Sumqayıt Kommersiya Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2-2(4-13)-242/2026

Azərbaycan Respublikası adından Qətnamə Sumqayıt şəhəri İş № e-2-2(4-13)-242/2026 13.03.2026 SUMQAYIT KOMMERSIYA MƏHKƏMƏSI Sumqayıt Kommersiya Məhkəməsinin hakimi Alıyeva Həlimə Rəşid qızı, iddiaçı İddiaçı tərəfindən cavabdehlər cavabdeh1 və cavabdeh2 qarşı verilmiş “borcun tutulması” tələbi barədə kiçik mübahisələr üzrə iddia ərizəsinə dair kommersiya işinə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, MÜƏYYƏN E T D İ: İddiaçı İddiaçı sadələşdirilmiş icraat qaydasında cavabdehlər cavabdeh1 və cavabdeh2 qarşı “borcun tutulması” tələbinə dair kiçik mübahisələr üzrə iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək cavabdеhlərdən müştərək qaydada ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə 324,24 (üç yüz iyirmi dörd manat iyirmi dörd qəpik) manat məbləğində əsas bоrc, 28,78 (iyirmi səkkiz manat yetmiş səkkiz qəpik) manat məbləğində faiz bоrcu, 7,26 (yeddi manat iyirmi altı qəpik) manat məbləğində cərimə, ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə 609,25 (altı yüz doqquz manat iyirmi beş qəpik) manat məbləğində əsas bоrc, 37,17 (otuz yeddi manat on yeddi qəpik) manat məbləğində faiz bоrcu, 13,77 (on üç manat yetmiş yeddi qəpik) manat məbləğində cərimə olmaqla, cəmi 1020,47 (min iyirmi manat qırx yeddi qəpik) manat məbləğində borcun və 30,2 (otuz manat iyirmi qəpik) manat məbləğində dövlət rüsumunun iddiaçının xeyrinə tutulması barədə qətnamə qəbul olunmasını xahiş etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, İddiaçı ilə cavabdeh1 və zamin cavabdeh2 arasında bağlanmış ## ####### 2022-ci il tarixli ***L************ saylı uzunmüddətli kredit və təminat müqaviləsi əsasən cavabdeh1 120 ay müddətinə 300000 (üç yüz min) manat məbləğində krеdit хətti açılmışdır. Uzunmüddətli kredit və təminat müqaviləsi əsasında cavabdeh1 İddiaçı ilə bağladığı ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** saylı kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma əsasında 24 ay müddətinə, aylıq faiz dərəcəsi 2,0833% оlmaqla, ödəniş planı üzrə hissə-hissə qaytarmaq şərti ilə 3100 (üç min yüz) manat məbləğində məbləğində kredit götürmüşdür. O, uzunmüddətli kredit və təminat müqaviləsinin 2.7-ci bəndinin tələbini pоzaraq dəfələrlə ödənişləri yubatmış, kredit müqaviləsi üzrə ## ###### 2025-ci il tarixdən ödənilməsi planlaşdırılmış aylıq üçün kredit bоrcu və faiz bоrcundan ibarət vəsaiti qaytarmamışdır. cavabdeh1 götürdüyü krеdit bоrcundan 2775,76 manat ödəmiş, onun 324,24 manat məbləğində kredit borcu qalmışdır. Uzunmüddətli kredit və təminat müqaviləsinin 4.4-cü bəndinə əsasən faiz qaytarılmalı kredit məbləği üzrə hər gün üçün bank tərəfindən onun tam qaytarılmasınadək hesablanır. Bir gün üçün kredit faizi kreditin faiz dərəcəsinin 1/360 hissəsi kimi hesablanır. cavabdeh2 kredit borcu və faiz borcundan ibarət olmaqla ödəməli olduğu vəsaitləri kreditora qaytarmadığı üçün ## ###### 2025-ci il tarixə 112 gün üçün hesablanmış faiz borcu 28,78 manat təşkil edir. Uzunmüddətli kredit və təminat müqaviləsinin 4.9-cu bəndinə uyğun оlaraq bоrclu ödəniş planı üzrə krediti və оna hesablanmış faizi vaxtında qaytarmadıqda hər gecikdirilən gün üçün kredit qalığının 0,02 %-i məbləğində cərimə ödəməlidir. ## ###### 2025-ci il tarixə 112 gün üçün hеsablanmış cərimə 7,26 manat təşkil edir. Bundan başqa kredit və təminat müqaviləsi əsasında cavabdeh1 İddiaçı ilə bağladığı ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** saylı kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma əsasında 36 ay müddətinə, aylıq faiz dərəcəsi 2,0833% оlmaqla, ödəniş planı üzrə hissə-hissə qaytarmaq şərti ilə 10000 (on min) manat məbləğində məbləğində kredit götürmüşdür. O, kredit müqaviləsi üzrə ## ###### 2025-ci il tarixdən ödənilməsi planlaşdırılmış aylıq üçün kredit bоrcu və faiz bоrcundan ibarət vəsaiti qaytarmamışdır. cavabdeh1 götürdüyü krеdit bоrcundan 9390,75 manat ödəmiş, onun 609,25 manat məbləğində kredit borcu qalmışdır. Onun ## ###### 2025-ci il tarixə 113 gün üçün hesablanmış faiz borcu 37,17 manat, cərimə borcu 13,77 manat təşkil edir. Uzunmüddətli kredit və təminat müqaviləsinin 12.1.2-ci bəndinə əsasən kredit alan müvafiq оlaraq krediti və faizi qaytarma planına uyğun оlaraq qaytara bilmədikdə Kreditor müqaviləyə vaxtından əvvəl xitam vermək, qalan kredit məbləğini, faiz bоrcunu və müqavilə üzrə hesablanmış cəriməni tələb etmək hüququna malikdir. Uzunmüddətli kredit və təminat müqaviləsinin 11.1-ci bəndinə əsasən zamin kredit alanın bu müqavilədən irəli gələn öhdəliklərini tamamilə icra etməsi üçün bank qarşısında tam məsuliyyəti öz üzərinə götürür və bank qarşısında kredit alan ilə birlikdə birgə məsuliyyət daşıyır. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 284-1-ci maddəsinə əsasən, mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, kommersiya mübahisələrinə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə bu fəslə uyğun olaraq sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. Həmin Məcəllənin 284-5.1-ci maddəsinə əsasən, ərizənin qəbulundan imtina olunmamışdırsa, onun məhkəməyə daxil olduğu vaxtdan 5 (beş) iş günü ərzində işə baxan hakim cavabdehə rəsmi qaydada bildiriş göndərir. Bildirişdə iddiaçının tələbinə dair cavabdehin əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədləri təqdim etməli olduğu qeyd edilir. Həmin Məcəllənin 284-5.2-ci maddəsinə əsasən, cavabdeh bildirişi rəsmi qaydada aldığı gündən 10 (on) iş günü müddətində iddiaya qarşı əsaslandırılmış etirazını və ona əlavə olunmuş sənədləri, elektron qaydada verildikdə isə elektron imza ilə təsdiq edilmiş etirazını və ona əlavə olunmuş, “Elektron imza və elektron sənəd haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununda nəzərdə tutulmuş qaydada elektron sənəd formasında tərtib edilmiş sənədləri məhkəməyə göndərə bilər. Həmin Məcəllənin 284-5.3-cü maddəsinə əsasən, ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır. Həmin Məcəllənin 284-6.1-ci maddəsinə əsasən, işə mahiyyəti üzrə baxan hakim tərəfindən iddianın tam və ya qismən təmin və ya rədd edilməsi haqqında qətnamə qəbul edilir. Məhkəmə, iddiaçı İddiaçı cavabdehlər cavabdeh1 və cavabdeh2 qarşı “borcun tutulması” tələbi barədə kiçik mübahisələr üzrə iddia ərizəsinə dair kommersiya işinə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmasını mümkün hesab etmiş və buna görə də, mülki prossesual qanunvericiliyin tələblərinə uyğun olaraq “bildirişi rəsmi qaydada aldığı gündən 10 (on) iş günü müddətində iddiaya qarşı əsaslandırılmış etirazını və ona əlavə olunmuş sənədləri məhkəməyə göndərmək” hüququnun izah olunması barədə bildiriş müvafiq qaydada cavabdehlərə göndərilmişdir. Məhkəmə, kiçik mübahisələr üzrə iddia ərizəsini və işin faktiki hallarını araşdırıb, işdə olan sənədləri tədqiq etməklə sübutları qiymətləndirərək hesab edir ki, aşağıda göstərilənlərə əsasən iddia qismən təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan İddiaçı – “bank” və cavabdeh1 – “kredit alan” və cavabdeh2 – “zamin” olmaqla bağlanmış ## ####### 2022-ci il tarixli ***L************ nömrəli uzunmüddətli kredit və təminat müqaviləsinin 2-ci bəndinə görə kredit alana 120 ay müddətinə 300000 (üç yüz min) manat məbləğində kredit xətti açılmışdır. Həmin müqavilənin 2.7-ci bəndinə görə kredit alan hər bir kredit üzrə kredit borcunu, kredit faizini, xərcləri və başqa məsrəfləri bu müqavilənin tələbləri nəzərə alınmaqla müvafiq kredit sazişində müəyyən olunmuş qaydada, habelə olduğu halda ödəniş planına və ya ödəniş haqları cədvəlinə uyğun olaraq banka qaytarmağı öz öhdəsinə götürür. Həmin müqavilənin 2.13-cü bəndinə görə zamin bu müqavilə üzrə kredit alanın öhdəliklərinin icrası üçün kredit alan ilə birgə və tam məsuliyyət daşıyır. Həmin müqavilənin 4.9-cu bəndinə görə bank kredit alan krediti və kredit faizini vaxtında və lazımi qaydada qaytarmadıqda hər gecikdirilən gün üçün kredit qalığının 0,02 %-i məbləğində cərimə borcu hesablamaq hüququna malikdir. Həmin müqavilənin 11.1-ci bəndinə əsasən zamin kredit alanın bu müqavilədən irəli gələn öhdəliklərini tamamilə icra etməsi üçün bank qarşısında tam məsuliyyəti öz üzərinə götürür və bank qarşısında kredit alan ilə birlikdə birgə məsuliyyət daşıyır. Həmin müqavilənin 11.7-ci bəndinə əsasən zamin təsdiq və bəyan edir ki, müqavilə üzrə verilən kreditlər barədə kredit alan və bank arasında istənilən razılaşma, o cümlədən kreditin faiz dərəcəsinin artırılması barədə razılaşma üzrə kredit alanın öhdəliklərinin icrası üçün kredit alan ilə birgə və tam məsuliyyət daşıyır. İddiaçı ilə kredit alan cavabdeh1 arasında bağlanmış ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşmaya əsasən bank məbləği 10000 (on min) manat olan biznes kreditini illik faiz dərəcəsi 25 %, faktiki illik faiz dərəcəsi 25,79 % olmaqla 36 ay müddətinə kredit alana verir. Ödəniş planında borcalan cavabdeh1 ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə banka olan borcunun son ödəniş tarixi ## ####### 2025-ci il olmaqla, müvafiq aylar üzrə müəyyən olunmuş vaxtlarda və məbləğlərdə ödənilməsi nəzərdə tutulmuşdur və həmin ödəniş planını borcalan cavabdeh1 imzası ilə təsdiq etmişdir. İddiaçı ilə kredit alan cavabdeh1 arasında bağlanmış ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşmaya əsasən bank məbləği 3100 (üç min yüz) manat olan biznes kreditini illik faiz dərəcəsi 25%, faktiki illik faiz dərəcəsi 26,48 % olmaqla 24 ay müddətinə kredit alana verir. Ödəniş planında borcalan cavabdeh1 ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə banka olan borcunun son ödəniş tarixi ## ######## 2025-ci il olmaqla, müvafiq aylar üzrə müəyyən olunmuş vaxtlarda və məbləğlərdə ödənilməsi nəzərdə tutulmuşdur və həmin ödəniş planını borcalan cavabdeh1 imzası ilə təsdiq etmişdir. ## ###### 2025-ci il tarixli OUT-****/**/**-** nömrəli maliyyə arayışından görünür ki, borcalan cavabdeh1 ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişibiznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə ## ###### 2025-ci il tarixinə İddiaçı 324,24 (üç yüz iyirmi dörd manat iyirmi dörd qəpik) manat məbləğində əsas bоrc, 28,78 (iyirmi səkkiz manat yetmiş səkkiz qəpik) manat məbləğində faiz bоrcu və 7,26 (yeddi manat iyirmi altı qəpik) manat məbləğində cərimə borcu olmaqla, cəmi 360,28 (üç yüz altmış manat iyirmi səkkiz qəpik) manat məbləğində borcu vardır. ## ###### 2025-ci il tarixli OUT-****/**/**-** nömrəli maliyyə arayışından görünür ki, borcalan cavabdeh1 ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişibiznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə ## ###### 2025-ci il tarixinə İddiaçı 609,25 (altı yüz doqquz manat iyirmi beş qəpik) manat məbləğində əsas bоrc, 37,17 (otuz yeddi manat on yeddi qəpik) manat məbləğində faiz bоrcu və 13,77 (on üç manat yetmiş yeddi qəpik) manat məbləğində cərimə borcu olmaqla, cəmi 660,19 (altı yüz altmış manat on doqquz qəpik) manat məbləğində borcu vardır. ## #### 2026-cı il tarixli OUT-****/**/**-*** nömrəli maliyyə arayışından görünür ki, borcalan cavabdeh1 ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişibiznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə ## ####### 2025-ci il tarixinə İddiaçı 609,25 (altı yüz doqquz manat iyirmi beş qəpik) manat məbləğində əsas bоrc, 15,17 (on beş manat on yeddi qəpik) manat məbləğində faiz bоrcu və 7,43 (yeddi manat qırx üç qəpik) manat məbləğində cərimə borcu olmaqla, cəmi 631,85 (altı yüz otuz bir manat səksən beş qəpik) manat məbləğində borcu vardır. ## #### 2026-cı il tarixli OUT-****/**/**-*** nömrəli maliyyə arayışından görünür ki, borcalan cavabdeh1 ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişibiznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə ## ######## 2025-ci il tarixinə İddiaçı 324,24 (üç yüz iyirmi dörd manat iyirmi dörd qəpik) manat məbləğində əsas bоrc, 10,54 (on manat əlli dörd qəpik) manat məbləğində faiz bоrcu və 2,01 (iki manat bir qəpik) manat məbləğində cərimə borcu olmaqla, cəmi 336,79 (üç yüz otuz altı manat yetmiş doqquz qəpik) manat məbləğində borcu vardır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin: - 743.1-ci maddəsinə əsasən kredit müqaviləsinə görə borcverən pul vəsaitinə mülkiyyət hüququnu müqavilədə göstərilən məbləğdə və şərtlərlə borcalana verməyi, borcalan isə aldığı pul vəsaitini müqavilədə müəyyən edilmiş müddətə faizlərin və (və ya) müqavilədə göstərilən digər ödənişlərin ödənilməsi şərtilə borcverənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. - 385.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. - 425.1-ci maddəsinə əsasən öz hüquqlarını həyata keçirərkən və vəzifələrini icra edərkən tərəflərdən hər biri vicdanlılığın tələb etdiyi tərzdə, yəni şərtləşdirilmiş vaxtda və yerdə lazımi şəkildə, öhdəliyin şərtlərinə və bu Məcəllənin tələblərinə müvafiq surətdə, belə şərtlər və tələblər olmadıqda isə işgüzar adətlərə və ya adətən irəli sürülən digər tələblərə müvafiq surətdə hərəkət etməlidir. - 427.3-cü maddəsinə əsasən əgər öhdəlik onun icrası gününü və ya icra edilməli olduğu vaxt dövrünü nəzərdə tutursa və ya müəyyənləşdirilməyə imkan verirsə, öhdəlik həmin gün və ya bu cür dövr ərzində istənilən an icra edilməlidir. - 442.1-ci maddəsinə uyğun olaraq öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə, onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Göründüyü kimi, təsvir olunanlarla müəyyən edilir ki, hüquqi şəxs yaratmadan fərdi sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olan borcalan cavabdeh1 ## ####### 2022-ci il tarixli ***L************ nömrəli uzunmüddətli kredit və təminat müqaviləsini, ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli və ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşmaları bağlayarkən üzərinə götürdüyü öhdəlikləri pozmuş və onları lazımınca icra etməyərək borcverən İddiaçı ödənilməli olan əsas borcu və faiz borcunu müvafiq qaydada ödəməmiş və bununla da iddiaçıdan aldığı krediti müqavilə ilə müəyyən edilmiş müddət ərzində qaytarmamaqla, müqavilə öhdəliklərini müvafiq qaydada yerinə yetirməmişdir. Bununla da, cavabdeh iddiaçıdan aldığı krediti müqavilə ilə müəyyən edilmiş müddət ərzində qaytarmamaqla müqavilə öhdəliklərini müvafiq qaydada yerinə yetirməmişdir. Buna görə məhkəmə hesab edir ki, İddiaçı xeyrinə ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə 609,25 (altı yüz doqquz manat iyirmi beş qəpik) manat məbləğində və ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə 324,24 (üç yüz iyirmi dörd manat iyirmi dörd qəpik) manat məbləğində əsas borcun tutulması hissəsində iddia tələbi əsaslıdır və təmin edilməlidir. İddiaçı iddia qaldırarkən ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə ## ###### 2025-ci il tarixinə hesablanmış 37,17 (otuz yeddi manat on yeddi qəpik) manat məbləğində faiz borcunun və ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə 28,78 (iyirmi səkkiz manat yetmiş səkkiz qəpik) manat məbləğində faiz borcunun iddiaçının xeyrinə ödənilməsini tələb etmişdir. Lakin həmin müqavilələr üzrə tərtib edilmiş ## #### 2026-cı il tarixli maliyyə arayışlarından görünür ki, ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə həmin müqavilənin müddətinin bitdiyi tarixinə, yəni ## ####### 2025-ci il tarixinə faiz borcunun məbləği 15,17 (on beş manat on yeddi qəpik) manat, ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə həmin müqavilənin müddətinin bitdiyi tarixinə, yəni ## ######## 2025-ci il tarixinə faiz borcunun məbləği 10,54 (on manat əlli dörd qəpik) manat təşkil edir. Bununla bağlı məhkəmə qeyd edir ki, Konstitusiya Məhkəməsinin qərarında olan hüquqi mövqeyə görə kredit müddəti başa çatdıqdan sonrakı dövr üzrə cavabdehdən tutulmalı olan faiz borcu kredit müqaviləsində göstərilən illik faiz dərəcəsi ilə deyil, Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 445.7-ci maddəsində təsbit edilmiş illik beş faiz dərəcəsi ilə hesablanmalıdır. “Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 399.3, 399.4, 445 və 449-cu maddələrinin bəzi müddəalarının şərh edilməsinə dair” Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun ## ###### 2014-cü il tarixli qərarında qeyd olunmuşdur ki, kredit müqaviləsində nəzərdə tutulmuş müddət ərzində öhdəlik icra edilmədikdə və ya icra müddəti çatanadək kreditorun etdiyi xəbərdarlıqdan sonra da borclu pul məbləğinin ödənilməsini gecikdirdikdə, habelə kreditor digər əsaslardan çıxış edərək daha böyük məbləğ tələb edə bilmədikdə, Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 445.7-ci maddəsinə görə kreditor gecikdirilmiş vaxt üçün illik beş faiz ödənilməsini tələb etmək hüququna malikdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 445.7-ci maddəsinə əsasən bu Məcəllədə və ya müqavilədə ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, borclu pul məbləğinin ödənilməsini gecikdirdikdə kreditor gecikdirilmiş vaxt üçün gecikdirilmiş məbləğə illik beş faizin ödənilməsini tələb edə bilər. Məhkəmə hesab edir ki, ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə həmin razılaşmanın müddətinin bitdiyi tarixə, yəni ## ####### 2025-ci il tarixinə hesablanmış 15,17 (on beş manat on yeddi qəpik) manat məbləğində, ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə həmin razılaşmanın müddətinin bitdiyi tarixə, yəni ## ######## 2025-ci il tarixinə hesablanmış 10,54 (on manat əlli dörd qəpik) manat məbləğində faiz borcu iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Qeyd olunur ki, iddiaçı tərəfindən iddia ərizəsində kredit müqaviləsinin müddəti bitdikdən sonra gecikdirilmiş vaxt üçün gecikdirilmiş məbləğə illik beş faiz ödənilməsi tələb edilməmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin: - 462.1-ci maddəsinə əsasən, dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. Əgər öhdəliyin məzmununu hərəkətdən çəkinmək təşkil edirsə, dəbbə pulu hərəkətin edildiyi andan tutulmalıdır. Dəbbə pulunun ödənilməsi tələbi üzrə kreditor ona zərər vurulduğunu sübuta yetirməyə borclu deyildir. - 465.2-ci maddəsinə əsasən, borclu öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi, o cümlədən müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi üçün cərimə ödəyəcəyini vəd etmişdirsə, kreditor cərimənin ödənilməsini və öhdəliyin icrasını tələb edə bilər. Məhkəmə hesab edir ki, iddianın “## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə 13,77 (on üç manat yetmiş yeddi qəpik) manat məbləğində və ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə 7,26 (yeddi manat iyirmi altı qəpik) manat məbləğində cərimənin borcunun tutulması" tələbinə aid hissəsi əsaslıdır və təmin edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin: - 470.1-ci maddəsinə əsasən zaminlik müqaviləsi üzrə zamin başqa şəxsin kreditoru qarşısında həmin şəxsin öz öhdəliyini tamamilə və ya hissə-hissə icra etməsi üçün məsuliyyəti öz üzərinə götürür. - 472.1-ci maddəsinə əsasən borclu zaminliklə təmin edilmiş öhdəliyi icra etmədikdə və ya lazımınca icra etmədikdə, əgər bu Məcəllədə və ya zaminlik müqaviləsində zaminin subsidiar məsuliyyəti nəzərdə tutulmayıbsa, zamin və borclu kreditor qarşısında birgə məsuliyyət daşıyırlar. ## ####### 2022-ci il tarixli ***L************ nömrəli uzunmüddətli kredit və təminat müqaviləsinə əsasən zamin cavabdeh2 kredit alanın bu müqavilədən irəli gələn öhdəliklərini tamamilə icra etməsi üçün bank qarşısında tam məsuliyyəti öz üzərinə götür və borclu ilə birlikdə bank qarşısında birgə məsuliyyət daşıyır. Buna görə məhkəmə hesab edir ki, iddianın həmin şəxsə münasibətdə də təmin olunması üçün əsaslar mövcuddur. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 107-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri dövlət rüsumundan və işə baxılması ilə əlaqədar olan məsrəflərdən ibarətdir. Həmin Məcəllənin 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə mütənasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. “Dövlət rüsumu haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununun 8.1.1-ci iddia qiyməti 1000 manatadək olduqda 30 manat məbləğində dövlət rüsumu tutulur. Məhkəmə qeyd edir ki, iddianın “30,2 (otuz manat iyirmi qəpik) manat məbləğində ödənilmiş dövlət rüsumunun cavabdehlərdən müştərək qaydada iddiaçının xeyrinə tutulması” hissəsi qismən təmin edilməli, iddianın təmin olunmuş hissəsinə uyğun olaraq hesablanan 30 (otuz) manat məbləğində dövlət rüsumunun əvəzi cavabdehlərdən müştərək qaydada tutularaq iddiaçı İddiaçı ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 88-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə sübutlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət verir. Məhkəmə, yuxarıda qeyd olunanları nəzərə alıb, iş üzrə tədqiq edilən sübutlara qiymət verərək hesab edir ki, iddia qismən təmin olunmalı, cavabdehlər cavabdeh1 və cavabdeh2 müştərək qaydada ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə 609,25 (altı yüz doqquz manat iyirmi beş qəpik) manat məbləğində əsas bоrc, 15,17 (on beş manat on yeddi qəpik) manat məbləğində faiz bоrcu, 13,77 (on üç manat yetmiş yeddi qəpik) manat məbləğində cərimə, ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə 324,24 (üç yüz iyirmi dörd manat iyirmi dörd qəpik) manat məbləğində əsas bоrc, 10,54 (on manat əlli dörd qəpik) manat məbləğində faiz bоrcu, 7,26 (yeddi manat iyirmi altı qəpik) manat məbləğində cərimə və 30 (otuz) manat məbləğində dövlət rüsumu olmaqla, cəmi 1010,23 (min on manat iyirmi üç qəpik) manat məbləğində pul vəsaiti iddiaçı İddiaçı xeyrinə tutulmalıdır. İddia qalan hissədə təmin edilməməlidir. Yuxanda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 216-220, 222, 227, 233, 358-360 və 362-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Q Ə T E T D İ: İddia qismən təmin edilsin. Cavabdehlər cavabdeh1 və cavabdeh2 müştərək qaydada ## ####### 2022-ci il tarixli ***R********** nömrəli biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə 609,25 (altı yüz doqquz manat iyirmi beş qəpik) manat məbləğində əsas bоrc, 15,17 (on beş manat on yeddi qəpik) manat məbləğində faiz bоrcu, 13,77 (on üç manat yetmiş yeddi qəpik) manat məbləğində cərimə, ## ######## 2023-cü il tarixli ***R********** nömrəli kredit sazişi-biznes krediti və girov barədə qarışıq razılaşma üzrə 324,24 (üç yüz iyirmi dörd manat iyirmi dörd qəpik) manat məbləğində əsas bоrc, 10,54 (on manat əlli dörd qəpik) manat məbləğində faiz bоrcu, 7,26 (yeddi manat iyirmi altı qəpik) manat məbləğində cərimə və 30 (otuz) manat məbləğində dövlət rüsumu olmaqla, cəmi 1010,23 (min on manat iyirmi üç qəpik) manat məbləğində pul vəsaiti iddiaçı İddiaçı xeyrinə tutulsun. İddia qalan hissədə təmin edilməsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Sumqayıt Kommersiya Məhkəməsi vasitəsi ilə Sumqayıt Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən şikayət verilməmişdirsə, rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Hakim Həlimə Alıyeva