliyyət götürmüşlər. Onlar həmin zaminlik müqavilələrinin 1.1-ci bəndinə əsasən yuxarıda göstərilən kredit xətti müqaviləsindən irəli gələn öhdəliklərin icrası üçün bank qarşısında Cavabdeh1 ilə birgə məsuliyyət daşıyır və kredit xətti müqaviləsi üzrə kreditin qaytarılması ilə bağlı onun bütün öhdəliklərini icra etməlidirlər. Иддиачынын nцmayяndяsi Əliyev Fuad mяhkяmяyə teleqramla müraciət edərək iddianı müdafiə etdiyini işə onun iştirakı olmadana baxılamasını və bu barədə гятнамя чыхарылмасыны xahiш etmişdir. Cавабдещlər Cavabdeh1 oьlu, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 мящкямя иъласынын вахты вя йери барядя лазыми гайдада dəfələrlə хябярдар едилсяlər дя, оnlar мящкямяйя эялмямиш вя эялмямяsiнин сябябляри барядя мялумат вермямишlər. Беля олан щалда мящкямя Азярбайъан Республикасы МПМ-нин 185.5-ъи маддясиня ясасян ишя onların иштиракы олмадан бахылмасыны мцмкцн щесаб етмишдир. Мящкямя ишя ялавя едилмиш сянядляри тядгиг едиб, мящкямя иъласы заманы топланмыш сцбутлара обйектив, гярязсиз, щяртяряфли вя там araıdıraraq беля щесаб едир ки, иддиа qismən тямин едилмялидир. Азярбайъан Республикасы Мцлки Просессуал Мяъяллясинин: 14.2-ъи маддясинин тялябиня эюря мящкямя йалныз тяряфлярин тягдим етдикляри сцбутлары арашдырмалы вя онлардан истифадя етмялидир. 77.1-ъи мадясиня ясасян щяр бир тяряф юз тяляб вя етиразынын ясасы кими истинад етдийи щаллары сцбцт етмялидир. Мящкямя арашдырмасы заманы иддиачы тяряф иддиа тялябинин ясасы кими истинад етдийи щаллары тягдим етдийи сянядлярля сцбута йетирмишдир. İш материалларына ялавя едилмиш xx.xx.2020-ci il tarixli 002R********** saylı кредит müqaviləsinə ясасян 36 ай мцддятиня 2.0833 faiz dərəcəsi ilə 5000 manat мябляьиндя кредит verilmişdir. Иш материалларына ялавя едилмиш xx.xx.2021-ci ил тарихли малиййя арайышындан эюрцнцр ки, ъавабдещ Cavabdeh1 оьлунuн кредит мцгавиляси цзря иддиачы İddiaçıQСЪ-йя 4291.56 manat məbləğində əsas borc, 626.82 manat məbləğində faiz borcu, 828.28 manat məbləğində dəbbə pulu olmaqla, cəmi 5746.66 manat borcu вардыр. Эюрцндцйц кими ъавабдещ Cavabdeh1 oьlu кредит мцгавилясиня ясасян юз цзяриня эютцрдцйц ющдяликляри вахтында вя лазымынъа иъра етмяйяряк, нятиъядя İddiaçıQСЪ-йя юдянилмяли олан ясас боръу вя боръа эюря щесабланмыш фаизляри юдямямишдир. Щалбуки, кредит razыlaшmasы мцгавилясинин 1.2-ъи бяндиня ясасян ъавабдещ Cavabdeh1 оьлу юдяниш planыnda нязярдя тутулмуш мцддятлярдя кредит цзря юдянишляри кредитора вахтында юдямяйи ющдясиня эютцрмцшдцр. Азярбайъан Республикасы Мцлки Мяъяллясинин: 385.1-ъи маддясиня эюря ющдялийя ясасян бир шяхс (борълу) башга шяхсин (кредиторун) хейриня мцяййян щярякятляри етмялидир, мясялян, пул юдямяли, ямлак вермяли, иш эюрмяли, хидмятляр эюстярмяли вя и.а. вя йа мцяййян щярякятдян чякинмялидир, кредиторун ися борълудан вязифясинин иърасыны тяляб етмяк щцгугу вардыр. 442-ъи маддясиня ясасян ющдялийин иъра едилмямяси дедикдя онун позулмасы вя йа лазымынъа иъра едилмямяси (вахтында иъра едилмямяси, малларда, ишлярдя вя хидмятлярдя гцсурларла вя йа ющдялийин мязмунун иля мцяййянляшдирилмиш диэяр шяртляри позмагла иъра едилмяси) баша дцшцлцр. 445.1-ъи маддясиня эюря иъраны эеъикдирмиш борълу эеъикдирмя нятиъясиндя вурдуьу зяряр цчцн вя эеъикдирмя заманы тясадцфян баш вермиш иъра мцмкцнсцзлцйцнцн нятиъяляри цчцн кредитор гаршысында мясулиййят дашыйыр. 445.2.1-ъи маддясиня эюря ющдялийин онун иърасы цчцн мцяййянляшдирилмиш мцддятдя иъра едилмямяси борълунун иъраны эеъикдирмяси сайылыр. Садаланан ганунвериъилик актларынын тялябляриня ясасян мящкямя щесаб едир ки, ъавабдещ Cavabdeh1 иддиачы İddiaçıQСЪ-дян алдыьы кредит цзря ясас боръу вя мцгавиля иля мцяййян едилмиш фаизляри иддиачыйа гайтармалы олмасына даир ющдяликлярин дашыйыъысы олмушдур. Лакин буна бахмайараг о, мцгавиля цзря ющдяликлярини там иъра етмяйяряк, иддиачы гаршысында пул ющдялийини лазымы гайдада йериня йетирмямишдир. Азярбайъан Республикасы Мцлки Мяъяллясинин: 470.1-ъи маддясинин тялябиня эюря заминлик мцгавиляси цзря замин башга шяхсин кредитору гаршысында щямин шяхсин юз ющдялийини тамамиля вя йа щисся-щисся иъра етмяси цчцн мясулиййяти юз цзяриня эютцрцр. 472.1-ъи маддясиня ясасян борълу заминликля тямин едилмиш ющдялийи иъра етмядикдя вя йа лазымынъа иъра етмядикдя, яэяр бу Мяъяллядя вя йа заминлик мцгавилясиндя заминин субсидиар мясулиййяти нязярдя тутулмайыбса, замин вя борълу кредитор гаршысында бирэя мясулиййят дашыйырлар. 472.2-ъи маддясиня ясасян яэяр заминлик мцгавилясиндя айры гайда нязярдя тутулмайыбса, фаизлярин, боръ тутулмасы цзря мящкямя хяръляринин вя борълунун ющдялийи иъра етмямяси вя йа лазымынъа иъра етмямяси нятиъясиндя кредитора дяйян диэяр зярярин явязинин юдянилмяси дя дахил олмагла, замин кредитор гаршысында борълу иля ейни щяъмдя мясулиййят дашыйыр. Мящкямя иш материалларына ялавя едилмиш заминлик мцгавиляlяrини дя нязярдян кечириб щесаб едир ки, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 ясас борълу Cavabdeh1 oьluнuн кредит мцгавиляси цзря ющдяликляринин иърасыны тямин етмяк мягсяди иля Банк гаршысында ъавабдещлийи юз цзяриня эютцрдцйцндян, иддиачынын тяляб етдийи кредит боръу вя она щесабланмыш фаизляр ъавабдещлярдян ейни щяъмдя тутулараг иддиачынын хейриня верилмялидир. Азярбайъан Республикасынын ММ-nin 467-ъи маддясиня ясасян мящкямя ишин щалларыны нязяря алараг тянасцбсцз сурятдя йцксяк дяббя пулуну азалда биляр. Тянасцб мцяййянляшдириляркян кредиторун щям ямлак мянафеляри, щям дя бцтцн ясаслы мянафеляри нязяря алыныр. Мящкямя ъавабдещлярдян тяляб олунан cяrimя пулунун тянасцбсцз сурятдя йцксяк олдуьуну нязяря алараг щесаб едир ки, cяrimя пулунун мигдары 8 (səkkiz) manat щяддинядяк азалдылмалыдыр. Иш материалларындан эюрцнцр ки, иддиачы иддиа яризяси иля мящкямяйя мцраъият етдийи заман 77.47 манат дювлят рцсуму юдямишдир. Азярбайъан Республикасынын МПМ-нын 119.1-ъи маддясинин тялябляриня эюря мящкямя хяръляри юдянилмиш тяляблярин мябляьиня мцнасиб олараг ишдя иштирак едян шяхсляря аид едилир. Беля олан щалда, мящкямя щесаб едир ки, cavabdehlяrdяn юdяnilmiш rцsumun яvяzindя 77.47 manat tutulub iddiaчыya ödənilməlidir. Азярбайъан Республикасынын МПМ-нын 217.4-ъц маддясиня ясасян мящкямя (щаким) юз гятнамясини йалныз мящкямя иъласында тядгиг олунмуш сцбутларла ясасландырыр. Йухарыда эюстярилянляри вя Азярбайъан Республикасы МПМ-нин 216-220 вя 360-ъы маддялярини рящбяр тутараг, мящкямя гятетди: Иддиа qismən тямин едилсин. Cavabdeh1 oьlu ilə bağlanmış kredit razılaşması ləğv edilsin,cavabdehlər Cavabdeh1 oьlu, Cavabdeh2 və Cavabdeh3ндан müştərək qaydada 4291.56 manat kredit боръu, 626.82 manat фаиз боръу, 8 manat cərimə olmaqla, ъями 4926.38 qəpik мябляьиндя боръ вя 77.47 (yetmiş yeddi) manat 47 qəpik юdяnilmiш dюvlяt rцsumu тутулуб İddiaçı QСЪ-нин хейриня юдянилсин. İddia tələbi qalan hissədə təmin edilməsin. Гятнамядян рясми гайдада верилдийи эцндян 1 (бир) ай мцддятиндя Lerik Район Мящкямяси васитяси иля Ширван Апеллйасийа Мящкямясиня апеллйасийа шикайяти вермяк олар. Сядирлик едян: имза вар Atabəy Kiçibəyov Ясли иля дцздцр Hakim: Atabəy Kiçibəyov