Bakı Şəhəri Nəsimi Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(006)-709/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(006)-709/2021 05.03.2021 BAKI ŞƏHƏRİ NƏSİMİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Xəlilov Ramin Adilxan oğlunun sədrliyi, Şahverdiyev Xandəmir Elman oğlunun katibliyi, İddiaçı nümayəndəsi X2 və "xxxx" ASC-nin nümayəndəsi X1 iştirakları ilə İddiaçı cavabdeh "xxxx" ASC-yə qarşı "qanunsuz hesablanmış cərimə məbləğinin silinməsi" tələbinə dair iddia ərizəsi üzrə mülki işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı cavabdeh "xxxx" ASC-yə qarşı "qanunsuz hesablanmış cərimə məbləğinin silinməsi" tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, Əliyeva X5 rayonu, Fatmayı kəndində yerləşən ona məxsus fərdi yaşayış evində xx.xx.2020-ci il tarixdə işıq sayğacında problem olduğu üçün “xxxx” ASC-nin X6 və Satışı İdarəsinə sayğacın nasaz olması barədə məlumat verərək, yenisi ilə əvəz edilməsini xahiş edib. xx.xx.2020-ci il tarixdə Bağlar ETSİ-nin xidməti ərazisində Fatmayı kəndində yerləşən fərdi yaşayış evinə məxsus elektrik sayğacının yuvası kartı qəbul etmədiyi üçün Bağlar ETSİ tərəfindən 176818 saylı akt tərtib edilmişdir və akta 355 kVt/saat hesabat verilmişdir. Bağlar ETSİ-nin əməkdaşları tərəfindən onun evinə quraşdırılmış sayğaca baxış keçirildikdən və akt tərtib edildikdən sonra köhnə sayğac yerindən çıxarılaraq, ən qısa zamanda yenisi ilə əvəz edəcəklərini bildirdirlər. Sayğac yerindən çıxarılan zaman o, iştirak etməyib. xx.xx.2020-ci il tarixdə isə Nəzarət Departamentinin əməkdaşları tərəfindən təkrar akt tərtib edilərək, 3594 kVt/saat hesabat verilmişdir. Həmin aktda guya o, kənar xətdən istifadə etdiyi göstərilmişdir. O, bununla bağlı “xxxx” ASC-yə və Bağlar ETSİ-yə şikayət ərizəsi ilə müraciət edib, lakin bu günə kimi ona heç bir köməklik olunmamışdır. Oba bütün bunlara görə 550 (beş yüz əlli) manat məbləğində cərimə növü tətbiq edilmişdir. Göstərilənlərə əsasən Abşeron rayonu, Fatmayı kəndi abonent kodu: **********01644 olan İddiaçı adına hesablanmış 550 manat cərimə pulunun silinməsi barədə qətnamə qəbul edilməsi məhkəmədən xahiş edilmişdir. İddiaçı nümayəndəsi X4 iddia tələbinin dəqiqləşdirilməsinə dair ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək xx.xx.2020-ci il tarixli, NDM 018600 saylı aktın etibarsız hesab edilməsi və həmin akt əsasında hesablanmış 547.38 AZN borcun silinməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında iddiaçının nümayəndəsi X4 iddia tələbini müdafiə edərək, tələbin təmin edilməsini xahiş etdi. Məhkəmə iclasında cavabdeh xxxx" ASC-nin nümayəndəsi X3 iddia tələbinə etiraz etdi və tələbin rədd edilməsinə dair qətnamə qəbul edilməsini məhkəmədən xahiş etdi Məhkəmə iş üzrə tərəflərin izahatlarını dinləyərək, iş materiallarını araşdıraraq və iş üzrə toplanmış sübutlara hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia tələbi təmin olunmalıdır. Belə ki, iş materiallarında olan «xxxx» ASC-nin xx.xx.2020-ci il tarixli, № NDM 176818 saylı aktından görünür ki, «xxxx» ASC-nin əməkdaşlarının iştirakları ilə iddiaçının yaşadığı ünvanında yoxlama keçirən zamanı məlum olmuşdur ki, kart sayğacının yuvası işləmir. Akta 355kVt/saat hesabat verilmişdir. İş materiallarında olan «xxxx» ASC-nin xx.xx.2020-ci il tarixli, № NDM 018600 saylı yenidən tərtib edilmiş aktında bildirilmişdir ki, sayğacın giriş və çıxış xətləri sayğacdan çıxarılaraq birbaşa kənar xətt götürülmüşdür. Akta 3594 kVt/saat hesabat verilmişdir. İşdə olan ünvan 1 0100, mənzil: 1644 ünvan üzrə **********01644 saylı abunə haqqında arayışından görünür ki, NDM 018600 saylı, xx.xx.2020-ci il tarixli akta əsasən 548,79 AZN məbləğində borc hesablanmışdır. Məhkəmə hesab edir ki, tərtib olunan aktlar qüsurlu olmaqla, cavabdehin ehtimalına əsaslanmışdır, habelə, onların tərtibi və bu aktlar əsasında borcun hesablanması istehlakçının hüquqlarının pozulmasına səbəb olmuşdur. Məhkəmə araşdırmaları zamanı müəyyən olundu ki, istehlakçı tərəfindən sayğaca həqiqətəndə onun tərəfindən hər hansı bir müdaxilə edilməsi və ya hansısa qanun pozuntusunun, həmçinin pozuntunun hansı tarixdən yarandığınına dair cavabdeh tərəfindən məhkəməyə hər hansı bir sübut təqdim olunmamışdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 77.2-ci maddəsi də imperativ olaraq tələb edir ki, dövlət orqanlarının, icra və s. orqanların aktlarının etibarsız hesab edilməsi barədə mübahisələrə baxıldıqda həmin aktların qəbul edilməsi üçün əsas olmuş halları sübut etmək vəzifəsi bu aktı qəbul etmiş orqanın üzərinə düşür. Beləki, MPM-in 77.1-ci maddəsinə əsasən hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Bununla belə, tərəfin öz tələblərini təsdiq etmək üçün təqdim etdiyi sübutlar Azərbaycan Respublikası MPM-in 81-ci maddəsinin tələblərinə uyğun olmalıdır. Öz növbəsində, yazılı sübutlar iddianın və ya ona qarşı verilmiş etirazın əsaslarını təşkil edən halları təsdiq edən sübut etmə vasitələridir. Yazılı sübutlar hər hansı bir nəticəyə gəlmək üçün zəruri olan məlumatları özündə əks etdirir. Bununla əlaqədar qanunverici yazılı sübutların əslinin və ya lazımi qaydada təsdiq olunmuş surətinin təqdim olunmasını tələb edir (Azərbaycan Respublikası MPM-in 89.3-cümaddəsi). Qanunun qeyd olunan tələblərinə uyğun gəlməyən yazılı sübutlar Azərbaycan Respublikası MPM-in 76.1-ci maddəsinə əsasən tərəflərin tələb və etirazlarını əsaslandıran hallar kimi qəbul edilə bilməz. Beləliklə də məhkəmə araşdırılması zamanı müəyyən olundu ki, iddiaçıya məxsus ünvanda cavabdehin əməkdaşları tərəfindən sayğacda pozuntu halının mövcudluğunu və bu pozuntunun məhz istehlakçının təqsiri üzündən yarandığını təsdiq edən sübut təqdim edilməmişdir. Cavabdeh tərəfin bununla bağlı təqdim etdiyi onun mənafeyinə uyğun yeganə sübut tərtib olunmuş aktlardır. Həmin aktlar isə qüsurlu olduğundan, onların tərtib edilməsinin əsaslarına dair hər hansı sübut məhkəməyə təqdim edilmədiyindən, qanuni hesab oluna bilməz. Bu səbəbdən də cavabdeh tərəfindən tərtib edilmiş xx.xx.2020-ci il tarixli, NDM 018600 saylı akt etibarsız hesab edilərək, akt əsasında hesablanmış borc (547,38 AZN) silinməlidir. «İstehlakçıların hüquqlarının müdafiəsi haqqında» Azərbaycan Respublikası Qanununun 13-cü maddəsinin 8-ci bəndinin tələbinə əsasən dövlət istehlakçılara öz hüquqları və onların müdafiəsi haqqında zəruri məlumat almaq üçün şərait yaradır. Həmin Qanunun 17-ci maddəsinin tələbinə əsasən ticarət, məişət və digər növ xidmət (iş görülməsi, xidmət göstərilməsi) qaydaları Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabineti tərəfindən təsdiq edilir. Bu qaydalar «İstehlakçıların hüquqlarının müdafiəsi haqqında» Azərbaycan Respublikası Qanununa və digər qanunvericilik aktlarına zidd olmamalıdır. Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin xx xxxxxx 2005-ci il tarixli 18 saylı qərarı ilə təsdiq olunmuş «Elektrik enerjisindən istifadə Qaydaları»nın 7.6-cı bəndinə əsasən enerji təchizatı müəssisəsi ilə istehlakçı, o cümlədən məişət abonenti arasında elektrik enerjisinə görə hesablaşma aparılması üçün enerjiötürən hər bir elektrik qurğusu hesablaşma elektrik sayğacları ilə, həmçinin elektrik enerjisinin uçotunun digər vasitələri-cəmləşdirici qurğularla, avtomatlaşdırılmış uçot və nəzarət sistemlərilə və s. qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş qaydada təchiz olunur və balans mənsubiyyətinin sərhəd nöqtələrində quraşdırılır, onlar enerjitəchizatı müəssisəsi tərəfindən standartların müəyyən etdiyi müddətlərdə plan üzrə dəyişdirilir vəistismar edilir. İstehlakçının, o cümlədən məişət abonentinin təqsirindən hesablaşma elektrik sayğacları zədələndikdə və ya qoşulma sxemi pozulduqda təmir, əvəzetmə və dövlət yoxlanışı onun hesabına yerinə yetirilir. Həmin Qaydaların 8.32-ci bəndinə əsasən məişət abonenti (mənzillər üzrə hesablaşma elektrik sayğacı yaşayış binasının girişində, yaxud pilləkən meydançasında quraşdırılmış məişət abonenti istisna olmaqla) tərəfindən hesablaşma elektrik sayğaclarının qoşulma sxeminin dəyişdirilməsi, sayğacın baxış şüşəsinin sındırılması, plombunun qırılması, sayğacın diskinin süni şəkildə dayandırılması və elektrik enerjisindən istifadə göstərişini azaltmaq məqsədi ilə edilmiş digər pozuntulara yol verildiyi aşkar edildikdə, enerjitəchizatı müəssisəsi onu şəbəkədən açmalı və hesablaşma elektrik sayğacının sonuncu dəfə əvəz olunması və ya qoşulma sxeminin yoxlanması tarixindən sonrakı müddət üçün, ancaq Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş iddia müddəti daxilində elektrik enerjisindən istifadəyə görə yenidən hesablaşma aparmağa borcludur. İşin materiallarından göründüyü kimi sayğac mənzilin həyətində quraşdırılmışdır. Belə olan halda isə abonent sayğacda müəyyən olunmuş qüsurlara görə məsuliyyət daşımamalı, daşıdığı halda belə bu xidmət göstərən sahə tərəfindən sübut olunmalıdır. Belə olan halda, məhkəmə iş üzrə toplanmış sübutlara məcmu şəkildə hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia tələbi təmin olunmaqla, cavabdeh «xxxx» Açıq Səhmdar Cəmiyyəti tərəfindən tərtib edilmiş xx.xx.2020-ci il tarixli, NDM 018600 saylı akt etibarsız hesab edilməli və həmin akt əsasında hesablanmış borc (547,38 AZN) ünvan 1 0100, mənzil: 1644 ünvan üzrə **********01644 abunə hesabından silinməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 76.1 və 76.2-ci maddəsinə əsasən tərəflərin tələb və etirazlarını əsaslandıran halların və işi düzgün həll etmək üçün əhəmiyyətli olan başqa halların mövcud olduğunu və ya olmadığını məhkəmə müəyyən edərkən həmin Məcəllədə və başqa qanunlarda müəyyən olunmuş qaydada əldə etdiyi məlumatlar sübutlar hesab olunur. Bu məlumatlar yazılı və maddi sübutlarla, ekspertlərin rəyləri ilə, yerində müayinə keçirməklə, səs və video yazıları ilə, şahidlərin ifadələri ilə, işdə iştirak edən şəxslərin izahatları ilə müəyyən edilir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 217.4-cü maddəsinə əsasən məhkəmə öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Qeyd olunan Məcəllənin 217.3-cü maddəsinə əsasən qətnamə iş üzrə müəyyən edilmiş həqiqi hallara və tərəflərin qarşılıqlı münasibətinə uyğun əsaslandırılmalıdır. Yuxarıdakılara əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220, 227, 233və 360-cı maddələrini rəhbər tutub, məhkəmə QƏT ETDİ: İddia tələbi təmin edilsin. Cavabdeh «xxxx» Açıq Səhmdar Cəmiyyəti tərəfindən tərtib edilmiş xx.xx.2020-ci il tarixli, NDM 018600 saylı akt etibarsız hesab edilməli və həmin akt əsasında hesablanmış borc (547,38 AZN) ünvan 1 0100, mənzil: 1644 ünvan üzrə **********01644 abunə hesabından silinsin. Qətnamədən tərəflərə rəsmən təqdim edildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı şəhəri Nəsimi Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən şikayət verilmədikdə, qəbul edildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Hakim Ramin Xəlilov