Şirvan Şəhər Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(032)-1747/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Şirvan şəhəri İş № e-2(032)-1747/2024 06.12.2024 ŞİRVAN ŞƏHƏR MƏHKƏMƏSİ Hakim Məmmədli Aydan Zakir qızının sədrliyi ilə, İddiaçı ASC-nin Cavabdeh qarşı “pul tələbi”nə dair iddia ərizəsinə kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, məhkəmə müəyyən etdi: İddiaçı ASC iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, Cavabdeh iddiaçının xeyrinə 200 manat əsas borc, 30 manat 26 qəpik faiz olmaqla, cəmi 230 manat 26 qəpik borcun və ödənilmiş 30 manat dövlət rüsumunun tutulması barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddiaçı tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, İddiaçı – İddiaçı ASC-nin Şirvan filialı ilə borclu Məmmədov Elçin Adil oğlu arasında bağlanmış 10 Yanvar 2023-cü il tarixli, SVKRK-01300 saylı kartmane kredit və debet karta dair əsas şərtlər – Razılaşmaya əsasən illik faiz dərəcəsi 25 % olmaqla 36 ay müddətinə 200 manat məbləği limitində cavabdehə kredit xətti açılmışdır. Tərəflər arasında bağlanmış 10 Yanvar 2023-cü il tarixli, SVKRK-01300 saylıKartmane kredit və debet karta dair əsas şərtlər razılaşmaya görə, cavabdeh öhdəliklərini vaxtı-vaxtında və lazımı qaydada icra etməmişdir. Təqdim olunan maliyyə arayışına əsasən 10 Yanvar 2023-cü il tarixli, SVKRK-01300 saylı kartmane kredit və debet karta dair Əsas şərtlər – razılaşma üzrə borcun məbləği əsas borcuna görə 200 manat, faiz borcuna görə 30 manat 26 qəpik olmaqla, cəmi 230 manat 26 qəpik təşkil edir. Bakı şəhəri Şirvan Şəhər Qeydiyyat Şöbəsinin xx.xx.2023-cü il tarixli Ölüm haqqında şəhadətnaməsinə əsasən, Məmmədov Elçin Adil oğlu xx.xx.2023-cü ildə vəfat etmişdir. Hal-hazırda bank Azərbaycan Respublikası MM-nin 1306.1. madddəsinə (vərəsələrin kreditorlar qarşısında məsuliyyəti) əsaslanaraq, borclu Məmmədov Elçin Adil oğlunun xx.xx.2023-cü ildə vəfat etdiyini nəzərə alaraq, onun yuxarıda adı çəkilən 10 Yanvar 2023-cü il tarixli, SVKRK- 01300 saylı kartmane kredit və debet karta dair əsas şərtlər – razılaşmaya görə borcunu onun qanun üzrə 1-ci dərəcəli vərəsəsindən tələb edir. Şirvan Şəhəri 1 saylınotariat ofisinin sorğumuza verdiyi xx.xx.2024-cü il tarixli 1179 saylı cavab məktubu ilə xx.xx.2024-cü il tarixli 2V-165 reyestr nömrəli qanun üzrə vərəsəlik hüququ haqqında şəhadətnamənin surəti göndərilmişdir. xx.xx.2024-cü il tarixli 2V-165 reyestr nömrəli qanun üzrə vərəsəlik hüququ haqqında şəhadətnaməyə əsasən borclunun qanun üzrə vərəsəsi - Cavabdehdur. Bu səbəbdən 10 Yanvar 2023-cü il tarixli, SVKRK-01300 saylı kartmane kredit və debet karta dair Əsas şərtlər – razılaşma üzrə qalıq borc tam şəkildə Məmmədov Elçin Adil oğlunun qanun üzrə vərəsəsi - Cavabdeh tərəfindən ödənilməlidir. Məhkəmə ərizəyə dair mülki işə Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-1-ci maddəsinə əsasən kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmasını mümkün hesab etmiş və mülki-prosessual qanunvericiliyin tələblərinə əsasən cavabdehə bu barədə rəsmi qaydada bildiriş göndərilmişdir. Belə ki, müvafiq bildiriş cavabdehə rəsmi qaydada göndərilsə də o, iddiaçının tələbinə dair əsaslandırılmış etirazını, öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədləri məhkəməyə təqdim etməmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin: 284-1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, kommersiya mübahisələrinə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə bu fəslə uyğun olaraq sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. 284-5.1-ci maddəsinə əsasən ərizənin qəbulundan imtina olunmamışdırsa, onun məhkəməyə daxil olduğu vaxtdan 5 (beş) iş günü ərzində işə baxan hakim cavabdehə rəsmi qaydada bildiriş göndərir. Bildirişdə iddiaçının tələbinə dair cavabdehin əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədləri təqdim etməli olduğu qeyd edilir. 284-5.2-ci maddəsinin tələblərinə görə cavabdeh bildirişi rəsmi qaydada aldığı gündən 10 (on) iş günü müddətində iddiaya qarşı əsaslandırılmış etirazını və ona əlavə olunmuş sənədləri, elektron qaydada verildikdə isə elektron imza ilə təsdiq edilmiş etirazını və ona əlavə olunmuş, “Elektron imza və elektron sənəd haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununda nəzərdə tutulmuş qaydada elektron sənəd formasında tərtib edilmiş sənədləri məhkəməyə göndərə bilər. 284-5.3-cü maddəsinə əsasən, ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır. 284-6.1-ci maddəsinə əsasən, işə mahiyyəti üzrə baxan hakim tərəfindən iddianın tam və ya qismən təmin və ya rədd edilməsi haqqında qətnamə qəbul edilir. Məhkəmə iş materiallarını tədqiq edərək və iş üzrə sübutlara hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia təmin olunmalıdır. Belə ki, iş materiallarında olan: İddiaçı ASC ilə Məmmədov Elçin Adil oğlu arasında olan 10 Yanvar 2023-cü il tarixli, SVKRK-01300 saylı kartmane kredit və debet karta dair əsas şərtlər – Razılaşmaya əsasən illik faiz dərəcəsi 25 % olmaqla 36 ay müddətinə 200 manat məbləği limitində cavabdehə kredit xətti açılmışdır. Şirvan şəhəri Şirvan Şəhər Qeydiyyat Şöbəsi tərəfindən verilmiş ölüm haqqında şəhadətnamənin surətindən görünür ki, Məmmədov Elçin Adil oğlu xx.xx.2023-cü il tarixdə Hacıqabul rayonunda ölmüşdür, bu barədə ölüm haqqında akt qeydləri kitabında xx.xx.2023-ci il tarixdə 480 nömrəsi ilə qeyd edilmişdir. xx.xx.2024-cü il tarixli qanun üzrə vərəsəlik hüququ haqqında şəhadətnamədən görünür ki, xx.xx.2023-cü il tarixdə vəfat etmiş Məmmədov Elçin Adil oğlunun adına Şirvan şəhər 1 saylı notariat ofisində vərəsəlik işi açılmış və mərhumun oğlu – Cavabdeh miras əmlakdan tam hissədə pay almışdır. xx.xx.2024-cü tarixli arayışdan görünür ki, Məmmədov Elçin Adil oğlunun qanun üzrə vərəsəsinin xx.xx.2023-cü il tarixli kartmane kredit və debit karta dair əsas şərtlərrazılaşma üzrə xx.xx.2024-cü il tarixə əsas borcu 200 manat, faiz borcu 30 manat 26 qəpik olmaqla, cəmi 230 manat 26 qəpik borcu yaranmışdır. xx.xx.2024-cü il tarixli pretenziya məktubunun surətindən görünür ki, İddiaçı ASC tərəfindən borclu Məmmədov Elçin Adil oğlunun qanun üzrə vərəsəsi – Cavabdeh kredit müqaviləsi üzrə öhdəliklərini vaxtında və tam icra etməsi, əks təqdirdə iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət ediləcəyi bildirilmişdir. Mədaxil qəbzindən (№**********) görünür ki, iddiaçı tərəfindən məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün 30 manat 40 qəpik məbləğində dövlət rüsumu ödənilmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin: 385.1-ci maddəsində qeyd edilir ki, öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. 442-ci maddəsinin tələbinə görə, öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə, onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. 445-ci maddəsinin tələbinə görə, icranı gecikdirmiş borclu gecikdirmə nəticəsində vurduğu zərər üçün və gecikdirmə zamanı təsadüfən baş vermiş icra mümkünsüzlüyünün nəticələri üçün kreditor qarşısında məsuliyyət daşıyır. 448.1-ci maddəsinin tələbinə görə, əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. 739.1-ci maddəsinə görə, borc müqaviləsinə görə, iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 739.2-ci maddəsinə əsasən borc müqaviləsinin predimeti hər hansı pul məbləği olduqda, o, kredit müqaviləsi adlanır. 1133.1-ci maddəsinə əsasən ölmüş şəxsin (miras qoyanın) əmlakı başqa şəxslərə (vərəsələrə) qanun üzrə və ya vəsiyyət üzrə və ya hər iki əsasla keçir. 1151.1-ci maddəsinə əsasən mirasa (miras əmlaka) miras qoyanın öldüyü məqamadək malik olduğu əmlak hüquqlarının (miras aktivi) və vəzifələrin (miras passivi) toplusu daxildir. 1159.1.1-ci maddəsinə əsasən birinci növbədə - ölənin uşaqları, miras qoyanın ölümündən sonra doğulmuş uşaq, arvad (ər), valideynlər (övladlığa götürənlər) qanun üzrə vərəsəlik zamanı bərabər pay hüquqlu vərəsələr sayılırlar. 1306.1-ci maddəsinə əsasən vərəsələr miras qoyanın kreditorlarının mənafelərini alınmış aktivdə özlərindən hər birinin payına mütənasib surətdə birgə borclu kimi tam ödəməyə borcludurlar. Beləliklə təqdim olunmuş sənədlərlə təsdiq olunur ki, İddiaçı ASC ilə Məmmədov Elçin Adil oğlu arasında bağlanmış xx.xx.2023-cü il tarixli, SVKRK-0100 nömrəli kartmane kredit və debit karta dair əsas şərtlər- razılaşmaya əsasən ona illik 25% dərəcəsi ilə 36 ay müddətinə, 200 (iki yüz) manat məbləğində kredit xətti açılmışdır. Kartmane kredit və debit karta dair əsas şərtlər- razılaşmaya əsasən cavabdeh müəyyən olunmuş müddətdə kredit və ona hesablanacaq faizləri ödəmək barədə öhdəlik götürsə də, bu öhdəliyi lazımi qaydada yerinə yetirməmiş və banka olan borcunu qaytarmamışdır. Borclu Məmmədov Elçin Adil oğlu xx.xx.2023-cü il tarixdə vəfat etmiş və oğlu – Cavabdeh daşınmaz əmlaka dair qanun üzrə vərəsəlik hüququ haqqında şəhadətnamə verilmişdir. Hazırda Məmmədov Elçin Adil oğlunun qanun üzrə vərəsəsi – Cavabdeh Elşin oğlunun həmin müqavilə üzrə banka 230 manat 26 qəpik borcu yaranmışdır. Odur ki, məhkəmə hesab edir ki, iddiaçı cavabdehdən müqavilə üzrə yaranmış borcun tutulmasını tələb etməkdə haqlıdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcllənin 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə mütənasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Məhkəmə toplanmış sübutlara məcmu halda hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia təmin edilməli, Cavabdeh 200 (iki yüz) manat əsas borc, 30 (otuz) manat 26 (iyirmi altı) qəpik faiz borcu olmaqla, cəmi 230 (iki yüz otuz) manat 26 (iyirmi altı) qəpik borc pul və ödənilmiş 30 (otuz ) manat dövlət rüsumu tutularaq İddiaçı ASC-yə ödənilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119.1, 216-220, 227, 284-5.3, 284-6.1 və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, qət etdi: İddia təmin edilsin. Cavabdeh 200 (iki yüz) manat əsas borc, 30 (otuz) manat 26 (iyirmi altı) qəpik faiz borcu olmaqla, cəmi 230 (iki yüz otuz) manat 26 (iyirmi altı) qəpik borc pul və ödənilmiş 30 (otuz ) manat dövlət rüsumu tutularaq İddiaçı ASC-yə ödənilsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində (“Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinet vasitəsilə) Şirvan şəhər Məhkəməsi vasitəsi ilə Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən həmin müddətdə şikayət verilməzsə, qanuni qüvvəyə minir. Hakim: Aydan Məmmədli