Sumqayıt Şəhər Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(060)-3253/2020

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Sumqayıt şəhəri İş № 2(060)-3253/2020 18.09.2020 SUMQAYIT ŞƏHƏR MƏHKƏMƏSİ Hakim Tanrıverdiyeva Günel Cəbrayıl qızının sədrliyi, Məmmədova Şəhrəbanu Rəhim qızının katibliyi, İddiaçıbəyim Hüseyn qızının, Cavabdeh «xxxxxxxx» ASC-nin etibarnamə üzrə nümayəndəsi X2 iştirakı ilə, İddiaçıbəyim Hüseyn qızının cavabdeh «xxxxxxxx» ASC-yə qarşı əsassız hesablanmış borcun silinməsi tələbinə dair mülki işə xx xxxxxxxx 2020-ci il tarixdə Sumqayıt şəhər Məhkəməsinin binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, müəyyən etdi: İddiaçıbəyim Hüseyn qızı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, cavabdeh «xxxxxxxx» ASC tərəfindən tərtib edilmiş 178232 saylı xx.xx.2020-ci il tarixli akt əsasında əsassız hesablanmış 788,29 manat cərimənin silinməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında İddiaçıbəyim Hüseyn qızı iddia tələbini müdafiə edərək bildirdi ki, o, ünvan 1 ünvanında yaşayır. Yaşadığım evin çöl hissəsində cavabdeh təşkilat tərəfindən işıq sayğacı quraşdırılmışdır. O hər ay enerji sərfıyyatı ilə bağlı ödənişləri həyata keçirmişdir. Lakin xx xxxx 2020-ci il tarixdə cavabdeh təşkilatın nümayəndələri tərəfindən həmin sayğaca baxış keçirilmiş və həmin vaxt mənzilə məxsus elektrik sayğacının sxemdən kənarlaşdırılması və birbaşa enerjidən istifadə olunması müəyyən olunmuşdur. O ailə vəziyyəti və səhhəti ilə bağlı mütəmadi olaraq bu mənzildə yaşamır. Lakin buna baxmayaraq mənzilə aid olan sayğaca dəfələrlə kənar müdaxilələr olmuş və onun tərəfindən nəzarətçi dəvət edilməklə bu hallar öz təsdiqini tapmış, hətta sayğaca müdaxilə nəticəsində hesablanmış borcların bir hissəsi silinmişdir. Növbəti dəfə də onun xəbəri olmadan çöl tərəfdən sayğaca müdaxilə edilmişdir. Həmin akt əsasında cavabdeh təşkilat tərəfindən 788,26 manat cərimə borcu hesablanmışdır. O bundan xəbərsiz olmuşdur, belə ki, ona həmin vaxt bildirilmişdir ki, kənar şəxs tərəfindən sayğaca müdaxilə aradan qaldırılacaqdır. Mən də bundan sonra aylıq ödəmələri həyata keçirmiş, lakin hər dəfə ondan daha artıq pulun silinməsini müşahidə etdikdə bununla maraqlanmış və ona akt əsasında cərimə yazılması məlum olmuşdur. Sayğac yaşadığı evin çöl hissəsində yerləşir və əgər həmin sayğaca hər hansı bir müdaxilə olmuşsa belə, buna görə o cavabdehlik daşımamalıdır. Belə ki, həmin ərazidən hər gün yüzlərlə insan keçir, kiminsə təqsiri üzündən də bu halın baş verməsi qaçılmazdır, hər gün həmin sayğacın yanında dayanıb onu qorumaq onun vəzifəsi deyildir, əgər sayğac mənzilinin daxilində olsaydı, onda o buna görə cavabdeh ola bilərdi. Hesab edir ki, cavabdehin bu hərəkətləri tam qanunsuzdur, ona görə də əlavə sərfiyyatın hesablanması ilə bağlı cavabdeh tərəfindən tərtib əsasında hesablanmış 788,26 manat məbləğində cərimə silinməlidir. Yuxarıda qeyd etdiklərinə əsasən, o, iddia tələbinin təmin olunmasını məhkəmədən xahiş etdi. Məhkəmə iclasında iştirak edən cavabdeh «xxxxxxxx» ASC-nin etibarnamə üzrə nümayəndəsi X3 iddia tələbinə etiraz edərək bildirdi ki, İddiaçıbəyim Hüseyn qızı iddia ərizəsi ilə Sumqayıt şəhər Məhkəməsinə müraciət edərək elektrik enerjisindən istifadə qaydalarını pozduğuna görə tərtib edilmiş xx.xx.2020-ci il tarixli, 178232 saylı, akt əsasında əsassız hesablanmış 788,29 manat cərimənin silinməsinə dair qətnamə çıxarılmasını məhkəmədən xahiş etmişdir. Aşağıda sadalananlara əsasən İddiaçıbəyim Hüseyn qızının "xxxxxxxx” ASC-yə qarşı hazırki iddia tələbi mövcud qanunvericiliyin tələblərinə zidd və əsassız olduğu üçün hüquqdan sui-istifadə hesab edilərək təmin olunmamalıdır. Belə ki, xx.xx.2020-ci il tarixdə "xxxxxxxx" ASC-nin əməkdaşları tərəfindən abonentə məxsus mənzilin elektrik hesabat sayğacına baxış keçirilərkən Sayğacın sxemdən kənarlaşdıraraq birbaşa enerjidiən isdifadə olunması halı aşkar edilmiş və Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin xx.xx.2005-ci il tarixli, 18 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş "Elektrik enerjisindən istifadə qaydaları"nın (EEİQ) 8.32-ci bəndinin tələblərinə uyğun olaraq xx.xx.2020-ci il tarixli, 178232 saylı akt əsasında 498,12 manat dəyərində itirilmiş elektrik enerjisi bərpa edilmişdir. Bununla əlaqədar abonentə qarşı Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin xx.xx.2005-ci il tarixli, 18 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş "Elektrik enerjisindən istifadə qaydaları"nın (EEİQ) 8.32-ci bəndinin "Məişət abonenti (mənzillər üzrə hesablaşma elektrik sayğacı yaşayış binasının girişində, yaxud pilləkən meydançasında quraşdırılmış məişət abonenti istisna olmaqla) tərəfindən hesablaşma elektrik sayğaclarının qoşulma sxeminin dəyişdirilməsi, sayğacın baxış şüşəsinin sındırılması, plombunun qırılması, sayğacın diskinin süni şəkildə dayandırılması və elektrik enerjisindən istifadə göstərişini azaltmaq məqsədi ilə edilmiş digər pozuntulara yol verildiyi aşkar edildikdə, enerjitəchizatı müəssisəsi onu şəbəkədən açmalı və hesablaşma elektrik sayğacının sonuncu dəfə əvəz olunması və ya qoşulma sxeminin yoxlanması tarixindən sonrakı müddət üçün, ancaq Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş iddia müddəti daxilində elektrik enerjisindən istifadəyə görə yenidən hesablaşma aparmağa borcludur. Məişət abonenti (mənzillər üzrə hesablaşma elektrik sayğacı yaşayış binasının girişində yaxud pilləkən meydançasında quraşdırılmış məişət abonenti istisna olmaqla) tərəfindən göstərilən pozuntulara yol verildikdə, elektrik enerjisindən istifadəyə görə yenidən hesablaşma aşağıdakı kimi aparılır: a) məişət abonentində şəbəkəyə bilavasitə qoşulan elektrik sayğacı quraşdırıldıqda, sayğacın nominal cərəyanı, gərginlik və sutkanın 24 saatı ərzində elektrik enerjisindən istifadə edildiyi nəzərə alınmaqla hesabat aparılır, b) məişət abonentində ölçü transformatoru vasitəsi ilə elektrik sayğacı quraşdırıldıqda, cərəyan transformatorunun yüksək tərəfindəki nominal cərəyanı, gərginlik və sutkanın 24 saatı ərzində elektrik enerjisindən istifadə edildiyi nəzərə alınmaqla hesabat aparılır. Məişət abonenti hesablaşma elektrik sayğacından kənar elektrik xətti çəkmişdirsə, yaxud elektrik sayğacının göstərişini təhrif etmək üçün qurğu quraşdırmışdırsa, həmçinin mənzildə quraşdırılmış hesablaşma elektrik sayğacını zədələyərək onu sıradan çıxarmışdırsa və ya sayğacı sxemdən çıxarmışdırsa enerjitəchizatı müəssisəsi onu şəbəkədən açmalı və hesablaşma elektrik sayğacının sonuncu dəfə əvəz olunması və ya qoşulma sxeminin yoxlanması tarixindən sonrakı müddət üçün ancaq Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş iddia müddəti daxilində elektrik enerjisinə görə yenidən hesablaşma aparmağa borcludur. Məişət abonenti tərəfindən göstərilən pozuntulara yol verildikdə, elektrik enerjisindən istifadəyə görə yenidən hesablaşma məişət abonentini qidalandıran elektrik naqilin cərəyan yükünü, gərginlik və sutkanın 24 saatı ərzində elektrik enerjisindən istifadə edildiyi nəzərə alınmaqla hesabat aparılır.") tələblərinə uyğun olaraq abonentini qidalandıran elektrik naqilin cərəyan yükünü, gərginlik və sutkanın 24 saatı ərzində elektrik enerjisindən istifadə etdiyi nəzərə alınaraq, akt əsasında 498,12 manat yenidən hesablaşma aparılmış və bu barədə abonentə müvafiq ödəniş sənədi təqdim edilmişdir. İddiaçı isə ona məxsus mənzilə 788,29 manat hesablaşma aparıldığını iddia edərək həmin məbləğin silinməsini məhkəmədən xahiş edir. Göründüyü kimi iddiaçının silinməsini tələb etdiyi məbləğin ona akta əsasən hesablanmış məbləğə hər hansı uyğunluğu yoxdur və onun belə bir iddia tələbinin nə ilə əsaslandırıldığı məlum deyildir. Ona görə də nümayəndə İddiaçıbəyim Hüseyn qızının 788,29 manat məbləğində borcun silinməsinə dair iddia tələbinin əssasız olduğu üçün rədd edilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını məhkəmədən xahiş etdi. Məhkəmə tərəfindən işin halları müəyyən edilərkən aşağıdakı sübutlara istinad olunmuşdur: İşdə olan xx.xx.2020-ci il tarixli, 1393 nömrəli arayışdan görünür ki, Ağayeva X1 şəhəri, 21 saylı məhəllə, ev 6/7, mənzil 8 ünvanında qeydiyyatdadır və yaşayır. İş materiallarında olan xx.xx.2020-ci il tarixli abonentin saldosundan görünür ki, İddiaçıbəyim Hüseyn qızına akt əsasında 498,12 (351,12 + 147) manat məbləğində borc hesablanmışdır. İşdə olan xx.xx.2020-ci il tarixli, 178232 nömrəli aktdan görünür ki, İddiaçıbəyim Hüseyn qızına məxsus mənzilə baxış keçirilmiş və baxış zamanı məlum olmuşdur ki, mənzilə məxsus elektrik sayğacı sxemdən kənarlaşdırılaraq birbaşa enerjidən istifadə olunur. Məhkəmə tərəflərin izahatını dinləyib, iş materiallarını araşdıraraq hesab edir ki, iddia qismən təmin edilməlidir. Belə ki, məhkəmə tərəfindən müəyyən edilmişdir ki, İddiaçıbəyim Hüseyn qızının istifadəsində olan ünvan 1 ünvanında istifadə edilən elektrik enerjisini qeydə alan sayğac mənzilin çöl hissəsində quraşdırılmışdır. Cavabdeh «xxxxxxxx» ASC-nin əməkdaşları iddiaçıya məxsus qeyd edilən mənzilə gələrək, sözügedən mənzildə elektrik sayğacının sxemdən kənarlaşdırıldığını aşkar etmiş, bununla bağlı iddiaçıya borc hesablamışdır. “Elektrik enerjisindən istifadə Qaydaları”nın 5.3-cü bəndinə görə yaşayış binalarının, yaxud xüsusi yaşayış evlərinin mülkiyyətçilərinə, idarələr və başqa qeyri-istehsalat istehlakçılarına məxsus olan binalarda, həmçinin məişət abonentlərinin mənzillərində balans mənsubiyyəti sərhədindəki birləşmələrin texniki vəziyyətinə görə məsuliyyət enerjitəchizatı müəssisəsinin üzərinə düşür. Həmin Qaydaların 7.11-ci bəndində nəzərdə tutulur ki, yaşayış binalarının girişində, yaxud pilləkən meydançalarında quraşdırılmış mənzillər üzrə hesablaşma elektrik sayğaclarının, o cümlədən üzərindəki plombların qorunmasına və işlək vəziyyətdə saxlanılmasına görə enerjitəchizatı müəssisəsi cavabdehlik daşıyır. Enerjitəchizatı müəssisəsi yaşayış binalarının girişində, yaxud pilləkən meydançalarında quraşdırılmış mənzillər üzrə hesablaşma elektrik sayğaclarının göstərişlərinə baxış keçirilməsi üçün məişət abonentlərinə şərait yaratmağa borcludur. Mənzildə, yaxud xüsusi yaşayış evində quraşdırılmış hesablaşma elektrik sayğacının, o cümlədən üzərindəki plombların qorunmasına və onun işçi vəziyyətdə saxlanılmasına görə mənzil (xüsusi yaşayış evinin) kirayəçisi və ya mülkiyyətçisi cavabdehlik daşıyır. İstehlakçı elektrik sayğacının zədələnməsinə görə o vaxt məsuliyyət daşıyır ki, elektrik paylayıcısı bu zədənin (hazırki halda yanmasının) istehlakçının təqsiri üzündən baş verdiyini sübut etsin. Lakin cavabdeh sayğacın elektrik xəttindən kənarlaşdırıldığını, bu halın iddiaçı tərəfindən törədildiyini və bu səbəbdən cavabdehə zərər vurulduğunu əsas gətirsə də, məhkəməyə bunu təsdiq edən hər hansı mötəbər sübut təqdim edə bilməmişdir. Məhkəmə onu da qeyd edir ki, “Elektrik enerjisindən istifadə Qaydaları”nın 8.33-cü bəndinə əsasən məişət abonenti tərəfindən elektrik enerjisindən istifadədə pozuntuya yol verildiyi aşkar edildikdə, enerjitəchizatı müəssisəsinin nümayəndəsi onun və iki nəfər hal şahidinin iştirakı ilə akt tərtib edir və aktın bir nüsxəsini məişət abonentinə verir. Akt enerjitəchizatı müəssisəsinin nümayəndəsi, məişət abonenti və iki nəfər hal şahidi tərəfindən imzalanmalıdır. Məişət abonenti aktı imzalamaqdan imtina etdikdə bu barədə aktda müvafiq qeyd aparılır. Məişət abonenti izahatlar və aktın məzmunu barəsində öz mülahizələrini təqdim etmək, habelə aktı imzalamaqdan imtina etməsinin səbəblərini göstərmək hüququna malikdir, bu izahatlar və mülahizələr akta əlavə olunur. İş materiallarına əlavə edilmiş xx.xx.2020-ci il tarixli, 178232 saylı aktın surətindən görünür ki, sözügedən akt «xxxxxxxx» ASC-nin əməkdaşları və bir nəfər hal şahidinin iştirakı ilə tərtib edilmiş, aktın tərtib edilməsində iki nəfər hal şahidinin iştirakı təmin edilməmişdir. Göstərilənlərə əsasən məhkəmə hesab edir ki, cavabdeh «xxxxxxxx» ASC-nin əməkdaşları tərəfindən tərtib edilmiş xx.xx.2020-ci il tarixli, 178232 saylı akta əsasən iddiaçıya hesablanmış borc silinməlidir. İddiaçı ərizəsində 788,26 manat borcun silinməsini xahiş etsə də, iş materiallarından görünür ki, iddiaçıya xx.xx.2020-ci il tarixli, 178232 nömrəli akta əsasən 498,12 manat borc hesablanmışdır. Bu səbəbdən məhkəmə hesab edir ki, iddia qismən təmin edilməli, xx.xx.2020-ci il tarixli, 178232 saylı akta əsasən iddiaçıya hesablanmış 498,12 manat borc silinməli, qalan hissədə iddia təmin edilməməlidir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 77.1-ci maddəsinə əsasən, hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Həmin Məcəllənin 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 217.4-cü maddəsinə əsasən, məhkəmə öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlara əsaslandırır. Qeyd edilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216-220-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə qət etdi: İddia tələbi qismən təmin edilsin. İddiaçıbəyim Hüseyn qızının istifadəsində olan Sumqayıt şəhəri, 21 saylı məhəllə, ev 6/7, 8 saylı mənzilə (abunə kodu: **********00007) cavabdeh «xxxxxxxx» ASC tərəfindən 178232 saylı xx.xx.2020-ci il tarixli akt əsasında hesablanmış 498,12 (dörd yüz doxsan səkkiz manat on iki qəpik) manat məbləğində borc silinsin. İddia qalan hissədə təmin edilməsin. Qətnamə rəsmi qaydada verildiyi gündən bir ay müddətində Sumqayıt şəhər Məhkəməsi vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası Sumqayıt Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: Günel Tanrıverdiyeva