Füzuli Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(064)-266/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Füzuli rayonu İş № 2(064)-266/2023 26.01.2023 FÜZULİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Həşimov Yaşar Xanoğlan oğlunun sədrliyi, Zeynalov Xaliq Əhliman oğlunun katibliyi, Ərizəçi iştirakı ilə, Ərizəçi maraqlı şəxs Azərbaycan Respublikası İqtisadiyyat Nazirliyinin yanında Əmlak Məsələləri Dövlət Xidməti Daşınmaz Əmlakın Dövlət Kadastrı və Reyestri Publik hüquqi şəxsi 6 saylı Beyləqan Ərazi İdarəsinə qarşı hüquqi əhəmiyyəti olan faktın müəyyən edilməsinə dair ərizəsi üzrə mülki işə məhkəmənin binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, m ü ə y y ə n e t d i: Ərizəçi ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək, X12 və ailə üzvləri daxil olmaqla torpağın mülkiyyətə verilməsinə dair JN 308, KOD 60606038 seriyalı dövlət aktının mərhum anası X6 və ona, yəni Ərizəçi və digər ailə üzvlərinə məxsus olması faktının müəyyən edilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Ərizəçi ərizəsini onunla əsaslandırmışdır ki, Füzuli rayon Aqrar İslahat Komissiyasının xx.xx.1999-cu il tarixli, 65 saylı qərarına əsasən mülkiyyəti huququ əsasında X12 və 9 nəfər ailə üzvlərinə JN 308, KOD 60606038 seriyalı dövlət aktı ilə 4.25 hektar kənd təsərrüfatı məhsulları istehsalı məqsədilə torpaq sahəsi verilmişdir. Lakin həmin dövlət aktında müəyyən səhvlər buraxılaraq yazılmışdır. Belə ki, mərhum anası X5 adı, soyadı və ata adı «Məmmədova», ata adı Ağacan olduğu halda səhvən «Ağamoğlan», onun adı, soyadı və ata adı X7 olduğu halda adı səhvən “Siyafəddin” kimi yazılmışdır. Dövlət aktında qeyd olunan səhvin buraxılması qeydiyyat aparan şəxslərin səhlənkarlığı ilə bağlıdır. Hazırda həmin dövlət aktında səhvin olması sənədləşmə yəni, yeni çıxarışın alınması ilə əlaqədar olaraq müəyyən problemlər yaradır. Bu məsələnin həlli üçün Azərbaycan Respublikası İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Əmlak Məsələləri Dövlət Xidmətinin tabeliyində Daşınmaz Əmlakın Dövlət Kadastrı və Reyesteri Publik hüquqi şəxsin 6 saylı Beyləqan ərazi idarəsinə müraciət edilmişdir, lakin göstərilən məsələyə hər hansısa köməklik etmək səlahiyyətinə malik olmadıqlarını bildirərək, məhkəməyə müraciət etməyi tövsiyə etmişlər. Ona görə də, məsələnin məhkəmə qaydasında həll olunası zərurəti yaranmışdır. Məhkəmə iclasında: Ərizəçi ərizədə göstərilənlərlə oxşar məzmunlu izahat verdi və ərizənin təmin olunmasını xahiş etdi. Maraqlı şəxsə məhkəmə iclasının yeri və vaxtı barədə lazımi qaydada məlumat verilməsinə baxmayaraq, nümayəndəsi məhkəmə iclasına gəlməmiş, gəlməməsinin səbəbi barədə məlumat verməmişdir. Məhkəmə Azərbaycan Respublikası MPM-in 185.5-ci maddəsinə əsasən, işə maraqlı şəxsin nümayəndəsinin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab edir. Məhkəmə ərizəçinin izahatını dinləyərək, iş materiallarını araşdıraraq, habelə mübahisəli münasibətləri tətbiq olunmalı hüquq normaları baxımından qiymətləndirərək hesab edir ki, ərizə əsaslı olduğundan təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarına əlavə edilmiş: AA******* şəxsiyyət vəsiqəsinin surətindən görünür ki, Ərizəçi xx.xx.1974-cü il tarixində doğulmuşdur. Yaşayış yeri Füzuli rayonu, Əhmədbəyli kəndidir. İİ-JQ № 373220 doğum haqqında şəhadətnamənin surətindən görünür ki, Ərizəçi xx.xx.1974-cü il tarixində Füzuli rayonunda doğulmuşdur. X3, anası X9r. AZ-İ № 717729 ölüm haqqında şəhadətnamənin surətindən görünür ki, X11 xx.xx.2014-cü il tarixdə Füzuli rayonunda vəfat etmişdir. Torpağa mülkiyyət hüququna dair JN-308, KOD 60606038 seriyalı dövlət aktının surətindən görünür ki, Füzuli rayonu, Əhmədbəyli kənd sakinlari X12, X8, X4 və digər ailə üzvlərinə Füzuli rayon Aqrar İslahat Komissiyasının 1999-cu il 12 aprel tarixli 65 nömrəli qərarı ilə 4.25 hektar torpaq sahəsi kənd təsərrüfatı məhsulları istehsalı üçün verilmişdir. Azərbaycan Respublikası İqtisadiyyat Nazirliyinin yanında Əmlak Məsələləri Dövlət Xidməti Daşınmaz Əmlakın Dövlət Kadastrı və Reyestri Publik hüquqi şəxsi 6 saylı Beyləqan Ərazi İdarəsinin xx.xx.2022-ci il tarixli məktubundan görünür ki, torpağa mülkiyyət hüququna dair JN 308, KOD 60606038 seriyalı dövlət aktındakı X1 dəyişdirilərək X16 kimi və X2 dəyişdirilərək Ərizəçi kimi qeyd edilməsi idarənin səlahiyyətlərinə aid olmadığından icrası mümkün olmamışdır. Bu səbəbdən, düzəlişlərin edilməsindən imtina edilmiş və ərizəçiyə məhkəməyə müraciət olunması izah edilmişdir. «Hüquqi əhəmiyyəti olan faktların müəyyən edilməsinə dair işlər üzrə məhkəmə təcrübəsinin bəzi məsələləri haqqında» Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun 12 aprel 2019-cu il tarixli, 03 saylı Qərarının: 6.1-ci bəndində göstərilir ki, məhkəmələr nəzərə almalıdırlar ki, qanunverici şəxsiyyəti təsdiq edən sənədlərin (pasportun, həmkarlar ittifaqı və digər ictimai birliklərin, siyasi partiyaların bileti, hərbi bilet, xidməti vəsiqə və sair) deyil, məhz hüquqmüəyyənedici sənədlərin, yəni müəyyən hüquqları reallaşdırmaq üçün qanunvericiliklə zəruri vasitə rolunu oynayan sənədlərin konkret şəxsə məxsus olması faktının müəyyən edilməsini nəzərdə tutur. Hüqüqmüəyyənedici sənədlərə isə vəsiyyətnamə, vəsiyyət sərəncamı, ali və orta ixtisas təhsili haqqında diplom və sair aid edilə bilər. 6.3-cü bəndinə qeyd olunur ki, hüquqmüəyyənedici sənədlərin şəxsə məxsus olması faktının müəyyən edilməsinə dair məhkəmə qətnaməsinin nəticə hissəsində məhkəmə, sənədlərin əlamətlərini (sənədin adını, kimin tərəfindən kimin adına verilməsini, verilmə tarixini və sair), eləcə də pasporta, şəxsiyyət vəsiqəsinə və ya doğum haqqında şəhadətnaməyə əsaslanaraq sənədin məxsus olduğu şəxsin adını, atasının adını, soyadını göstərməlidir. Bu cür qətnamələrin icraya yönəldilərək sənəddə olan adın ərizəçinin adına dəyişdirilməsi qanunla müəyyən olunmamışdır. Buna görə də sənədin ərizəçiyə məxsus olmasını müəyyən edən qətnamədə, səhvə yol verilmiş sənəddə düzəliş aparılması barədə müvafiq orqana göstəriş verilməsi qanunaziddir. Məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla müəyyən edildi ki, Füzuli rayonu, Əhmədbəyli kəndi ərazisində X10 və onun ailə üzvlərinə kənd təsərrüfatı məhsulları istehsalı məqsədilə 4.25 hektar torpaq sahəsi ayrılmış və həmin torpağa mülkiyyət hüququna dair JN 308, KOD 60606038 saylı dövlət aktı verilmişdir. Lakin dövlət aktında ərizəçinin mərhum anası X5 ata adı Ağacan olduğu halda səhvən «Ağamoğlan», onun adı Sifayəddin olduğu halda adı səhvən “Siyafəddin” kimi yazılmışdır. Ərizəçi bu səhvin düzəliş olunması üçün əvvəlcə DƏDRX-nin 6 saylı Beyləqan Ərazi İdarəsinə müraciət etmiş, lakin imtina cavabı aldıqdan sonra məhkəməyə müraciət etmək məcburiyyətində qalmışdır. Göründüyü kimi, qeyd olunan hüquqi əhəmiyyəti olan faktın müəyyən olunması ərizəçi üçün hüquqi nəticələr doğurmaqla şəxsi və ya əmlak hüquqlarının əmələ gəlməsinə səbəb olacaqdır və o, bu faktı təsdiq edən lazımi sənədləri məhkəmədən kənar başqa qaydada ala bilmir. Azərbaycan Respublikası Müki-Prosessual Məcəlləsinin: 307.2.5-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə şəxsin sənəddə göstərilən adı, atasının adı və ya soyadı onun pasportdakı adı, atasının adı və ya soyadı ilə düz gəlmədiyi halda hüquq müəyyənedici sənədlərin həmin şəxsə məxsus olması faktının müəyyən edilməsi barədə işlərə baxır. 308-ci maddəsinə əsasən məhkəmə hüquqi əhəmiyyəti olan faktları o zaman müəyyən edə bilər ki, ərizəçi həmin faktları təsdiq edən lazımi sənədləri başqa qaydada ala bilməsin, yaxud itirilmiş sənədlərin bərpası mümkün olmasın. Odur ki, məhkəmə şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220, 227, 233, 305-309 və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, qətetdi: Ərizə təmin edilsin. Füzuli rayonu, Əhmədbəyli kənd sakinləri X8, X4 və digər ailə üzvlərinin adlarına verilmiş JN 308, KOD 60606038 torpağa mülkiyyət hüququna dair dövlət aktının əslində X11, Ərizəçi və digər ailə üzvlərinə məxsus olması müəyyən edilsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Füzuli Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim Yaşar Həşimov