Abşeron Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(012)-1106/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Xırdalan şəhəri İş № 2(012)-1106/2023 18.04.2023 ABŞERON RAYON MƏHKƏMƏSİ Abşeron Rayon Məhkəməsi Hakim Səfiyeva Cəmilə İbrahim qızının sədrliyi, Əliyev Fərid Ələmşah oğlunun katibliyi, İlk iddia üzrə iddiaçı qarşılıqlı iddia üzrə cavabdeh İddiaçı, ilk iddia üzrə cavabdeh, qarşılıqlı iddia üzrə iddiaçı Cavabdeh nümayəndəsi Nümayəndə iştirakı ilə, İddiaçı Cavabdehnə qarşı qaz sayğacının yoxlanılması haqqında Aktın qanunsuz hesab edilməsinə və həmin aktın əsasında qanunsuz hesablanmış cərimə məbləğinin silinməsi tələbinə dair ilk, Cavabdeh İddiaçı qarşı hesablanmış borcun tutulması qarşılıqlı iddia ərizəsi üzrə mülki işə 18 aprel 2023-cü il tarixdə Xırdalan şəhərində, məhkəmənin inzibati binasında, açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı Cavabdehnə qarşı qaz sayğacının yoxlanılması haqqında Aktın qanunsuz hesab edilməsinə və həmin aktın əsasında qanunsuz hesablanmış cərimə məbləğinin silinməsi tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, Təbii X4nın pozulması haqqında ******* nömrəli akta görə (Abonent kodu: **********00421) onun adına hesablanmış 3879.36 (üç min səkkiz yüz yetmiş doqquz manat 36 qəpik) manat məbləğində borcun silinməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Cavabdeh İddiaçı qarşı hesablanmış borcun silinməsi tələbinə dair qarşılıqlı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, İlkin iddia üzrə İddiaçı iddia ərizəsinin rədd edilməsi və qarşılıqlı iddia üzrə Cavabdehnə vurulmuş zərərin ümumilikdə 3879.36 (üç min səkkiz yüz yetmiş doqquz manat otuz altı qəpik) manat məbləğində borcun və 59,00 (əlli doqquz manat) manat dövlət rüsumuna görə pulun cavabdeh İddiaçı məcburi qaydada tutularaq iddiaçı Cavabdeh İB-nın Azərbaycan Beynəlxalq Bankı Azəriqaz şöbəsi üzrə (Kod 805153, VÖEN **********, M/H AZ03NABZ********************, SWİFT İBAZAZ2X, Azəriqaz İB, VÖEN**********, İBAN: AZ50İBAZ********************) bank hesabına ödənilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddiaçı iddia tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, Təbii X4nın pozulması haqqında ******* nömrəli akt əsasında onun adına ümumilikdə 3879.36 (üç min səkkiz yüz yetmiş doqquz manat 36 qəpik) manat məbləğində cərimə yazılmışdır. Guya həmin akt tərtib edilən zaman o, akt ilə razılaşmayaraq, imza etməkdən imtina etmişdir. Halbuki, həmin aktın hansı şəraitdə, nə vaxt tərtib edilməsindən onun xəbəri belə yoxdur. Üstəlik aktda da göründüyü kimi aktın tərtib edilmə tarixi belə yoxdur. Həmin aktdan və onun adına yazılmış 3879.36 manat məbləğində borc puldan onun yenicə xəbərim olmuşdur. O, bundan sonra həmin borc puldan xəbəri olduqdan sonra Azəriqaz İB-nin Xırdalan şəhərində yerləşən İdarəsinə yaxınlaşmış, ona tarixi belə qeyd edilməmiş akt və abonentin saldosu təqdim edilmiş və 3879.36 (üç min səkkiz yüz yetmiş doqquz manat 36 qəpik) manat məbləğində borcunun olduğu deyilmişdir. Həmin borcun isə guya qeyri-qanuni təbii qaz xəttindən istifadə etdiyi üçün yazıldığı bildirildi. O, qardaşı X2 ilə yaxın məsafədə qonşuluqda yaşayır. Onun qardaşına da eyni qaydada, eyni məbləğdə, eyni səbəbdən cərimə tətbiq edilmişdir. Guya qardaşı da tərtib edilmiş aktı qəbul etməkdən imtina etmişdir. Həmin aktlar onların iştirakı olmadan qanunsuz şəkildə onların hüquqları kobud şəkildə pozulmaqla tərtib edilmişdir. O, hüquqlarının qanun çərçivəsində bərpa olunmasından ötrü və bu ciddi məsələnin məhkəmə vasitəsi ilə araşdırılması üçün məhkəməyə müraciət etmişdir. Cavabdeh qarşılıqlı iddia ərizəsini onunla əsaslandırmışdır ki, Cavabdeh ilə abonent İddiaçı (bundan sonra - abonent) arasında «Qaz paylayıcısı ilə məişət qaz qurğusu istifadəçisi arasında qazın alqı-satqısı barədə müqavilə» imzalanmış və tərəflər arasında imzalanmış həmin müqavilə əsasında Cavabdeh İB abonent İddiaçı məxsus fərdi yaşayış evini təbii qazla təchiz etmişdir. Qeyd olunan ünvana Cavabdeh İB-nin Bakı Regional Qazın Satışı Departamenti tərəfindən **********00421 nömrəli abonent kodu verilmişdir. Sözügedən ünvanda fərdi yaşayış evini təbii qazla təchiz edən qaz xəttinin üzərində isə G- 4 markalı qaz sayğacı quraşdırılmışdır. Abonent yuxarıda bəhs edilən müqavilənin 2.3.2-ci yarımbəndinin (Müqavilənin və “X4”nın tələblərinə əməl etmək) və “X4”nın 6.5-ci bəndinin (qazpaylayıcı şəbəkəyə qanunsuz qoşulma) tələblərini pozaraq, istifadəsinə verilmiş qaz sayğacından kənar qanunsuz olaraq qaz xəttinə qoşulmaqla təbii qazı talamışdır. Belə ki, Cavabdeh İB-nin əməkdaşları tərəfindən Birliyin balans və istismarında olan küçə qaz xətlərinə, habelə abonentin fərdi yaşayış evinə çəkilmiş təbii qaz xətti üzərində quraşdırılmış qaz sayğacına müxtəlif tarixlərdə baxış keçirilərkən abonent tərəfindən qaz xəttinə özbaşına qoşulmaqla onun təbii qazdan qanunsuz olaraq istifadə etməsi, yəni ki qeyri-qanuni şəkildə təbii qazı talaması faktları aşkar olunmuş, aşkar olunmuş faktlar yerindəcə aktlaşdırılmaqla rəsmiləşdirilmişdir. Abonentin təqsirli hərəkətləri nəticəsindən irəli gələn hallar və faktlar Birliyin əməkdaşları tərəfindən foto çəkilişlərlə lentə alınmışdır. Həmçinin, qeyd olunan həmin faktlarla bağlı Birliyin əməkdaşları tərəfindən “Təbii X4nın pozulması haqqında” müvafiq aktlar tərtib edilmişdir. Belə ki, abonentin yuxarıda qeyd olunan təqsirli hərəkətləri nəticəsində Birliyin səlahiyyətli əməkdaşları tərəfindən tərtib olunmuş aşağıdakı aktlar əsasında, xx.xx.2022-ci il tarixli ******* saylı akt əsasında 1451,52 manat; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* saylı akt əsasında 1296,00 manat; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* saylı akt əsasında 362,88 manat; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* saylı akt əsasında 362,88 manat; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* saylı akt əsasında 406,08 manat; cəmi 3879.36 (üç min səkkiz yüz yetmiş doqquz manat otuz altı qəpik) manat məbləğində Cavabdeh İB-yə maddi zərərin dəymiş olduğu müəyyən olunmuşdur. Abonent tərəfindən Cavabdeh İB-yə ödənilməli borc məbləği abonent Saldosu üzrə hazırda ümumi olaraq 4066.24 (qırx min altmış altı manat iyirmi dörd qəpik) manat təşkil etməkdədir. Müqavilə öhdəliklərinin abonent tərəfindən kobud şəkildə pozulması, habelə təqsirli hərəkətləri nəticəsində Cavabdeh İB-yə vurulmuş maddi zərərlə bağlı cavabdeh tərəfindən heç bir ödəniş həyata keçirilmədiyi üçün tərəflərindən məhkəməyə müraciət etmək zərurəti yaranmışdır. İlk iddia üzrə iddiaçı qarşılıqlı iddia üzrə cavabdeh İddiaçı məhkəmə iclasında ilk iddianı müdafiə edərək təmin edilməsini, qarşılıqlı iddianın rədd edilməsini xahiş etdi. İlk iddia üzrə cavabdeh, qarşılıqlı iddia üzrə iddiaçı Cavabdeh nümayəndəsi Nümayəndə məhkəmə iclasında qarşılıqlı iddianı müdafiə edərək təmin edilməsini, ilk iddia əsassız olduğundan rədd edilməsini xahiş etdi. Məhkəmə tərəflərin izahatını dinləyib, işin materiallarını araşdırıb, işdə olan sübutlara qiymət verərək hesab edir ki, ilk və qarşılıqlı iddia qismən təmin edilməlidir. Belə ki, mülki işin materiallarında olan Qaz paylayıcısı ilə məişət qaz qurğusu istifadəçisi arasında qazın alqı-satqısı barədə 01 iyul 2022-ci il tarixli 14/10/557 №-li Müqavilənin surətindən müəyyən edilir ki, paylayıcı Azəriqaz İBBRQSD-nin rəisi Zamin Mehrəliyev ilə istehlakçı İddiaçı müqavilə bağlamış, paylayıcı bu müqavilə ilə müəyyən edilmiş şərtlərə uyğun olaraq istehlakçını keyfiyyətli qazla təmin etməyi, istehlakçı isə aldığı qazın dəyərini qaz sayğacının göstəricisinə uyğun olaraq paylayıcı tərəfindən təqdim edilən hesaba əsasən ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. Mülki işin materiallarında olan Cavabdeh Bakı RQSD-nin nümayəndələri tərəfindən tərtib edilmiş təbii X4nın pozulması haqqında xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli aktlardan müəyyən edilir ki, həmin tarixlərdə Cavabdeh əməkdaşları tərəfindən cavabdeh İddiaçı məxsus ünvanda (abonent kodu: **********00421) qaz sayğacına baxış keçirilən zaman sayğacsız təbii qazdan qeyri-qanuni istifadə edildiyi aşkar olunmuşdur, bununla əlaqədar olaraq istehlakçının iştirakı ilə aktlar tərtib olunmuşdur, lakin istehlakçı akta imza etməkdən imtina etmişdir. Mülki iş materiallarında olan abonentin saldo cədvəlindən müəyyən edilir ki, İddiaçı Cavabdeh İB-yə 2022-ci ilin fevral ayından avqust ayınadək qalıq və aktlar üzrə ümumilikdə 3879,36 manat borcu yaranmışdır, həmin ünvana Tip: Natek Enerji G-4 Mexanika № 40024807 nömrəli qaz sayğacı xx.xx.2020-ci il tarixdə quraşdırılmışdır. «İstehlakçıların hüquqlarının müdafiəsi haqqında» Azərbaycan Respublikası Qanununun 13-cü maddəsinin 8-ci bəndinin tələbinə əsasən dövlət istehlakçılara öz hüquqları və onların müdafiəsi haqqında zəruri məlumat almaq üçün şərait yaradır. Həmin Qanunun 17-ci maddəsinin tələbinə əsasən ticarət, məişət və digər növ xidmət (iş görülməsi, xidmət göstərilməsi) qaydaları Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabineti tərəfindən təsdiq edilir. Bu qaydalar «İstehlakçıların hüquqlarının müdafiəsi haqqında» Azərbaycan Respublikası Qanununa və digər qanunvericilik aktlarına zidd olmamalıdır. “Qaz təchizatı haqqında Azərbaycan Respublikası qanununun 13-cü maddəsinin 6-cı bəndində göstərilir ki, qaz paylayıcısı aşağıdakı hallarda qazın verilməsini dayandıra bilər: istehlakçının müvafiq yazılı müraciəti (qaz təchizatının dayandırılmasının səbəbi və müddəti göstərilməklə) olduqda; təmir-profilaktika və qəza işləri görüldükdə, o cümlədən baş verən yanğının və ya qaz sızmasının qarşısı alındıqda; istehlakçının qaz qurğusu müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi dövlət standartlarının tələblərinə cavab vermədikdə; paylayıcının istehlakçıya verdiyi qazın sayğacla müəyyənləşdirilən hesabı istehlakçıya paylayıcı tərəfindən təqdim edildikdən (göndərildikdən) sonra bir ay müddətində tam ödənilmədikdə; paylayıcı ilə müvafiq müqavilə bağlanmadıqda; məhkəmənin qərarı ilə. Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 12 may 2011-ci il tarixli 80 saylı qərarı ilə təsdiq edilən “X4”nın 5.5-ci bəndinə əsasən qaz paylayıcının istehlakçıya verdiyi qazın sayğacla müəyyənləşdirilən hesabı istehlakçıya paylayıcı tərəfindən təqdim edildikdən (göndərildikdən) sonra bir ay müddətində tam ödənilməlidir. Həmin Qaydaların 4.2-ci maddəsinə əsasən qaz sayğacı ilə təchiz edilmə, onun quraşdırılması və dəyişdirilməsi fiziki şəxs olan istehlakçıya münasibətdə qaz paylayıcısı hesabına, hüquqi şəxs olan istehlakçıya münasibətdə isə öz vəsaiti hesabına həyata keçirilir. Həmin qaydaların Qaydaların 4.7-ci bəndinə əsasən sayğacların üzərində olan plomblar kənar müdaxilələrdən qorunmaq üçün müvafiq ötrüklə örtülməli (fiziki şəxs olan istehlakçıların sayğacları qaz paylayıcısı tərəfindən) və sayğac göstəricisinə sərbəst şəkildə baxılmasına imkan olmalıdır. Həmin Qaydaların 4.8-ci bəndinin tələbinə görə fiziki şəxs olan istehlakçıların qaz sayğaclarının işlək vəziyyətdə saxlanılmasına görə cavabdehliyi qaz paylayıcısı, hüquqi şəxslərin qaz sayğaclarının işlək vəziyyətdə saxlanılmasına görə cavabdehliyi isə özləri daşıyırlar. Həmin Qaydaların 6.7-ci maddəsinə əsasən qazın verilməsinin dayandırılması və bərpa edilməsi hər bir halda (bu qaydaların 6.1.2-ci yarımbəndi istisna 4 olmaqla) qaz paylayıcısı tərəfindən istehlakçının iştirakı ilə aktla rəsmiləşdirilməli və aktın bir nüsxəsi istehlakçıya təqdim edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 76.1-ci və 76.2-ci maddələrinin mənasına görə işdə iştirak edən şəxslərin izahatları sübutların bir növü kimi qəbul olunur. Mülki Prosessual Məcəllənin 106.1-ci maddəsinə əsasən işdə iştirak edən şəxslərin iş üçün əhəmiyyətli olan və onlara məlum olan faktlar barədə izahatları iş üzrə toplanmış digər sübutlarla yanaşı yoxlanılmalı və qiymətləndirilməlidir. Məhkəmə tərəfindən işin araşdırılan hallarından görünür ki, xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli aktlardan müəyyən edilir ki, İddiaçı məxsus qaz sayğacına baxış keçirilərkən sayğacsız qazdan qeyri-qanuni istifadə etdiyi aşkar olunmuşdur. Dəymiş ziyanın hesablanması tələb edilmişdir. Həmin aktı İddiaçı imzalamaqdan imtina etmişdir. Qeyd edilənlərdən göründüyü kimi iddiaçının barəsində təbii X4nın pozulması ilə əlaqədar 2022-ci ilin fevral,mart,iyun, iyul, avqust ayları üzrə beş cərimə aktı üzrə cəmi 3879,36 manat cərimə borcu hesablanmışdır. Həmin aktın hər biri üç aylıq müddət üçün hesablanmışdır. Abonentin saldosunda qeyd edilən sərfiyyat məbləğləri ilə müqayisə də, həmin məbləğ reallığa uyğun deyildir. Odur ki, məhkəmə hesab edir ki, cərimə məbləğinin 1/3 hissədə götürülməsi qanuni və əsaslıdır.Cərimə məbləği olan 3879,36 manatın 1/3 hissəsi isə 1293,13 manat təçkil edir. Bu əsasda məhkəmə hesab edir ki, hər iki iddia qismən təmin edilməli, iddia olunan cərimə məbləğinin 2586,23 manat hissəsi silinməli və qarşılıqlı iddia qismən təmin edilməli cərimə borcuna görə ilkin iddiaçıdan cavabdehin xeyrinə 1293,13 manat məbləğində pul tutulmalıdır. Mübahisələndirilən aktlar sübut kimi qiymətləndirildiyindən onların ləğvi barədə iddia əsassızdır və təmin edilməməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 107-ci maddəsində göstərilir ki, məhkəmə xərcləri dövlət rüsumundan və işə baxılması ilə əlaqədar olan məsrəflərdən ibarətdir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Hər iki iddia qismən təmin edildiyindən cavabdeh tərəfindən ödənilən dövlət rüsumu özünə aid edilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220, 227, 358-360 və 362-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT ETDİ: İlk iddia tələbi qismən təmin edilsin. Təbii X4nın pozulması haqqında xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli; xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli aktlar əsasında (Abonent kodu: **********00421) hesablanan 3879,36 manat cərimə borcunun 2586,23 manat hissəsi silinsin. Qarşılıqlı iddia qismən təmin edilsin. İddiaçı Cavabdehnə vurulmuş 1293,13 (min iki yüz doxsan üç manat, on üç qəpik) manat məbləğində cərimə borcuna görə pul tutularaq iddiaçı Cavabdeh İB-nin Azərbaycan Beynəlxalq Bankı Azəriqaz şöbəsi üzrə (Kod 805153, VÖEN **********, M/H AZ03NABZ********************, SWİFT İBAZAZ2X, Azəriqaz İB, VÖEN**********, İBAN: AZ50İBAZ********************) bank hesabına ödənilsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Abşeron Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası Sumqayıt Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: Cəmilə Səfiyeva