Şəki Kommersiya Məhkəməsi Qərardad — İş №e-2-2(117)-172/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Şəki şəhəri İş № e-2-2(117)-172/2025 08.01.2025 ŞƏKİ KOMMERSİYA MƏHKƏMƏSİ Hakim Hüseynov Mübariz Rahil oğlu, İddiaçı QSC-nin cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Cavabdeh4 qarşı “cavabdehlərdən müştərək qaydada "xxxx" QSC-nin хеyrinə 015R********** saylı krеdit razılaşması üzrə 16474.42 manat krеdit bоrcu, 1986.71 manat faiz bоrcu, 831.4 manat cərimə borcu; 015R********** saylı krеdit razılaşması üzrə 18746.88 manat krеdit bоrcu, 2107.66 manat faiz bоrcu, 697.38 manat cərimə borcu; 015R********** saylı krеdit razılaşması üzrə 4609.53 manat krеdit bоrcu, 525.76 manat faiz bоrcu, 171.48 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə cəmi 46151.22 manat məbləğində bоrcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 228.46 manat məbləğində dövlət rüsumu, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi barədə bildirişin qeydə alınması üçün ödənilmiş 15 manat dövlət rüsumu və 36 manat xidmət haqqının tutulması, tələbin Cavabdeh1 mülkiyyətində olan ünvan 1 ünvanında xüsusi mülkiyyətdə olan 0.02 ha torpaq sahəsi və həmin torpaq sahəsində yerləşən 157.20 kv.metr ümumi sahədən ibarət fərdi yaşayış evinə yönəldilməsi, həmin torpaq sahəsi və yaşayış evinin açıq hərracdan satılması və ümumilikdə cəmi 46151.22 manat məbləğində bоrcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 228.46 manat məbləğində dövlət rüsumunun, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi barədə bildirişin qeydə alınması üçün ödənilmiş 15 manat dövlət rüsumunun və 36 manat xidmət haqqının ipoteka predmetinin hərracdan satışından əldə olunan vəsait hesabına AccessBank QSC-yə ödənilməsi; hərracdan əldə olunmuş vəsait borcun tam ödənilməsinə kifayət etmədikdə qalan məbləğin Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Cavabdeh4 ümumi müştərək qaydada tutulması” tələbinə dair iddia ərizəsinə və ona əlavə olunmuş sənədlərə baxaraq müəyyən etdi: İddiaçı QSC cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Cavabdeh4 qarşı “cavabdehlərdən müştərək qaydada "xxxx" QSC-nin хеyrinə 015R********** saylı krеdit razılaşması üzrə 16474.42 manat krеdit bоrcu, 1986.71 manat faiz bоrcu, 831.4 manat cərimə borcu; 015R********** saylı krеdit razılaşması üzrə 18746.88 manat krеdit bоrcu, 2107.66 manat faiz bоrcu, 697.38 manat cərimə borcu; 015R********** saylı krеdit razılaşması üzrə 4609.53 manat krеdit bоrcu, 525.76 manat faiz bоrcu, 171.48 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə cəmi 46151.22 manat məbləğində bоrcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 228.46 manat məbləğində dövlət rüsumu, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi barədə bildirişin qeydə alınması üçün ödənilmiş 15 manat dövlət rüsumu və 36 manat xidmət haqqının tutulması, tələbin Cavabdeh1 mülkiyyətində olan ünvan 1 ünvanında xüsusi mülkiyyətdə olan 0.02 ha torpaq sahəsi və həmin torpaq sahəsində yerləşən 157.20 kv.metr ümumi sahədən ibarət fərdi yaşayış evinə yönəldilməsi, həmin torpaq sahəsi və yaşayış evinin açıq hərracdan satılması və ümumilikdə cəmi 46151.22 manat məbləğində bоrcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 228.46 manat məbləğində dövlət rüsumunun, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi barədə bildirişin qeydə alınması üçün ödənilmiş 15 manat dövlət rüsumunun və 36 manat xidmət haqqının ipoteka predmetinin hərracdan satışından əldə olunan vəsait hesabına AccessBank QSC-yə ödənilməsi; hərracdan əldə olunmuş vəsait borcun tam ödənilməsinə kifayət etmədikdə qalan məbləğin Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Cavabdeh4 ümumi müştərək qaydada tutulması” tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. Məhkəmə iddia ərizəsini və ərizəyə əlavə olunmuş sənədləri araşdırıb hesab edir ki, iddia ərizəsi və ərizəyə əlavə olunmuş sənədlər geri qaytarılmalıdır. Belə ki, Elekton Məhkəmə İnformasiya Sistemindən əldə edilmiş məlumatdan aydın olur ki, Cavabdeh4 VÖEN hesabı mövcud deyildir. Buna baxmayaraq iş marteriallarından göründüyü kimi hazırkı iş üzrə cavabdeh qismində cəlb edilmiş Cavabdeh4 iddia ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədlər, eyni zamanda cavabdehlə mübahisənin məhkəməyə qədər və ya pretenziya qaydasında nizama salınmasına riayət edilməsini təsdiq edən sənəd vergi orqanında mövcud olan kabinetinə yerləşdirilmişdir. İş materiallarında Cavabdeh4 aid olaraq qeyd edilmiş VÖEN hesabı (**********) Elektron Məhkəmə İnformasiya Sistemində araşdırıldıqda aydın olmuşdur ki, həmin VÖEN hesabı hazırkı işdə cavabdeh olan Cavabdeh4 məxsus deyil. Belə ki, həmin VÖEN hesabı eyni adlı başqa şəxsə məxsusdur. Nəticədə qeyd edilən işdə cavabdeh olan şəxsə iddia ərizəsi və pretenziya məktubunun çatdırılmasını sübut edən heç bir sənəd iş materiallarına əlavə edilməmişdir ki, məhkəmə bu səbəbdən hesab edir ki, iddia ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədlər geri qaytarılmalıdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin (bundan sonra mətndə MPM): 150.1.4-cü maddəsinə əsasən bu Məcəllənin 150.2-ci maddəsinə uyğun olaraq kommersiya mübahisələri üzrə işdə iştirak edən digər şəxslər tərəfindən iddia ərizəsinin surətinin və ona əlavə edilmiş sənədlərin alınması haqqında sənəd; 150.1.6-cı maddəsinə əsasən müqavilə ilə və ya həmin kateqoriya mübahisələr üçün qanunda bu nəzərdə tutulmuşsa, cavabdehlə mübahisənin məhkəməyə qədər və ya pretenziya qaydasında nizama salınmasına riayət edilməsini təsdiq edən sənəd (kommersiya mübahisələri üzrə həmin sənədlər bu Məcəllənin 150.2-ci maddəsinə uyğun olaraq verilir) iddia ərizəsinə əlavə edilməlidir. 152.1.4-cü maddəsinə əsasən, kommersiya mübahisələri üzrə işdə iştirak edən digər şəxslər tərəfindən iddia ərizəsinin alınmasına dair sübut təqdim edilmədikdə; 152.1.6. müqavilə ilə və ya həmin kateqoriya işlər üçün qanunla nəzərdə tutulmuşsa, iddiaçı cavabdehlə mübahisənin məhkəməyə qədər (pretenziya qaydasında) nizama salınmasına riayət edilməsinə dair sənəd təqdim etmədikdə hakim iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri geri qaytarır. Bundan əlavə, qanunvericilikdə kommersiya mübahisələri üzrə elektron qaydada verilən iddia ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədlərin cavabdehə çatdırılması ilə bağlı tələb müəyyən edilmişdir. MPM-in 150.2-ci maddəsinə əsasən kommersiya mübahisələri üzrə elektron qaydada verilən iddia ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədlər işdə iştirak edən digər şəxslərin “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılmış elektron kabinetinə göndərilir və bu barədə məlumat elektron qaydada (elektron poçt və SMS vasitəsilə) onlara çatdırılır. Əgər sahibkar olan cavabdeh “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində qeydiyyatdan keçməmişsə, bu halda kommersiya mübahisələri üzrə elektron qaydada verilən iddia ərizəsi barədə bildiriş və “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində qeydiyyatdan keçmə qaydasına dair məlumat həmin şəxsin müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqanın (qurumun) informasiya sistemində yaradılmış elektron kabinetinə göndərilir və bu barədə məlumat elektron qaydada (elektron poçt və SMS vasitəsilə) ona çatdırılır. Cavabdeh qeyri-rezident olduğu halda iddia ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədlər onun nümayəndəsinin “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılmış elektron kabinetinə göndərilir. Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 16 iyul 2021-ci il tarixli 1403 nömrəli Fərmanına əsasən MPM-in 150.2-ci maddəsində “orqanın (qurumun) informasiya sistemi” dedikdə Azərbaycan Respublikasının İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Dövlət Vergi Xidmətinin X1 Sistemi nəzərdə tutulur. Odur ki, yuxarıda qeyd edilən əsaslara görə iddia ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədlər iddiaçıya geri qaytarılmalıdır. Məhkəmə iddiaçı tərəfindən Hökumət ödəniş portalında və ya AsanPay vasitəsilə xx.xx.2024-cü il tarixdə **********88 nömrəli qəbzlə ödənilmiş 129.61 manat məbləğində və xx.xx.2024-cü il tarixdə ********** nömrəli qəbzlə ödənilmiş 99.00 manat məbləğində dövlət rüsumunun geri qaytarılmasına münasibətdə bildirir ki, MPM-in 114.1.3-cü maddəsinə uyğun olaraq bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş əsaslarla ərizə geri qaytarılarsa, ödənilmiş dövlət rüsumu geri qaytarılmalıdır. Məhkəmə tərəfindən iddiaçının diqqətinə çatdırılır ki, yuxarıda göstərilən çatışmazlıqlar aradan qaldırıldıqdan sonra yenidən ümumi qaydada (Elektron Məhkəmə İnformasiya Sistemində yaradılmış Elektron Kabinetdən istifadə etməklə) iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edilə bilər. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin, 263, 264, 266-268-ci maddələrini rəhbər tutaraq məhkəmə qərara aldı: İddiaçı QSC-nin cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Cavabdeh4 qarşı “cavabdehlərdən müştərək qaydada "xxxx" QSC-nin хеyrinə 015R********** saylı krеdit razılaşması üzrə 16474.42 manat krеdit bоrcu, 1986.71 manat faiz bоrcu, 831.4 manat cərimə borcu; 015R********** saylı krеdit razılaşması üzrə 18746.88 manat krеdit bоrcu, 2107.66 manat faiz bоrcu, 697.38 manat cərimə borcu; 015R********** saylı krеdit razılaşması üzrə 4609.53 manat krеdit bоrcu, 525.76 manat faiz bоrcu, 171.48 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə cəmi 46151.22 manat məbləğində bоrcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 228.46 manat məbləğində dövlət rüsumu, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi barədə bildirişin qeydə alınması üçün ödənilmiş 15 manat dövlət rüsumu və 36 manat xidmət haqqının tutulması, tələbin Cavabdeh1 mülkiyyətində olan ünvan 1 ünvanında xüsusi mülkiyyətdə olan 0.02 ha torpaq sahəsi və həmin torpaq sahəsində yerləşən 157.20 kv.metr ümumi sahədən ibarət fərdi yaşayış evinə yönəldilməsi, həmin torpaq sahəsi və yaşayış evinin açıq hərracdan satılması və ümumilikdə cəmi 46151.22 manat məbləğində bоrcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 228.46 manat məbləğində dövlət rüsumunun, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi barədə bildirişin qeydə alınması üçün ödənilmiş 15 manat dövlət rüsumunun və 36 manat xidmət haqqının ipoteka predmetinin hərracdan satışından əldə olunan vəsait hesabına AccessBank QSC-yə ödənilməsi; hərracdan əldə olunmuş vəsait borcun tam ödənilməsinə kifayət etmədikdə qalan məbləğin Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Cavabdeh4 ümumi müştərək qaydada tutulması” tələbinə dair iddia ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədlər geri qaytarılsın. İddiaçı tərəfindən Hökumət ödəniş portalında və ya AsanPay vasitəsilə xx.xx.2024-cü il tarixdə **********88 nömrəli qəbzlə ödənilmiş 129.61 manat və xx.xx.2024-cü il tarixdə ********** nömrəli qəbzlə ödənilmiş 99.00 manat məbləğində dövlət rüsumu özünə qaytarılsın. Qərardaddan rəsmi qaydada verildiyi gündən 10 (on) gün müddətində Şəki Kommersiya Məhkəməsinə (Elektron Məhkəmə İnformasiya Sistemində yaradılmış Elektron Kabinetdən istifadə edilməklə) şikayət verilə bilər. Hakim: Mübariz Hüseynov