Sumqayıt Şəhər Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(060)-602/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Sumqayıt şəhəri İş № 2(060)-602/2022 07.01.2022 SUMQAYIT ŞƏHƏR MƏHKƏMƏSİ Hakim Ələkbərov Əfqan Qəzənfər oğlu, Tərəflərin iştirakı olmadan, İddiaçı "xxxx" MMC-nin Cavabdeh qarşı pul tələbinə dair mülki işə Sumqayıt Şəhər Məhkəməsinin inzibati binasında, kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, məhkəmə Müəyyən etdi: İddiaçı "xxxx" MMC Cavabdeh qarşı kiçik iddialara dair sadələşdirilmiş qaydada ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək, İMEİ kodu **********12333 olan Samsung Galaxy A40 markalı telefon üçün ödənilməmiş 506 manat borc, İMEİ kodu **********92982 olan Honor 9 lite markalı telefon üçün ödənilməmiş 195 manat borc, İMEİ kodu **********83636 olan Samsung Galaxy A50 markalı telefon üçün ödənilməmiş 214 manat borc, İMEİ kodu **********86721 olan Samsung Galaxy A10s markalı telefon üçün ödənilməmiş 396 manat borc, Samsung markalı qoruyucu üzlük üçün ödənilməmiş 5 manat borc, İMEİ kodu **********20223 olan Samsung Galaxy A20 markalı telefon üçün ödənilməmiş 410 manat borc və Samsung markalı qoruyucu üzlük üçün ödənilməmiş 14 manat borc olmaqla, ümumilikdə 1740 manat borc və 37.4 manat məbləğində ödənilmiş dövlət rüsumunun Cavabdeh alınaraq iddiaçı "xxxx" MMC-yə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını məhkəmədən xahiş etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, Cavabdeh ilə "xxxx" MMC arasında bağlanmış 06.12.2019-cu il, 03.05.2019-cu il, 03.08.2019-cu il, 04.11.2019-cu il, 03.10.2019-cu il, 03.10.2019-cu və 03.10.2019-cu il tarixli müqavilələrə əsasən Cavabdeh "xxxx" MMC-dən müxtəlif əşyalar almışdır. Cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozmuş və nəticədə alqı-satqı qiyməti 552 manat olan ( 12 ay x 46 manat + 0 manat ilkin ödəniş) İMEİ kodu **********12333 olan Samsung Galaxy A40 markalı telefon üçün 506 manat ödənilməmiş hissə, alqı-satqı qiyməti 452 manat olan ( 12 ay x 37 manat + 8 manat ilkin ödəniş) İMEİ kodu **********92982 olan Honor 9 lite markalı telefon üçün 195 manat ödənilməmiş hissə, alqı-satqı qiyməti 612 manat olan ( 6 ay x 102 manat + 0 manat ilkin ödəniş) İMEİ kodu **********83636 olan Samsung Galaxy A50 markalı telefon üçün 214 manat ödənilməmiş hissə, alqı-satqı qiyməti 432 manat olan ( 12 ay x 36 manat + 0 manat ilkin ödəniş) İMEİ kodu **********86721 olan Samsung Galaxy A10s markalı telefon üçün 396 manat, alqı-satqı qiyməti 7 manat olan ( 7 ay x 1 manat + 0 manat ilkin ödəniş) Samsung markalı qoruyucu üzlük üçün 5 manat ödənilməmiş hissə, alqı-satqı qiyməti 492 manat olan ( 12 ay x 41 manat + 0 manat ilkin ödəniş) İMEİ kodu **********20223 olan Samsung Galaxy A20 markalı telefon üçün 410 ödənilməmiş hissə və alqı-satqı qiyməti 18 manat olan ( 9 ay x 2 manat + 0 manat ilkin ödəniş) Samsung markalı qoruyucu üzlük üçün 14 manat borc yaranmışdır. Cavabdehin cəmi ödədiyi məbləğ 825 manat təşkil edir. Odur ki, iddiaçı məhkəmədən iddia tələbinin təmin olunmasına dair qətnamə çıxarılmasını xahiş edir. Cavabdeh iddia tələbi barədə bildiriş göndərilmiş, lakin onun tərəfindən həmin iddia ilə bağlı nəzərdə tutulmuş müddət ərzində etiraz daxil olmamışdır. Məhkəmə iş materiallarını araşdıraraq və iş üzrə sübutlara hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia əsaslı olduğundan təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan: - "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 06.12.2019-cu il, 03.05.2019-cu il, 03.08.2019-cu il, 04.11.2019-cu il, 03.10.2019-cu il, 03.10.2019-cu və 03.10.2019-cu il tarixli müqavilələrdən görünür ki, Cavabdeh iddiaçı "xxxx" MMC-dən İMEİ kodu **********12333 olan Samsung Galaxy A40 markalı telefon, İMEİ kodu **********92982 olan Honor 9 lite markalı telefon, İMEİ kodu **********83636 olan Samsung Galaxy A50 markalı telefon, İMEİ kodu **********86721 olan Samsung Galaxy A10s markalı telefon, Samsung markalı qoruyucu üzlük, İMEİ kodu **********20223 olan Samsung Galaxy A20 markalı telefon və Samsung markalı qoruyucu üzlük almışdır. - Əşyaların təhvil-təslim aktlarından görünür ki, İMEİ kodu **********12333 olan Samsung Galaxy A40 markalı telefon, İMEİ kodu **********92982 olan Honor 9 lite markalı telefon, İMEİ kodu **********83636 olan Samsung Galaxy A50 markalı telefon, İMEİ kodu **********86721 olan Samsung Galaxy A10s markalı telefon, Samsung markalı qoruyucu üzlük, İMEİ kodu **********20223 olan Samsung Galaxy A20 markalı telefon və Samsung markalı qoruyucu üzlük Cavabdeh təhvil verilmişdir. - "xxxx" MMC-nin maliyyə və ödəniş cədvəlindən görünür ki, Cavabdeh 12 ay müddətinə, ilkin ödənişsiz, aylıq ödəniş 46 manat olmaqla, 552 manat dəyərində İMEİ kodu **********12333 olan Samsung Galaxy A40 markalı telefon almışdır; 12 ay müddətinə, 8 manat ilkin ödənişlə, aylıq ödəniş 37 manat olmaqla, 452 manat dəyərində İMEİ kodu **********92982 olan Honor 9 lite markalı telefon almışdır; 6 ay müddətinə, ilkin ödənişsiz, aylıq ödəniş 102 manat olmaqla, 612 manat dəyərində İMEİ kodu **********83636 olan Samsung Galaxy A50 markalı telefon almışdır; 12 ay müddətinə, ilkin ödənişsiz, aylıq ödəniş 36 manat olmaqla, 432 manat dəyərində İMEİ kodu **********86721 olan Samsung Galaxy A10s markalı telefon almışdır; 7 ay müddətinə, ilkin ödənişsiz, aylıq ödəniş 1 manat olmaqla, 7 manat dəyərində Samsung markalı qoruyucu üzlük almışdır; 12 ay müddətinə, ilkin ödənişsiz, aylıq ödəniş 41 manat olmaqla, 492 manat dəyərində İMEİ kodu **********20223 olan Samsung Galaxy A20 markalı telefon almışdır; 9 ay müddətinə, ilkin ödənişsiz, aylıq ödəniş 2 manat olmaqla, 18 manat dəyərində Samsung markalı qoruyucu üzlük almışdır - "xxxx" MMC-nin cavabdehə ünvanlanan xəbərdarlıq məktubunun surətindən görünür ki, cavabdeh borcun qaytarılmasına dair xəbərdar edilmişdir. Beləliklə, məhkəmə araşdırması zamanı müəyyən edildi ki, Cavabdeh "xxxx" MMC ilə bağlanmış 06.12.2019-cu il, 03.05.2019-cu il, 03.08.2019-cu il, 04.11.2019-cu il, 03.10.2019-cu il, 03.10.2019-cu və 03.10.2019-cu il tarixli müqavilələrə əsasən müxtəlif əşyalar almış, onların 2.565 manat olan ümumi dəyərindən 825 manat ödəniş etmiş və nəticədə 1740 manat borc yaranmışdır. Məhkəmə iddia tələbi ilə bağlı aşağıdakı hüquq normalarının qeyd edilməsini zəruri hesab edir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 386.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin zərər vurulması, əsassız varlanma və ya bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş digər əsaslar nəticəsində əmələ gəlməsi halları istisna olmaqla, öhdəliyin əmələ gəlməsi üçün onun iştirakçıları arasında müqavilə olmalıdır. Həmin Məcəllənin 385.1-ci maddəsinə əsasən, öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətlərdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Bu Məcəllənin 442-ci maddəsinə əsasən, öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş diqər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Sözügedən Məcəllənin 448.1-ci maddəsinə əsasən əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. Bu Məcəllənin 567-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi,alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzinə müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 601.1-ci maddəsinə əsasən əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilədə onun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutula bilər. Hissə-hissə ödəmə şərti ilə əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilə o halda bağlanmış sayılır ki, alqı-satqı müqaviləsinin digər mühüm şərtləri ilə yanaşı əşyanın qiyməti,ödənişlərin qaydası, müddətləri və məbləğləri nəzərdə tutulmuş olsun. Həmin Məcəllənin 5.3-cü maddəsinə əsasən, mülki hüquq münasibətlərinin subyektləri öz hüquq və vəzifələrini vicdanla həyata keçirməyə borcludurlar. Beləliklə, məhkəmə iş üzrə təqdim edilmiş sübutları məcmu halında qiymətləndirərək və sadalanan maddi hüquq normalarına əsaslanaraq, həmin maddələrin tələblərini işin faktiki hallarına tətbiq edərək belə nəticəyə gəlir ki, iddiaçı "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 06.12.2019-cu il, 03.05.2019-cu il, 03.08.2019-cu il, 04.11.2019-cu il, 03.10.2019-cu il, 03.10.2019-cu və 03.10.2019-cu il tarixli əşyanın alqı satqısına dair müqavilələr mahiyyət etibarilə nisyə alqı-satqı müqavilələridir. Borclu götürdüyü əşyaya görə hər ay pul ödəməyinə dair öhdəlik götürmüş, lakin həmin öhdəlik cavabdeh tərəfindən lazımınca icra edilməmiş, mallarının 2.565 manat ümumi dəyərindən 825 manat ödəniş etmiş və nəticədə 1740 manat məbləğində borcu yaranmışdır. Ona görə də iddia tələbi əsaslı olduğundan təmin edilməlidir. Məhkəmə iddianın ödənilmiş dövlət rüsumunun tutulması ilə bağlı hissəsini araşdıraraq hesab edir ki, iddia təmin olunduğundan dövlət rüsumu ilə bağlı tələb də təmin edilməli, cavabdehdən ödənilmiş 37.4 manat dövlət rüsumu tutularaq iddiaçıya ödənilməlidir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası MPM-nin 119.1-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 284-5.3-cü maddəsinə əsasən ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 77.1-ci maddəsinə əsasən, hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Həmin Məcəllənin 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 217.4-cü maddəsinə əsasən, məhkəmə öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Şərh olunanlara əsaslanaraq və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216-220-ci, 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Qət etdi: İddia təmin edilsin. Cavabdeh İMEİ kodu **********12333 olan Samsung Galaxy A40 markalı telefon üçün 506 manat ödənilməmiş hissə, İMEİ kodu **********92982 olan Honor 9 lite markalı telefon üçün 195 manat ödənilməmiş hissə, İMEİ kodu **********83636 olan Samsung Galaxy A50 markalı telefon üçün 214 manat ödənilməmiş hissə, İMEİ kodu **********86721 olan Samsung Galaxy A10s markalı telefon üçün 396 manat ödənilməmiş hissə, Samsung markalı qoruyucu üzlük üçün 5 manat ödənilməmiş hissə, İMEİ kodu **********20223 olan Samsung Galaxy A20 markalı telefon üçün 410 manat ödənilməmiş hissə və Samsung markalı qoruyucu üzlük üçün 14 manat ödənilməmiş hissə olmaqla, cəmi 1740 manat borc və 37.4 manat məbləğində ödənilmiş dövlət rüsumu tutularaq iddiaçı "xxxx"MMC-yə ödənilsin. Qətnamədən 1 (bir) ay müddətində Sumqayıt Şəhər Məhkəməsi vasitəsilə Sumqayıt Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən şikayət verilməmişdirsə, işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Hakim Əfqan Ələkbərov