Göyçay Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(046)-629/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Göyçay rayonu İş № e-2(046)-629/2022 15.04.2022 GÖYÇAY RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Fəttahov İbrahim Bağır oğlunun sədrliyi, Səmidli Nərmin Yaşar qızının katibliyi, Cavabdeh iştirakı ilə, iddiaçı Ultratek MMC-nin Cavabdeh qarşı borcunun ödənilməsi tələbinə dair mülki işə Göyçay şəhərində açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə müəyyən etdi: Ultratek MMC ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək Cavabdeh 360 manat əsas borcun, 505 manat cərimə borcu olmaqla, cəmi 865 manat borcun və 30 manat məbləğində dövlət rüsumunun tutulması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddiaçı Ultratek MMC-nin nümayəndəsi məhkməyə ərizə ilə müraciət edərək işə nümayəndənin iştirakı olmadan baxılması və iddia tələbinin təmin edilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İş üzrə iddiaçı Ultratek MMC iddia ərizəsində tələbi belə əsaslandırmışdır ki, Cavabdeh ilə Ultratek MMC arasında 28.10.2019-cu-ci il tarixdə bağlanmış nisyə satış müqaviləsinə əsasən Cavabdeh 499 manat məbləğində məişət avadanlığı satılmışdır. Cavabdeh kredit müqaviləsinin şərtlərini pozaraq, borc öhdəliyini tam icra etməmişdir. Xəbərdarlıq edilməsinə baxmayaraq cavabdeh kredit borcunu ödəməmişdir. Hazırda Cavabdehnın Ultratek MMC-yə 360 manat əsas borcun, 505 manat cərimə borcu olmaqla, cəmi 865 manat borcu kredit borcu qalmışdır. Bundan başqa bank ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərkən 30 manat dövlət rüsumu 0.40 manat xidmət haqqı ödəmişdir. Buna görə də məhkəmədən iddianın təmin edilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İş üzrə Cavabdeh iddianı qismən qəbul edərək göstərmişdir ki, iddiaçı məhkəməyə müraciət etdikdən sonra, qalan borcundan 150 manat ödəmişdir. Hesab edir ki, həmin məbləğ əsas borcdan çıxılmalıdır. Bundan başqa tələbin cərimə hissəsini əsassız hesab edir. İş üzrə cavabdehi dinləyən, təqdim edilmiş sübutlara hüquqi qiymət verən məhkəmə hesab edir ki, iddia qismən təmin edilməlidir. Məhkəməyə təqdim edilmiş 28.10.2019-cu-ci il tarixli kredit nisyə satış müqaviləsindən görünür ki, "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında nisyə satış müqaviləsi bağlanmış, Cavabdeh məişət avadanlığı satılmışdır. Məhkəməyə təqdim edilmiş 14.01.2022-ci il, 15.03.2022-ci il və 14.04.2022-ci il tarixli Ödəniş qəbzlərindən görünür ki. Cavabdeh tərəfindən "xxxx" MMC-yə 150 manat ödəniş edilmişdir. Təqdim edilmiş sübutlardan görünür ki, iddiaçı Ultratek MMC ilə Cavabdeh arasında nisyə satış müqaviləsi bağlanmış, 499 manat məbləğində məişət avadanlığı satılmışdır. Cavabdeh Ultratek” MMC qarşısında üzərinə götürdüyü öhdəliyi yerinə yetirməmiş, borclu olduğu malın dəyərini müqavilə üzrə tərtib edilmiş ödəniş cədvəlində nəzərdə tutulduğu qaydada iddiaçıya qaytarmamışdır.Bundan başqa məhkəmə hesab edir ki, cavabdeh tərəfindən ödənilmiş 150 manat pul əsas borcdan çıxılmalıdır (360-150=210). Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 448.1-ci maddəsinə əsasən əgər bu məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. Həmin Məcəllənin 448.2-ci maddəsinə əsasən borclu öz öhdəliklərinin hər bir təqsirli pozuntusu üçün məsuliyyət daşıyır. Məhkəmə hesab edir ki, iddiaçı Ultratek MMC -nin cavabdehdən kredit razılaşması üzrə 505 manat cərimə tələbi tənasübsüz surətdə yüksəkdir. Buna görə də məhkəmə tərəflərin mənafelərini nəzərə alaraq dəbbə pulunun tənasübsüz surətdə yüksək hesab edir və həmin dəbbə pulunun 5 manat məbləğində müəyyən edilməsini qanuna uyğun hesab edir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 462.1-ci maddəsinə əsasən dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. Həmin Məcəllənin 467-ci maddəsinə əsasən məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. İddiaçı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etdiyi zaman 30 manat məbləğində dövlət rüsumu ödəmişdir. Azərbaycan Respublikasının MPM-nın 119.1-ci maddəsinin tələblərinə görə məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Belə olan halda məhkəmə hesab edir ki, ödənilmiş 30 manat dövlət rüsumu cavabdehdən tutularaq iddiaçıya ödənilməlidir. Sadalananlara əsasən məhkəmə hesab edir ki, Ultratek MMC-nin iddiası qismən təmin edilməli, Cavabdeh 210 manat əsas borcu, 5 manat cərimə borcu olmaqla, 215 manat borcu və iddiaçı tərəfindən ödənilmiş 30 manat dövlət rüsumu tutularaq Ultratek MMC-nə qaytarılmalıdır. Şərh edilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216-220-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT E T D İ: İddia qismən təmin edilsin. Cavabdeh 210 manat əsas borcu, 5 manat cərimə borcu olmaqla, 215 manat borcu və ödənilmiş 30 manat dövlət rüsumu tutularaq iddiaçı "xxxx" MMC-nin hesabına keçirilsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 ay müddətində Göyçay rayon məhkəməsi vasitəsi ilə Şəki Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: İbrahim Fəttahov