Gəncə Şəhəri Kəpəz Rayon Məhkəməsi Qərardad — İş №2(043)-906/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Gəncə şəhəri İş № 2(043)-906/2021 16.02.2021 GƏNCƏ ŞƏHƏRİ KƏPƏZ RAYON MƏHKƏMƏSİ Gəncə şəhəri Kəpəz Rayon Məhkəməsinin hakimi Mustafayev Rəşad Mustafa oğlu, İddiaçı cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2 və maraqlı şəxs ƏMDKY-da DƏDRX-nin 3 saylı ərazi İdarəsinə qarşı “vərəsəlik hüququnun müəyyən olunması” tələbinə dair iddia ərizəsinin məhkəmə icraatının mümkünlüyünə dair məsələyə baxaraq, m ü ə y y ə n e t d i m: İddiaçı cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2 və maraqlı şəxs ƏMDKY-da DƏDRXnin 3 saylı ərazi İdarəsinə qarşı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, mərhum atası X2 miras qalmış hazırki ünvan 1 mənzil 5 ünvanda yerləşən mənzil üzərində onun qanun üzrə varis olaraq vərəsəlik hüququmun tanınmasına dair qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddia ərizəsi onunla əsaslandırılmışdır ki, ünvan 2 mənzil 5 ünvanında yerləşən mənzil mərhum atası X2 miras qalmışdır. X1 da vəfat etmişdir. ünvan 3 mənzil 5 ünvanda yerləşən ev mərhum atası X4 məxsus olmuşdur və hazırda həmin evdə pasport qeydiyyatında olmaqla yaşayır. Hazırda miras qalmış fərdi yaşayış evini anasının və atasının övladı olaraq varis kimi qəbul etmiş və hazırda evin üzərində vərəsəlik hüququmun tanınması tələbi ilə məhkəməyə müraciət edir. Anasının ölümündən uzun müddət keçdiyindən bu əmlakı faktiki olaraq qəbul etmişdir və notariat orqanına ərizə ilə 6 ay müddətində müraciət etmədiyindən məhkəmə qaydasında müraciət etmək məcburiyyətində qalmışdır. Cavabdehlər heç biri bu evdə yaşamır və ailə qurduqdan sonra hər birinə ayrılıqda ev alınaraq köçmüşlər və atasının və anasının ölümündən sonra bu evdə yaşamamışlar. İddia ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədləri nəzərdən keçirib hesab edirəm ki, iddia ərizəsi geri qaytarılmalıdır. Belə ki, iddia tələbinin dəlilləri onu deməyə əsas verir ki, miras əmlak iddiaçının sahibliyindədir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 1243.1 və 1243.2-ci maddələrinə əsasən mirası istər qanun üzrə, istərsə də vəsiyyət üzrə vərəsə qəbul edir. Vərəsə mirasın açıldığı yer üzrə notariat kontoruna mirası qəbul etdiyi barədə ərizə verdikdə və ya əmlaka sahiblik etməyə və ya əmlakı idarə etməyə faktik başladıqda və bununla da mirası qəbul etdiyini şəksiz nümayiş etdirdikdə miras vərəsə tərəfindən qəbul edilmiş sayılır. Vərəsəlik hüquq münasibətlərinə əsasən vərəsəlik işinin açılması, mirasın qəbulu və ondan imtinanın rəsmiləşdirilməsi, habelə vərəsəlik şəhadətnaməsinin verilməsi mirasın açıldığı yer üzrə notariat orqanının səlahiyyətinə aiddir. Məhkəmələr mirasın qəbulu müddətinin uzadılması, mirasın faktiki qəbulu zamanı bu faktın notarius tərəfindən müəyyən edilə bilmədiyi halda mirasın qəbul edilməsi faktının müəyyən edilməsi, eləcə də vərəsələr arasında mirasın bölüşdürülməsi ilə bağlı razılıq əldə olunmadıqda mirasın bölüşdürülməsinə dair mübahisələrə baxırlar. İddiaçı miras əmlaka vərəsəlik hüququnun tanınması barədə iddia irəli sürsə də mirasın qəbul edilməsi üçün ilkin olaraq notariat kontoruna müraciət etməmiş, notariat kontorunun onun mirası qəbul etməsini rəsmiləşdirməsindən imtina etməsi barədə hər hansı sənədi məhkəməyə təqdim etməmişdir. Həmçinin iddiaçı mərhum atası X2 miras qalmış hazırki ünvan 1 mənzil 5-nin üzərində onun qanun üzrə varis olaraq vərəsəlik hüququnun tanınmasına dair qətnamə qəbul edilməsini xahiş etməklə iddia tələbində qeyri-müəyyənlik yaratmış, iddia tələbinə cavab verməli olan şəxslərin dairəsini və yönələn tələbi müəyyən etmək mümkün olmamışdır. Belə ki, tərəflər arasında nə kimi mübahisə olmasını və nəyi xahiş etməsini iddia ərizəsinin dəlillərində müəyyən etmək mümkün deyildir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 149.2.3.-ci maddəsinə əsasən iddiaçının və ya ərizəçinin tələbi, onların öz tələblərini əsaslandırdıqları hallar, iddia bir neçə cavabdehə verildikdə isə onların hər birinə qarşı yönələn tələb iddia ərizəsində göstərilməlidir. Həmin Məcəllənin 149.4.-cü maddəsinə əsasən ərizədə mübahisənin düzgün həll edilməsi üçün zəruri olan digər məlumatlar, həmçinin iddiaçının vəsatətləri də göstərilir. Həmin Məcəllənin 149.2.2-ci maddəsinin tələbinə əsasən, işdə iştirak edən şəxslərin adları, onların poçt ünvanları iddia ərizəsində göstərilməlidir. Təqdim edilmiş iddia ərizəsində cavabdehlər Cavabdeh1 və Cavabdeh2 poçt ünvanı olaraq ünvan 1 mənzil 5 göstərilmişdir. Elektron şəxsiyyət vəsiqəsi məlumatlarından görünür ki, cavabdehlərin rəsmi qeydiyyat üzrə yaşayış yeri Şəmkir rayonu Dəllər-Cəyirli kəndidir. İddiaçı öz yaşadığı ünvanı cavabdehlərin poçt ünvanı kimi iddia ərizəsində göstərməklə yanaşı, iddia ərizəsində cavabdehlərin həmin ünvanda yaşamadıqlarını qeyd etməklə qeyri müəyyənlik yaratmışdır. Belə olduğu halda cavabdehlərin poçt ünvanını müəyyən etmək və həmin şəxslərə məhkəmə sənədinin çatdırılması mümkün deyildir. Bununla da müəyyən olunur ki, iddia ərizənin formasına və məzmununa dair tələblərə də əməl edilmədən iddia ərizəsi məhkəməyə verilmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 151.1-ci maddəsinə əsasən iddia ərizəsi bu Məcəllənin tələblərinə riayət edilməklə verildikdə, onun məhkəmə icraatı mümkündür. Həmin Məcəllənin 152.1.6-cı maddəsinə əsasən müqavilə ilə və ya həmin kateqoriya işlər üçün qanunla nəzərdə tutulmuşsa, iddiaçı cavabdehlə mübahisənin məhkəməyə qədər (pretenziya qaydasında) nizama salınmasına riayət edilməsinə dair sənəd təqdim etmədikdə hakim iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri geri qaytarır. Həmin Məcəllənin 152.1.1-ci maddəsinin tələbinə əsasən iddia ərizəsinin bu Məcəllənin 149-cu maddəsi ilə müəyyən olunmuş formasına və məzmununa riayət edilmədikdə hakim iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri geri qaytarır. Həmin Məcəllənin 152.4.-ci maddəsinə əsasən iddia ərizəsinin qaytarılması nöqsanlar aradan qaldırıldıqdan sonra ümumi qaydada ikinci dəfə məhkəməyə müraciət etməyə mane olmur. İddia ərizəsinin geri qaytarılması göstərilən nöqsan aradan qaldırıldıqdan sonra məhkəməyə təkrar iddia ərizəsi ilə müraciət etməyə mane olmur. Şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 152.1.3, 263-264 və 267-268-ci maddələrini rəhbər tutaraq, q ə r a r a a l d ı m: İddiaçı cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2 və maraqlı şəxs ƏMDKY-da DƏDRXnin 3 saylı ərazi İdarəsinə qarşı “vərəsəlik hüququnun müəyyən olunması” tələbinə dair iddia ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədlər geri qaytarılsın. Qərardaddan, rəsmi qaydada verildikdən sonra 10 (on) gün müddətində Gəncə şəhəri Kəpəz Rayon Məhkəməsinə şikayət verilə bilər.