Ağcabədi Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(017)-1722/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Ağcabədi rayonu İş № 2(017)-1722/2025 09.07.2025 AĞCABƏDİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Nuriyev Rəşad Mövsüm oğlunun sədrliyi, Məhkəmə iclasının katibi X2, İddiaçı iştirakı ilə İddiaçı cavabdeh "xxxx" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinə qarşı “X1 Qaydaları”nın pozulması haqqında aktın və onun nəticələrinin ləğv edilməsi tələbinə dair mülki işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə M ü ə y y ə n e t d i: İddiaçı cavabdeh "xxxx" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinə qarşı Ağcabədi Elektrik şəbəkəsi tərəfindən tərtib edilmiş 30 oktyabr 2024-cü il tarixli, 365224 saylı aktın və həmin akta əsasən hesablanmış 842,52 manat ziyanın ləğv edilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını məhkəmədən xahiş etmişdir. Məhkəmə baxışı iclasında İddiaçı izahatında göstərdi ki, Şuşa şəhərindən olmaqla məcburi köçkün kimi ailəsi ilə birlikdə Ağcabədi şəhərində yaşayır. Evinə quraşdırılmış işıq sayğacı onun adınadır. "xxxx" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin Ağcabədi elektrik şöbəsinin işçiləri tərəfindən X1 etmək üçün quraşdırılmış elektrik sayğacına baxış keçirilərkən X1 qaydalarının pozulması halı aşkar etdikləri üçün akt tərtib etmişlər. Həmin aktı qanuni və əsaslı hesab etmir. Belə ki, istifadə etdiyi elektrik enerjisinin dəyərini hər ay vaxtlı-vaxtında ödəyir. 30 oktyabr 2024-cü il tarixdə elektrik enerjisi elektrik sayğacından keçməmiş, bu barədə elektrik şəbəkəsinə məlumat verərək bir gecə evində xəstə olduğu üçün kənar xətdən istifadə etmişdir. Həmin vaxt sayğaca baxış keçirilmiş və bundan sonra ona məlum olmuşdur ki, akt tərtib etmişlər. Həmin akt onun iştirakı olmadan tərtib edilmişdir. O və ailə üzvləri tərəfindən sayğaca heç bir müdaxilə olunmamışdır. Ona görə də, göstərdiklərini nəzərə alaraq iddianın təmin olunması barədə qətnamə çıxarılmasını məhkəmədən xahiş etdi. Cavabdeh "xxxx" ASC-nin nümayəndəsi məhkəməyə ünvanladığı etirazında mülki işin məhkəmə baxışını onun iştirakı olmadan keçirilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə cavabdehin nümayəndəsinin iştirakı olmadan işə baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Cavabdeh "xxxx" ASC-nin nümayəndəsi məhkəmə iclasında iştirak etməsə də, məhkəməyə ünvanladığı etirazında göstərmişdir ki, İddiaçı cavabdeh "xxxx" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinə qarşı Ağcabədi Elektrik şəbəkəsi tərəfindən tərtib edilmiş 30 oktyabr 2024-cü il tarixli, 365224 saylı aktın və həmin akta əsasən hesablanmış ziyanın ləğv edilməsi barədə iddiası əsassızdır. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin xx.xx.2005-ci il tarixli, 18 saylı qərarı ilə edilmiş “X1 Qaydaları”nın tələblərinə əsasən Ağcabədi rayon ərazisində yerləşən iddiaçıya məxsus yaşayış evinin sayğac uçot dəstinə Ağcabədi EŞ-nin əməkdaşları tərəfindən baxış keçirilən zaman kənar xətt vasitəsilə X1 edilməsi aşkar olunmuşdur. Buna əsasən də, itirilmiş enerjinin bərpası məqsədi ilə 842,52 manat dəyərində vurulmuş ziyan hesablanmışdır. İddiaçı əsas halı, yəni sayğacdan kənar xətt vasitəsi ilə X1 etməsini və bu faktın aşkar olunmasını nəzərə almayaraq 30 oktyabr 2024-cü il tarixli, 365224 saylı aktın ləğv edilməsi barədə məhkəməyə əsası olmayan iddia ilə müraciət etmişdir. Ona görə də, iddianın təmin edilməməsi barədə qətnamə çıxarılmasını məhkəmədən xahiş etmişdir. İşdə olan və məhkəmə iclasında elan edilmiş məişət istehlakçılarında sayğacların dəyişdirilməsi yoxlanması və quraşdırılması haqqında 30 oktyabr 2024-cü il tarixli, 365224 saylı aktdan görünür ki, abonent İddiaçı fərdi yaşayış evinə (ünvan:Ağcabədi şəhəri Ü.Hacıbəyli prospekti abonent kodu: **********13198) quraşdırılmış elektrik sayğacına baxış keçirilərkən sayğacdan kənar xətt vasitəsi ilə X1 edilməsi aşkar olunmuşdur. İşdə olan və məhkəmə iclasında elan edilmiş abunə haqqında cədvəldən (saldodan) görünür ki, X3 İddiaçı adına **********13198 saylı kodla qeydiyyata alınmış fərdi yaşayış evində itirilmiş enerji dəyəri kimi 2024-cü ilin oktyabr ayında akta əsasən 842,52 manat borc hesablanmışdır. Məhkəmə iddiaçının izahatını dinləyib, işə əlavə edilmiş sənədləri tədqiq edib belə hesab edir ki, iddia qismən təmin edilməlidir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2005-ci ilin 02 fevral tarixli, 18 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş «X1 Qaydaları»nın 8.16-cı bəndinə əsasən istehlakçının, o cümlədən məişət abonentinin təqsiri olmadan uçot müvəqqəti pozulduqda, elektrik enerjisi sərfinin hesabatı enerjitəchizatı müəssisəsinin və istehlakçının razılığına əsasən uçot pozulana qədər və ya ucot bərpa edildikdən sonrakı dövrün orta gündəlik sərfinə uyğun aparılır. Elektrik enerjisinin orta gündəlik sərfinə görə hesablaşma dövrü bir aydan artıq olmamalıdır, bu müddət ərzində hesablaşma elektrik sayğaclarının normal işi enerjitəchizatı müəssisəsi tərəfindən bərpa olunmalıdır. Məhkəmədə tədqiq olunmuş sübutlara əsasən müəyyən olundu ki, İddiaçı yaşadığı Ağcabədi şəhəri Ü.Hacıbəyli prospekti ünvanında yerləşən fərdi yaşayış evinə quraşdırılmış elektrik sayğacına "xxxx" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin Ağcabədi elektrik şöbəsinin işçiləri tərəfindən baxış keçirilən zaman kənar xətt vasitəsilə eəektrik enerjisindən istifadə olunması aşkar olunmuşdur. Aşkar edilmiş faktla bağlı 30 oktyabr 2024-cü il tarixli, 365224 saylı akt tərtib edilmişdir. “EEİQ”-nın tələblərinə əsasən itirilmiş elektrik enerjisinin bərpası məqsədi ilə 30 oktyabr 2024-cü il tarixli, 365224 saylı akta əsasən 90 gün müddətində ümumilikdə 842,52 manat itirilmiş enerji dəyəri hesablanmış və həmin məbləğ cavabdeh tərəfindən iddiaçıdan tələb olunaraq iddiaçının abonent dövriyyəsinə əlavə olunmuşdur. İddiaçı 30 oktyabr 2024-cü il tarixli, 365224 saylı aktı mübahisələndirərək həmin aktın əsaslı olmadığını tələb etsə də, tələbinin əsası kimi istinad etdiyi halı (tərtib edilmiş aktın Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2005ci ilin 02 fevral tarixli, 18 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş «X1 Qaydaları»na riayət olunmamaqla tərtib edilməsini) məhkəmədə sübut edə bilməmişdir. Digər tərəfdən də, məhkəmə tərəflər arasındakı hazırkı münasibətlər üzrə sübutları qiymətləndirən zaman əsaslı şübhələr yaratmayan sübut standartını qəbul edərək hesab edir ki, sübut kifayət qədər inandırıcı, aydın və bir-birinə uyğun gələn məntiqi nəticələrin və ya faktlarla bağlı oxşar, təkzib edilməyən ehtimalların mövcudluğundan irəli gəlməlidir. Belə ki, hər bir tərəf məhkəmədə öz tələb və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməli və məhkəmə də yalnız tərəflərin təqdim etdiyi sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Məhkəmə yalnız əsaslı şübhə yaratmayan sübutları qəbul edir ki, onun əsaslılığı hər hansı bir hal ilə təkzib edilməsin. O da nəzərə alınmalıdır ki, dövlət orqanlarının, icra və s. orqanların aktlarının etibarsız hesab edilməsi barədə mübahisələrə baxıldıqda, həmin aktların qəbul edilməsi üçün əsas olmuş halları sübut etmək vəzifəsi bu aktı qəbul etmiş orqanın üzərinə düşür. Məhkəmə iclasında cavabdeh "xxxx" Açıq Səhmdar Cəmiyyəti tərəfindən tərtib edilmiş 30 oktyabr 2024-cü il tarixli, 365224 saylı aktın əsaslı olması sübut edilsə də, itirilmiş enerji dəyərinin 842,52 manat olması məhkəmədə qismən təsdiqini tapmışdır, yəni işin araşdırılan halları ilə müəyyən edilmişdir ki, İddiaçı yaşadığı Ağcabədi şəhəri Ü.Hacıbəyli prospekti ünvanında yerləşən fərdi yaşayış evinə X1 etmək üçün quraşdırılmış elektrik sayğacınən alt qapağına vurulmuş möhürün siminin kəsili vəziyyətdə olmasına və sayğacın göstəricisinin ardıcıl olaraq hər ay sürüşdürülməsinə görə itirilmiş enerji dəyərinin neçə gün müddətinə və ya nə qədər pul məbləği ilə hesablanmasına dair hər hansı müqavilə tərəflər arasında bağlanmamışdır. Belə halda itirilmiş enerji dəyərinə görə hesabat müddəti kimi hesablanmış 90 günün ən çoxu 1 ay müddətində hesablanması daha ağlabatandır. Belə ki, cavabdeh təşkilat sayğaca hər ay baxış keçirərək sərfiyyatı qeyd edib abonentə bildiriş verməlidir. Əgər sayğacda hər hansı qüsur aşkarlanarsa və ya sayğaca müdaxilə edilibsə növbəti ayda cavabdeh təşkilatın səlahiyyətli nümayəndəsi elektrik sərfiyyatını çıxararkən sayğacda hər hansı qüsurun və ya sayğaca müdaxilənin olmasını aşkar etməlidir. Beləliklə, məhkəmə işin faktiki hallarını və bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alaraq hesab edir ki, 30 oktyabr 2024-cü il tarixli, 365224 saylı akt əsasında "xxxx" Açıq Səhmdar Cəmiyyəti tərəfindən İddiaçı tələb edilən itirilmiş enerji dəyəri kimi 842,52 manatın 1/3 hissəsini, yəni 1 ay üzrə (842,52 manat:3=280,84 manat) 280,84 manat tələb etməkdə haqlıdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 4.1-ci maddəsinə görə bütün fiziki və hüquqi şəxslər özlərinin qanunla qorunan hüquq və azadlıqlarını, eləcə də maraqlarını qorumaq və təmin etmək məqsədi ilə qanunla müəyyən edilmiş qaydada məhkəmə müdafiəsindən istifadə etmək hüququna malikdirlər. Göründüyü kimi, məhkəmə müdafiəsindən istifadə etmək hüququnu həyata keçirən hər bir şəxs qanunla müəyyən edilmiş qaydadan istifadə etməlidir. Qanunla müəyyən edilmiş qayda isə mülki-prosessual qanunvericilikdə müəyyən edilib. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə əsasən hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Həmin Məcəllənin 80-cı maddəsinə əsasən məhkəmə işin gedişində təqdim olunmuş ancaq o sübutları qəbul edir və nəzərə alır ki, onlar işdə tərəflərin tələblərini müəyyən edən faktlarla və hallarla əlaqədardır. Həmin Məcəllənin 217.4-cü maddəsinə məhkəmə öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Şərh olunanları nəzərə alaraq məhkəmə belə nəticəyə gəlir ki, iddia qismən təmin edilməli, X1 Qaydalarının pozulması barədə 30 oktyabr 2024-cü il tarixli, 365224 saylı akta əsasən İddiaçı barəsində itirilmiş enerji dəyəri kimi hesablanmış 842,52 manat ziyan 280,84 manatadək azaldılmalı, iddia qalan hissədə təmin edilməməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220, 227, 233 və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Q ə t e t d i: İddia qismən təmin edilsin. Cavabdeh "xxxx" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin 30 oktyabr 2024-cü il tarixli, 365224 saylı akt əsasında Ağcabədi şəhəri, Ü.Hacıbəyli prospektində yaşayan İddiaçı abonent saldosuna (abonent kodu: **********13198, ünvan Ağcabədi şəhəri, Ü.Hacıbəyli prospekti) itirilmiş enerji dəyəri kimi hesablanmış 842 (səkkiz yüz qırx iki) manat 52 (əlli iki) qəpik ziyan 280 (iki yüz səksən) manat 84 (səksən dörd) qəpiyədək azaldılsın. İddia tələbi qalan hissədə təmin edilməsin. Qətnamədən təqdim olunan (alınan) gündən 1 (bir) ay müddətində Ağcabədi Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən apellyasiya qaydasında şikayət verilmədikdə qətnamə həmin müddət başa çatdığı vaxtdan sonrakı gün qanuni qüvvəyə minir. Hakim: Rəşad Nuriyev