Oğuz Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(054)-353/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Oğuz rayonu İş № e-2(054)-353/2024 18.07.2024 OĞUZ RAYON MƏHKƏMƏSİ X1 Nazim qızının sədrliyi, Rəsulov Aqil Zeynəddin oğlunun katibliyi, Cavabdeh iştirakı ilə, İddiaçı ASC-nin Cavabdeh qarşı kredit borcunun qaytarılması tələbinə dair mülki işə 18 iyul 2024-cü il tarixdə Oğuz şəhərində açıq məhkəmə iclasında baxaraq müəyyən etdi: İddiaçı ASC (mətndə iddiaçı) Cavabdeh (mətndə cavabdeh) qarşı xx.xx.2023-cü il tarixli, RGTK4410547B299 saylı kredit müqaviləsindən irəli gələn ödənilməmiş 6025,94 AZN əsas, 412,99 AZN faiz, cəmi 6438,93 AZN vəsaitin və 84,39 AZN dövlət rüsumunun cavabdehdən tutularaq İddiaçı ASC-nin xeyrinə ödənilməsi tələbinə dair qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Tərəflərə məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə məlumat verilmiş, iddiaçının nümayəndəsi Nümayəndə iddia ərizəsi, habelə xx.xx.2024-cü il, xx.xx.2024-cü il və xx.xx.2024-cü il tarixlərdə məhkəməyə daxil olmuş ərizələri ilə bütün zəruri hesab edilən sənədlərin məhkəməyə təqdim edildiyini nəzərə alaraq mülki işə bütün məhkəmə iclaslarında iddiaçı tərəfin iştirakı olmadan baxılmasını, iddianın təmin edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə işə baxılmasını mümkün hesab etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, İddiaçı ASC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2023-cü il tarixli, RGTK4410547B299 saylı kredit müqaviləsinə əsasən borcalana gündəlik tələbat məqsədilə illik 17 % dərəcəsi ilə 72 ay müddətinə 6025,94 AZN məbləğində kredit verilmişdir. Ödəniş cədvəlinə uyğun olaraq cavabdeh müqavilədə müəyyən edilmiş müddətdə kredit məbləğini və ona hesablanacaq faizləri ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. Bank tərəfindən borcalana dəfələrlə şifahi və yazılı xəbərdarlıq edilsə də, öhdəlik cavabdeh tərəfindən icra edilməmişdir. Qeyd olunanlara və mülki qanunvericiliyə əsasən Cavabdeh xx.xx.2023-cü il tarixli, RGTK4410547B299 saylı kredit müqaviləsindən irəli gələn ödənilməmiş 6025,94 AZN əsas, 412,99 AZN faiz, cəmi 6438,93 AZN vəsaitin və 84,39 AZN dövlət rüsumunun tutularaq İddiaçıASC-yə ödənilməsi xahiş olunmuşdur. Məhkəmə iclasında Cavabdeh izahat verərək bildirdi ki, 2021-ci ildə iddiaçı olan bankdan kredit götürüb. Həmin kreditdən ödənişlər edib. Köhnə krediti bağlayıb 2023-cü ildə ona yenidən kredit verilib. Təxminən bir ilədək müddətdə- 2023-cü ilin martınadək ödənişlər aparıb. Ayda 220 manat ödəmişdir. Təqdim etdiyi sənədlərə əsasən yeni müqavilədən ödəniş etmədiyini qəbul edir.Amma əvvəlki müqavilənin nəticəsini bilmir və yenidən kredit müqaviləsi bağlamasının səbəbini başa düşmür. Tələb olunan məbləği qəbul edir, amma maddi imkanı yaxşı olmadığından ayda 50 manatdan olmaqla ödəyə bilər. Qanuni qərar çıxarılmasını xahiş etdi. Məhkəmə cavabdehi dinləyib, iş materiallarını hərtərəfli, tam, obyektiv və qərəzsiz araşdırıb, mübahisənin həllində tətbiq edilməli olan hüquq normalarına əsaslanaraq hesab edir ki, iddia tələbi təmin edilməlidir. İşdə olan xx.xx.2023-cü il tarixli, RGTK4410547B299 saylı kredit müqaviləsindən görünür ki, İddiaçı ASC Cavabdeh gündəlik tələbat restrukturizasiyası məqsədilə 72 ay müddətinə, illik 17 % -lə 6025,94 AZN məbləğində kredit vermişdir. İşdə olan xx.xx.2023-cü il tarixli, RGTK4410547B299 saylı kredit müqaviləsinə əlavədən (ödəniş cədvəli) görünür ki, borcalan Cavabdeh 72 ay müddətinə illik 17 %-lə verilmiş kreditin ödənişinin-6025,94 AZN əsas, 3629,49 AZN faiz, cəmi 9655,43 AZN məbləğin xx.xx.2023-cü il tarixdən başlayaraq hər ay 134,05 AZN, sonuncu ay 137,88 AZN olmaqla xx.xx.2029-cu il tarixdə başa çatdırılması nəzərdə tutulmuşdur. İşdə olan xx.xx.2024-cü il tarixli, 14-277-16/mh8294 saylı bildirişin surətindən görünür ki, götürülmüş kreditlə bağlı öhdəliklərin tam yerinə yetirilməsi cavabdehdən tələb olunmuş, əks təqdirdə məsuliyyət barədə xəbərdarlıq edilmişdir. İşdə olan xx.xx.2024-cü il tarixli, 2024/104/10656 saylı maliyyə arayışından görünür ki, Cavabdeh iddiaçıya xx.xx.2024-cü il tarixə xx.xx.2023-cü il tarixli, RGTK4410547B299 saylı kredit müqaviləsindən irəli gələn ödənilməmiş 6025,94 AZN əsas, 412,99 AZN faiz, cəmi 6438,93 AZN borcu vardır. xx.xx.2022-ci il tarixli, GTKR4856360A129 saylı kredit müqaviləsinə işdə olan əlavədən (ödəniş cədvəli) görünür ki, borcalan Cavabdeh 48 ay müddətinə illik 28 %-lə verilmiş kreditin ödənişinin-6340 AZN əsas, 4274,86 AZN faiz, cəmi 10614,86 AZN məbləğin xx.xx.2022-ci il tarixdən başlayaraq hər ay 220,96 AZN, sonuncu ay 229,74 AZN olmaqla xx.xx.2026-cı il tarixdə başa çatdırılması nəzərdə tutulmuşdur. (Cavabdehin qeyd edilən əlavə ilə birgə təqdim etdiyi 6 ədəd ödəniş qəbzindən 5-nin oxunması mümkün olmamış, 1 qəbz üzrə xx.xx.2022-ci il tarixdə saat 22:27-də e-manat ödəniş terminalı vasitəsi ilə GTKR4856360A129 saylı hesaba 220 manat ödənişin aparıldığı müəyyən edilmişdir.) Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin (bundan sonra Azərbaycan Respublikası MM) 385.1-ci maddəsinə görə öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 386.1-ci maddəsinə əsasən...öhdəliyin əmələ gəlməsi üçün onun iştirakçıları arasında müqavilə olmalıdır. Həmin Məcəllənin 442-ci maddəsinə görə öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Həmin Məcəllənin 443.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliyini icra etməyən borclu kreditora dəymiş zərərin əvəzini ödəməyə borcludur. Yenə həmin Məcəllənin 448.1-ci maddəsinə görə əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. Habelə həmin Məcəllənin 449.1-ci maddəsinə əsasən özgəsinin pul vəsaitini qanunsuz saxlamaqla, onu qaytarmaqdan boyun qaçırmaqla, onun ödənilməsini digər şəkildə gecikdirməklə və ya başqa şəxsin hesabına pul vəsaitini əsassız əldə etməklə və ya toplamaqla ondan faydalanmağa görə həmin vəsaitin məbləğindən faizlər ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 743.1-ci maddəsinə əsasən kredit müqaviləsinə görə borcverən pul vəsaitinə mülkiyyət hüququnu müqavilədə göstərilən məbləğdə və şərtlərlə borcalana verməyi, borcalan isə aldığı pul vəsaitini müqavilədə müəyyən edilmiş müddətə faizlərin və (və ya) müqavilədə göstərilən digər ödənişlərin ödənilməsi şərtilə borcverənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Kredit müqaviləsi üzrə borcverən yalnız normativ hüquqi aktlara uyğun olaraq kreditlərin verilməsi fəaliyyətinin həyata keçirilməsi hüququna malik şəxs ola bilər. Həmin Məcəllənin 744.1-ci maddəsinə əsasən kredit müqaviləsi tərəflər arasında yazılı formada bağlanılır və kredit müqaviləsinin bir nüsxəsi borcalana verilir. Məhkəmə iclasında müəyyən edildi ki, Cavabdeh iddiaçıya xx.xx.2024-cü il tarixə xx.xx.2023-cü il tarixli, RGTK4410547B299 saylı kredit müqaviləsindən irəli gələn ödənilməmiş 6025,94 AZN əsas, 412,99 AZN faiz, cəmi 6438,93 AZN borcu yaranmış, xəbərdarlıq edilsə də, həmin borcun ödənilməsi cavabdeh tərəfindən təmin edilməmişdir. Qeyd edilənlərə əsasən məhkəmə hesab edir ki, iddia tələbi təmin edilməli, İddiaçı ASC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2023-cü il tarixli, RGTK4410547B299 saylı kredit müqaviləsi üzrə 6025,94 AZN əsas, 412,99 AZN faiz, cəmi 6438,93 AZN kredit borcu cavabdehdən tutulub iddiaçıya ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə görə hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Azərbaycan Respublikasının Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 217.3-cü maddəsinə əsasən qətnamə iş üzrə müəyyən edilmiş hallara və tərəflərin qarşılıqlı münasibətinə uyğun əsaslandırılmalıdır. İstinad olunan Məcəllənin 217.4-cü maddəsində isə deyilir ki, məhkəmə öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Həmin Məcəllənin 222.2-ci maddəsinə əsasən pul vəsaitinin tutulması haqqında iddianı təmin edərkən hakim əsas borcu, ziyan və dəbbə pulunu (cərimə, peniya) ayrı-ayrılıqda müəyyən etməklə, alınmalı olan ümumi məbləği qətnamədə göstərir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinə görə məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. İddia tələbi təmin edildiyindən cavabdehdən 84,39 manat dövlət rüsumu iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Göstərilənləri nəzərə alaraq və Azərbaycan Respublikasının Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 216-220 və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə q ə t e t d i: İddia təmin edilsin. Cavabdeh xx.xx.2023-cü il tarixli, RGTK4410547B299 saylı kredit müqaviləsindən irəli gələn ödənilməmiş 6025,94 AZN əsas, 412,99 AZN faiz, cəmi 6438,93 (altı min dörd yüz otuz səkkiz manat doxsan üç qəpik) AZN vəsait və 84,39 (səksən dörd manat otuz doqquz qəpik) AZN dövlət rüsumu tutularaq İddiaçı ASC-nin xeyrinə ödənilsin. Qətnamədən surəti rəsmi qaydada verildiyi gündən bir ay müddətində Oğuz Rayon Məhkəməsi vasitəsilə (“Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan kabinetdən elektron qaydada) Şəki Apelyasiya Məhkəməsinə apelyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: Səadət Zeynalova