Tovuz Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(062)-2050/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Tovuz rayon İş № 2(062)-2050/2024 12.08.2024 TOVUZ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Hünmətov Zaur Adil oğlunun sədrliyi, Məhkəmə iclas katibi Həmzəli Nərminə Ruslan qızının katibliyi, İddiaçının vəkili və nümayəndəsi Vəkil iştirakı ilə, İddiaçı X1 Cavabdeh qarşı “alimentin məbləğinin artırılması” tələbinə dair mülki işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏNETDİ: İddiaçı X3 xx.xx.2024-cü ildə iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, Cavabdeh ilə birgə yaşayışlarından anadan olan xx.xx.2010-cu il tarixli Vüsal, 06 mart 2015-ci ildə anadan olan Nərgiz və 19 sentyabr 2019-cu ildə anadan olan Xəyal adlı uşaların saxlanılması üçün hər ay Cavabdeh müəyyən edilmiş aliment məbləğinin artırılaraq, hər uşaq üçün 250 manat, cəmi 750 manat məbləğində alimentin, 300 manat vəkil xərcinin və 50 manat mediasiya xərcinin alınaraq ona verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən iddiaçının vəkili və nümayəndəsi Vəkil iddia tələbini müdafiə edərək bildirdi ki, iddiaçı ilə Cavabdeh birgə yaşayışlarından xx.xx.2010-cu il tarixdə Vüsal, 06 mart 2015-ci ildə Nərgiz və 19 sentyabr 2019-cu ildə Xəyal adlı uşaqları anadan olmuşdur. Cavabdehlə aralarında narazılıqlar yaranmış və o onunla ayrılmaq məcburiyyətində qalmışdır. Tovuz Rayon Məhkəməsinin xx.xx.2021-ci il tarixli 2(062)- 1135/2021 saylı qətnaməsinə əsasən cavabdehlə birgə yaşayışlarından anadan olmuş xx.xx.2010-cu il tarixli Vüsal, 06 mart 2015-ci il tarixli Nərgiz və 19 sentyabr 2019-cu il tarixli Xəyal adlı uşaqların saxlanılması üçün cavabdehdən hər ay hər uşağa 90 manat alimentin alınaraq ona verilməsi qət edilmişdir. Hazırda həmin az yaşlı uşaqların saxlanılması üçün aliment məbləğinin artırılmasına ehtiyacı vardır. Ona görə də, Cavabdeh ilə birgə yaşayışlarından anadan olan xx.xx.2010-cu il tarixli Vüsal, 06 mart 2015-ci ildə anadan olan Nərgiz və 19 sentyabr 2019-cu ildə anadan olan Xəyal adlı uşaların saxlanılması üçün hər ay Cavabdeh müəyyən edilmiş aliment məbləği artırılaraq hər uşaq üçün 250 manat cəmi 750 manat məbləğində alimentin, 300 manat vəkil xərcinin 50 manat mediasiya xərcinin alınaraq ona verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Cavabdeh məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında lazımi qaydada xəbərdar edilməsinə baxmayaraq məhkəmə iclasına gəlməmişlər. Məhkəmə, Azərbaycan Respublikası MPM-nin 185.5-ci maddəsinə əsasən, mülki işə cavabdehin iştirakı olmadan mahiyyəti üzrə baxılmasını məqsədəmüvafiq hesab etmişdir. Məhkəmə hesab edir ki, iddia qismən təmin olunmalıdır. Məhkəmə gəldiyi nəticəni aşağıda qeyd olunanlarla əsaslandırır. Belə ki, iş materiallarına əlavə olunmuş doğum haqqında şəhadətnamədən görünür ki, tərəflərin birgə nikahlarından xx.xx.2010-cu ildə X5, xx.xx.2015-ci ildə X4 və xx.xx.2019-cu ildə X6 adlı uşaqları anadan olmuşdur. İş materiallarında olan Tovuz Rayon Məhkəməsinin xx.xx.2021-ci il tarixli qətnaməsindən görünür ki, 21 aprel 2021-ci il tarixdən başlayaraq tərəflərin birgə nikahlarından xx.xx.2010-cu il təvəllüdlü X5, xx.xx.2015-ci il təvəllüdlü X4 və xx.xx.2019-cu il təvəllüdlü X6 adlı uşaqların yetkinlik yaşına çatanadək saxlanılması üçün Cavabdeh hər ay 90 manat aliment X2 ödənilməsi qət edilmişdir. İş materiallarında olan nikahın pozulması haqqında şəhadətnamənin sürətindən görünür ki, X3 ilə Cavabdeh arasında olan nikah xx.xx.2020-ci il tarixdə pozulmuşdur. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 17-ci maddəsinin 2-ci hissəsinə əsasən, uşaqların qayğısına qalmaq və onları tərbiyə etmək valideynlərin borcudur. Bu borcun yerinə yetirilməsinə dövlət nəzarət edir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 233.4-cü maddəsinə uyğun olaraq, cavabdehdən vaxtaşırı ödəmələrin alınmasını qət edən qətnamə qanuni qüvvəyə mindikdən sonra, ödəmələrin miqdarını müəyyənləşdirən və ya onların davam etməsinə təsir edən hallar dəyişərsə, hər bir tərəf yeni iddia vermək yolu ilə ödəmələrin miqdarını və müddətlərini dəyişdirməyi tələb etməyə haqlıdır. Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsinin 112.1-ci maddəsinə müvafiq olaraq, aliment ödənilməsi barədə saziş olmadıqda məhkəmə tərəfindən alimentin miqdarı müəyyən olunduqdan sonra tərəflərdən birinin ailə və ya maddi vəziyyətində dəyişiklik olmuşsa, məhkəmə tərəflərdən istənilən birinin tələbi ilə alimentin müəyyən olunmuş miqdarını dəyişə bilər və ya aliment ödəməli olan şəxsi tərəflərin diqqətəlayiq başqa maraqlarını da nəzərə almaqla aliment ödəməkdən azad edə bilər. Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsinin 78.1-ci maddəsinə əsasən valideynlər arasında yetkinlik yaşına çatmayan uşaqlara aliment ödənilməsi barədə saziş yoxdursa, eləcə də aliment verməyə borclu olan valideynin qazancı (gəliri) qeyri-müntəzəm, dəyişən olarsa, və ya qazancın (gəlirin) hamısını və ya bir hissəsini həmin valideyn natura və ya xarici valyuta ilə alırsa, yaxud onun qazancı və ya sair gəliri yoxdursa, habelə alimentin valideynin qazancından (gəlirindən) müəyyən hissə kimi tutulması mümkün olmadığı, çətinlik törətdiyi və tərəflərdən birinin və ya marağının əhəmiyyətli dərəcədə pozulduğu başqa hallarda, uşaqların saxlanması üçün vəsait tutulmasını tələb edən şəxsin xahişi ilə alimentin miqdarı məhkəmə tərəfindən hər ay ödənilməli olan sabit pul məbləğində və ya eyni zamanda həm sabit pul məbləğində, həm də bu Məcəllənin 76-cı maddəsinə uyğun olaraq qazancın (gəlirin) müəyyən hissəsi kimi müəyyən edilə bilər. Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsinin 78.2-ci maddəsinə əsasən, sabit pul məbləğinin miqdarı məhkəmə tərəfindən tərəflərin maddi və ailə vəziyyəti, diqqətə layiq olan digər hallar nəzərə alınmaqla uşağın əvvəlki təminatının səviyyəsinin mümkün qədər maksimal saxlanması əsas tutularaq müəyyən edilir. Məhkəmə, xx.xx.2010-cu ildə anadan olmuş X5, xx.xx.2015-ci ildə anadan olmuş X4 və xx.xx.2019-cu ildə anadan olmuş X6 adlı uşaqların yetkinlik yaşına çatanadək saxlanması üçün hər ay Cavabdeh tutulan alimentin miqdarının artırılmasında iddiaçının maddi vəziyyətini və yaşayış səviyyəsini nəzərə alır. Məhkəmə, iş materiallarını araşdırıb sübutlara məcmu halında qiymət verərək hesab edir ki, Tovuz Rayon Məhkəməsinin 21 may 2021-ci il tarixli 2(062)-1135/2021 saylı qətnaməsi ilə Cavabdeh 16xx.xx.2010-cu ildə anadan olmuş X5, xx.xx.2015-ci ildə anadan olmuş X4 və xx.xx.2019-cu ildə anadan olmuş X6 adlı uşaqların yetkinlik yaşına çatanadək saxlanılması üçün hər ay hər uşaq üçün 180 manat olmaqla cəmi 540 manat sabit pul məbləğində aliment X1 xeyrinə tutulmalıdır. Məhkəmə alimentin miqdarını artırarkən 2024-cü ildə uşaqlar üçün yaşayış minimumun da dəyişməsini nəzərə alır. Eyni zamanda məhkəmə hesab edir ki, iddiaçı cavabdehin daha artıq gəlirləri barədə sübutlar təqdim etmədiyindən iddia bir uşaq üçün 235 manat həddində təmin edilə bilməz. Alimentin tutulması qətnamə qanuni qüvvəyə mindiyi vaxtdan hesablanmalıdır. İddiaçı aliment tələbi barədə iddia ərizəsinin verilməsinə görə dövlət rüsumunu ödəməkdən azaddır. MPM-in 119.2-ci maddəsinə və “Dövlət rüsumu haqqında” Qanunun 9.1.2-ci maddəsinə görə iddiaçı müəyyən olunmuş qaydada dövlət rüsumunun ödəməkdən azad edilmişsə, dövlət rüsumu iddianın təmin edilmiş hissəsinə münasib olaraq cavabdehdən tutlaraq dövlət gəlirinə alınır. MPM-in 112.1.6-cı maddəsinə görə iddianın qiyməti belə müəyyən olunur: aliment məbləğində, lakin bir ildən artıq olmamaq şərtilə. İddiaçı hər ay 250 manat sabit pul məbləğində aliment tələb etmiş, məhkəmə iddianı qismən təmin etməklə alimentin miqdarını bir uşaq üçün 180 manat müəyyən etmişdir. Yəni, alimentin artırılmış hissəsi 270 manat olmuşdur ki, bu halda alimentin artırılmış hissəsinin illik məcmusu 3240 manat təşkil edir. Bu hesabla bir il ərzində ödəmə məbləğinin məcmusu 1.000-dan coxdur. “Dövlət rüsumu haqqında” Qanunun 8.1.2-ci maddəsinə görə iddianın qiyməti 1.000 manatdan 10.000 manatadək olduqda iddia ərizəsinin verilməsinə görə 30 manat + 1.000 manatdan yuxarı olan iddia qiymətinin 1 faizi məbləğində dövlət rüsumu ödənilməlidir. Ona görə də Cavabdeh 52,40 manat miqdarında dövlət rüsumu alınaraq dövlət büdcəsinə köçürülməlidir Məhkəmə qeyd olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216-220, 233-cü və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT ETDİ: İddia tələbi qismən təmin edilsin. Tovuz Rayon Məhkəməsinin 21 may 2021-ci il tarixli 2(062)-1135/2021 saylı qətnaməsi ilə Cavabdeh tutulan alimentin miqdarı artırılaraq, Cavabdeh xx.xx.2010-cu ildə anadan olmuş X5, xx.xx.2015-ci ildə anadan olmuş X4 və xx.xx.2019-cu ildə anadan olmuş X6 adlı uşaqların yetkinlik yaşına çatanadək saxlanılması üçün hər ay 180 manat olmaqla, cəmi 540 manat sabit pul məbləğində aliment X1 xeyrinə tutulsun. Alimentin tutulması qətnamə qanuni qüvvəyə mindiyi vaxtdan hesablansın. İddianın qalan hissəsi təmin olunmasın. Cavabdeh 52,40 manat məbləğində dövlət rüsumu tutularaq Azərbaycan Respublikasının dövlət büdcəsinə keçirilsin. Qətnamədən rəsmi qaydada təqdim edildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinetdən istifadə edilməklə Tovuz rayon məhkəməsi vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası Gəncə Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına apellyasiya şikayəti vermək olar. Məhkəmə qətnaməsindən şikayət verilməmişdirsə, qəbul edildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Qətnamə qanuni qüvvəyə mindikdən sonra icra edilir. Hakim: Zaur Hünmətov