Bakı Şəhəri Nəsimi Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(006)-2904/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(006)-2904/2021 06.05.2021 BAKI ŞƏHƏRİ NƏSİMİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim İbadzadə Anar Qənimət oğlunun sədrliyi, Tağıyev Adil Elçin oğlunun katibliyi, İddiaçı və cavabdeh «xxxx» ASC-nin nümayəndəsi X1 iştirakları ilə, İddiaçı «xxxx» ASC-yə qarşı «aktın ləğv edilməsi və akt üzrə hesablanmış 780.14 (yeddi yüz səksən manat, on dörd qəpik) manat borcun silinməsi» tələbinə dair iddiası üzrə mülki işə Bakı şəhəri Nəsimi rayon Məhkəməsinin inzibatı binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı cavabdeh «xxxx» Açıq Səhmdar Cəmiyyətinə qarşı «istehlakçı hüquqlarının müdafiəsi» tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, Bakı şəhəri, ünvan 2-də yerləşən fərdi yaşayış ünvanına dair tərtib edilmiş 193915 № aktını qanunsuz hesab etməklə işıqdan istifadəyə görə hesablanmış borcun əsassız hesab edilərək silinməsi və qanunsuz olaraq bu qədər borcun olmasına dair akt tərtib etdikləri üçün 500 manat mənəvi ziyanın “xxxx” ASC-dən tutularaq iddiaçının xeyrinə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddiaçı iddia ərizəsini onunla əsaslandırmışdır ki, o, 2012-ci il tarixdən Bakı şəhəri, Binəqədi rayonu, DYP-nin üst hissəsi adlandırılan ərazidə fərdi yaşayış evi tikdirməklə yaşayır. Həmin tarixdən işıq sayğacı quraşdırılmış və sayğacın göstəricisinə uyğun olaraq, işıq pulunu vaxtı-vaxtında ödəmişdir. 19 oktyabr 2020-ci il tarixdə heç bir xəbərdarlıq olmadan “xxxx” ASC-nin əməkdaşları tərəfindən, fərdi yaşayış evinə qoyulmuş sayğaca dair ona bildirmədən, heç bir hal şahidinin iştirakını təmin etmədən 193915 №-li akt tərtib edilmiş və elektrik sayğacından kənar istifadə olunması müəyyən olunmuşdur. Bundan sonra “xxxx” ASC-yə müraciət etdiyini, qüsur aşkar olunarkən onun və 2 hal şahidlərinin iştirakının təmin edilmədiyini, sayğacın evdən kənarda yerləşdiyini, onun tərəfindən sayğaca müdaxilə olunmadığını, dəfələrlə sayğaca baxış keçirildiyini lakin sayğacın düzgün işləməməsinə dair ona heç bir xəbərdarlıq və ya məlumat verilmədiyini qeyd etmişdir. Buna baxmayaraq ”xxxx” ASC tərəfindən 19 oktyabr 2020-ci il tarixdə tərtib edilmiş 193915 saylı akt əsasında qeyd olunan borcun ödənilməsi üçün elektrik enerjisindən istifadə dayandırılmışdır. Bundan başqa iddiaçı ərizəsində hadisə baş verən zaman evdə olmadığını, Tovuz rayonunda olduğunu qeyd edərək, xxxx ASC-dən qanunsuz yolla enerji oğurlamadığını, sayğacın möhür və plombuna müdaxilə etmədiyini və elektrik sayğacından kənar elektrik enerjisindən istifadə etmədiyini göstərmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən İddiaçı iddia tələbinin dəyişdirilməsi ilə bağlı məhkəməyə ərizə təqdim edərək, ünvan 1 ünvanı üzrə onun adına olan «**********50704» saylı abunə koduna tərtib edilmiş 19 oktyabr 2020-ci il tarixli R №193915 saylı aktın ləğv edilməsi və qeyd olunan akt üzrə hesablanmış 780.14 (yeddi yüz səksən manat, on dörd qəpik) manat məbləğində borcun əsassız sayılaraq silinməsinə dair qətnamə çıxarılmasını xahiş etdi. Bundan başqa məhkəmə iclası zamanı izahat verərək iddia tələbini müdafiə etdiyini və cavabdehdən 500 manat məbləğində mənəvi ziyanın tutulmasına dair tələbindən imtina etdiyini bildirdi. Cavabdehin nümayəndəsi X2 məhkəmə iclasında iddianının tələbinin rədd edilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etdi. Məhkəmə tərəflərin izahatlarını dinləyib və iş materiallarını araşdıraraq, tədqiq olunmuş sübutlara məcmu halda hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia tələbi təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarına əlavə olunmuş: 21.02.2011-ci il tarixli, AZE № 0******* nömrəli Tovuz RPŞ tərəfindən verilmiş şəxsiyyət vəsiqəsinin surətindən görünür ki, İddiaçı xx.xx.1976-cı il Tovuz rayonu, Aşağı Quşçu kəndində anadan olmuş və həmin ərazidə qeydiyyatdadır. 19 oktyabr 2020-ci il tarixdə tərtib edilmiş R № 193915 saylı aktdan və 26 noyabr 2020-ci il tarixli icra vərəqindən görünür ki, Bakı şəhəri, ünvan 2 ünvanında olan sayğaca EEİQ-ya uyğun baxış keçirilən zaman abonent tərəfindən sayğacdan kənar işıqdan istifadə edilməsi və kənar xətt qoşulması müəyyən edilmişdir. Abunə haqqında məlumatdan görünür ki, Bakı şəhəri, ünvan 2 ünvanı üzrə İddiaçı Qəmət oğlunun adına olan «**********50704» saylı abunə koduna 26.11.2020-ci il tarixdə Rİ193915 saylı akt üzrə 780.14 (189 + 591.14) manat borc yazılmışdır. «Elektroenergetika haqqında» 03 aprel 1998-ci il tarixli Azərbaycan Respublikası Qanununun 11-ci maddəsinin tələblərinə əsasən enerji təchizatı müəssisəsi istehlakçıya verdiyi elektrik enerjisinin dəyərini yalnız sayğacın göstəricilərinə əsasən tam hesablamalıdır və hər ay istehlakçıya məlumat (hesab) təqdim etməlidir (göndərməlidir). İstehlakçı tərəfindən elektrik enerjisinin hesabı tam ödənildikdən sonra, enerji təchizatı müəssisəsi tərəfindən yol verilmiş səhvə görə düzgün hesablanmamış elektrik enerjisinin dəyərini enerji təchizatı müəssisəsi istehlakçı tərəfindən ödənilməsini tələb edə bilməz. «İstehlakçıların müdafiəsi haqqında» 19 sentyabr 1995-ci il tarixli Azərbaycan Respublikası Qanununun: 13-cü maddəsinin 8-ci bəndinin tələbinə əsasən dövlət istehlakçılara öz hüquqları və onların müdafiəsi haqqında zəruri məlumat almaq üçün şərait yaradır. 17-ci maddəsinin tələbinə əsasən ticarət, məişət və digər növ xidmət (iş görülməsi, xidmət göstərilməsi) qaydaları Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabineti tərəfindən təsdiq edilir. Bu qaydalar «İstehlakçıların hüquqlarının müdafiəsi haqqında» Azərbaycan Respublikası Qanununa və digər qanunvericilik aktlarına zidd olmamalıdır. Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 02 fevral 2005-ci il tarixli 18 saylı Qərarı ilə təsdiq edilmiş «Elektrik enerjisindən istifadə qaydaları»nın: 7.6-cı bəndinə əsasən enerjitəchizatı müəssisəsi ilə istehlakçı, o cümlədən məişət abonenti arasında elektrik enerjisinə görə hesablaşma aparılması üçün enerji ötürən hər bir elektrik qurğusu hesablaşma elektrik sayğacları ilə, həmçinin elektrik enerjisinin uçotunun digər vasitələricəmləşdirici qurğularla, avtomatlaşdırılmış uçot və nəzarət sistemlərilə və s. qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş qaydada təchiz olunur və balans mənsubiyyətinin sərhəd nöqtələrində quraşdırılır, onlar enerjitəchizatı müəssisəsi tərəfindən standartların müəyyən etdiyi müddətlərdə plan üzrə dəyişdirilir və istismar edilir. İstehlakçının, o cümlədən məişət abonentinin təqsirindən hesablaşma elektrik sayğacları zədələndikdə və ya qoşulma sxemi pozulduqda təmir, əvəzetmə və dövlət yoxlanışı onun hesabına yerinə yetirilir. 7.11-ci bəndinə əsasən yaşayış binalarının girişində, yaxud pilləkən meydançalarında quraşdırılmış mənzillər üzrə hesablaşma elektrik sayğaclarının, o cümlədən üzərindəki plombların qorunmasına və işçi vəziyyətdə saxlanmasına görə enerji təchizatı müəssisəsi cavabdehlik daşıyır. 8.17-ci maddəsinin tələblərinə əsasən istehsalçının (məişət abonenti istisna olmaqla) təqsirindən hesablaşma uçot cihazları zədələndikdə (plomb qopardıldıqda, baxış şüşəsi sındırıldıqda və s.), uçot cihazlarının qoşulma sxemləri pozulduqda, uçot cihazlarından kənar özbaşına yük qoşulduqda, enerjitəhcizat müəssisəsi onu elektrik şəbəkəsindən açmalı, elektrikqəbuledicilərinin qoyulmuş gücü və hesablaşma elektrik sayğaclarının sonuncu dəfə əvəz olunması və ya qoşulma sxeminin yoxlanılması tarixindən istehlakçının (məişət abonenti istina olmaqla) işləmə saatlarına görə Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş iddia müddəti daxilində yenidən hesablaşma aparılmalıdır. 8.32-ci bəndinin tələblərinə görə məişət abonenti (mənzillər üçün hesablaşma elektrik sayğacı yaşayış binasının girişində, yaxud pilləkən meydançasında quraşdırılmış məişət abonenti istisna olmaqla) tərəfindən hesablaşma elektrik sayğaclarının qoşulma sxeminin dəyişdirilməsi, sayğacın baxış şüşəsinin sındırılması, plombunun qırılması, sayğacın diskinin süni şəkildə dayandırılması və elektrik enerjisindən istifadə göstərişini azaltmaq məqsədi ilə edilmiş digər pozuntulara yol verdiyi aşkar edildikdə, enerjitəchizatı müəssisəsi onu şəbəkədən açmalı və hesablaşma elektrik sayğacınının sonuncu dəfə əvəz olunması və ya qoşulma sxeminin yoxlanılması tarixindən sonrakı müddət üçün, ancaq Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş iddia müddəti daxilində elektrik enerjisindən istifadəyə görə yenidən hesablaşma aparmağa borcludur. 8.33-cü bəndinə əsasən məişət abonenti tərəfindən elektrik enerjisindən istifadədə pozuntuya yol verildiyi aşkar edildikdə, enerjitəchizatı müəssisəsinin nümayəndəsi onun və iki nəfər hal şahidinin iştirakı ilə akt tərtib edilir və aktın bir nüsxəsini məişət abonentinə verir. Akt enerjitəchizatı müəssisəsinin nümayəndəsi, məişət abonenti və iki nəfər hal şahidi tərəfindən imzalanmalıdır. Məişət abonenti aktı imzalanmaqdan imtina etdikdə bu barədə aktda müvafiq qeyd aparılır. Məişət abonenti izahatlar və aktın məzmunu barəsində öz mülahizələrini təqdim etmək, habelə aktı imzalamaqdan imtina etməsinin səbəblərini göstərmək hüququna malikdir, bu izahatlar və mülahizələr akta əlavə olunur. Məhkəmə iş materiallarında olan sənədləri və iş üzrə tərəflərin izahatlarını müqayisəli şəkildə təhlil edərək belə nəticəyə gəlir ki, elektrik enerjisi sayğacı evdən kənarda, yəni çöldə quraşdırılmış, qeyd olunan akt tərtib olunarkən isə qanunvericiliyin tələblərinə riayət olunmamış, borc düzgün hesablanmamış və istehlakçının hüquqları pozulmuşdur. Belə ki, cavabdeh “xxxx” ASC tərəfindən akt tərtib edilərkən qanunvericiliyin tələblərinə zidd olaraq abonent və hal şahidlərinin iştirakı təmin olunmamış, aktlar abonent və hal şahidləri tərəfindən imzalanmamış, həmçinin istehlakçı tərəfindən sayğaca hər hansı bir müdaxilə edilməsi və pozuntunun məhz istehlakçının təqsiri üzündən yaranmasına dair cavabdeh tərəfindən məhkəməyə hər hansı bir sübut təqdim olunmamışdır. Bundan başqa aktdan göründüyü kimi, sayğac ümumi istifadədə olan yerdə quraşdırıldığından abonentin sayğacda müəyyən olunmuş qüsurlara görə məsuliyyət daşıması qanuna ziddir. Belə olan halda məhkəmə hesab edir ki, tərtib olunan akt qüsurlu olmaqla, cavabdehin ehtimalına əsaslanmış və əsassız olaraq 780.14 manat borc hesablanmışdır. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin; 14.2-ci maddəsinə görə məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. 77.1-ci maddəsinə əsasən hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. 77.2-ci maddəsinə görə dövlət orqanlarının, icra və s. orqanların aktlarının etibarsız hesab edilməsi barədə mübahisələrə baxıldıqda həmin aktların qəbul edilməsi üçün əsas olmuş halları sübut etmək vəzifəsi bu aktı qəbul etmiş orqanın üzərinə düşür. 217.4-cü maddəsinə görə məhkəmə (hakim) öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Məhkəmə toplanmış və tədqiq olunmuş sübutlara məcmu halda hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia tələbi təmin edilməli, «xxxx» ASC tərəfindən tərtib edilmiş 19 oktyabr 2020-ci il tarixli R № 193915 saylı akt ləğv edilməli, ünvan 1 ünvanı üzrə İddiaçı adına olan «**********50704» saylı abunə koduna qeyd olunan akt üzrə hesablanmış 780.14 (yeddi yüz səksən manat, on dörd qəpik) manat məbləğində borc əsassız sayılaraq silinməlidir. Şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220, 227, 233, 360 və 362-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT ETDİ: İddia tələbi təmin edilsin. «xxxx» ASC tərəfindən tərtib edilmiş 19 oktyabr 2020-ci il tarixli R №193915 saylı akt ləğv edilsin. ünvan 1 ünvanı üzrə İddiaçı adına olan «**********50704» saylı abunə koduna qeyd olunan akt üzrə hesablanmış 780.14 (yeddi yüz səksən manat, on dörd qəpik) manat məbləğində borc əsassız sayılaraq silinsin. Qətnamədən onun rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı şəhəri Nəsimi Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim Anar İbadzadə