Biləsuvar Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(022)-465/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Biləsuvar rayonu İş № e-2(022)-465/2024 01.04.2024 BİLƏSUVAR RAYON MƏHKƏMƏSİ Biləsuvar Rayon Məhkəməsinin hakimi Mirzəyev Nüsrət Fətulla oğlunun sədrliyi, məsləhətçi (iclas katibi) Abdullazadə Həsən Abdulla oğlunun katibliyi ilə, İddiaçı açıq səhmdar cəmiyyətinin Cavabdeh qarşı kredit müqaviləsi üzrə pul tələbi barədə kiçik iddiasına dair mülki işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq MÜƏYYƏNETDİ: İddiaçı açıq səhmdar cəmiyyəti Cavabdeh qarşı İddiaçı ASC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 01 sentyabr 2022-ci il tarixli 353176-CNS-38544 saylı kredit müqaviləsinə əsasən xx.xx.2024-cü il tarixə Banka borclu olduğu 754 (yeddi yüz əlli dörd) manat 94 (doxsan dörd) qəpik məbləğində əsas borc, 99 (doxsan doqquz) manat 60 (altmış) qəpik məbləğində faiz borcu, 324 (üç yüz iyirmi dörd) manat 55 (əlli beş) qəpik məbləğində cərimə borcu, ümumilikdə isə 1.179 (bir min bir yüz yetmiş doqquz) manat 09 (sıfır doqquz) qəpik məbləğində pulun və ödənilmiş dövlət rüsumunun əvəzi qismində 31 (otuz bir) manat 79 (yetmiş doqquz) qəpik pul vəsaitinin Cavabdeh İddiaçı açıq səhmdar cəmiyyətinin xeyrinə tutulması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddia ərizəsində göstərilmişdir ki, Cavabdeh xx.xx.2022-ci il tarixli “Bank xidmətlərinin göstərilməsi haqqında müqavilənin ümumi şərtləri” ilə tanış olub (https://vtb.az/about-bank/documents/ saytı) həmin şərtləri qəbul edərək, 01 sentyabr 2022-ci il tarixli 353176-CNS-38544 saylı “Nağd pul kreditinin əsas şərtlərinə dair müştəri ərizəsi ilə İddiaçı ASC-nə (bundan sonra mətndə Bank) müraciət etmiş və ona istehlak məqsədilə illik 25 (iyirmi beş) faiz hesablanması şərti ilə 18 (on səkkiz) ay müddətinə 1.500 (bir min beş yüz) manat məbləğində kredit verilməsini xahiş etmiş, yəni təklif (oferta) vermiş, Bank isə aksept etmiş, yəni təklifi qəbul etmişdir. Bununla da, tərəflər arasında bağlanmış müqaviləyə əsasən Cavabdeh ərizəsində qeyd edilən şərtlərlə və qeyd olunan məbləğdə kredit verilmiş və kredit vəsaiti “Bank xidmətlərinin göstərilməsi haqqında müqavilənin ümumi şərtləri”nin 7.25.3-cü bəndinə əsasən cavabdehin kart hesabına köçürülmüşdür. “Bank xidmətlərinin göstərilməsi haqqında müqavilənin ümumi şərtləri”nin 7.25.3-cü bəndinə əsasən Bank krediti ümumi şərtlər rəsmiləşdirildikdən və komisyon haqqı ödənildikdən sonra müştərinin müvafiq ərizədə göstərdiyi cari hesabına köçürür. Bank kredit vəsaitini əldə etmək üçün müştəriyə ödəniş kartı təqdim edir və müştəri onun “cari hesabın”dan “kart hesabı”na akseptsiz qaydada köçürülməsinə razılıq verir. Cavabdeh kredit vəsaitindən istifadə etmiş, lakin öz üzərinə götürdüyü kredit öhdəliklərini xx.xx.2023-cü il tarixdən icra etməmiş və nəticədə cavabdehin xx.xx.2024-cü il tarixə Banka 754,94 (yeddi yüz əlli dörd, 94) manat məbləğində əsas borc, 99,60 (doxsan doqquz, 60) manat məbləğində faiz borcu, 324,55 (üç yüz iyirmi dörd, 55) manat məbləğində cərimə borcu, ümumilikdə isə 1.179,09 (bir min bir yüz yetmiş doqquz, 09) manat məbləğində borcu qalmışdır. Məhkəmə hazırkı iddianın qiymətinin beş min manatdan az olmasını nəzərə alaraq mülki işə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin (MPM) 284-1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, kommersiya mübahisələrinə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. Məhkəmə iddiaçının təqdim etdiyi sənədləri tədqiq edərək toplanmış sübutlara MPM-in 88-ci maddəsinə əsasən məcmusu halında qiymət verərək hesab edir ki, iddia tələbi qismən təmin olunmalıdır. Belə ki, iş materiallarında olan İddiaçı açıq səhmdar cəmiyyəti ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 01 sentyabr 2022-ci il tarixli 353176-CNS-38544 saylı kredit müqaviləsinə əsasən ona 18 ay müddətinə illik 25 faiz dərəcəsi tətbiq edilməklə 1500 manat kredit verilmişdir. İşdə olan İddiaçı açıq səhmdar cəmiyyətinin 01 sentyabr 2022-ci il tarixli 353176- CNS-38544 saylı kredit müqaviləsi üzrə xx.xx.2024-cü il tarixli maliyyə arayışından görünür ki, İddiaçı açıq səhmdar cəmiyyəti ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 01 sentyabr 2022-ci il tarixli 353176-CNS-38544 saylı kredit müqaviləsinə əsasən Cavabdeh 754 (yeddi yüz əlli dörd) manat 94 (doxsan dörd) qəpik məbləğində əsas borc, 99 (doxsan doqquz) manat 60 (altmış) qəpik məbləğində faiz borcu, 324 (üç yüz iyirmi dörd) manat 55 (əlli beş) qəpik məbləğində cərimə borcu, ümumilikdə isə 1.179 (bir min bir yüz yetmiş doqquz) manat 09 (sıfır doqquz) qəpik təşkil etmişdir. Bundan başqa, MM-in 462.1-ci maddəsinə əsasən dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. MM-in 467-ci maddəsinə əsasən məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq, tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. Məhkəmə işin hallarını, o cümlədən iddiaçının həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafelərini nəzərə alaraq 324.55 manat cərimə borcunun 32 manata qədər azaldılmasını məqsədəmüvafiq hesab edir. Buna görə də məhkəmə hesab edir ki, Cavabdeh 01 sentyabr 2022-ci il tarixli 353176-CNS-38544 saylı kredit müqaviləsinə əsasən 754 (yeddi yüz əlli dörd) manat 94 (doxsan dörd) qəpik məbləğində əsas borc, 99 (doxsan doqquz) manat 60 (altmış) qəpik məbləğində faiz borcu, 32 (otuz iki) manat məbləğində cərimə borcu, ümumilikdə isə 886 (səkkiz yüz səksən altı) manat 54 (əlli dörd) qəpik məbləğdə pul vəsaiti İddiaçı açıq səhmdar açıq səhmdar cəmiyyətinin xeyrinə tutulmalıdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 739-cu maddəsinin tələbinə görə borc müqaviləsinə görə, iştİrakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştİrakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştİrakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Borc müqaviləsinin predmeti hər hansı pul məbləği olduqda, o, kredit müqaviləsi adlandırılır. Müstəqil peşə fəaliyyəti şəklində pul borc verməklə məşğul olan şəxslər əlavə olaraq peşəkarlıq qaydasında kreditlər verilməsi haqqında müddəaları gözləməlidirlər. MPM-in 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştİrak edən şəxslərə aid edilir. MPM-in 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə hesab edir ki, İddiaçı açıq səhmdar cəmiyyəti məhkəməyə ərizə verərkən dövlət rüsumu kimi ödədiyi 31 (otuz bir) manat 79 (yetmiş doqquz) qəpik məbləğdə pul vəsaiti cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və MPM-in 216-220 və 222-ci maddələrinin göstərişini rəhbər tutaraq məhkəmə Q Ə T E T D İ: İddia qismən təmin edilsin. Cavabdeh İddiaçı açıq səhmdar cəmiyyətinin xeyrinə 754 (yeddi yüz əlli dörd) manat 94 (doxsan dörd) qəpik məbləğində əsas borc, 99 (doxsan doqquz) manat 60 (altmış) qəpik məbləğində faiz borcu, 32 (otuz iki) manat məbləğində cərimə borcu, ümumilikdə isə 886 (səkkiz yüz səksən altı) manat 54 (əlli dörd) qəpik və ödənilmiş dövlət rüsumunun əvəzi qismində 31 (otuz bir) manat 79 (yetmiş doqquz) qəpik pul tutulsun. Qətnamə rəsmi qaydada verildikdən sonra 1 (bir) ay müddətində Biləsuvar Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinə apelyasiya şikayəti verilə bilər. Kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmış işlər üzrə çıxarılmış məhkəmə qətnaməsindən şikayət verilməmişdirsə, işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. X1