Bakı Şəhəri Xətai Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(011)-2367/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № e-2(011)-2367/2022 31.03.2022 BAKI ŞƏHƏRİ XƏTAİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Əliyev Şəhriyar İbrahim oğlu İddiaçı ASC-nin Cavabdeh qarşı “borcun ödənilməsi” tələbi barədə kiçik iddiaya dair işə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq müəyyən etdi: İddiaçı ASC Cavabdeh qarşı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, Cavabdeh İddiaçı ASC-nin xeyrinə 02.07.2019-cu il tarixli Kredit Kartına dair müqaviləyə əsasən 501,11 AZN əsas, 111,37 AZN faiz; 14.12.2020-ci il tarixli Kredit müqaviləsinə əsasən 2156,57 AZN əsas, 49,72 AZN faiz borcunun və ödənilmiş 48,18 AZN dövlət rüsumunun tutulması barədə qətnamə çıxarılmasını məhkəmədən xahiş etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, İddiaçı ASC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 02.07.2019-cu il tarixli Kredit Kartına dair müqaviləsinə əsasən ona 30.06.2022-ci il tarixədək illik 25 faiz dərəcəsi ilə 1400 AZN məbləğində kredit xətti ayrılmış, 14.12.2020-ci il tarixli Kredit müqaviləsinə əsasən isə 36 ay müddətinə illik 24,71 faiz dərəcəsi ilə 2340 AZN kredit verilmişdir, kredit müqaviləsinə əsasən cavabdeh müəyyən olunmuş müddətdə kredit və ona hesablanacaq faizləri ödəmək barədə öhdəlik götürsə də, bu öhdəliyi lazımi qaydada yerinə yetirməmiş və banka olan borcunu tam qaytarmamışdır. Bank tərəflər arasında bağlanmış müqavilənin şərtlərinə əsasən üzərinə düşən öhdəlikləri tam yerinə yetirsə də, cavabdeh həmin müqavilə üzrə üzərinə düşən öhdəlikləri yerinə yetirməmişdir. Nəticədə cavabdehin 02.07.2019-cu il tarixli Kredit Kartına dair müqaviləyə əsasən 501,11 AZN əsas, 111,37 AZN faiz; 14.12.2020-ci il tarixli Kredit müqaviləsinə əsasən 2156,57 AZN əsas, 49,72 AZN faiz borcu yaranmışdır. Bank tərəfindən dəfələrlə şifahi xəbərdarlıq olunmasına və rəsmi bildirişin göndərilməsinə baxmayaraq (pretenziya qaydasında həll olunma) borcun qaytarılması təmin edilməmişdir. Cavabdehin iddiaçının tələbinə dair əsaslandırılmış etirazı məhkəməyə daxil olmamışdır. Məhkəmə, işin materiallarını araşdıraraq hesab edir ki, iddia əsaslı olduğundan iddia tələbi təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan 14.12.2020-ci il tarixli GTKR3291506A147 saylı kredit müqaviləsindən görünür ki, İddiaçı ASC ilə Cavabdeh arasında kredit müqaviləsi imzalanmışdır. Bu müqaviləyə görə Bank kredit alana 36 ay müddətinə illik 25,5 faiz dərəcəsi ilə 2340 manat kredit verməyi öhdəsinə götürmüşdür. İş materiallarından görünür ki, 07.02.2019-cu il tarixdə İddiaçı ASC ilə Cavabdeh arasında kredit kartına dair BRED0209211A211 №-li müqavilə bağlanmışdır, kredit xəttinin son istifadə tarixi 30.06.2022, kredit xəttinin illik faiz dərəcəsi 25%-dir. İş materiallarında olan 14.12.2020-ci il tarixli GTKR3291506A147 saylı kredit müqaviləsinə əlavədən görünür ki, Cavabdeh verilən kreditin məbləği 2340 AZN, müddəti 36 ay, faiz dərəcəsi 24,71%-dir. İş materiallarında olan 14.12.2020-ci il tarixli kassa məxaric orderindən görünür ki, İddiaçı ASC Şəmkir rayon filialı tərəfindən Cavabdeh gündəlik tələbat məqsədilə 2340 manat kredit verilmiş, sonuncu göstərilən məbləği almışdır. İş materiallarında olan maliyyə arayışından görünür ki, Cavabdeh 18.02.2022-ci il tarixə banka 02.07.2019-cu il tarixli Kredit Kartına dair müqaviləyə əsasən 501,11 AZN əsas; 111,37 AZN faiz; 14.12.2020-ci il tarixli kredit müqaviləsinə əsasən 2156,57 AZN əsas; 49,72 AZN faiz borcu yaranmışdır. İş materiallarından görünür ki, 17.07.2021-ci il tarixində İddiaçı ASC tərəfindən Cavabdeh “bildiriş” göndərilməklə ondan borcunu 5 təqvim günü müddətində ödəməsi tələb edilmişdir. İş materiallarında olan 24.02.2022-ci il tarixli ********* saylı dövlət rüsumunun ödənilməsi haqqında məlumatdan görünür ki, İddiaçı ASC tərəfindən 48,18 manat məbləğində dövlət rüsumu ödənilmişdir. Məhkəmə tərəfindən iş materialları əsasında müəyyən olunmuşdur ki, İddiaçı ASC ilə Cavabdeh arasında kredit verilməsi barədə müqavilələr bağlanmışdır, bağlanmış 02.07.2019-cu il tarixli Kredit Kartına dair müqaviləyə əsasən sonuncuya 30.06.2022-ci il tarixədək illik 25 faiz dərəcəsi ilə 1400 AZN məbləğində kredit xətti ayrılmış, 14.12.2020-ci il tarixli Kredit müqaviləsinə əsasən isə ona 36 ay müddətinə illik 24,71 faiz dərəcəsi ilə 2340 AZN kredit verilmişdir, cavabdeh müqavilələrdə nəzərdə tutulan kredit məbləğini iddiaçıdan qəbul edərək götürmüşdür, iddiaçı müqavilə üzrə öhdəliyini yerinə yetirsə də, cavabdeh kredit müqaviləsi və kredit xətti müqaviləsi ilə şərtləşdirilmiş öhdəliklərini yerinə yetirməmişdir, hazırda cavabdehin iddiaçıya 02.07.2019-cu il tarixli Kredit Kartına dair müqaviləyə əsasən 501,11 AZN əsas, 111,37 AZN faiz; 14.12.2020-ci il tarixli Kredit müqaviləsinə əsasən 2156,57 AZN əsas, 49,72 AZN faiz borcu qalmışdır, cavabdeh borcunun olması və həmin borc məbləğinin qaytarılması barədə iddiaçı tərəfindən xəbərdar edilmişdir. Bununla belə, cavabdehin müqavilə öhdəliklərinin icrasını istisna edən hallar məhkəmə tərəfindən müəyyən olunmadı. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 739.1-ci maddəsinə əsasən, borc müqaviləsinə görə iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 385.1-ci maddəsinə qeyd edilir ki, öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkətlər etməlidir, məsələn pul ödəməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 442-ci maddəsinə əsasən, öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunun ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Həmin Məcəllənin 448.1-ci maddəsinə əsasən, əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. Həmin Məcəllənin 739.2-ci maddəsinə əsasən, borc müqaviləsinin predmeti hər hansı pul məbləği olduqda, o, kredit müqaviləsi adlandırılır. Məhkəmə hesab edir ki, cavabdeh kredit müqavilələrini öz riski ilə bağladığından həmin müqavilələr üzrə öhdəliklərə görə məsuliyyət daşıyır. Beləliklə, məhkəmə iş üzrə təqdim edilmiş sübutları məcmu halında qiymətləndirərək hesab edir ki, iddia tələbi təmin edilməli, Cavabdeh 02.07.2019-cu il tarixli Kredit Kartına dair müqaviləyə əsasən əsas borc kimi 501,11 manat, faiz borcu kimi 111,37 manat; 14.12.2020-ci il tarixli Kredit müqaviləsinə əsasən əsas borc kimi 2156,57 manat, faiz borcu kimi 49,72 manat, cəmi 2818,77 manat alınaraq İddiaçı ASC-yə ödənilməlidir. Məhkəmə, dövlət rüsumuna münasibətdə hesab edir ki, iddia tələbi təmin edildiyindən və cavabdehin dövlət rüsumundan azad olması halları məhkəmə tərəfindən müəyyən olunmadığından 48,18 manat məbləğində dövlət rüsumu cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 107-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə xərcləri dövlət rüsumundan və işə baxılması ilə əlaqədar olan məsrəflərdən ibarətdir. Həmin Məcəllənin 119.1-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Həmin Məcəllənin 124.1-ci maddəsinə əsasən, işə baxılması ilə əlaqədar məhkəmənin çəkdiyi xərclər və iddiaçının ödəməkdən azad edildiyi dövlət rüsumu, iddia tələblərinin təmin edilmiş hissəsinə mütənasib olaraq dövlət mədaxilinə cavabdehdən alınır. Qeyd olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-1, 284-5, 284-6, 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə qət etdi: İddia tələbi təmin edilsin. Cavabdeh 02.07.2019-cu il tarixli Kredit Kartına dair müqaviləyə əsasən əsas borc kimi 501,11 manat, faiz borcu kimi 111,37 manat; 14.12.2020-ci il tarixli Kredit müqaviləsinə əsasən əsas borc kimi 2156,57 manat, faiz borcu kimi 49,72 manat, cəmi 2818 (iki min səkkiz yüz on səkkiz) manat 77 (yetmiş yeddi) qəpik və ödənilmiş dövlət rüsumunun əvəzi qismində 48 (qırx səkkiz) manat 18 (on səkkiz) qəpik alınaraq İddiaçı Açıq Səhmdar Cəmiyyətinə ödənilsin. Qətnamədan, onun rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində, Bakı şəhəri Xətai Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Bakı Apelyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına apelyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: Şəhriyar Əliyev