Sumqayıt Şəhər Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(060)-385/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Sumqayıt şəhəri İş № 2(060)-385/2022 10.01.2022 SUMQAYIT ŞƏHƏR MƏHKƏMƏSİ Hakim Qoşqarlı Rəşad Nizami oğlunun sədrliyi Məhkəmə iclas katibi X2 İddiaçı "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin nümayəndəsi X3 iştirakı ilə İddiaçı "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin Cavabdeh qarşı “pul tələbi”nə dair iddia ərizəsi üzrə mülki işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti (bundan sonra mətndə "xxxx" MMC iddia ərizəsi ilə Sumqayıt Şəhər Məhkəməsinə müraciət edərək, 14.10.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, Samsung Galaxy saat üçün 179 (bir yüz yetmiş doqquz) manat ödənilməmiş hissə, 0 (sıfır) manat cərimə, 29.11.2019cu il tarixli müqaviləsinə əsasən,Acer Aspire notebook üçün 392 (üç yüz doxsan iki) manat ödənilməmiş hissə, 0 (sıfır) manat cərimə, ümumilikdə 571 (beş yüz yetmiş bir) manat borc və 30 (otuz) manat ödənilmiş dövlət rüsumu olmaqla, Cavabdeh alınaraq "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Məhkəmədə iddiaçı "xxxx" MMC-nin nümayəndəsi X6 iddia tələbini müdafiə edərək göstərdi ki, cavabdeh, "xxxx" MMC ilə 14.10.2019 və 29.11.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, Samsung Galaxy saat, Acer Aspire notebook almış və nəticədə 571 (beş yüz yetmiş bir) manat borc yaranmışdır. Cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozmuş və nəticədə 14.0105.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 735 (yeddi yüz otuz beş) manat (12 ay x 61 manat +3 manat ilkin ödəniş) olan Samsung Galaxy saat üçün ümumilikdə, 179 (bir yüz yetmiş doqquz) manat olmaqla ondan, 179 (bir yüz yetmiş doqquz) manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 0 (sıfır) manat cərimə, 29.11.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 856 (səkkiz yüz əlli altı) manat (12 ay x 71 manat + 4 manat ilkin ödəniş) Acer Aspire notebook üçün ümumilikdə 392 (üç yüz doxsan iki) manat olmaqla ondan, 392 (üç yüz doxsan iki) manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 0 (sıfır) manat cərimə hesablanmışdır. Cavabdeh 14.10.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, 13.09.2020-ci il tarixində Samsung Galaxy markalı saatdan imtina etmiş və məhsul 350 manat qiymətləndirilib borcundan silinərək geri qaytarılmışdır. Cavabdeh 29.11.2019-cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, 10.06.2020-ci il tarixində Acer Aspire notebookdan imtina etmiş və məhsul 388 manat qiymətləndirilib borcundan silinərək geri qaytarılmışdır. Cavabdehin 14.10.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə cəmi ödədiyi məbləğ 206 manat, məhsul qaytarıldıqdan sonra qoyulan qiymət 350 manat, ümumilikdə 556 manat təşkil edir. 29.11.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə cəmi ödədiyi məbləğ 76 manat, məhsul qaytarıldıqdan sonra qoyulan qiymət 388 manat, ümumilikdə 464 manat təşkil edir. Ümumilikdə cəmi ödədiyi məbləğ 1020 manat təşkil edir. Göstərilənləri nəzərə alaraq, 14.10.2019 cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, Samsung Galaxy saat üçün 179 (bir yüz yetmiş doqquz) manat ödənilməmiş hissə, 0 (sıfır) manat cərimə, 29.11.2019 cu il tarixli müqaviləsinə əsasən, Acer Aspire notebook üçün 392 (üç yüz doxsan iki) manat ödənilməmiş hissə, 0 (sıfır) manat cərimə, ümumilikdə 571 (beş yüz yetmiş bir) manat borc və 30 (otuz) manat ödənilmiş dövlət rüsumu olmaqla, Cavabdeh alınaraq "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinə ödənilməsi barədə qətnamə qəbul etməyi məhkəmədən xahiş etdi. İş üzrə Cavabdeh qanunla müəyyən olunmuş qaydada məhkəmənin yeri və vaxtı barədə xəbərdar edilməsinə baxmayaraq məhkəmə iclasına gəlməmiş və gəlməməsinin səbəbləri haqqında məlumat verməmişdir. Ona görə də Azərbayçan Respublikası Mülki Prosessaul Məcəlləsinin 185.5-ci maddəsinə əsasən məhkəmə Cavabdeh iştirakı olmadan işə baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Məhkəmə iddiaçı "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin nümayəndəsi X4 dinləyib, işin materiallarını tam, hərtərəfli və obyektiv araşdıraraq hesab edir ki, iddia tələbi əsaslıdır və təmin edilməlidir. İşə əlavə edilmiş 29.11.2019-cu il tarixli № 01084659 saylı müqavilədən görünür ki, "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında 29.11.2019-cu il tarixdə 01084659 №li müqavilə bağlanmışdır. Müqavilənin 1.1-ci bəndinə əsasən "xxxx" MMC özünə məxsus olan və fərdi əlamətləri bu Müqavilənin 2.1-ci əlavəsində göstərilən şərtlərlə verir. “Alıcı” isə əşyanı göstərilən şərtlərlə qəbul edir. Müqavilənin 2.1-ci bəndinə əsasən bu müqavilə üzrə “Əşya”nın qiyməti 856 manatdır. Müqavilələrin 4.3-cü bəndinə görə bu müqavilə imzalandığı andan qüvvəyə minir və ödənişin sonuna qədər qüvvədədir. İşə əlavə edilmiş 14.10.2019-cu il tarixli № 00980562 saylı müqavilədən görünür ki, "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında 14.10.2019-cu il tarixdə 00980562 №li müqavilə bağlanmışdır. Müqavilənin 1.1-ci bəndinə əsasən "xxxx" MMC özünə məxsus olan və fərdi əlamətləri bu Müqavilənin 2.1-ci əlavəsində göstərilən şərtlərlə verir. “Alıcı” isə əşyanı göstərilən şərtlərlə qəbul edir. Müqavilənin 2.1-ci bəndinə əsasən bu müqavilə üzrə “Əşya”nın qiyməti 735 manatdır. Müqavilələrin 4.3-cü bəndinə görə bu müqavilə imzalandığı andan qüvvəyə minir və ödənişin sonuna qədər qüvvədədir. İş materiallarında olan "xxxx" MMC tərəfindən verilmiş 08.10.2021-ci il tarixli “maliyyə və ödəniş cədvəli”ndən görünür ki, Cavabdeh 14.0105.2019 və 29.11.2019-cu il tarixli müqavilələr üzrə cəmiyyətə olan əsas borcu üzrə 571 manat, dəbbə borcu üzrə 0 manat, ümumilikdə 571 manat ödənilməmiş hissə təşkil edir. İş materiallarında olan Azərbaycan Respublikası DİN-in BPQMİ-nin MAPS şöbəsinin 26.04.2021-ci il tarixli arayışdan görünür ki, Cavabdeh Sumqayıt şəhəri, məhəllə 29, ev 8/29, mənzil 7-də qeydiyyatdadır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 567-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 600.1-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. İşin araşdırılan hallarından müəyyən edilir ki, iddiaçı alqı-satqı müqaviləsi ilə üzərinə düşən öhdəliyi icra etmiş, yəni müqavilədə nəzərdə tutulan əşyanı cavabdeh X1 vermiş, lakin cavabdeh alqı-satqı müqaviləsi ilə üzərinə düşən öhdəliyi lazımi şəkildə yerinə yetirməmişdir və nəticədə onun iddiaçının qarşısında 14.10.2019 və 29.11.2019-cu il tarixindəki müqavilələr üzrə icra edilməmiş borc olaraq əsas borc üzrə 571 manat məbləğində icra edilməmiş pul öhdəliyi vardır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 442-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Həmin Məcəllənin 465.2-ci maddəsinə əsasən əgər borclu öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi, o cümlədən müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi üçün cərimə ödəyəcəyini vəd etmişdirsə, kreditor cərimənin ödənilməsini və öhdəliyin icrasını tələb edə bilər. Həmin Məcəllənin 600.4-cü maddəsinə əsasən əşyanı təhvil almış alıcı onu alqısatqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119-cu maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Ona görə də iş üzrə ödənilmiş dövlət rüsumu cavabdehdən tutularaq iddiaçının xeyrinə keçirilməlidir. Beləliklə, məhkəmə hesab edir ki, iddia tələbi təmin edilməli, məhkəmə Cavabdeh 571 (beş yüz yetmiş bir) manat əsas borc və 30 (otuz) manat ödənilmiş dövlət rüsumu alınaraq "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinə ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 77.1-ci maddəsinə müvafiq olaraq hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 80-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə işin gedişində təqdim olunmuş ancaq o sübutları qəbul edir və nəzərə alır ki, onlar işdə tərəflərin tələblərini müəyyən edən faktlarla və hallarla əlaqədardır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 106.1-ci maddəsinə görə, işdə iştirak edən şəxslərin iş üçün əhəmiyyətli olan və onlara məlum olan faktlar barədə izahatları iş üzrə toplanmış digər sübutlarla yanaşı yoxlanılmalı və qiymətləndirilməlidir. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəllənin 385, 739-cu Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220 və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT E T D İ: İddia təmin edilsin. Cavabdeh 571 (beş yüz yetmiş bir) manat əsas borc və 30 (otuz) manat ödənilmiş dövlət rüsumu alınaraq "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinə ödənilsin. Qətnamədən, qətnamə rəsmi qaydada verildiyi gündən, bir ay müddətinə Sumqayıt Şəhər Məhkəməsi vasitəsi ilə Sumqayıt Apelyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına apelyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən: Rəşad Qoşqarlı