Bakı Şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(005)-3930/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № e-2(005)-3930/2021 09.09.2021 BAKI ŞƏHƏRİ NƏRİMANOV RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Əmirxanova Kəmalə Fərman qızının sədrliyi ilə, İddiaçı "xxxx" MMC-nin Cavabdeh oğluna qarşı borc tələbinə dair kiçik iddia ərizəsi üzrə mülki işə baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı "xxxx" MMC iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, Cavabdeh oğlundan 02.02.2021-ci il tarixli nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə 853,7 manat əsas, 102,6 manat cərimə borcu, cəmi 956,32 manat və 04.02.2021-ci il tarixli nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə 168,32 manat əsas, 31,68 manat cərimə borcu, cəmi 200 manat, hər iki müqavilə üzrə ümumi 1156,3 manat, həmçinin 30 manat dövlət rüsumunun iddiaçı "xxxx" MMC-nin xeyrinə tutulmasını xahiş etmişdir. İddiaçı iddia tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, Cavabdeh oğlu ilə 02 fevral 2021-cu ildə bağlanmış 127413 saylı nisyə alqı-satqı müqaviləsinə əsasən, iddiaçı cavabdehə ödəniş cədvəlinə əsasən 908,7 manata nisyə mobil telefon satmışdır. Cavabdeh həmin məbləği hər ay 75,73 manat ödəmək şərti ilə 12 ay müddətinə, hər ayın 02-dək ödəməyi öz üzərinə götürmüşdür. Müvafiq müqavilə bağlandıqdan sonra cavabdeh ödəniş cədvəli üzrə toplam olaraq 55 manat ödəniş etmiş və qalıq 853,7 manat borcunu ödəməkdən yayınmışdır.Bundan əlavə olaraq, .02.2021-ci il tarixli, 127413 sayl nisyə alqı-satqı müqaviləsinə əsasən, iddiaçı cavabdehə ödəniş cədvəlinə əsasən 289 manata nisyə mobil telefon satmışdır. Cavabdeh müqavilə bağlarkən 87 manat ilkin ödəniş etmişdir, qalan məbləği hər ay 75,73 manat ödəmək şərti ilə 6 ay müddətinə, hər ayın 04-dək ödəməyi öz üzərinə götürmüşdür. Müvafiq müqavilə bağlandıqdan sonra cavabdeh ödəniş cədvəli üzrə toplam olaraq 33,67 manat ödəniş etmiş və qalıq 168,32 manat borcunu ödəməkdən yayınmışdır. Müvafiq müqavilənin 6.1-ci bəndinə əsasən alıcı ödəniş cədvəli üzrə müəyyənləşdirilən öhdəliyi icra etmədiyi və ya lazımınca icra etmədiyi, o cümlədən icranı gecikdirdiyi halda hər gecikdirilmiş gün üçün aylıq ödəniş məbləğinin 1% həcmində mübahisəsiz olaraq penya ödəyir. Bununla bağlı cavabdehə borcun ödənilməsinə dair dəfələrlə ona məxsus mobil və ev telefon nömrələrinə şifahi xəbərdarlıqlar edilmiş, həmçinin poçt vasitəsi ilə ona rəsmi qaydada 24.06.2021-ci il tarixdə xəbərdarlıq məktubu göndərilərək 02.02.2021 –ci il tarixdə bağlanmış nisyə alqı-satqı müqaviləsinə əsasən 853,7 manat əsas, həmin gün üçün hesablanmış 86,64 (75,73x1%=0,76x114gün=86,64) manat cərimə, 940,34 manat borc və 04.02.2021-ci il tarixli nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə 168,32 manat əsas, həmin gün üçün hesablanmış 27,54 manat cərimə borc, cəmi 195,86 manat borc , ümumi 1136,20 manat borc tələb edilmişdir. Lakin cavabdeh ondan tələb olünan borcu ödəməkdən yayınmış və nəticədə göndərilərək 02.02.2021 –ci il tarixdə bağlanmış nisyə alqı-satqı müqaviləsinə əsasən 853,7 manat əsas, həmin gün üçün hesablanmış 86,64 (75,73x1%=0,76x114gün=86,64) manat cərimə, 940,34 manat borc və 04.02.2021-ci il tarixli nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə 168,32 manat əsas, həmin gün üçün hesablanmış 27,54 manat cərimə borc, cəmi 195,86 manat borc , ümumi 1136,20 manat borcu yaranmışdır. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin (bundan sonra - MPM) 284-5.1-ci maddəsinə uyğun olaraq cavabdehə rəsmi qaydada bildiriş göndərilmişdir. Məhkəmə iş materiallarını araşdırıb, sübutlara məcmu halda obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq hesab edir ki, iddia təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan və məhkəmə tərəfindən tədqiq edilmiş: 02.02.2021-ci il tarixli, 127413 saylı malın nisyə alqı satqısı müqaviləsinin məzmunundan görünür ki, Cavabdeh oğlu dəyəri 908,7 manat olan Xiamo Note 9 PROmarkalı mobil telefon götürməsi barədə müqavilə bağlamış və bunu öz imzası ilə təsdiqləmişdir. 04.02.2021-ci il tarixli, 127447 saylı malın nisyə alqı satqısı müqaviləsinin məzmunundan görünür ki, Cavabdeh oğlu dəyəri 908,7 manat olan Samsung A10S markalı mobil telefon götürməsi barədə müqavilə bağlamış və bunu öz imzası ilə təsdiqləmişdir. 02.02.2021-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 02.02.2021-ci il tarixdə ödəniş cədvəlinə əsasən Cavabdeh oğlu 02.03.2021-ci il tarixdən 02.02.2022-ci il tarixədək "xxxx" MMC-yə hər ay 75,73 manat ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür; 04.02.2021-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 04.02.2021-ci il tarixdə ödəniş cədvəlinə əsasən Cavabdeh oğlu 04.03.2021-ci il tarixdən 04.08.2021-ci il tarixədək "xxxx" MMC-yə hər ay 33,67 manat ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür; 24.06.2021-ci il tarixli pretenziya məktubundan görünür ki, “Ventto Electroniks“ MMC tərəfindən Cavabdeh oğluna öhdəliyin icra edilməsi üçün xəbərdarlıq edilmişdir. İş materiallarında olan 02.02.2021-ci il tarixli və 04.02.2021-ci il tarixli müqavilələrə əsasən 15.07.2021-ci il tarixdə verilən maliyyə arayışından görünür ki, Cavabdeh oğlunun 853,7 manat əsas borcu, 102,6 manat cərimə borcu, cəmi 956,3 manat borcu vardır. Göründüyü kimi, Cavabdeh oğlu "xxxx" MMC ilə bağladığı nisyə alğı-satqı müqaviləsi üzrə götürdüyü öhdəliyi icra etməmiş, iddiaçıya olan borcunu müqavilə ilə nəzərdə tutulan vaxtda və qaydada ödəməmişdir. Belə olan halda məhkəmə Cavabdeh oğlunun nisyə alğı-satqı müqaviləsi üzrə "xxxx" MMC qarşısında olan öhdəliklərini lazımi qaydada icra etmədiyini nəzərə alaraq məhkəmə hesab edir ki, "xxxx" MMC-nin cavabdeh Cavabdeh oğlundan nisyə alğı-satqı müqaviləsi üzrə borcun tutulmasına dair tələb etmək hüququ vardır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 442-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Həmin Məcəllənin 443.1-ci maddəsinə görə öhdəliyini icra etməyən borclu kreditora dəymiş zərərin əvəzini ödəməyə borcludur. Həmin Məcəllənin 448.1-ci maddəsinə əsasən əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. Həmin Məcəllənin 567-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 600.1-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyanın nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müdətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. Mülki Məcəllənin 462.1-ci maddəsinə görə, dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. Əgər öhdəliyin məzmununu hərəkətdən çəkinmək təşkil edirsə, dəbbə pulu hərəkətin edildiyi andan tutulmalıdır. Dəbbə pulunun ödənilməsi tələbi üzrə kreditor ona zərər vurulduğunu sübuta yetirməyə borclu deyildir. Mülki Məcəllənin 465.2-ci maddəsinə əsasən, əgər borclu öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi, o cümlədən müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi üçün cərimə ödəyəcəyini vəd etmişdirsə, kreditor cərimənin ödənilməsini və öhdəliyin icrasını tələb edə bilər. Mülki Məcəllənin 739.1-ci maddəsinə əsasən, borc müqaviləsinə görə iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafıq olaraq pul və ya eyni keyfıyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Mülki Məcəllənin 739.2-ci maddəsinə əsasən, borc müqaviləsinin predmeti hər hansı pul məbləği olduqda, o, kredit müqaviləsi adlandırılır. Beləliklə, məhkəmə tədqiq olunmuş sübutlara məcmu halında hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia təmin edilməli, Cavabdeh oğlundan 02.02.2021-ci il tarixli, 127413 saylı nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə 853,7 manat əsas, 102,6 manat cərimə borcu, cəmi 956,32 manat və 04.02.2021-ci il tarixli, 127447 saylı nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə 168,32 manat əsas, 31,68 manat cərimə borcu, cəmi 200 manat və hər iki müqavilə üzrə ümumi 1156,3 manat, həmçinin 30 manat dövlət rüsumu iddiaçı "xxxx" MMC-nin xeyrinə tutulmalıdır. Qeyd olanlara əsasən və MPM-in 216-220, 284-6-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT ETDİ: İddia təmin edilsin. 02.02.2021-ci il tarixli, 127413 saylı və 04.02.2021-ci il tarixli, 127447 saylı malın nisyə alqı-satqı müqavilələrii üzrə Cavabdeh oğlundan 853,7 manat əsas borcu, 102,6 manat cərimə borcu, cəmi 956,3 və 168,32 manat əsas, 31,68 manat cərimə borcu, cəmi 200 manat və hər iki müqavilə üzrə ümumi 1156,3 manat, həmçinin 30 manat dövlət rüsumu iddiaçı "xxxx" MMC-nin xeyrinə tutulsun. Qətnamədən onun rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apelyasiya Məhkəməsinin mülki kollegiyasına apelyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim Kəmalə Əmirxanova