Azәrbaycan̈Respublikası̈adından Qәtnamә Sumqayıẗşәhәri İş̈№̈2(3-8)-870/2026 28.07.2026 SUMQAYIT̈APELLYASIYÄMƏHKƏMƏSI İddiaçı Mәmmәdov Elşәn Eldar oğlunun cavabdeh Mәmmәdova Sevinc Rövşәn qızına qarşı «mülki iş üzrә (Açar sözlәr: alimentin miqdarının azaldılması) Sumqayıt Apellyasiya Mәhkәmәsinin Mülki kollegiyasının hakimlәri-Hüseynzadә Afiq Hüseyn oğlu (sәdrlik edәn vә mәruzәçi hakim), Mahmudov Ayaz Akif oğlu vә X1 ibarәt tәrkibdә, Cәfәrova Aysel Ramiz qızının katibliyi, iddiaçı Mәmmәdov Elşәn Eldar oğlunun̈iştirakı̈ilә, Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin ##.##.2026-cı il tarixli, 2(012)-7184/2025 nömrәli qәtnamәsindәn cavabdeh Mәmmәdova Sevinc Rövşәn qızı tәrәfindәn verilmiş apellyasiya şikayәtinә Sumqayıt Apellyasiya Mәhkәmәsinin binasında açıq mәhkәmә iclasındäbaxaraq,̈aşağıdakıları̈müәyyәn̈etdi. İşin halları Birincïinstansiyämәhkәmәsindӛicraat
1. İddiaçı Mәmmәdov Elşәn Eldar oğlu iddia әrizәsi ilә mәhkәmәyә müraciәt edәrәk, Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin ##.##.2019-cu il tarixli, *(***)-***/**** saylı qәtnamәsi ilә birgә nikahdan doğulmuş ##.##.2009-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdova Ellada Elşәn qızı, ##.##.2010-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdova Elvida Elşәn qızı vә ##.##.2011-ci il tәvәllüdlü Mәmmәdov Rәşad Elşәn oğlunun yetkinlik yaşına çatana qәdәr saxlanılması üçün hәr ay ölkә üzrә müәyyәn edilmiş minimum әmәk haqqının (400 manatın) 1,18 misli (472 manat) hәddindә tәyin olunan alimentin hәr ay ölkә üzrә müәyyәn edilmiş minimum әmәk haqqının (400 manatın) 0,60 misli (240 manat) hәddindә azaldılması barәdә qәtnamә qәbul edilmәsinïxahiş̈etmişdir.
2. İddiaçı Mәmmәdov Elşәn Eldar oğlu iddia tәlәbinin dәqiqlәşdirilmәsinә dair әrizә ilә mәhkәmәyә müraciәt edәrәk, Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin *(***)-***/**** saylı, ##.##.2025-ci il tarixli qәrardadı ilә birgә nikahdan doğulmuş ##.##.2009-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdov Ellada Elşәn qızı, ##.##.2010-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdov Elvida Elşәn qızı vә ##.##.2011-ci il tәvәllüdlü Mәmmәdov Rәşad Elşәn oğlunun yetkinlik yaşına çatana qәdәr saxlanılması üçün hәr ay ölkә üzrә müәyyәn edilmiş minimum әmәk haqqının (400 manatın) 1,18 misli (472 manat) hәddindә tәyin olunan alimentin hәr ay ölkә üzrә müәyyәn edilmiş minimum әmәk haqqının (400 manatın) 0,60 misli (240 manat) hәddindә azaldılması̈barәdә qәtnamә qәbul edilmәsinïxahiş̈etmişdir. İddia tәlәbi onunla әsaslandırılmışdır ki, Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin ##.##.2019cu il tarixli qәtnamәsi ilә cavabdeh Mәmmәdova Sevinc Rövşәn qızı ilә birgә nikahdan doğulmuş övladları-##.##.2009-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdova Еllаdа Elşәn qızı, ##.##.2010-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdova Elvida Elşәn qızı vә ##.##.2011-ci il tәvәllüdlü Mәmmәdov Rәşad Elşәn oğlunun yetkinlik yaşına çatanadәk saxlanılması üçün hәr ay hәr uşağa görә 154 manat olmaqla, cәmi 402 manat sabit pul mәblәğindә alimentin ondan tutularaq cavabdehә ödәnilmәsi qәt edilmişdir. Daha sonra Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin *(***)-***/**** saylı, ##.##.2025-ci il tarixli qәrardadı ilә övladları- ##.##.2009-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdova Ellada Elşәn qızı, ##.##.2010-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdova Elvida Elşәn qızı vә ##.##.2011-ci il tәvәllüdlü Mәmmәdov Rәşad Elşәn oğlunun yetkinlik yaşına çatanadәk saxlanılması üçün ödәyәcәyi alimentin miqdarı hәr ay hәr uşaq üçün ölkә üzrә minimum әmәk haqqının (400 manatın) 1,18 misli hәddindә (472 manat) indeksasiya olunması qәrara alınmışdır. Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin 8(012)- ***/**** saylı, ##.##.2025-ci il tarixli qәrardadı ilә razı deyildir. Вelә ki, sözügedәn qәrardadda reallıq nәzәrә alınmamış vә bir uşağa fantastik mәblәğdә aliment tәyin edilmişdir. Hansı ki, onun tәrәfindәn hәmin mәblәğdә alimentin ödәnilmәsi qeyrimümkündür. Bu sәbәbdәn dә Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin *(***)-***/**** saylı, ##.##.2025-ci il tarixli qәrardadı ilә birgә nikahdan doğulmuş uşaqların yetkinlik yaşına çatana qәdәr saxlanılması üçün hәr ay ölkә üzrә müәyyәn edilmiş minimum әmәk haqqının (400 manatın) 1,18 misli (472 manat) hәddindә tәyin olunan alimentin hәr ay hәr uşaq üçün ölkә üzrә müәyyәn edilmiş minimum әmәk haqqının (400 manatın) 0,60 misli (240 manat) hәddindӛazaldılması̈tәlәbi ilӛbağlı̈mәhkәmәyӛmüraciәẗetmişdir. 3.̈İddiätәlәbinӛqarşı̈yazılı̈etiraz̈daxil̈olmamışdır.
4. Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin ##.##.2026-cı il tarixli, 2(012)-7184/2025 nömrәli qәtnamәsi ilә (hakim Elman Mәmmәdov) iddia qismәn tәmin edilmiş, ##.##.2009-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdova Ellada Elşәn qızı, ##.##.2010-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdova Elvida Elşәn qızı vә ##.##.2011-ci il tәvәllüdlü Mәmmәdov Rәşad Elşәn oğlunun yetkinlik yaşına çatana kimi saxlanılması üçün Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin *(***)-***/**** saylı, ##.##.2025-ci il tarixli qәrardadı ilә müәyyәn edilmiş alimentin mәblәğinin azaldılaraq, Mәmmәdov Elşәn Eldar oğlundan Mәmmәdova Sevinc Rövşәn qızının xeyrinә qәtnamә qanuni qüvvәyә mindiyi tarixdәn başlayaraq sonrakı artımlar nәzәrә alınmaqla, hәr ay hәr bir uşaq üçün ölkә üzrә müәyyәn olunmuş minimum әmәk haqqının 0,65 misli hәddindә sabit pul mәblәğindә aliment tutulması, alimentin azaldılmış mәblәğinin әvvәlinin̈qәtnamӛqanunïqüvvәsinïaldıqdan̈sonrähesablanması̈qәẗedilmişdir.
5. Birinci instansiya mәhkәmәsi uşaqların Azәrbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilә müәyyәn edilmiş minimum dolanacaq xәrclәrindәn az olmayan maddi tәminat almaq hüququnun olmasını vә iddiaçının minimum dolanacaq xәrclәrindәn artıq aliment ödәmәyә maddi imkanının olması ilә bağlı hәr hansı bir sübutun müәyyәn edilmәmәsinïnәzәrӛalaraq̈hesab̈edir̈ki,̈̈әrizӛqismәn̈tәmin̈edilmәlidir.̈
6. Mәhkәmә öz mövqeyini Azәrbaycan Respublikası Ailә Mәcәllәsinin 75.1, 75.4, 76.1,̈76.2,̈78.2,̈112-cïmaddәsinӛistinad̈edәrәk̈әsaslandırmışdır.
Apellyasiya şikayәtinin vә ona etirazın dәlillәri, mәhkәmә icraatı iştirakçılarının izahatları
a)̈Apellyasiyäşikayәtinin̈dәlillәri
7. Cavabdeh Mәmmәdova Sevinc Rövşәn qızı apellyasiya şikayәti verәrәk, Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin ##.##.2026-cı il tarixli, *(***)-****/**** nömrәli qәtnamәsinin lәğv edilmәsi, iddianın tәmin edilmәmәsinә dair yeni qәtnamә qәbul edilmәsini xahiş etmişdir.
8. Apellyasiya şikayәti onunla әsaslandırılmışdır ki, mәhkәmә ailәnin içindә deyil, yalnız ölmәmәk üçün yaşam xәrclәrini nәzәrә alaraq alimenti azaltmışdır. Ancaq hamı bilir ki, 1 uşaq üçün 260 manat aliment onun heç aylıq yemәk xәrclәrini qarşılamır. Belә olduğu halda bәs uşaqların geyimi, onların minimal istәklәri, hazırlıq vә mәktәb xәrclәri? Bu gün ölkәdә hәr şey, bütün sahәlәrdә qiymәtlәr artan fonda gedir. Bunu mәhkәmә yaxşı bildiyi halda obyektiv yanaşmamışdır. Uşaqlar mәktәbә gedirsә vә ya hazırlığa onların yol xәrclәri, xәstәlәnirsә dәrmanları vә sair bu kimi xәrclәrin heç birini mәhkәmә nәzәrә almadan, elәcә birtәrәfli qәtnamә qәbul etmişdir. Bir qadın olaraq onun iddiaçıdan heç bir maddi vә mәnәvi ehtiyacı yoxdur. Yeganә tәlәbi övladlarına layiqli maddi dәstәk dursun. Mәhkәmә qәbul etdiyi qәtnamәsinin әvvәlindә qeyd edir ki, diqqәtәlayiq digәr hallar; us̈ag̈ın әvvәlki tәminatının sәviyyәsi, ailәnin maddi vәziyyәti mütlәq nәzәrә alınmalıdır. Sonra isә bu fikrә ziddi olaraq alimentin azaldılması qәnaәtinә gәlmişdir. Plenum qәrarında izalı formada qeyd olunan qaydaya uyğun qeyd edir k, 2019-cu il üzrә müәyyәn edilmis̈ minimum әmәk haqqının 1.18 mislini tәs̈kil etdiyini nәzәrә alaraq, qәrardadın nәticә hissәsindә tutulan alimentin mәblәg̈inin ölkә üzrә müәyyәn olunmus̈ minimum әmәk haqqının 1.18 misli hәddindә indeksasiya olunması s̈әklindә göstәrmәlidir. Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin *(***)-****/**** saylı ##.##.2026-cı il tarixli qәtnamәsi ilә isә bu rәqәm azaldılmışdır. İddiaçı fәrqindә deyil ki, onun övladları ##.##.2009-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdova Еllаdа Els̈әn qızı, ##.##.2010-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdova Elvida Els̈әn qızı vә ##.##.2011-ci il tәvәllüdlü Mәmmәdov Rәs̈ad Els̈әn og̈lu artıq yeniyetmә yaşındadır onların xәrclәri, mәsrәflәri xeyir artmışdır. Mәktәb vә hazırlıq xәrclәri dә bәllidir ki, çox ödәniş tәlәb edir. Elәcә dә yemәk xәrclәri vә geyimlәri. Bütün bunlar mәhkәmәdә nәzәrә alınmalı idi. Lakin, heç birinә obyektiv qiymәt verilmәmişdir. İddiaçı maddi cәhәtdәn kömәk etmәk әvәzinә qәrәzli olaraq alimenti azaltdırmaq̈üçün̈iddiävermişdir.
b)̈Apellyasiyäşikayәtinӛqarşı̈tәrәfin̈etirazının̈dәlillәri 9.̈Cavabdeḧtәrәfindәn̈apellyasiyäşikayәtinӛqarşı̈yazılı̈etiraz̈daxil̈olmamışdır.
b)̈Apellyasiyäicraatı̈iştirakçılarının̈izahatları
10. Mәhkәmә kollegiyasının iclasında iddiaçı Mәmmәdov Elşәn Eldar oğlu apellyasiya şikayәtinә etiraz edәrәk bildirdi ki, bir uşaq üçün 472 manat aliment ödәyә bilmәz.̈İş̈güvvәsïyoxdur,̈belindәn̈әmәliyyaẗolub,̈ağır̈işlәrdӛişlәyӛbilmir.̈̈
11. Mәhkәmә iclasının yeri vә vaxtı barәdә rәsmi qaydada mәlumat verilmәsinә baxmayaraq cavabdeh mәhkәmә iclasına gәlmәmişdir. Mәhkәmә kollegiyası işә iddiaçının̈iştirakı̈olmadan̈baxılmasını̈mümkün̈hesab̈etmişdir
İşdә olan sübutlar
12. Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin *(***)-***/**** saylı, ##.##.2025-ci il tarixli qәrardadından görünür ki, әrizә tәmin edilmiş, Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin *(***)- ***/**** saylı, ##.##.2019-cu il tarixli qәtnamәsi ilә ##.##.2009-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdova Ellada Elşәn qızı,##.##.2010-cu il tәvәllüdlü Mәmmәdova Elvida Elşәn qızı vә ##.##.2011-ci il tәvәllüdlü Mәmmәdov Rәşad Elşәn oğlunun yetkinlik yaşına çatanadәk saxlanması üçün hәr ay hәr uşaq üçün Mәmmәdov Elşәn Eldar oğlundan tutulan 154 manat mәblәğindә alimentin miqdarının ##.##.2025-ci il tarixdәn hesablanmaqla vә sonrakı artımlar nәzәrә alınmaqla hәr ay hәr uşaq üçün ölkә üzrә müәyyәn olunmuş minimum әmәk haqqının 1,18 misli hәddindә indeksasiya olunması qәraräalınmışdır.
Tәtbiq edilәn hüquq
13.̈Azәrbaycan̈Respublikası̈AilӛMәcәllәsi:
75.1.̈Valideynlәr̈uşaqları̈saxlamağäborcludurlar. 78.1. Valideynlәr arasında yetkinlik-yaşına çatmayan uşaqlara aliment ödәnilmәsi barәdә saziş yoxdursa, elәcә dә aliment vermәyә borclu olan valideynin qazancı (gәliri) qeyri müntәzәm, dәyişәn olarsa ya da qazancın (gәlirin) hamısını vә ya bir hissәsini hәmin valideyn natura vә ya xarici valyuta ilә alırsa, yaxud onun qazancı vә ya sair gәliri yoxdursa, habelә alimentin valideynin (gәlirindәn) müәyyәn hissә kimi tutulması mümkün olmadığı, çәtinlik törәtdiyi vә ya tәrәflәrdәn birinin marağının әhәmiyyәtli dәrәcәdә pozulduğu başqa hallarda, uşaqların saxlanması üçün vәsait tutulmasını tәlәb edәn şәxsin xahişi ilә alimentin miqdarı mәhkәmә tәrәfindәn hәr ay ödәnilmәli olan sabit pul mәblәğindӛvӛyäeynïzamandähәm̈dӛsabiẗpul̈mәblәğindӛmüәyyәn̈edilӛbilәr. 112.1. Aliment ödәnilmәsi barәdә saziş olmadıqda mәhkәmә tәrәfindәn alimentin miqdarı müәyyәn olunduqdan sonra tәrәflәrdәn birinin ailә vә ya maddi vәziyyәtindә dәyişiklik olmuşsa, mәhkәmә tәrәflәrdәn istәnilәn birinin tәlәbi ilә alimentin müәyyәn olunmuş miqdarını dәyişә bilәr vә ya aliment ödәmәli olan şәxsi tәrәflәrin diqqәtәlayiq başqämaraqlarını̈dänәzәrӛalmaqläalimenẗödәmәkdәn̈azad̈edӛbilәr.
14. "Azәrbaycan Respublikasında 2026-cı il üçün yaşayış minimumu haqqında" Azәrbaycan Respublikası Qanununa әsasәn 2026-cı il üçün yaşayış minimumu uşaqlara görӛ260̈manaẗmәblәğindӛmüәyyәn̈edilmişdir.
15.̈̈Azәrbaycan̈Respublikasının̈MülkïProsessual̈Mәcәllәsi 14.2. Mәhkәmә yalnız tәrәflәrin tәqdim etdiklәri sübutları araşdırmalı vә onlardan istifadӛetmәlidir. 77.1. Hәr bir tәrәf öz tәlәblәrinin vә etirazlarının әsası kimi istinad etdiyi halları sübut etmәlidir. 217.4. Mәhkәmә (hakim) öz qәtnamәsini yalnız mәhkәmә iclasında tәdqiq olunmuş sübutlarläәsaslandırır. 119.1. Mәhkәmә xәrclәri ödәnilmiş tәlәblәrin mәblәğinә münasib olaraq işdә iştirak edәn̈şәxslәrӛaid̈edilir. 384.0.1. Apellyasiya instansiyası mәhkәmәsi qәtnamәni dәyişmәdәn, apellyasiya şikayәtinïisӛtәmin̈etmәdәn̈saxlayäbilәr.
Apellyasiya baxışının hәdlәri
16. Mәhkәmә kollegiyası tәrәfindәn Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin ##.##.2026-cı il tarixli,̈*(***)-****/****̈nömrәlïqәtnamәsinin̈qanuniliyïvӛәsaslılığı̈tam̈yoxlanılmışdır.
Apellyasiya instansiyası mәhkәmәsinin mövqeyi
17. Mәhkәmә kollegiyası iddiaçının izahatını dinlәyib, iş materiallarını vә apellyasiya şikayәtinin dәlillәrini araşdıraraq hesab edir ki, apellyasiya şikayәti tәmin edilmәmәli, birincïinstansiyämәhkәmәsinin̈qәtnamәsïdәyişdirilmәdәn̈saxlanılmalıdır.̈
18. Mәhkәmә kollegiyası iddiaçının indeksasiya olunmuş mәblәğdә aliment ödәmәsinә dair maddi imkanının olmasına dair cavabdeh tәrәfindәn mәhkәmәyә hәr hansı bir sübut tәqdim edilmәmәsini, ölkә üzrә uşaqlar üçün müәyyәn edilmiş yaşayış minumumu mәblәğini vә valideynlәrin hәr ikisinin uşağın saxlanmasında iştirakının zәruriliyini nәzәrә alaraq hesab edir ki, birinci instansiya mәhkәmәsi iddianı qismәn tәmin edәrәk, hәr ay hәr uşaq üçün ölkә üzrә müәyyәn olunmuş minimum әmәk haqqının 0,65 misli hәddindә sabit pul mәblәğindә aliment tutulmasını müәyyәn etmәkdә haqlı olmuşdur. Buna görә dә apellyasiya şikayәti tәmin edilmәmәli, Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin ##.##.2026-cı il tarixli, *(***)-****/**** nömrәli qәtnamәsi dәyişdirilmәdәn saxlanılmalıdır.̈
19. Şәrh olunanlara әsasәn vә Azәrbaycan Respublikası MPM-nin 382, 384.0.3, 393̈vӛ402-cïmaddәlәrinïrәhbәr̈tutaraq̈mәhkәmӛkollegiyası
Q Ə T E T D İ:
CavabdeḧCavabdeḧapellyasiyäşikayәtïtәmin̈edilmәsin. Abşeron Rayon Mәhkәmәsinin ##.##.2026-cı il tarixli, *(***)-****/**** nömrәli qәtnamәsïdәyişdirilmәdәn̈saxlanılsın. Qәtnamәdәn rәsmi qaydada verildiyi gündәn 2 (iki) ay müddәtindә “Elektron mәhkәmә” informasiya sistemindә yaradılan elektron kabinet vasitәsilә, Sumqayıt Apellyasiya Mәhkәmәsinә tәqdim etmәklә Azәrbaycan Respublikası Ali Mәhkәmәsinin Mülkïkollegiyasınäkassasiyäşikayәtïverilӛbilәr.̈