Bakı Şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsi Qərardad — İş №2(001)-3486/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Bakı şəhəri İş № 2(001)-3486/2021 05.04.2021 BAKI ŞƏHƏRİ BİNƏQƏDİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Mən, Bakı şəhər Binəqədi Rayon Məhkəməsinin hakimi Əliyev İlkin Əli oğlu, iddiaçı X1 cavabdeh “xxxx” ASC-yə qarşı “güzəştə görə dayandırılmış limitin bərpa olunması” tələbinə dair iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri məhkəmənin inzibati binasında nəzərdən keçirərək, MÜƏYYƏN ETDİM: İddiaçı X2 iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, Qaçqınlara və Məcburi köçkünlərə verilən güzəştli elektrik enerjisinə görə 1014 manat məbləğin ona məxsus olan sayğaca bərpa edilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddia ərizəsi onunla əsaslandırılmışdır ki, məcburi köçkün olduğu üçün elektrik enerjisindən istifadəyə nəzərdə tutulmuş aylıq güzəştlərdən istifadə edirdi. Onların ailələri Qaçqınlara və Məcburi köçkünlərin İşləri üzrə Dövlət Komitəsinin siyahısına daxil edilmişdir. **********60153 abonent koda aylıq güzəşt limiti verilmişdir. Həmin elektrik enerjisinə görə 1014 manat məbləğində pul daxil olmuşdur. Həmin gezəşt “xxxx” ASC tərəfindən qeyri-qanuni dondurulmuşdur. Cavabdehə müraciət etsələr də həmin limitin dondurulmasının səbəbini izah etməmişlər. İddia ərizəsini və ona əlavə olunmuş sənədləri nəzərdən keçirərək hesab edirəm ki, aşağıdakı əsaslara görə iddia ərizəsinin yolverilməzliyinə görə qəbul edilməsindən imtina edilməlidir. Belə ki, “İnzibati və mülki hüquq münasibətlərindən irəli gələn mübahisələrin məhkəmə aidiyyətinə dair” Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun xx xxxxx 2015-ci il tarixli qərarında qeyd edilir ki, elektrik enerjisi, su və təbii qaz təchizatını həyata keçirən səhmdar cəmiyyətlərində səhmlərin 100 faizinin dövlətə məxsus olmasına, həmin müəssisələrin rəhbərlərinin dövlət orqanı (dövlət orqanının vəzifəli şəxsi) tərəfindən təyin olunmalarına, habelə həmin müəssisələrin bazarda inhisarçı statusa malik olmalarına baxmayaraq, onlar inzibati orqan sayılmırlar. Həmin cəmiyyətlərlə istehlakçılar arasındakı müqavilə münasibətlərindən irəli gələn mübahisələrə MPM-in 24-26-cı maddələrinə müvafiq olar kommersiya məhkəmələri və ya ümumi məhkəmələr tərəfindən mülki məhkəmə icraatı qaydasında baxılır. Tərəflərin mülki (öhdəlik) hüquq münasibətlərində olduqları hallardan başqa, təbii inhisar subyektlərinin ümumi (publik) hüquq sahəsindəki qərarlarından, hərəkət və ya hərəkətsizliyindən irəli gələn mübahisələrə İPM-in 2.1-ci maddəsinə uyğun olaraq inzibati məhkəmə icraatı qaydasında inzibati-iqtisadi məhkəmələr tərəfindən baxılır. İddia ərizəsinə əlavə edilmiş sənədlərdən görünür ki, “xxxx” ASC X3 müraciətinə cavab olaraq bildirmişdir ki, Elektrik Enerjisindən istifadəyə görə məcburi köçkünlərə ayrılmış aylıq güzəştlə əlaqədar Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 15 və 80 saylı qərarların icrası dayandırılaraq “Dövlətqaçkınkom”-la yekun hesablaşmanın aparılması məqsədi ilə informasiya bazasında müvəqqəti dondurulmuşdur. İddia ərizəsindən və ona əlavə edilmiş məktubdan görünür ki, iddiaçı cavabdehin məcburi köçkün olması ilə əlaqədar dövlət tərəfindən edilmiş güzəştin dondurulmasından narazıdır. Cavabdeh isə iddiaçıya ünvanladığı məktubunda dondurulmanın “Dövlətqaçkınkom”-la yekun hesablaşmanın aparılması məqsədi ilə aparıldığı ilə izah etmişdir. Göründüyü kimi iddianın mahiyyəti təbii inhisar subyekti olan cavabdeh “xxxx” ASCin faktiki xarakterli hərəkətləri ilə bağlı olduğundan, mübahisə mülki hüquq münasibətlərindən deyil, publik hüquqi münasibətlərindən irəli gəldiyindən mübahisəyə inzibati məhkəmə icraatı qaydasında inzibati məhkəmələr tərəfindən baxılmalıdır. Beləliklə, məhkəmə hesab edir ki, ərizəyə məhkəmədə baxılmalı olmaması əsası ilə iddianın yolverilməzliyinə görə iddia ərizəsinin icraata qəbul edilməsindən imtina olunmalı, iddiaçıya müvafiq tələblə Bakı İnzibati Məhkəməsinə müraciət etmək hüququnun olması izah olunmalıdır. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 153.2.1-ci maddəsinə əsasən ərizəyə məhkəmə qaydasında baxılmalı deyildirsə hakim iddianın yolverilməzliyinə görə iddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina edir. Həmin Məcəllənin 153.3cü maddəsinə əsasən hakim ərizəni qəbul etməkdən imtina barədə əsaslandırılmış qərardad çıxarır. İşə məhkəmə qaydasında baxılmalı deyildirsə, iddiaçının hansı orqana müraciət etməli olmasını orada göstərir. Həmin məcəllənin 153.4-cü maddəsinə əsasən ərizəni qəbul etməkdən imtina haqqında qərardad ərizəyə əlavə olunmuş bütün sənədlərlə birlikdə ərizəçiyə rəsmi qaydada verilməlidir. 153.5-ci maddəsinə əsasən ərizəni qəbul etməkdən imtina edilməsi ərizəçiyə həmin cavabdehə qarşı, həmin predmet barəsində və həmin əsaslarla yenidən iddia qaldırmağa mane olur. 153.6-cı maddəsinə əsasən iddia ərizəsini qəbul etməkdən imtina barədə qərardaddan şikayət verilə bilər. Qərardad ləğv edildikdə, iddia ərizəsi məhkəməyə müraciət edildiyi ilk gündən verilmiş hesab edilir. Şərh olunanlara əsaslanaraq və Azərbaycan Respublikası MPM-in 153-cü və 263- 264-cü maddələrini rəhbər tutaraq, QƏRARA ALDİM: İddiaçı X1 cavabdeh “xxxx” ASC-yə qarşı “güzəştə görə dayandırılmış limitin bərpa olunması” tələbinə dair iddia ərizəsinin icraata qəbul edilməsindən imtina edilsin. İddiaçıya müvafiq tələblə Bakı İnzibati Məhkəməsinə müraciət etmək hüququnun olması izah edilsin. Qərardaddan 10 (on) gün müddətinə Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Hakim İlkin Əliyev