Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(103)-10898/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(103)-10898/2021 14.12.2021 BAKI APELLYASİYA MƏHKƏMƏSİ Qürbət Ağa oğlu Əsgərovun sədrliyi və məruzəsi ilə, Azad Nizam oğlu İmanov və Vahid Nəriman oğlu Sadıqovdan ibarət tərkibdə, Qantural İlqar oğlu Mürsəlzadənin katibliyi, Cavabdeh etibarnamə əsasında nümayəndəsi və vəkili Vəkil Babaəli oğlunun iştirakları ilə, Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)-2848/2021 saylı, 25 avqust 2021ci il tarixli qətnaməsindən İddiaçı etibarnamə əsasında nümayəndəsi və vəkili X1 tərəfindən verilmiş apelyasiya şikayətinə əsasən mülki işə Bakı Apelyasiya Məhkəməsinin məhkəmə iclas zalında, açıq məhkəmə iclasında baxaraq Müəyyən etdi: İddiaçı Cavabdeh qarşı “pul tələbinə dair” iddia ərizəsi ilə Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, Cavabdeh Nissan Sunny markalı ** KA *** DQN avtomobilə görə ödədiyi 6.300 manat məbləğində pulun, avtomobilin yaxşılaşması ilə bağlı xərclədiyi 1.500 manat, dövlət rüsumuna görə ödədiyi 30 manat, hüquqi yardıma görə vəkilə ödədiyi 220 manat pulun, notariat kontorunda ödədiyi 50 manat pulun tutulması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddiaçı iddia tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, 22.12.2019-cu il tarixdə ailənin ehtiyacları üçün avtomobil almaq fikrinə düşmüşdür. Bunun üçün Bakı şəhəri Badamdar deyilən ərazidə yerləşən maşın bazarına getmişdir. Araşdırma və müqayisə nəticəsində Səbuhi adlı bir şəxsdən Nissan Sunny markalı ** KA *** dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobili almaq qərarına gəlmişdir. Aralarında qiymətlə bağlı razılıq əldə olunarkən Səbuhi bildirmişdir ki, avtomobilin mülkiyyətçisi Cavabdehdır. Ona sonuncu zəng edərək avtomobilin dəyəri ilə bağlı məlumat vermiş və razılıq əldə olunmuşdur. Bakı Şəhəri Nərimanov rayonuna gələrək Cavabdeh ilə görüşmüş və avtomobili 6.300 manata alacağını ona da, bildirmişdir. O razılıq verdikdən sonra Bakı şəhəri, Xətai rayonunda yerləşən, 6 saylı Notariat Kontorunda Cavabdeh avtomobilə dair bütün hüquqları o cümlədən ona sərəncam vermək hüququ barədə ona etibarnamə vermiş və pulu mülkiyyətçiyə ödəmişdir. O, həmin avtomobili taksi fəaliyyəti göstərmək üçün almışdır. Maşının təmiri ilə bağlı 1500 manata qədər xərc çəkib onu normal vəziyyətə gətirmişdir. Lakin taksi fəaliyyəti ilə məşğul ola bilməmişdir. 12.01.2020-ci il tarixində Sumqayıt maşın bazarında əvvəllər tanımadığı Füzuli rayonundan məcburi köçkün, Bakı şəhəri, Qaradağ rayonu, Lökbatan qəsəbəsi, 7-ci massiv, ev 6-da, məskunlaşmış İmanov Sərvan Nizami oğluna 8000 manata həmin maşını satmışdır. Avtomobili satdığı müddətdən təxminən 4 ay sonra Sərvan ona zəng vuraraq bildirdi ki, avtomobilinin etibarnaməsi ləğv olunub. O da Sərvana bildirmişdir ki, bundan onun məlumatı yoxdur. Sonradan məlum oldu ki, Cavabdeh avtomobilə dair ona verdiyi etibarnaməni ləğv edib. Maşının alınması ilə bağlı X6 müraciət etmişdir. X4 əməkdaşları məhkəmə qərarı olmadan, işi araşdırmadan avtomobili Cavabdeh vermişlər. Hal-hazırda avtomobil və ona ödədiyi pul Cavabdehdır. Hal-hazırda İmanov Sərvan Nizami oğlu Sumqayıt şəhər məhkəməsinə müraciət edərək avtomobilə görə ödədiyi pulu ondan tələb edir. Aralarında faktiki alqı-satqı müqaviləsinə əsasən o, öz üzərinə düşən öhdəliyi tam şəkildə yerinə yetirmişdir. Cavabdeh isə öz öhdəliyin əvvəlcə yerinə yetirmiş, lakin sonradan bu öhdəliklə bağlı elədiyi hərəkətlərin bir hissəsini ləğv etmişdir. Özünə aid olan hissədə avtomobili geri almış, ona aid olan hissədə isə hər hansı hərəkət etməmiş, pulu geri qaytarmamışdır. Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)-2848/2021 saylı, 25 avqust 2021ci il tarixli qətnaməsi ilə iddia ərizəsinin təmin edilməməsi qət edilmişdir. Həmin qətnamədən narazı qalan İddiaçı apelyasiya şikayəti vermiş və apelyasiya şikayətini onunla əsaslandırmışdır ki, Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)- 2848/2021 saylı, 25 avqust 2021-ci il tarixli qətnaməsinin qanunsuz və əsassız olması, maddi və prosessual hüquq normalarının pozulması və düzgün tətbiq edilməməsi, məhkəmənin gəldiyi nəticə üçün mühüm əhəmiyyəti olan bütün faktiki halların aydınlaşdırılmaması, qətnamədə göstərilmiş nəticələrinin işin hallarına uyğun gəlməməsi sübuta yetirilir və bu səbəbdən sözügedən qətnamə ləğv edilməli və iddianın rədd edilməsi barədə yeni qətnamə qəbul edilməlidir. Belə ki, 22.12.2019-cu ildə cavabdehə məxsus Nissan Sunny ** KA *** dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobili Səbuhi adlı şəxsdən almağa qərara gəlmiş, qiymət barədə sövdələşmə zamanı müəyyən olunmuşdur ki, avtomobilin mülkiyyətçisi cavabdehdir. Bundan sonra tərəfindən cavbdehə ona məxsus avtomobili almaq niyyətində olduğunu bildirmiş və ödəmək istədiyi məbləği də deyərək razılaşmışlar. Avtomobilin əldə olunması rəsmiləşdirmək üçün 6 saylı Notariat Kontoruna gedərək X2 tərəfindən etibarnamə verilmişdir. Etibarnamənin özü tərəfindən imzalanması həyata keçirilbsə həmin elbamamə üzrə səlahiyyətlərin kimə verilməsi və hansı məqsədlə verilməsi cavabdehə niyə məlum olmamışdır. Digər tərəfdən verilən etibarnamə ilə ona həmin maşına dair sərəncam vermək hüququ verildiyini nəzərə alaraq məhkəmə necə müəyyən elədi ki, həmin etibarnaməni verən şəxsin maşına görə gəlir əldə etməmişdir. Halbuki, cavabdeh özü də bildirir ki, onu tanımamışdır. Cavabdehin özü qeyd etdiyi kimi tanıdığı şəxs məhz Səbuhi adlı şəxsə etibarnamənin verilməsi niyyətində olduğu və bu niyyətin həyata keçirilməsi müəyyən etməsi necə müəyyən olunub? Əksinə isə məhkəmə tərəfindən asanlıqla cavabdehin heç bir məntiqə sığmayan ifadələri ilə avtomobili məhz ona satdığı və bunun əvəzində pulunu aldığı müəyyən oluna bilmir. Cavabdehdən avtomili müəyyənləşdirilmiş qiymətə almağa razılaşmasaydı və həmin məbləği ona verməsə idi onun etibarnamə verməsi hansı məntiqə sığır. İş materiallarında olan Sumqayıt Apelyasiya Məhkəməsinin 02.04.2021-ci il tarixli qətnaməsindən də müəyyən olıınur ki, o, cavabdehin ona verdiyi hüquqları realizə edərək avtomobili satmışdı. Hesab edir ki, qeyd olunan iş üzrə müəyyən olunmuş hallar bir daha təsdiq edir ki, cavabdehə avtomobilin satışına görə aralarında razılaşdırılmış məbləğ ödənilmişdir. Apelyasiya şikayətində Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)-2848/2021 saylı, 25 avqust 2021-ci il tarixli qətnaməsinin ləğv edilməsi və iddia tələbinin təmin edilməsi barədə yeni qətnamə qəbul edilməsi xahiş edilmişdir. Apelyasiya məhkəməsi tərəfindən apelyasiya şikayətinə baxılmasının vaxtı və yeri barədə xəbərdar edilmələrinə baxmayaraq İddiaçı və Cavabdeh məhkəmə iclasına gəlməmişlər və gəlməmələrinin səbəbi barədə məhkəməyə heç bir məlumat verməmişlər. Bu səbəbdən də məhkəmə kollegiyası Azərbaycan Respublikası MPM-nin 376.2-ci maddəsinin tələblərinə əsasən İddiaçı və Cavabdeh iştirаkı оlmаdаn işə baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Apelyasiya məhkəməsinin iclasında, Cavabdeh nümayəndəsi və vəkili Vəkil Babaəli oğlu İddiaçı tərəfindən verilmiş apelyasiya şikayətinə qarşı etiraz etdiyini bildirərək, apelyasiya şikayətinin təmin edilməməsini, Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)-2848/2021 saylı, 25 avqust 2021-ci il tarixli qətnaməsinin dəyişdirilmədən qüvvədə saxlanılması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etdi. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 2.1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə məhkəmə icraatının vəzifələri hər bir fiziki və yaxud hüquqi şəxsin Azərbaycan Respublikasının Kоnstitusiyasından, qanunlarından və digər nоrmativ hüquqi aktlarından irəli gələn hüquq və mənafelərinin məhkəmədə təsdiq оlunmasıdır. Həmin Məcəllənin 372.1-ci maddəsinə əsasən apelyasiya instansiyası məhkəməsi tam hüquqlu məhkəmə kimi işə, işdə оlan və əlavə təqdim оlunmuş sübutlar əsasında mahiyyəti üzrə baxır. Həmin Məcəllənin 372.6-cı maddəsinə əsasən apelyasiya instansiyası məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin qanuniliyinin əsaslılığını оnun düzünə və ya dоlayısı ilə mübahisələndirilən hissəsində, şikayət qərarın ləğv edilməsinə yönəldikdə və ya apelyasiya şikayətində və оna etirazlarda ifadə оlunmuş dəlillərə əsasən mübahisənin predmeti bölünməz оlduqda isə tam yоxlayır. Həmin Məcəllənin 372.7-ci maddəsinə əsasən apelyasiya instansiyası məhkəməsi şikayətin dəlillərindən asılı оlmayaraq, məhkəmənin maddi və prоsessual hüquq nоrmalarına riayət etməsini yоxlayır. Həmçinin Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 392.2-ci maddəsinə əsasən apelyasiya şikayəti təmin edilmədikdə və ya məhkəmənin qətnaməsi dəyişdirildikdə, apelyasiya instansiyası məhkəməsi hansı dəlillərə əsasən şikayətin təmin edilmədiyini və yaxud qətnamənin dəyişdirildiyini göstərməyə borcludur. Hazırki halda İddiaçı apelyasiya şikayətində birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən qəbul edilmiş qətnamədən narazı qaldığını bildirərək qətnamənin ləğv edilməsini və iddia tələbinin təmin edilməsini xahiş etməklə, qətnaməni tam mübahisələndirmişdir. Оna görə də məhkəmə kоllegiyası hesab edir ki, birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi tam yоxlanılmalıdır. Birinci instansiya məhkəməsi iş materiallarında olan sübutlara əsaslanaraq belə nəticəyə gəlmişdir ki, məhkəmə araşdırması zamanı İddiaçı tərəfindən “Nissan Sunny” markalı, **-KA-*** dövlət qeydiyyat nişanlı nəqliyyat vasitəsinə görə 6400 manat pulun məhz Cavabdeh verilməsi öz təsdiqini tapmamışdır. Həmçinin avtomobilin yaxşılaşması ilə bağlı 1500 manat pulun xərclənməsi ilə bağlı iddiaçı heç bir sübut təqdim edilməmişdir və gəldiyi nəticəni Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 14.2 və 77.1-ci maddələri ilə əsaslandırmışdır. Birinci instansiya məhkəməsinin gəldiyi nəticə ilə razılaşmayan İddiaçı qətnamənin ləğv edilməsini və iddia tələbinin təmin edilməsi barədə yeni qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə kollegiyası Cavabdeh nümayəndəsi və vəkili Vəkil çıxışını dinləyib, apelyasiya şikayətinin dəlillərini, habelə iş materiallarını araşdırıb, işdə olan sübutları tədqiq edərək və həmin sübutlara obyektiv hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, apelyasiya şikayəti təmin edilməməli, birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılmalıdır. Məhkəmə kollegiyası apelyasiya şikayətinin dəlilləri ilə əlaqədar olaraq iş materiallarını araşıdıraraq aşağıdakı sübutları müəyyən etmişdir. Belə ki, iş materiallarında olan, Sumqayıt Şəhər Məhkəməsinin 2(060)4233/2020 saylı, 30.11.2020-ci il tarixli qətnaməsindən görünür ki, İmanov Sərvan Nizami oğlu İddiaçı “pul tələbi”nə dair iddia ərizəsi ilə müraciət edərək, İddiaçı və Cavabdeh 8000 manat məbləğində pulun, Cavabdeh məxsus olan “Nissan Sunny” markalı, **-KA-*** dövlət qeydiyyat nişanlı avtomobilə sərf etdiyi 1500 manat məbləğində pulun alınıb ona verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddia ərizəsi qismən təmin edilmiş, İddiaçı 8000 manat məbləğində pulun İmnaov Sərvan Nizami oğlunun xeyrinə tutulması qət edilmişdir.(İ.vər. 47 - 49) İş materiallarında olan, Sumqayıt Apellyasiya Məhkəməsinin 2(105)-1209/2021 saylı, 02 aprel 2021-ci il tarixli qətnaməsindən görünür ki, Sumqayıt Şəhər Məhkəməsinin 2(060)-4233/2020 saylı 30 noyabr 2020-ci il tarixli, qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanmışdır.(İ.vər. 50 - 57) İş materiallarında olan, İmanov Sərvan Nizami oğlunun şikayət ərizəsi əsasında Bakı şəhər Qaradağ Rayon Polis İdarəsinin İstintaq Şöbəsinin müstəntiqi tərəfindən araşdırması aparılmış HK-1-947 saylı material üzrə 08 avqust 2020-ci il tarixdə qəbul edilmiş “Cinayət işinin başlamasının rədd edilməsi haqqında” qərarın surətindən görünür ki, araşdırma zamanı izahatı alınmış İddiaçı Cəmaləddin oğlu bildirmişdir ki, 22.12.2019cu il tarixdə Badamdar maşın bazarından 6400 manata Nissan Sunny markalı avtomobili maşın bazarında həmin gün tanıdığı Səbuhi adlı şəxsdən almışdır. Həmin avtomobili Xətai rayonu ərazisində yerləşən və fəaliyyət göstərən 6 saylı notariat kontorunda öz adına rəsmiləşdirmişdir. Həmin notariat kontorunda maşının sahibəsi X2 ona baş etibarnamə vermişdir. Könül Məmmədovun iştirakı ilə 6400 manat pulu Səbuhi adlı şəxsə vermişdir. Aldığı avtomobilin benzin sərfiyyatı çox olduğu üçün Sumqayıt şəhər maşın bazarında tanımadığı Sərvan adlı şəxsə 8000 manata satmışdır. Sonra isə həmin maşını Qaradağ rayonu Lökbatan qəsəbəsi 8 saylı notariat kontorunda İmanov Sərvan Nizami oğlunun adına rəsmiləşdirmişdir. Maşının sahibi Cavabdeh verilmiş etibarnaməni ləğv etdirməsi barədə məlumatsız olduğunu bildirmişdir. Bu barədə Cavabdeh ilə əlaqə saxlayıb baş vermiş hadisəni araşdıran zaman, ona məlum olmuşdur ki, onun maşın aldığı və pulunu ödədiyi Səbuhi adlı şəxs ona qarşı dələduzluq edərək pulu ona ödəməmişdir. Araşdırma zamanı izahatı alınmış Cavabdeh bildirmişdir ki, özünə məxsus olan Nissan Sunny markalı satmaq üçün Səbuhi adlı şəxsə vermişdir. Səbuhi adlı şəxs həmin maşını satmışdır. Lakin Səbuhi maşını satdıqdan sonra maşının pulunu ona vermədiyi üçün onun adından verilmiş bütün etibarnamələri ləğv etdirdiyini bildirmişdir.(İ.vər. 82 - 83) Məhkəmə kollegiyası qeyd edir ki, qanunvericilik iddianın əsasını təşkil edən halların sübut edilməsi yükünü iddia edən tərəfin üzərinə qoyur. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Prossesual Məcəlləsinin 77.1-ci maddəsinə görə, hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. İddiacı İddiaçı apelyasiya şikayətinin əsas dəlillərindən biri ondan ibarətdir ki, birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən iddia tələbi üzrə sübutetmənin bütünlüklə iddiaçının üzərinə qoyulması qanunun tələbindən irəli gəlməməklə, məhkəmənin əsassız nəticəyə gəlməsinə səbəb olmuşdur. Məhkəmə kollegiyası iddiaçı tərəfindən birinci instansiya məhkəməsinin gəlmiş olduğu nəticə üzrə verilmiş apelyasiya şikayətini nəzərə alaraq ilk öncə qeyd etməyi zəruri hesab edir ki, iddia tələbi aşağıdakı zəruri şərtlər olduqda əsaslıdır. a) Qanunda elə bir müddəa olmalıdır ki, onun hüquqi nəticəsi ilə iddia tələbi üst-üstə düşsün (yaxud istənilən hüquqi nəticə bilavasitə iradə ifadəsi azadlığına əsaslanan müqavilədən irəli gəlsin) b) İddiaçının işin halları barədə məruzəsi həmin qanun müddəasının dispozisiya şərtlərinə (yaxud müqavilənin mətninə) uyğun olsun. İddia tələbinin qanuni əsası dedikdə, qanunun elə bir müddəası başa düşülür ki, o, qanunda göstərilən müəyyən dispozisiya şərtləri olduqda bir tərəfə qarşı tərəfdən icranı, yəni nəyisə etməyi və ya nəyisə etməməyi tələb etməyə imkan verir. Tələbin qanuni əsası yoxlamanın başlanğıc nöqtəsidir. Tələbin qanuni əsası hüququ tətbiq edən şəxsə yalnız bir tərəfin qarşı tərəfi nəyi isə etməyə məcbur edə bilməsi barədə suala cavab vermir, o, daha bir suala- qarşı tərəfdən nəyisə etmək və ya etməmək öhdəliyinin hansı ilkin şərtlər əsasında yaranması sualına cavab verir. Tələbin sonrakı yoxlanması üçün həmişə qanunun müddəaları (tələbin qanuni əsası) əsasında onların hansı ilkin şərtləri (dispozisiya şərtləri) müəyyən etməsi və həmin şərtlərin hazırki tələb üzrə mövcud olubolmadığı araşdırılmalıdır. “S.Əliyevanın şikayəti ilə əlaqədar Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Mülki işlər üzrə məhkəmə kollegiyasının 28 dekabr 2004-cü il tarixli qərarının Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasına və qanunlarına uyğunluğunun yoxlanılmasına dair” Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun 31 may 2006-cı il tarixli qərarında göstərmişdir ki, mülki-prosessual qanunvericiliyin göstərilən müddəalarından irəli gələrək məhkəmə, özü tərəfindən müəyyən olunmuş işin hallarını və qənaətini formalaşdıran sübutları, bu və ya digər sübutları rədd etmək üçün istinad etdiyi dəlilləri və rəhbər tutduğu qanunları qətnamədə göstərməklə onu hüquqi cəhətdən əsaslandırmalıdır. Məhkəmə sübutları sadalamaqla kifayətlənməməli, hər bir sübutun, o cümlədən şahid ifadələrinin məzmunu qətnamədə şərh edilməli, sübutlar əlaqələndirilməli, araşdırılan sübutların qəbul edilib-edilməməsinin səbəbləri aydın göstərilməlidir. Sübutları qiymətləndirən zaman məhkəmə “əsaslı şübhələr yaratmayan” sübut standartını qəbul edir. Belə sübut kifayət qədər inandırıcı, aydın və bir-birinə uyğun gələn məntiqi nəticələrin və ya faktlarla bağlı oxşar, təkzib edilməyən ehtimalların mövcudluğundan irəli gələ bilər (“Avşar Türkiyəyə qarşı” AİHM-nin qərarı №25657/94, §282). “Mahmudov Rusiyaya qarşı iş üzrə” 26 iyul 2007-ci il tarixli qərarında İnsan Hüquqları Üzrə Avropa Məhkəməsi qeyd etmişdir ki, Konvensiya araşdırmalarında sübutları qiymətləndirərkən, bir qayda olaraq, affirmanti, non neganti incumbit probation (sübut etmək yükü təkzib edənin deyil, iddia edənin üzərinə düşür) prinsipi rəhbər tutulur. Sübut kifayət qədər güclü, aydın və bir-birinə uyğun qənaətlərin həm mövcudluğundan, həmçinin təkzib olunmaz oxşar fakt ehtimallarından irəli gələ bilər (§68). Avropa Məhkəməsinin “Qavazov Bolqarıstana qarşı” 06 mart 2008-ci il tarixli Qərarında qeyd edilmişdir ki, sübutlar qiymətləndirilərkən, bir qayda olaraq əsaslı şübhədən kənar standartlar tətbiq edilir (§ 93). Məhkəmə kollegiyası işin hallarını nəzərə alaraq hesab edir ki, birinci instansiya məhkəməsi İddiaçı təqdim etdiyi sübutların iddianın əsasını təşkil edən halları təsdiq etmək üçün yetərli olmaması qənaətinə gəlib, iddia tələbinin rədd edilməsi nəticəsinə gəlməkdə haqlı olmuşdur. Bundan başqa, İddiaçı apelyasiya şikayətində qeyd etmişdir ki, o, pulu Cavabdeh vermişdir. Məhkəmə kollegiyası bununla bağlı qeyd etməyi zəruri hesab edir ki, apelyasiya şikayətində göstərilən bu dəlillər iddia tələbinin təmin edilməsi üçün əsas hesab edilə bilməz. Beləki, İddiaçı polis şöbəsində verdiyi izahatında özü etiraf edir ki, 6.400 manat pulu məhz Səbuhi adlı şəxsə vermişdir. Həmçinin avtomobilin yaxşılaşması ilə bağlı 1500 manat pulun xərclənməsi ilə bağlı da iddiaçı məhkəmə kollegiyasına heç bir sübut təqdim edə bilməmişdir. Belə olan halda məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, iddiaçı tərəfindən Cavabdeh qarşı irəli sürülmüş iddia tələbi təmin edilə bilməzdi. Bundan başqa, İddiaçı apelyasiya şikayətində birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən məhkəmənin gəldiyi nəticə üçün mühüm əhəmiyyəti olan bütün faktiki halların aydınlaşdırılmamasını, məhkəmənin qətnamədə göstərilmiş nəticələrinin işin hallarına uyğun gəlməməsini qeyd etsə də, məhkəmənin gəldiyi nəticəyə qarşı etdiyi etirazını əsaslandıra bilməmiş, göstərilənlərin məhkəmə qətnaməsindən fərqli olması barədə məhkəmələrə heç bir sübut təqdim etməmişdir. Halbu ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 217.4-ci maddəsinə əsasən məhkəmə (hakim) öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Məhkəmə kоllegiyası həmçinin apelyasiya şikayətinin dəlillərini araşdıraraq müəyyən etmişdir ki, işə baxan birinci instansiya məhkəməsi düzgün olaraq iddiaçı tərəfindən təqdim edilmiş sübutlara istinad etmiş və mübahisənin həll edilməsi üçün həmin sübutlardan istifadə etmiş, Azərbaycan Respublikası MPM-nin 88-ci maddəsinin tələblərinə uyğun оlaraq iş üzrə tədqiq оlunmuş sübutlara qanuna müvafiq qiymət vermişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 76.1-ci maddəsinə əsasən tərəflərin tələb və etirazlarını əsaslandıran halların və işi düzgün həll etmək üçün əhəmiyyəti olan başqa halların mövcud olduğunu və ya olmadığını məhkəmə müəyyən edərkən bu Məcəllədə və başqa qanunlarda müəyyən olunmuş qaydada əldə etdiyi məlumatlar sübutlar hesab olunur. Həmin Məcəllənin 76.2-ci maddəsinə əsasən bu məlumatlar yazılı və maddi sübutlarla, ekspertlərin rəyləri ilə, yerində müayinə keçirməklə, səs və video yazıları ilə, şahidlərin ifadələri ilə, işdə iştirak edən şəxslərin izahatları ilə müəyyən edilir. Həmin Məcəllənin 88-ci maddəsinə əsasən məhkəmə sübutlara оbyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sоnra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq nоrmalarına müvafiq оlaraq qiymət verir. Məhkəmə kоllegiyası hesab edir ki, apelyasiya şikayətində sadalanan dəlillər birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin qanunsuz və əsassız hesab edilərək ləğv edilməsi üçün əsas оla bilməz. Belə ki, Azərbaycan Respublikası MPM-nin 384.0.1-ci maddəsinin tələbinə görə apelyasiya instansiyası məhkəməsi qətnaməni dəyişmədən, apelyasiya şikayətini isə təmin etmədən saxlaya bilər. Bеləliklə, məhkəmə kollеgiyası, İddiaçı apеlyasiya şikayətində sadaladığı dəlilləri işin faktiki hallarına uyğun olaraq araşdırıb hеsab еdir ki, birinci instansiya məhkəməsi işə baxarkən maddi və prosеssual hüquq normalarını düzgün tətbiq etmiş, iş üzrə düzgün nəticəyə gəlmişdir. Ona görə də məhkəmə kollеgiyası bеlə qənaətə gəlir ki, birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi hazırda yoxlanılan hissədə faktlar nöqtеyi nəzərindən qanuni, əsaslı və ədalətli olduğundan, işdə, həmçinin apеlyasiya şikayətində iş üzrə məhkəmə qətnaməsinin ləğv еdilməsi və ya dəyişdirilməsi o, cümlədən iş üzrə icraata xitam verilməsi üçün əsaslar olmadığından, Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)-2848/2021 saylı, 25 avqust 2021-ci il tariхli qətnaməsi dəyişdirilmədən, İddiaçı apеlyasiya şikayəti təmin еdilmədən saxlanılmalıdır. Azərbaycan Rеspublikası MPM-nin 385.2-ci maddəsinə əsasən birinci instansiya məhkəməsinin faktlar nöqteyi-nəzərindən qanuni və əsaslı olan və mahiyyəti üzrə düzgün olan qətnaməsi yalnız formal mülahizələrə görə ləğv edilə bilməz. Şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 372, 384.0.1, 385.2, 392, 393 və 405-ci maddələrini rəhbər tutaraq məhkəmə kollegiyas, Qət etdi: İddiaçı tərəfindən verilmiş apelyasiya şikayəti təmin edilməsin. Hazırki mülki iş üzrə Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin 2(004)-2848/2021 saylı, 25 avqust 2021-ci il tarixli qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılsın. Qətnamədən, işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 2 (iki) ay müddətinə Bakı Apelyasiya Məhkəməsi vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin mülki kollegiyasına kassasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən Qürbət Əsgərov Hakimlər Azad İmanov Vahid Sadıqov