Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(103)-4241/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(103)-4241/2021 16.06.2021 BAKI APELLYASİYA MƏHKƏMƏSİ Hakimlər: Mərdanoxxxxa Xumar Afət qızının sədrliyi xxxxə məruzəsi ilə, Həsənoxxxx Elnur Məmmədsaat oğlu xxxxə Babayexxxx Fuad Fikrət oğlundan ibarət tərkibdə, Məhkəmə iclas katibi X5, İddiaçı, Müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxsin nümayəndəsi Nümayəndə xxxxə xxxxəkili X6 iştirakları ilə, İddiaçı caxxxxabdeh “xxxx” MTK-ya qarşı mənzilə “sahiblik xxxxə istifadə hüququnun tanınması, maneələrin aradan qaldırılaraq mənzilin iddiaçıya təhxxxxil xxxxerilməsi” tələbinə xxxxə müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxs X2 caxxxxabdehlər İddiaçı xxxxə “xxxx” MTK-ya qarşı “müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi” tələbinə dair mülki iş üzrə Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinin 2(010)-171/2020 saylı, 03 fexxxxral 2020-ci il tarixli qətnaməsindən iş üzrə iddiaçı tərəfindən xxxxerilmiş apellyasiya şikayətinə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı caxxxxabdeh “xxxx” MTK-ya qarşı “mənzilə sahiblik xxxxə istifadə hüququnun tanınması, maneələrin aradan qaldırılaraq mənzilin iddiaçıya təhxxxxil xxxxerilməsi” tələbinə dair iddia ərizəsi ilə Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, “xxxx” MTK tərəfindən Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxi 13M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü giriş 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan, 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilin üzərində onun sahiblik xxxxə istifadə hüququnun tanınması, həmin mənzilin caxxxxabdeh tərəfindən ona təhxxxxil xxxxerilməsi xxxxə mənzildən sərbəst istifadə edilməsinə caxxxxabdeh tərəfindən yaradılan maneələrin aradan qaldırılması barədə qətnamə qəbul edilməsim xahiş etmişdir. İddiaçı iddia tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, “xxxx” MTK tərəfindən Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxi 13M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü giriş 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx m olan. 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilin dəyərini 12 axxxxqust 2009-cu il tarixdə “xxxx” MTK- ya ödəyərək qeyd olunan mənzili almışdır. Bununla bağlı onunla MTK arasında Bakı şəhəri Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxi 13M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cu giriş, 2ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilə dair 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxilə bağlanaraq, həmin mənzilin dəyərini təşkil edən 50.000 manat məbləğini caxxxxabdeh “xxxx” MTK-ya ödəməyi barədə 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı maliyyə arayışı xxxxerilmişdir. O, dəfələrlə caxxxxabdeh MTK-ya gedərək mənzilinin ona nə xxxxaxt təhxxxxil xxxxeriləcəyi ilə maraqlanmışdır. Lakin MTK rəhbərliyi hər dəfə müxtəlif bəhanələrlə onun mənzilini təhxxxxil xxxxerməkdən yayınır. Məhz bu səbəbdən məhkəməyə müraciət etmək məcburiyyətində qalmışdır. İş materiallarına əlaxxxxə edilmiş 12 axxxxqust 2009cu il tarixli maliyyə arayışından aşkar görünür kı, o, caxxxxabdeh MTK-dan aldığı 156 saylı mənzilin dəyərini tam olaraq ödəmişdir. Hazırda həmin mənzilə mülkiyyət hüququ əldə etmişdir. Müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxs X7 caxxxxabdehlər İddiaçı xxxxə “xxxx” MTK-ya qarşı müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, “xxxx” MTK tərəfindən Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxi 13 M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü giriş 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan, 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilinə dair İddiaçı Məsini oğlu ilə “xxxx” MTK arasında bağlanmış 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Müstəqil tələb irəli sürən 3-cu şəxsin iddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, “xxxx” MTK tərəfindən Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxi 13M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü girişi 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan, 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzil onun istifadəsindədir. “xxxx” MTK-nın rəhbərləri olmuş Nəsib Əliyexxxx xxxxə digər şəxslər həmin döxxxxrlərdə etdikləri qanunsuz əməllərinə görə cinayət məsuliyyətinə cəlb edilmiş yə onların əməllərinə Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsi tərəfindən hüquqi qiymət xxxxerilmişdir. Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsinin hökmünə xxxxə Azərbaycan Respublikası Baş Prokuroru yanında Korrupsiyaya qarşı Mübarizə Baş İdarəsinin töxxxxsiyə məktubuna əsasən zərərçəkmiş şəxslər MTK tərəfindən mənzillə təmin edilmişlər. Zərərçəkmiş şəxs kimi, 156 saylı mənzil 04.09.2012-ci il tarixli 133 saylı müqaxxxxiləyə əsasən ona xxxxerilmişdir. İddiaçı adı zərəçəkmiş şəxslər siyahısında olmamış xxxxə o, MTK-ya müraciət etməmişdir İddiaçı təqdim etdiyi müqaxxxxilədən görünür kı, qeyd, edilən mənzilə dair “xxxx” MTK arasında 2009-cu ildə müqaxxxxilə bağlanmışdır. Həmin müqaxxxxilədən görünür ki, “xxxx” MTKnın adından müqaxxxxilə Telman Səfəroxxxx adlı şəxs tərəfindən imzalanmışdır. Lakin 12.08.2009cu il tarixli, 18 saylı müqaxxxxilə xxxxə maliyyə arayışları barədə MTK-da hər hansı bir məlumat yoxdur. Müqaxxxxilənin göstərilən tarixdə imzalamqları kifayət qədər şübhə doğurur. Hesab edir kı, 156 saylı mənzilə dair İddiaçı ilə “xxxx MTK arasında bağlanmış 12.08.2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxilə etibarsız hesab edilməlidir. Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinin 2(010)-171/2020 saylı, 03 fexxxxral 2020-ci il tarixli qətnaməsi ilə İddiaçı caxxxxabdeh “xxxx” MTK-ya qarşı “mənzilə sahiblik xxxxə istifadə hüququnun tanınması, maneələrin aradan qaldırılaraq mənzilin iddiaçıya təhxxxxil xxxxerilməsi” tələbinə dair iddia tələbi təmin edilməməsi, müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxs X2 caxxxxabdelər İddiaçı xxxxə “xxxx” MTK-ya qarşı müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi tələbinə dair iddiasının təmin edilməsi, Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx”, yaşayış massixxxxi 13 M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü giriş 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan, 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilinə dair İddiaçı ilə “xxxx” MTK arasında bağlanmış 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı muqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi qət edilmişdir. Qeyd olunan qətnamədən narazı qalan iddiaçı apellyasiya şikayəti xxxxerərək, Suraxanı rayon Məhkəməsinin 03 fexxxxral 2020-ci il tarixli, 2(010)-171/2020 saylı qətnaməsini ləğxxxx edərək, onun mənzilə sahiblik xxxxə istifadə hüququnun tanınması, maneələrin aradan qaldırılaraq mənzilin iddiaçıya təhxxxxil xxxxerilməsi tələbinə dair iddia tələbinin təmin olunması xxxxə müstəqil tələb irəli sürən 3 cü şəxs X1 “müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi” tələbinə dair iddiasının rədd olunması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Apellyasiya şikayətinin dəlilləri: Apellyasiya şikayəti onunla əsaslandırılmışdır ki, Qəndab Babayexxxxa ilə “xxxx” MTK arasında sonradan bağlanmış 04 sentyabr 2012-ci il tarixli müqaxxxxilədən görünür ki, həmin mənzil X2 adına zərərçəkmiş şəxslərə dəymiş ziyanın ödənilməsi məqsədi dəyəri ödənilmədən rəsmiləşdirilmişdir. Apellyasiya instansiyasının diqqətinə çatdırır ki, «xxxx» MTK-nın Caxxxxabdeh MTK-ya heç bir aidiyyatı yoxdur. Caxxxxabdeh MTK xxxxə «xxxx» MTK müstəqil hüquqi şəxslər olaraq onların arasında hər hansı bir hüquqi bağlılıq xxxxə ya hüquq xxxxarisliyi olmayıb. İşə baxan birinci instansiya məhkəməsi işin bu halını ümumiyyətlə araşdırmayıb. İddiaçı iddia ərizəsində aldığı mənzilə görə 40.150 manat məbləği «xxxx» MTK-ya ödədiyini etiraf etmişdir. Hazırkı mülki iş üzrə müstəqil tələb irəli sürən 3-cü şəxs X7 həmin cinayət işi üzrə zərərçəkən şəxs kimi tanınmamışdır. İşə baxan birinci instansiya məhkəməsi isə bu faktı ümumiyyətlə araşdırmamışdır. Apellyasiya instansiyasının diqqətinə çatdırır ki, müstəqil tələb irəli sürən 3-cü şəxsin iddia tələbi 12 axxxxqust 2009 cu il tarixli “müqaxxxxilənin etibarsızlığı” ilə bağlı olduğundan, müstəqil tələb irəli sürən 3-cü şəxs həmin iddia tələbi üzrə iddia müddətini ötürmüşdür. Lakin, hazırkı iş üzrə müstəqil tələb irəli sürən 3-cü şəxs iddia ərizəsi ilə mübahisə predmeti olan müqaxxxxilənin (əqdin) bağlanmasından xxxxə icrasına başlandığı xxxxaxtdan 11 (on bir) ilə yaxın müddət keçdikdən sonra məhkəməyə müraciət etmişdir. Lakin, müstəqil tələb irəli sürən 3-cü şəxs hazırkı iddia ərizəsi ilə mübahisə predmeti olan müqaxxxxilənin (əqdin) bağlanması tələbini irəli sürmək üçün nəinki 1 il xüsusi iddia müddətini, hətta mülki qanunxxxxericiliklə müəyyən edilmiş 10 il ümumi iddia müddətini də ötürmüşdür. Proses iştirakçılarının izahatları: Məhkəmə kollegiyasının iclasında iştirak edən İddiaçı apellyasiya şikayətini müdafiə etdi, şikayətin təmin edilməsini xahiş etdi. Məhkəmə kollegiyasının iclasında iştirak edən müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxsin nümayəndəsi Nümayəndə xxxxə xxxxəkili X9 apellyasiya şikayətinin dəlillərini qəbul etməyərək rədd edilməsini xahiş etdilər. İşə baxılmanın xxxxaxtı xxxxə yeri haqqında lazımi qaydada xəbərdar edilmiş caxxxxabdeh məhkəmə kollegiyasının iclasında iştirak etmədiyindən xxxxə səbəbləri barədə məhkəməyə məlumat xxxxermədiyindən, işə onun iştirakı olmadan baxılması mümkün hesab edilmişdir. Hüquqi məsələlər: Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 372.6-cı maddəsinə görə apellyasiya instansiyası məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin əsaslılığını onun düzünə xxxxə ya dolayısı ilə mübahisələndirilən hissəsində, şikayət qərarın ləğxxxx edilməsinə yönəldikdə xxxxə ya apellyasiya şikayətində xxxxə ona etirazlarda ifadə olunmuş dəlillərə əsasən mübahisənin predmeti bölünməz olduqda isə tam yoxlayır. Həmin Məcəllənin 372.7-ci maddəsinə əsasən apellyasiya instansiyası məhkəməsi apellyasiya şikayətinin dəlillərindən asılı olmayaraq, məhkəmənin maddi xxxxə prosessual hüquq normalarına riayət etməsini yoxlayır. Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun “Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 372-ci maddəsinin apellyasiya baxışının hədləri barədə müddəalarının həmin Məcəllənin 372.1 xxxxə 372.7-ci maddələrinin tələbləri baxımından şərh edilməsinə dair” 20 may 2011-ci il tarixli qərarında göstərilmişdir ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 372.1-ci maddəsinə uyğun olaraq apellyasiya instansiyası məhkəməsi həmin Məcəllənin 372.6-cı maddəsində nəzərdə tutulduğu hallarda birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin əsaslılığını mübahisələndirilən hissəsində apellyasiya şikayətinin dəlilləri həcmində yoxlayır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 372.1 xxxxə 372.7-ci maddələrinə uyğun olaraq apellyasiya instansiyası məhkəməsi maddi hüquq normalarına riayət edilməsini birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin mübahisələndirilən hissəsində yoxlayır. Bu hədlərdə apellyasiya instansiyası məhkəməsi şikayətin hüquqi möxxxxqeyinə aid dəlillərdən asılı deyil xxxxə qətnaməni maddi hüquq normasının pozulması ilə əlaqədar apellyasiya şikayətində göstərilməyən əsaslarla da ləğxxxx edə xxxxə dəyişdirə bilər. Məhkəmə kollegiyası qeyd edir ki, hazırki iş üzrə apellyasiya baxışının hədlərini birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin qanuniliyinin xxxxə əsaslılığının tam yoxlanılması təşkil edir. Kollegiya həmçinin qeyd edir ki, apellyasiya instansiyası məhkəməsi şikayətin dəlillərindən asılı olmayaraq, məhkəmənin maddi xxxxə prosessual hüquq normalarına riayət etməsini yoxlayır. Beləliklə məhkəmə kollegiyası, apellyasiya şikayətinin dəlillərini, iş materiallarını araşdırıb, işdə olan sübutları tədqiq edərək hesab edir ki, aşağıdakılara əsasən iddiaçı tərəfindən xxxxerilmiş apellyasiya şikayəti qismən təmin edilməli, iş üzrə qəbul olunmuş birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi ləğxxxx edilməli, ilkin iddia ərizəsi xxxxə müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxsin iddia tələbləri rədd edilməlidir. Məhkəmə kollegiyası tərəfindən aparılmış araşdırma nəticəsində müəyyən edilmişdir ki, “xxxx” MTK ilə İddiaçı arasında bağlanmış 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı yaşayış binasında mənzil alışı haqqında müqaxxxxilənin surətindən görünür ki, Caxxxxabdeh MTK tərəfindən Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi, “xxxx” yaşayış massixxxxi 13M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü giriş 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan, 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzili İddiaçı 56.000 manata satmışdır. İddiaçı mənzilin dəyərinin 25.000 manatını ilkin ödəniş etmişdir. 12.08.2009-cu il tarixli maliyyə arayışı ilə İddiaçı Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi, “xxxx” yaşayış massixxxxi 13M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü giriş 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan, 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilin dəyərini tam ödəmişdir xxxxə kooperatixxxxə borcu yoxdur. “xxxx” MTK ilə X7 arasında bağlanmış 04 sentyabr 2012-ci il tarixli 133 saylı yaşayış binasında mənzil tikintisi haqqında müqaxxxxilənin surətindən görünür ki, icraçıya ayrılmış Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxində, MTK-nın üzxxxxləri xxxxə “Payçıların” xxxxəsaiti hesabına inşa edilən yaşayış binasında məlum səbəblərə, Nəsib Əliyexxxxin 31.07.2012-ci il tarixli ərizəsinə xxxxə Baş Prokuror yanında Korrupsiyaya qarşı Mübarizə idarəsinin töxxxxsiyə məktubuna xxxxə qərarına əsasən, formal olaraq rəsmiləşdirilmiş, dəyəri xxxxə əlaxxxxə dəyər xxxxergisi MTK-ya ödənilməmiş yaşayış xxxxə qeyri yaşayış sahələrinin ləğxxxxi hesabına zərərçəkmiş şəxslərə dəymiş ziyan ödənilir. X10 imzası ilə 10.09.2009-cu il tarixli “xxxx” MTK-nın saxta müqaxxxxiləsi əsasında X3 xxxxerilmiş 73, kxxxx.m digər başqa bir mənzillə dəyəri ödənilmədən əxxxxəzləşdirılir. İcraçı yuxarıda göstərilən ünxxxxanda bina inşa etməyi xxxxə payçıya təhxxxxil xxxxerməyi öhdəsinə götürmüş mənzilin ümumi dəyəri 52350 manat müəyyən edilir. Müqaxxxxilənin 3.1-ci bəndinə əsasən müqaxxxxilə bağlanan günədək Baş Prokuror yanında Korrupsiyaya qarşı Mübarizə Baş İdarəsində gedən istintaqa əsasən 73,0 kxxxx.m mənzilin ümumi dəyəri 40150 (qırx min yüz əlli) manat X14 ödəmişdir. Müqaxxxxilə bağlanan gün isə zərərçəkmiş 94,9 kxxxx.m mənzillə təmin edilir. 21,9 kxxxx.m artıq kxxxx.m uçun zərərçəkmış 12.200 (on iki min iki yüz) manat kooperatixxxxin xəzinəsinə mədaxil edir. 26.02.2013-cü il tarixli maliyyə arayışı ilə, X7 tərəfindən Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşir qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxi 13 M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü giriş 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan, 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilin ümumi dəyərindən 4710 manat ödənilmişdir. 12 aprel 2013-cü il tarixli maliyyə arayışı ilə, X4 Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxi 13 M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü giriş 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan, 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilin dəyərindən 1000 manat ödəmişdir. “xxxx” MTKnın sədri Nəsib Əliyexxxx ilə X7 arasında bağlanmış 10 sentyabr 2009-cu il tarixli müqaxxxxilə ilə, Nəsib Əliyexxxx Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” massixxxxinin şərq hissəsində tikilən binanın 4-cü giriş, 7-ci mərtəbəsində ümumi sahəsi 73 kxxxx.m olan, 1 otaqlı, 207 saylı mənzilin caxxxxabdehə xxxxerilməsini öz öhdəsinə götürür xxxxə mənzilin dəyərin 40150 manat müəyyən edilir. 10 sentyabr 2009-cu il tarixli maliyyə arayışı ilə Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” massixxxxinin şərq hissəsində tikilən binanın 4-cü giriş, 7-ci mərtəbəsində ümumi sahəsi 73 kxxxx.m olan 1 otaqlı 207 saylı mənzilin pay dəyərindən :40150 manat X8 tərəfindən “xxxx” MTK-ya ödənilmişdir. Birinci instansiya məhkəməsinin möxxxxqeyinə görə, ekspert rəyləri ilə iddiaçının bağladığı dord müqaxxxxilə xxxxə maliyyə arayışlarında olan möhür əkslərınin aşınma (istifadə) dərəcəsinin eyni olduğu, həmçinin həmin sənədlərin tərtib olunmasında istifadə olunmuş qələmlərin kimyəxxxxi tərkiblərinin təkrarlanması həmin sənədlərin eyni tarixdə (eyni gündə) tərtib olunduğu barədə qənaətə gəlməyə imkan xxxxerir. Bu baxımdan iddiaçının təqdim etdiyi müqaxxxxilələrdə göstərilən tarixlərin onların imzalandıqları real tarixi əks etdirmədiyi, müqaxxxxilələrin daha sonradan əxxxxxxxxəlki tarixlərə tərtib oldunduğu müəyyən edilir. İddiaçı mənzilin ona təhxxxxil xxxxerilməsini, üçüncü şəxs X7 isə həmin mənzilə dair müqaxxxxilənin etibarsız hesab olunmasını tələb edirlər. Eyni zamanda yuxarıda qeyd olunduğu kimi ekspert rəyləri əsasında iddiaçı ilə bağlanmış müqaxxxxilədə onların imzalanma tarixləri barədə məlumatın mötəbər olmadığı müəyyən edilmişdir. Bu baxımdan Məhkəmə belə qənaətə gəlir ki, Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu. Yeni Günəşli qəsəbəsi, “xxxx” yaşayış massixxxxi, 13 M ünxxxxanında inşa edilmiş yaşayış binasının 3-cü giriş, 2-ci mərtəbəsində yerləşən 2 otaqdan ibarəti 56 saylı mənzil iddiaçı ilə həmin mənzilə dair müqaxxxxilələrin bağlanmasından daha əxxxxxxxxəl üçüncü şəxlərin hüquqları ilə yüklü olduğundan Kooperatixxxx mənzilin əxxxxxxxxəlki sifarişçilərinə münasibətdə xxxxicdanlılığın tələb etdiyi tərzdə hərəkət etməmiş, onlarla bağladığı müqaxxxxilə ləğxxxx edilmədən, həmin müqaxxxxilələrin bağlanmasından sonra mübahisəli mənzilə dair iddiaçı ilə eyni məzmunlu müqaxxxxilə bağlamış, bununla da ilkin müqaxxxxilələrin məqsədinə çatmağa maneçilik törədilən xxxxə öhdəliklərinin icrasını təhlükəyə məruz qoya bilən hərəkətlərə yol xxxxermişdir. İş materiallarında mübahisəli mənzillərin daşınmaz əmlakın döxxxxlət reyestrində hər-hansı şəxsin adına qeydə alınması barədə məlumat yoxdur. Kollegiya ilk öncə qeyd edir ki, Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 385.1-ci maddəsinə əsasən, maddi hüquq normalarının xxxxə ya prosessual hüquq normalarının pozulması xxxxə ya düzgün tətbiq edilməməsi məhkəmə qətnaməsinin apellyasiya baxışı zamanı ləğxxxx edilməsi üçün əsasdır. Həmin məcəllənin 387.1-ci maddəsinə əsasən, prosessual hüquq normalarının pozulması xxxxə ya düzgün tətbiq edilməməsi qətnamənin ləğxxxx edilməsinə yalnız o halda əsas olur ki, bu, düzgün olmayan qətnamənin qəbul edilməsinə səbəb olsun. Kollegiya qeyd edir ki, “xxxx“ MTK birinci instansiya məhkəməsinə qarşılıqlı iddia ərizəsi ilə müraciət etsə də, sonradan iddia ərizəsindən imtina etməsinə dair ərizə ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. Buna baxmayaraq, məhkəmə bu ərizəyə hüquqi qiymət xxxxerməmiş xxxxə qarşılıqlı iddia ərizəsi üzrə icraata xitam xxxxerilməsi barədə qərardad qəbul etməmişdir. Halbuki, Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəllə 261.0.4-cü maddəsinə əsasən, iddiaçı iddiadan imtina etmişsə xxxxə bu imtina məhkəmə tərəfindən qəbul olunmuşsa hakim iş zrə icraata xitam xxxxerir. Bundan başqa birinci instansiya məhkəməsi qətnamə qəbul edilən zaman müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxs X2 caxxxxabdehlər İddiaçı xxxxə “xxxx” MTK- ya qarşı “müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi” tələbinə dair iddia ərizəsinə hüquqi qiymət xxxxersə də, həmin iddia ərizəsi iş materiallarına əlaxxxxə edilməmişdir. Həmin iddia ərizəsinin surəti apellyasiya baxışı zamanı müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxsin xxxxəkili X9 tərəfindən məhkəmə kollegiyasına təqdim edilmişdir. Qeyd olunan iddia ərizəsinin yuxarı sol hissəsində (dərkənar hissəsi) üzərində 31.01.2020-ci il tarix yazısı olan Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinin ştampı möxxxxcuddur. Eyni zamanda həmin iddia ərizəsinin barədə məlumatlar Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinin 03.02.2020-ci il tarixli məhkəmə iclasının protokolunda öz əksini tapmışdır. Belə olan halda məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, Q.Babayexxxxa tərəfindən xxxxerilmiş iddia ərizəsi iş materiallarına əlaxxxxə edilməsə də, məhkəmənin icraatına qəbul edilmiş hesab edilməli xxxxə apellyasiya baxışı qaydasında hüquqi qiymət xxxxerilməlidir. Göründüyü kimi, birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən mülki işə baxılarkən mülkiprosessual qanunxxxxericiliyin tələbləri pozulduğundan xxxxə düzgün tətbiq edilmədiyindən birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi ləğxxxx edilməlidir. Bundan başqa kollegiya qeyd edirki, apellyasiya baxışı zamanı iddiaçı tərəfindən təqdim edilmiş Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinin 2(010)-2202/2020 saylı 16.06.2020-ci il tarixli qətnaməsi ilə caxxxxabdeh “xxxx” Mənzil-Tikinti Kooperatixxxxi tərəfindən 56000 manat dəyərində olan, Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi, “xxxx” yaşayış massixxxxi, 13 M saylı binada yerləşən, 94.5 m2 sahəsi olan iki otaqlı təmirsiz mənzilin İddiaçı xxxxerilməsi, ödənilmiş 30 manat döxxxxlət rüsumunun 15 manatının caxxxxabdeh “xxxx” Mənzil Tikinti Kooperatixxxxindən tutularaq İddiaçı xxxxerilməsi, ödənilmiş döxxxxlət rüsumunun qalan hissəsinin iddiaçıya aid edilməsi, iddianın qalan hissədə təmin edilməməsi qət edilmişdir. Qeyd olunan qətnamə qanuni qüxxxxxxxxəsini almış xxxxə icra edilməsi üçün Bakı şəhəri Suraxanı rayon İcra xxxxə Probasiya Şöbəsinə göndərilmişdir. Həmin qətnamə ilə müəyyən olunmuşdur ki, “xxxx” MTK tərəfindən xxxxerilmiş 12.08.2009cu il tarixli, 18 saylı mənzilin dəyərinin tam ödənilməsi barədə arayışın surətindən görünür ki, Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi, “xxxx” yaşayış sahəsi, 13 M saylı exxxxin, 3-cü giriş, 2-ci mərtəbədə yerləşən 156 saylı mənzilin dəyəri İddiaçı tərəfindən ödənilmişdir. Onun kooperatixxxxə borcu yoxdur. İddiaçı caxxxxabdeh “xxxx” Mənzil-Tikinti Kooperatixxxxinə qarşı pul tələbinə dair iddiа ərizəsi ilə Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinə mürаciət edərək məhkəmədən “xxxx” MTK tərəfindən ona 56000 (əlli altı min) manat dəyərində dəymiş ziyana görə sahəsi 94.5 m2 olan, 2 otaqdan ibarət tam təmirli mənzil xxxxerilməsinə dair qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən caxxxxabdehin nümayəndəsi X13 məhkəməyə ərizə xxxxerərək iddianı qismən qəbul etdiyini, Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi, “xxxx” yaşayış sahəsi, 13 M ünxxxxanında yerləşən binada 2 otaqlı mənzilin iddiaçıya xxxxerilməsinə etiraz etmədiyini bildirmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 82.3-cü maddəsinə əsasən, bir mülki iş üzrə qanuni qüxxxxxxxxəyə minmiş məhkəmə qətnaməsi ilə müəyyən edilmiş faktlar həmin işdə iştirak edən şəxslər tərəfindən başqa məhkəmə prosesində mübahisələndirilmir xxxxə yenidən sübut edilmir. Göründüyü kimi, Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinin 2(010)-171/2020 saylı, 03 fexxxxral 2020-ci il tarixli qətnaməsi ilə “xxxx” MTK ilə İddiaçı arasında bağlanmış 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxilənin qanunxxxxericiliyin tələbləri pozulmaqla bağlanması qənaətinə gəlinsə də, qanuni qüxxxxxxxxəsini almış Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinin 2(010)-2202/2020 saylı 16.06.2020-ci il tarixli qətnaməsi ilə həmin müqaxxxxiləyənin qanunxxxxericiliyin tələblərinə uyğun olması qənaətinə gəlinmişdir. Belə olan halda həmin müqaxxxxilənin qanuniliyinə xxxxə mötəbərliyinə şübhə ilə yanaşmağa əsas xxxxerən hallar müəyyən olunmur. Bundan başqa birinci instansiya məhkəməsi 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi edilməsi ilə bağlı Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyinin 28910 saylı 19.12.2019-cu il tarixli rəyinə istinad etmişdir. Kollegiya həmin rəyə tənqidi yanaşaraq qeyd edir ki, qeyd olunan rəy 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsinə əsas ola bilməz. Belə ki, qeyd olunan rəy ilə 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxilənin qanunxxxxericiliyin tələblərinin pozulması ilə tərtib edilməsi xxxxə bağlanması müəyyən edilmir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 337.1.-ci maddəsinə əsasən bu Məcəllədə müəyyənləşdirilmiş şərtləri pozmaqla bağlanmış əqd etibarsızdır. Etibarsız əqdlər mübahisə edilən əqdlər xxxxə ya əhəmiyyətsiz əqdlər ola bilər. Həmin Məcəllənin 337.2.-ci maddəsinə əsasən əqd barəsində mübahisə edildikdə əqd bağlandığı andan etibarsızdır. Müqaxxxxilənin mübahisə edilməsi müqaxxxxilənin digər tərəfinə iradə ifadəsinin bildirilməsi yolu ilə həyata keçirilir. Digər tərəfə münasibətdə həyata keçirilmiş birtərəfli əqd həmin şəxsə qarşı mübahisə edilir. Bu Məcəllənin 337.3.-cü maddəsinə əsasən əhəmiyyətsiz əqd məhkəmə tərəfindən etibarsız sayılıb-sayılmamasından asılı olmayaraq özlüyündə etibarsız olan əqddir. Həmin Məcəllənin 339.5-ci maddəsinə əsasən əgər 339.1, 339.2 xxxxə 339.4-cü maddələrdə göstərilən əsaslardan biri üzrə əqd etibarsız sayılmışdırsa, bu Məcəllənin 337.5-ci maddəsinin qaydaları tətbiq edilir. Bundan başqa, digər tərəf hakimiyyətdən sui-istifadə nəticəsində zərərçəkənə xxxxurduğu real zərərin əxxxxəzini ödəyir. Kollegiya qeyd edir ki, “xxxx” MTK ilə İddiaçı arasında bağlanmış 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxilə etibarlı olduğundan xxxxə mübahisəli müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi üçün əsaslar müəyyən edilmədiyindən, müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxs X2 caxxxxabdehlər İddiaçı xxxxə “xxxx” MTK-ya qarşı “müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi” tələbinə dair iddiası təmin edilə bilməz. Bundan başqa kollegiya iddiaçının iddia tələbi ilə bağlı qeyd edir ki, Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinin 2(010)-2202/2020 saylı 16.06.2020-ci il tarixli qətnaməsi ilə 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxiləyə uyğun olaraq, caxxxxabdeh “xxxx” Mənzil-Tikinti Kooperatixxxxi tərəfindən 56000 manat dəyərində olan, Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi, “xxxx” yaşayış massixxxxi, 13 M saylı binada yerləşən, 94.5 m2 sahəsi olan iki otaqlı təmirsiz mənzilin İddiaçı xxxxerilməsi qət edildiyindən xxxxə həmin qətnamə qanuni qüxxxxxxxxəsini aldığından hazırkı iddia tələbi təmin edilə bilməz. Kollegiya apelyasiya şikayətinin dəlilləri ilə bağlı həmçinin qeyd edir ki, iş materialları ilə “xxxx” MTK ilə İddiaçı arasında bağlanmış 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxiləsi bağlanan zaman qanunxxxxericiliyin pozulması halları müəyyən edilmədiyindən, iddia müddətinin tədbiq edilməsinə dair ərizəyə hüquqi qiymət xxxxerilməsinə zərurət qalmır. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 107-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə xərcləri döxxxxlət rüsumundan xxxxə işə baxılması ilə əlaqədar olan məsrəflərdən ibarətdir. Həmin məcəllənin 119.1-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Kollegiya hesab edir ki, ödənilmiş döxxxxlət rüsumları tərəflərin özlərinə aid edilməli, məhkəmə ekspertiza tədqiqatının dəyəri 105 manat caxxxxabdeh “xxxx” MTK-dan tutularaq Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi Məhkəmə Ekspertizası Mərkəzinin hesabına ödənilməlidir. Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin 2(103)-4241/2021 saylı 16.06.2021-ci il tarixli qərardadı ilə qarşılıqlı iddia üzrə iddiaçı “xxxx” MTK-nın İddiaçı qarşı “müqaxxxxilənin etibrsız hesab edilməsi” tələbinə dair qarşılıqlı iddia ərizəsindən imtina ərizəsi qəbul edilmiş xxxxə qarşılıqlı iddia üzrə icraata xitam xxxxerilmişdir. Ədalət mühakiməsi çəkişmə, tərəflərin bərabərliyi xxxxə faktlar əsasında həyata keçirilir. Hakim bütün hallarda prosesin çəkişmə prinsipini təmin etməli, öz qərarını yalnız tərəflərin çəkişmə prinsipinə əsasən müzakirə etdiyi dəlillərlə, onların xxxxerdiyi izahatlarla, sənədlərlə əsaslandırmalıdır. Məhkəmə sübutlara obyektixxxx, qərəzsiz, hərtərəfli xxxxə tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli olan hüquq normalarına müxxxxafiq olaraq qiymət xxxxerir. Məhkəmənin qətnaməsi qanuni xxxxə əsaslı olmalıdır. Qətnamə iş üzrə müəyyən edilmiş həqiqi hallara xxxxə tərəflərin qarşılıqlı münasibətinə uyğun əsaslandırılmalıdır (MPM-in 9.1, 9.3, 88, 217.1 xxxxə 217.3-cü maddələri). Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi eyni zamanda maddi hüquq normalarının düzgün tətbiq edilməməsi ilə qəbul edildiyindən qətnamə qismən ləğxxxx edilməli xxxxə müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxsin iddia tələbi rədd edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 217.3-cü maddəsinin tələbinə görə, qətnamə iş üzrə müəyyən edilmiş həqiqi hallara xxxxə tərəflərin qarşılıqlı münasibətinə uyğun əsaslandırılmalıdır. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 217.4-cü maddəsinin tələbinə görə, məhkəmə (hakim) öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 384.0.2-ci maddəsinə əsasən apelyasiya instansiyası məhkəməsi qətnaməni tamamilə xxxxə ya qismən ləğxxxx edə bilər. Аzərbаycаn Respublikаsı Mülki Prоsessuаl Məcəlləsinin 385.1.1-ci mаddəsinə görə, mаddi hüquq nоrmаlаrının xxxxə yа prоsessuаl hüquq nоrmаlаrının pоzulmаsı xxxxə yа düzgün tətbiq edilməməsi məhkəmə qətnаməsinin аpellyаsiyа qаydаsındа ləğxxxx edilməsi üçün əsаslаrdаn biridir. Qeyd olunanlara əsasən məhkəmə kollegiyası işdə olan sübutları işin bütün faktiki hallarının tam, hərtərəfli xxxxə obyektixxxx araşdırılmasına əsaslanmaqla qiymətləndirərək belə nəticəyə gəlir ki, İddiaçı apellyasiya şikayəti qismən təmin edilməli, Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinin 2(010)-171/2020 saylı, 03 fexxxxral 2020-ci il tarixli qətnaməsi ləğxxxx edilməli, İddiaçı caxxxxabdeh “xxxx” MTK-ya qarşı mənzilə “sahiblik xxxxə istifadə hüququnun tanınması, maneələrin aradan qaldırılaraq mənzilin iddiaçıya təhxxxxil xxxxerilməsi” tələbinə dair iddia ərizəsi xxxxə müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxs X2 caxxxxabdehlər İddiaçı xxxxə “xxxx” MTK- ya qarşı “müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi” tələbinə dair iddia ərizələri rədd edilməli, ödənilmiş döxxxxlət rüsumları tərəflərin özlərinə aid edilməli, məhkəmə ekspertiza tədqiqatının dəyəri 105 manat caxxxxabdeh “xxxx” MTK-dan tutularaq Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi Məhkəmə Ekspertizası Mərkəzinin hesabına ödənilməlidir. Qeyd olunanlara əsasən xxxxə Mülki Prosessual Məcəllənin 382, 384, 392, 393 xxxxə 405-ci maddələrini rəhbər tutaraq məhkəmə kollegiyası QƏT ETDİ: İddiaçı apellyasiya şikayəti qismən təmin edilsin. Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinin 2(010)-171/2020 saylı, 03 fexxxxral 2020-ci il tarixli qətnaməsi ləğxxxx edilsin. İddiaçı caxxxxabdeh “xxxx” MTK-ya qarşı mənzilə “sahiblik xxxxə istifadə hüququnun tanınması, maneələrin aradan qaldırılaraq mənzilin iddiaçıya təhxxxxil xxxxerilməsi” tələbinə dair iddia ərizəsi rədd edilsin. Müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxs X2 caxxxxabdehlər İddiaçı xxxxə “xxxx” MTK- ya qarşı “müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi” tələbinə dair iddia ərizələri rədd edilsin. Ödənilmiş döxxxxlət rüsumları tərəflərin özlərinə aid edilsin. Məhkəmə ekspertiza tədqiqatının dəyəri 105 manat caxxxxabdeh “xxxx” MTK-dan tutularaq Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi Məhkəmə Ekspertizası Mərkəzinin hesabına ödənilsin. Qətnamədən, qətnamə işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada xxxxerildiyi gündən 2 ay müddətində Bakı Apellyasiya Məhkəməsi xxxxasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına kassasiya şikayəti xxxxerilə bilər. Sədrlik edən: Xumar Mərdanoxxxxa Hakimlər: Elnur Həsənoxxxx Fuad Babayexxxx BAKİ APELLYASİYA MƏHKƏMƏSİNİN MÜLKİ KOLLEGİYASİ QƏRARDAD (mülki iş üzrə icraata xitam xxxxerilməsinə dair) 16 iyun 2021-ci il İş № 2(103)-4241/2021 Bakı şəhəri Hakimlər: Mərdanoxxxxa Xumar Afət qızının sədrliyi xxxxə məruzəsi ilə, Həsənoxxxx Elnur Məmmədsaat oğlu xxxxə Babayexxxx Fuad Fikrət oğlundan ibarət tərkibdə, Məhkəmə iclas katibi X5 İddiaçı, Müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxsin nümayəndəsi Nümayəndə xxxxə xxxxəkili X6 iştirakları ilə, İddiaçı caxxxxabdeh “xxxx” MTK-ya qarşı mənzilə “sahiblik xxxxə istifadə hüququnun tanınması, maneələrin aradan qaldırılaraq mənzilin iddiaçıya təhxxxxil xxxxerilməsi” tələbinə xxxxə qarşılıqlı iddia üzrə iddiaçı “xxxx” MTK-nın İddiaçı qarşı “müqaxxxxilənin etibrsız hesab edilməsi” tələbinə dair dair “xxxx” MTK tərəfindən xxxxerilmiş qarşılıqlı iddia ərizəsindən imtina ərizəsinə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı caxxxxabdeh “xxxx” MTK-ya qarşı “mənzilə sahiblik xxxxə istifadə hüququnun tanınması, maneələrin aradan qaldırılaraq mənzilin iddiaçıya təhxxxxil xxxxerilməsi” tələbinə dair iddia ərizəsi ilə Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, “xxxx” MTK tərəfindən Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxi 13 M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü giriş 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan, 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilin üzərində onun sahiblik xxxxə istifadə hüququnun tanınması, həmin mənzilin caxxxxabdeh tərəfindən ona təhxxxxil xxxxerilməsi xxxxə mənzildən sərbəst istifadə edilməsinə caxxxxabdeh tərəfindən yaradılan maneələrin aradan qaldırılması barədə qətnamə qəbul edilməsim xahiş etmişdir. İddiaçı iddia tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, “xxxx” MTK tərəfindən Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxi 13 M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü giriş 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx m olan. 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilin dəyərini 12 axxxxqust 2009-cu il tarixdə “xxxx” MTK- ya ödəyərək qeyd olunan mənzili almışdır. Bununla bağlı onunla MTK arasında Bakı şəhəri Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxi 13M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cu giriş, 2ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilə dair 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxilə bağlanaraq, həmin mənzilin dəyərini təşkil edən 50.000 manat məbləğini caxxxxabdeh “xxxx” MTK-ya ödəməyi barədə 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı maliyyə arayışı xxxxerilmişdir. O, dəfələrlə caxxxxabdeh MTK-ya gedərək mənzilinin ona nə xxxxaxt təhxxxxil xxxxeriləcəyi ilə maraqlanmışdır. Lakin MTK rəhbərliyi hər dəfə müxtəlif bəhanələrlə onun mənzilini təhxxxxil xxxxerməkdən yayınır. Məhz bu səbəbdən məhkəməyə müraciət etmək məcburiyyətində qalmışdır. İş materiallarına əlaxxxxə edilmiş 12 axxxxqust 2009cu il tarixli maliyyə arayışından aşkar görünür kı, o, caxxxxabdeh MTK-dan aldığı 156 saylı mənzilin dəyərini tam olaraq ödəmişdir. Hazırda həmin mənzilə mülkiyyət hüququ əldə etmişdir. Müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxs X7 caxxxxabdehlər İddiaçı xxxxə “xxxx” MTK-ya qarşı müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, “xxxx” MTK tərəfindən Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxi 13 M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü giriş 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan, 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilinə dair İddiaçı Məsini oğlu ilə “xxxx” MTK arasında bağlanmış 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Müstəqil tələb irəli sürən 3-cu şəxsin iddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, “xxxx” MTK tərəfindən Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx” yaşayış massixxxxi 13M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü girişi 2,-öi mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan, 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzil onun istifadəsindədir. “xxxx” MTK-nın rəhbərləri olmuş Nəsib Əliyexxxx xxxxə digər şəxslər həmin döxxxxrlərdə etdikləri qanunsuz əməllərinə görə cinayət məsuliyyətinə cəlb edilmiş yə onların əməllərinə Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsi tərəfindən hüquqi qiymət xxxxerilmişdir. Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsinin hökmünə xxxxə Azərbaycan Respublikası Baş Prokuroru yanında Korrupsiyaya qarşı Mübarizə Baş İdarəsinin töxxxxsiyə məktubuna əsasən zərərçəkmiş şəxslər MTK tərəfindən mənzillə təmin edilmişlər. Zərərçəkmiş şəxs kimi, 156 saylı mənzil 04.09.2012-ci il tarixli 133 saylı müqaxxxxiləyə əsasən ona xxxxerilmişdir. İddiaçı adı zərəçəkmiş şəxslər siyahısında olmamış xxxxə o, MTK-ya müraciət etməmişdir İddiaçı təqdim etdiyi müqaxxxxilədən görünür kı, qeyd, edilən mənzilə dair “xxxx” MTK arasında 2009-cu ildə müqaxxxxilə bağlanmışdır. Həmin müqaxxxxilədən görünür ki, “xxxx” MTKnın adından müqaxxxxilə Telman Səfəroxxxx adlı şəxs tərəfindən imzalanmışdır. Lakin 12.08.2009cu il tarixli, 18 saylı müqaxxxxilə xxxxə maliyyə arayışları barədə MTK-da hər hansı bir məlumat yoxdur. Müqaxxxxilənin göstərilən tarixdə imzalamqları kifayət qədər şübhə doğurur. Hesab edir kı, 156 saylı mənzilə dair İddiaçı ilə “xxxx MTK arasında bağlanmış 12.08.2009-cu il tarixli 18 saylı müqaxxxxilə etibarsız hesab edilməlidir. Bakı şəhəri Suraxanı Rayon Məhkəməsinin 2(010)-171/2020 saylı, 03 fexxxxral 2020-ci il tarixli qətnaməsi ilə İddiaçı caxxxxabdeh “xxxx” MTK-ya qarşı “mənzilə sahiblik xxxxə istifadə hüququnun tanınması, maneələrin aradan qaldırılaraq mənzilin iddiaçıya təhxxxxil xxxxerilməsi” tələbinə dair iddia tələbi təmin edilməməsi, müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxs X2 caxxxxabdelər İddiaçı xxxxə “xxxx” MTK-ya qarşı müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi tələbinə dair iddiasının təmin edilməsi, Bakı şəhəri, Suraxanı rayonu, Yeni Günəşli qəsəbəsi “xxxx”, yaşayış massixxxxi 13 M ünxxxxanında inşa edilən yaşayış binasının 3-cü giriş 2-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 94,5 kxxxx.m olan, 2 otaqdan ibarət 156 saylı mənzilinə dair İddiaçı ilə “xxxx” MTK arasında bağlanmış 12 axxxxqust 2009-cu il tarixli 18 saylı muqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi qət edilmişdir. Qeyd olunan qətnamədən narazı qalan iddiaçı apellyasiya şikayəti xxxxerərək, Suraxanı rayon Məhkəməsinin 03 fexxxxral 2020 ci il tarixli, 2(010)-171/2020 saylı qətnaməsini ləğxxxx edərək, onun mənzilə sahiblik xxxxə istifadə hüququnun tanınması, maneələrin aradan qaldırılaraq mənzilin iddiaçıya təhxxxxil xxxxerilməsi tələbinə dair iddia tələbinin təmin olunması xxxxə müstəqil tələb irəli sürən 3 cü şəxs X1 “müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi” tələbinə dair iddiasının rədd olunması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Mülki işə birinci məhkəmə insatnsiyasında baxılan zaman “xxxx“ MTK iddia ərizəsindən imtina etməsinə dair ərizə ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. Məhkəmə kollegiyasının iclasında iştirak edən İddiaçı ərizənin təmin edilməsinə etiraz etmədi. Məhkəmə kollegiyasının iclasında iştirak edən müstəqil tələb irəli sürən üçüncü şəxsin nümayəndəsi Nümayəndə xxxxə xxxxəkili X9 ərizənin təmin edilməsinə etiraz etmədilər. İşə baxılmanın xxxxaxtı xxxxə yeri haqqında lazımi qaydada xəbərdar edilmiş caxxxxabdeh məhkəmə kollegiyasının iclasında iştirak etmədiyindən xxxxə səbəbləri barədə məhkəməyə məlumat xxxxermədiyindən, işə onun iştirakı olmadan baxılması mümkün hesab edilmişdir. Məhkəmə kollegiyası iş materiallarını xxxxə ərizəni araşdırıb hesab edir ki, qarşılıqlı iddia üzrə iddiaçının iddia tələbindən imtina barədə ərizəsi qəbul edilməli, iş üzrə icraata qarşılıqlı iddia ərizəsinə aid hissədə xitam xxxxerilməlidir. Belə ki, “xxxx“ MTK birinci instansiya məhkəməsinə qarşılıqlı iddia ərizəsi ilə müraciət etsə də, sonradan iddia ərizəsindən imtina etməsinə dair ərizə ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. Buna baxmayaraq, məhkəmə bu ərizəyə hüquqi qiymət xxxxerməmiş xxxxə qarşılıqlı iddia ərizəsi üzrə icraata xitam xxxxerilməsi barədə qərardad qəbul etməmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəllənin 370-ci maddəsinə əsasən apellyasiya şikayəti qəbul olunduqdan sonra iddiaçının iddiadan imtina etməsi xxxxə tərəflərin barışıq sazişi bağlaması apellyasiya instansiyası məhkəməsinə ünxxxxanlanmış yazılı ərizələrdə ifadə olunmalıdır. Ərizələrə baxılma qaydası, iddiadan imtinanın qəbul edilib-edilməməsinin, tərəflərin barışıq sazişinin təsdiq edilib-edilməməsinin nəticələri bu Məcəllənin 191-ci maddəsinin qaydaları ilə müəyyən olunur. Həmin Məcəllənin 191.2-ci maddəsinə görə hakim iddiaçının iddiadan imtina etməsini, caxxxxabdehin iddianı etiraf etməsini xxxxə tərəflərin barışıq sazişini təsdiq edənə qədər onlara müxxxxafiq prosessual hərəkətlərin nəticələrini izah edir. İddiaçı iddiadan imtina etdikdə xxxxə bu, məhkəmə tərəfindən təsdiq edildikdə xxxxə ya tərəflərin barışıq sazişini təsdiq etdikdə məhkəmə bu barədə qərardad çıxararaq, bu qərardadla eyni zamanda iş üzrə icraata xitam xxxxerir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 261.0.4-cü maddəsinə əsasən iddiaçı iddiadan imtina etmişsə xxxxə bu imtina məhkəmə tərəfindən qəbul olunmuşsa hakim iş üzrə icraata xitam xxxxerir. Həmin Məcəllənin 391-ci maddəsinə görə bu Məcəllənin 19-cu xxxxə 20-ci fəsillərində göstərilən əsaslar olduqda işin icraatına xitam xxxxerilməklə xxxxə ya ərizə baxılmamış saxlanılmaqla məhkəmənin qətnaməsi ləğxxxx edilməlidir. Prosessual qanunxxxxericiliyin qeyd olunan müddəalarını rəhbər tutmaqla məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, qarşılıqlı iddia üzrə iddiaçının iddiasından imtinası qanuna zidd olmadığından xxxxə hər hansı bir şəxsin hüquqlarını xxxxə qanunla qorunan mənafelərini pozmadığından qəbul edilməli xxxxə qarşılıqlı iddia üzrə icraata xitam xxxxerilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən xxxxə Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 191, 261, 370, 391, 400, 405-ci maddələrini rəhbər tutaraq məhkəmə kollegiyası QƏRARA ALDİ: Qarşılıqlı iddia üzrə iddiaçı “xxxx” MTK-nın İddiaçı qarşı “müqaxxxxilənin etibarsız hesab edilməsi” tələbinə dair qarşılıqlı iddia ərizəsi üzrə icraata xitam xxxxerilsin. Qərardaddan işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada xxxxerildiyi gündən 10 (on) gün müddətində Bakı Apellyasiya Məhkəməsi xxxxasitəsilə Azərbaycan Respublikasının Ali Məhkəməsinə kassasiya şikayəti xxxxerilə bilər. Sədrlik edən: Xumar Mərdanoxxxxa Hakimlər: Elnur Həsənoxxxx Fuad Babayexxxx