Naxçıvan MR Şərur Rayon Məhkəməsi Qərardad — İş №2(110)-87/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Şərur şəhəri İş № 2(110)-87/2022 17.01.2022 NAXÇIVAN MR ŞƏRUR RAYON MƏHKƏMƏSİ Mən, Şərur Rayon Məhkəməsinin hakimi Qarayev Seymur Əlfəddin oğlu, İddiaçı "xxxx" MMC-nin Cavabdeh qarşı “borc tələbi” barədə iddia ərizəsinə Şərur Rayon Məhkəməsinin inzibati binasında kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, müəyyən etdim: İddiaçı "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti Cavabdeh qarşı ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək, 18.01.2021-ci il tarixli müqaviləyə əsasən İMEİ kodu HOFFMANN SİAC markalı kondisoner üçün 1188 (bir min yüz səksən səkkiz) manat ödənilməmiş hissə, 118 (bir yüz on səkkiz) manat cərimə, ümumilikdə 1306 manat borc, 33.06 manat ödənilmiş dövlət rüsumu, Cavabdeh alınaraq "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinə ödənməsi barədə qətnamə çıxarılmasını məhkəmədən xahiş etmişdir. Məhkəmə işdə olan sənədləri araşdıraraq hesab edir ki, iddiaçı cavabdehlə mübahisənin məhkəməyə qədər (pretenziya) nizama salınmasına riayət edilməsinə dair sənəd təqdim etmədiyindən, iddia ərizəsi Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 259.0.1-ci maddəsinin tələbinə əsasən baxılmamış saxlanılmalıdır. Belə ki, iddia ərizəsinə əlavə edilmiş tərəflər arasında bağlanmış bağlanmış 18.01.2021-ci il tarixli, 22218944 nömrəli Müqavilənin 4.1-ci bəndlərində qeyd edilmişdir ki, bu müqavilədən irəli gələn mübahisəli məsələlər tərəflər arasında danışıqlar yolu ilə həll edilir. Əks halda yaranan mübahisələr AR-nın məhkəmə sistemində AR-nın qanunvericiliyinə uyğun həll edilir. Həmin Müqavilələrin 3.11-ci bəndlərində qeyd edilmişdir ki, Müştəri 2.1-ci bənddə göstərilən mallardan biri və ya bir neçəsi ilə bağlı öz öhdəliklərini pozarsa hər hansı səbəbdən onu (onları) qaytararsa və ya başqa növ/model mala dəyişdirərsə bu zaman güzəştli şərtlərlə (ödənişsiz) əldə etmiş olduğu malı ABC-nin tələbi ilə saz və korlanmamış vəziyyətdə geri qaytarmalı, bu mümkün olmadıqda iş həmin malın bu müqavilənin ayrılmaz tərkib hissəsi olan müvafiq əlavədə qeyd olunmuş dəyərini tam şəkildə ödəməlidir. Qeyd olunan müqavilələrin tələbindən də göründüyü kimi iddiaçı əvvəlcə cavabdehdən malın saz və korlanmamış vəziyyətdə ona qaytarılmasını tələb etməli, onun bu tələbi cavabdeh tərəfindən yerinə yetirilmədikdən sonra malın tam dəyərinin ödənilməsi tələbi ilə məhkəməyə müraciət etməli idi. Lakin iddiaçı "xxxx" MMC tərəfindən müqavilələrin şərtlərinə müvafiq olaraq məhkəməyə müraciət edərkən mübahisənin məhkəməyə qədər (pretenziya) nizama salınmasına riayət etməyərək cavabdehdən malın saz və korlanmamış vəziyyətdə ona qaytarılmasını tələb etməsinə dair, eyni zamanda xəbərdarlıq məktubunun cavabdehə çatdırılmasına və ya onun tərəfindən xəbərdarlıq məktubunda qeyd edilənlərə əməl etməməsinə dair sübutlar iddia ərizəsinə əlavə etməmişdir. Məhz buna görə də, iddia ərizəsi baxılmamış saxlanılmalıdır. “Ərizənin baxılmamış saxlanılması barədə qanunvericiliyin məhkəmələr tərəfindən tətbiq edilməsi təcrübəsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun 31.03.2011-ci il tarixli, 3 nömrəli Qərarında qeyd edilmişdir ki, məhkəmədənkənar həlli qaydası müəyyən edilmiş işlər üzrə ərizələr yalnız o hallarda baxılmamış saxlanıla bilər ki, həmin qaydanın tətbiq edilməsi imkanı itirilməmiş olsun. Əks halda ərizə baxılmamış saxlanılmalı deyil, Azərbaycan Respublikası MPM-nin 261.0.9-cu maddəsinə müvafiq olaraq işin icraatına xitam verilməlidir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin: - 13.4-cü maddəsində qeyd edilir ki, mübahisə edilən hüquq münasibətlərini tənzimləyən hüquq norması olmadıqda, məhkəmə analoji münasibətləri tənzimləyən hüquq normalarına müraciət edir; - 259.0.1-ci maddəsinə əsasən məhkəməyə müraciət etmiş iddiaçı işin qabaqcadan məhkəmədən kənar (pretenziya) həll edilməsi barəsində müəyyən kateqoriyadan olan işlər üçün qanunla müəyyən edilmiş, yaxud tərəflər arasında müqavilə ilə nəzərdə tutulmuş qaydaya əməl etməmişsə və bu qaydanı tətbiq etmək imkanı itirilməmişsə iddia ərizəsi baxılmamış saxlanılır; - 260.3-cü maddəsinə əsasən qərardadda işdə iştirak edən şəxslərin arasında məhkəmə xərclərinin bölünməsi, büdcədən dövlət rüsumunun qaytarılması məsələləri həll edilə bilər. Eyni zamanda Azərbaycan Respublikası MPM-in 114.1.5-ci maddəsinə maddəsinə əsasən, İddiaçı MMC tərəfindən 09.10.2021-ci il tarixli, ********* №li qəbzlə X1 vasitəsilə dövlət büdcəsinə ödənilmiş 10 (on) manat və 03.12.2021-ci il tarixli, ********* №li qəbzlə X1 vasitəsilə dövlət büdcəsinə ödənilmiş 23.06 (iyirmi üç manat altı qəpik) manat dövlət rüsumları ərizə baxılmamış saxlanıldığından iddiaçıya geri qaytarılmalıdır. Azərbaycan Respublikasının Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 260.4-cü maddəsinə əsasən iddianın baxılmamış saxlanması üçün səbəb olan şərait aradan qaldırıldıqdan sonra maraqlı şəxs ümumi qaydada ərizə ilə məhkəməyə yenidən müraciət etməyə haqlıdır. Yuxarıda qeyd edilənləri və Azərbaycan Respublikasının Mülki-Prosessul Məcəlləsinin 259-260, 263-264, 267-268-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə qərara aldı: İddiaçı "xxxx" MMC-nin Cavabdeh qarşı “borc tələbi” barədə iddia ərizəsi baxılmamış saxlanılsın. İddiaçı MMC tərəfindən 09.10.2021-ci il tarixli, ********* №li qəbzlə X1 vasitəsilə dövlət büdcəsinə ödənilmiş 10 (on) manat və 03.12.2021-ci il tarixli, ********* №li qəbzlə X1 vasitəsilə dövlət büdcəsinə ödənilmiş 23,06 (iyirmi üç manat altı qəpik) manat dövlət rüsumları ərizə baxılmamış saxlanıldığından iddiaçıya geri qaytarılsın. Qərardaddan, o, tərəfə rəsmi qaydada verildikdən sonra 10 gün müddətində Şərur Rayon Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Sədrlik edən: Seymur Qarayev