Göyçay Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(046)-1317/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Göyçay rayonu İş № e-2(046)-1317/2022 16.06.2022 GÖYÇAY RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Fəttahov İbrahim Bağır oğlu İddiaçı MMC-nin Cavabdeh qarşı borc tələbinə dair ərizəsinə və ona əlavə olunmuş sənədlərə baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı MMC Cavabdeh qarşı ərizə ilə müraciət edərək cavabdehdən onun xeyrinə xx.xx.2019-cu il tarixli nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə 75 manat əsas, 11.20 manat cərimə olmaqla, cəmi 86.20 manat və xx.xx.2019-ci il tarixli nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə 120.30 manat əsas, 18 manat cərimə olmaqla, cəmi 301.30 manatın, hər iki müqavilə üzrə ümumilikdə 224.50 manat borcun və ödənilmiş 30 manat dövlət rüsumunun tutulması barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Ərizədə göstərilmişdir ki, İddiaçı MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2019-cu il tarixli ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən, aldığı «PANASONİC» markalı təraş alətinə görə 12 ay ödəniş cədvəli üzrə hər ay 8 manat olmaqla cəmi 99 manat, xx.xx.2019-ci il tarixli ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən, aldığı «SAMSUNG» markalı mobil telefona görə 12 ay ödəniş cədvəli üzrə hər ay 24 manat olmaqla cəmi 301.30 manat, ümumilikdə 224.50 manat ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. Müqavilənin və tərəflər arasında tərtib edilmiş “Ödəniş qrafiki”nin şərtlərinə Cavabdeh tərəfindən əməl edilməmiş, Cavabdeh pulun qaytarılmasına dair öhdəliyi vaxtında və lazımi qaydada icra etməmiş və nəticədə onun şirkət qarşısında öhdəliyi yaranmışdır. Cavabdehna dəfələrlə yazılı və şifahi qaydada xəbərdar edilməsinə baxmayaraq öhdəliyini yerinə yetirməmişdir. Müqavilələr üzrə öhdəliklərini İddiaçı MMC-nin qarşısında tam icra etməyən Cavabdehnın xx.xx.2022-ci il tarixədək xx.xx.2019-ci il tarixli ********* saylı müddətli (nisyə alqı-satqı müqaviləsinə əsasən, borcu 75 manat əsas, 11.20 manat cərimə, cəmi 86.20 manat, xx.xx.2019-ci il tarixli ********* saylı müddətli (nisyə) alqı- satqı müqaviləsinə əsasən, borcu 120.30 manat əsas, 18 manat cərimə, cəmi 301.30 manat borcu qalmaqdadır. İddiaçının tələbinə dair əsaslandırılmış etirazın, ona dair dəlillərin və onları təsdiq edən sənədlərin təqdim olunması barədə cavabdehə bildiriş göndərilsə də, o, bununla bağlı məhkəməyə sübutlar təqdim etməmişdir. İşdə olan sübutlara qiymət verərək məhkəmə hesab edir ki, iddia təmin olunmalıdır. Belə ki, işin müəyyən edilən hallarından görünür ki, tərəflər arasında (nisyə) alqısatqı müqaviləsinin bağlanmasından irəli gələn öhdəlik hüquq münasibətləri yaranmışdır. Müqavilə, öhdəliyin əmələ gəlmə əsaslarından biridir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 385-ci maddəsinə əsasən öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkətlər etməli, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. 600.1-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsində əşya alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. 601.1-ci maddəsinə əsasən, əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilədə onun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutula bilər. Hissə-hissə ödəmə şərti ilə əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilə o halda bağlanmış sayılır ki, alqı-satqı müqaviləsinin digər mühüm şərtləri ilə yanaşı əşyanın qiyməti, ödənişlərin qaydası, müddətləri və məbləğləri nəzərdə tutulmuş olsun. 600.4 və 600.5-ci maddələrinə əsasən əşyanı təhvil almış alıcı onu alqı-satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Müqavilədə alıcının satıcı tərəfindən əşyanın verildiyi gündən başlayaraq əşyanın qiymətinə uyğun məbləğdən faizlər ödəmək vəzifəsi nəzərdə tutula bilər. İddiaçı ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2019-ci il tarixli ********* saylı və xx.xx.2019-ci il tarixli ********* saylı (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən satıcı alıcıya 12 ay müddətinə, 99 manat məbləğində «PANASONİC» markalı təraş aləti və «SAMSUNG» markalı mobil telefonunun verilməsini öhdəsinə götürmüş, alıcı isə əşyanı qəbul etməyi və müəyyən olunmuş qrafik əsasında məbləği qaytarmağı öhdəsinə götürmüşdür. Müqaviləyə əsasən alıcı öhdəliyini icra etmədikdə və ya lazımınca icra etmədikdə kreditin və gecikdirilmiş borc yarandığı gündən hər gecikdirilən gün üçün dəbbə pulu ödəməlidir. xx.xx.2019 il tarixli ********* saylı və xx.xx.2019-ci il tarixli ********* saylı (nisyə) alqısatqı müqavilələrinə əsasən iddiaçı müqavilə üzrə üzərinə düşən öhdəliyini icra edərək cavabdeh-alıcıya alana «PANASONİC» markalı təraş aləti və «SAMSUNG» markalı mobil telefonunu versə də, cavabdeh müəyyən olunmuş qrafik əsasında ödənişləri həyata keçirməmiş və nəticədə onun iddiaçıya xx.xx.2019 il tarixli nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə 75 manat əsas, 18.4manat cərimə olmaqla, cəmi 86.20 manat və xx.xx.2019-ci il tarixli nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə 120.30 manat əsas, 18 manat cərimə olmaqla, cəmi 301.30 manatın, hər iki müqavilə üzrə ümumilikdə 224.50 manat borcu yaranmışdır. Göstərilənlərə əsasən məhkəmə hesab edir ki, Cavabdeh müqavilələrdən irəli gələn öhdəliklərini vaxtında və lazımi qaydada icra etmədiyi üçün aldığı əşyaların dəyərindən ödənilməmiş qalan pulu ondan iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. İddiaçı MMC-nin tələb etdiyi 11.20 manat və 18 manat cərimə (hər gün üçün ödənilməmiş məbləğin 1%-i məbləğində) ödənilməsi tələbi ilə bağlı məhkəmə həmçinin hesab edir ki, iddia tələbi həmin hissədə təmin edilməlidir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəllənin 462.1-ci maddəsinə əsasən dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. Dəbbə pulunun ödənilməsi tələbi üzrə kreditor ona zərər vurulduğunu sübuta yetirməyə borclu deyildir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5.3-cü maddəsinə əsasən ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır. Həmin Məcəllənin 284-6.1-cı maddəsinə əsasən işə mahiyyəti üzrə baxan hakim tərəfindən iddianın təmin və ya rədd edilməsi haqqında qətnamə qəbul edilir. Göstərilənlərə əsasən və MPM-nin 119.1 -ci, 216-220-ci, 284-5.3-cü, 284-6-cı, 358ci və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT ETDİ : İddia təmin edilsin. Cavabdeh xx.xx.2019 il tarixli ********* saylı nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə 75 manat əsas, 11.20 manat cərimə olmaqla, cəmi 86.20 manat və xx.xx.2019-ci il tarixli ********* saylı nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə 120.30 manat əsas, 18 manat cərimə olmaqla, cəmi 301.30 manatın, hər iki müqavilə üzrə ümumilikdə 224.50 manat və 30 manat dövlət rüsumunu tutularaq İddiaçı MMC-yə ödənilsin. Qətnamədən tərəflərə rəsmi qaydada verildikdən sonra 1 (bir) ay müddətində Göyçay Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Şəki Apelyasiya Məhkəməsinə apelyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: İbrahim Fəttahov