Naxçıvan MR Naxçıvan Şəhər Məhkəməsi Qərardad — İş №2(078)-512/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Naxçıvan şəhəri İş № 2(078)-512/2023 10.03.2023 NAXÇIVAN MR NAXÇIVAN ŞƏHƏR MƏHKƏMƏSİ Mən, Naxçıvan Şəhər Məhkəməsinin hakimi Əliyeva Gülsüm Kamal qızı İddiaçı cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Allahverdiyeva (Nurməmmədova) Səidə Novruz qızına qarşı miras əmlakın faktiki olaraq qəbul edilməsi faktının müəyyən olunması tələbinə dair iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri nəzərdən keçirərək, m ü ə y y ə n e t d i m: İddiaçı cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Allahverdiyeva (Nurməmmədova) Səidə Novruz qızına qarşı miras əmlakın faktiki qəbul edilməsi faktının müəyyən olunması tələbinə dair ərizə ilə Naxçıvan Şəhər Məhkəməsinə müraciət edərək xx.xx.2020-ci il tarixdə vəfat etmiş X1 miras qalmış ünvan 1 ünvanında yerləşən mənzilin 01 iyul 2022-ci il tarixdə vəfat etmiş mərhum həyat yoldaşı X2 tərəfindən qəbul edilməsi və onun ölümündən sonra irsi transmissiya qaydasında mirasın onun tərəfindən faktiki olaraq qəbul edilməsi faktının müəyyən edilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. Məhkəməyə iddia ərizəsi daxil olduqda hakim onun Azərbaycan Respublikası Mülki- Prosessual Məcəlləsində nəzərdə tutulmuş tələblərə əməl edilməklə verilib-verilməməsini yoxlayır. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 151.1-ci maddəsinə əsasən iddia ərizəsi bu Məcəllənin tələblərinə riayət edilməklə verildikdə, onun məhkəmə icraatı mümkündür. Verilmiş iddia ərizəsini və ona əlavə olunmuş sənədləri nəzərdən keçirib müəyyən etdim ki, iddia ərizəsinin qaytarılması üçün Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 152.1.6-cı maddəsində nəzərdə tutulmuş hal mövcuddur. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 1321.1-ci maddəsinə əsasən vərəsəliyə çağırılmış şəxslər mirasın açıldığı yerdəki notariat orqanından vərəsəlik şəhadətnaməsi tələb edə bilərlər. 1321.2-ci maddəsinə əsasən qanunda nəzərdə tutulmuş hallarda vərəsəlik şəhadətnaməsinin alınması məcburidir. 1321.3-cü maddəsinə əsasən vərəsəlik şəhadətnaməsində vərəsə kimi qeyd olunan şəxsin həmin şəhadətnamədə göstərilən hüquqa malik olması qəbul edilir. Bu, vərəsəlik şəhadətnaməsində vərəsə kimi qeyd olunan şəxsdən onun miras payına aid olan hər hansı bir predmeti, belə predmetlə bağlı hüququ və ya miras payına daxil olan hər hansı bir hüquqdan azad etməni əldə edən şəxsin xeyrinə də qüvvədədir, bir şərtlə ki, əldə edən vərəsəlik şəhadətnaməsinin düzgün olmadığını bilməmiş olsun. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 139-1.1 və 139-1.1.3-cü maddələrinə əsasən daşınmaz əmlak barəsində notariat qaydasında təsdiq edilmiş müqavilələr, vərəsəlik hüququ haqqında, ər-arvadın ümumi əmlakındakı paya mülkiyyət hüququ haqqında, yaşayış evlərinin, mənzillərin açıq hərracdan əldə olunmasına dair şəhadətnamələr, mənzil sertifikatı daşınmaz əmlak üzərində hüquqların əmələ gəlməsinin, başqasına keçməsinin, məhdudlaşdırılmasının (yüklülüyünün) və xitam verilməsinin dövlət qeydiyyatı üçün əsaslardan hesab olunurlar. Yuxarıda göstərilən müddəalardan da göründüyü kimi miras daşınmaz əmlak üzərində yarandığı iddia olunan hüquqların təsdiqi, həmin hüququn daşınmaz əmlakın dövlət reyestrində qeydə alınması məqsədilə vərəsəlik hüququ haqqında şəhadətnamə alınması üçün əvvəlcə notariat orqanına müraciət olunmalıdır. İddiaçı cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Allahverdiyeva (Nurməmmədova) Səidə Novruz qızına qarşı iddia tələbi ilə məhkəməyə müraciət edərək miras əmlakın onun mərhum əri, ərinin ölümündən sonra isə ərindən qalan miras əmlakın özü tərəfindən qəbul edilməsi faktının müəyyən olunması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etsə də, notariat orqanına mirasın mərhum əri tərəfindən onun ölümündən sonra isə özü tərəfindən faktiki qəbul edilməsi ilə əlaqədar müvafiq olaraq ərinin ondan sonra isə özünün adına qanun üzrə vərəsəlik hüququ haqqında şəhadətnamə verilməsi barədə notariat orqanına müraciət etməmiş və mübahisənin qabaqcadan məhkəmədən kənar həll edilməsi barədə qanunla müəyyən edilmiş qaydaya əməl etməmişdir. İddia ərizəsinə əlavə edilmiş Naxçıvan şəhər 1 saylı Notariat Ofisinin verdiyi 16 fevral 2023-cü il tarixli, 69 nömrəli məktubdan iddiaçının mirasın mərhum əri tərəfindən onun ölümündən sonra isə özü tərəfindən faktiki qəbul edilməsi ilə əlaqədar notariusa müraciət etməsi aydın olmur. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 152.1 və 152.1.6-cı maddələrinə əsasən müqavilə ilə və ya həmin kateqoriya işlər üçün qanunla nəzərdə tutulmuşsa, iddiaçı cavabdehlə mübahisənin məhkəməyə qədər (pretenziya qaydasında) nizama salınmasına riayət edilməsinə dair sənəd təqdim etmədikdə hakim iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri geri qaytarır. Yuxarıda qeyd olunanları nəzərə alan məhkəmə belə nəticəyə gəlir ki, İddiaçı cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Allahverdiyeva (Nurməmmədova) Səidə Novruz qızına qarşı miras əmlakın faktiki qəbul edilməsi faktının müəyyən olunması tələbinə dair ərizəsi ona əlavə olunmuş sənədlərlə birlikdə geri qaytarılmalıdır. İddiaçıya izah olunmalıdır ki, Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 152.4-cü maddəsinin tələbinə əsasən, iddia ərizəsinin qaytarılması nöqsanlar aradan qaldırıldıqdan sonra ümumi qaydada ikinci dəfə məhkəməyə müraciət etməyə mane olmur. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 114.1 və 114.1.3-cü maddələrinə əsasən bu Məcəllə ilə nəzərdə tutulmuş əsaslarla ərizə geri qaytarılarsa dövlət rüsumu geri qaytarılır. Qeyd olunan maddənin tələbini nəzərə alaraq hesab edirəm ki, İddiaçı tərəfindən "xxxx" ASC-nin Naxçıvan filialına 07 fevral 2023-cü il tarixli, 4359 nömrəli qəbzlə ödənilmiş 100 (yüz) manat məbləğində dövlət rüsumu ona geri qaytarılmalıdır. Qeyd olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 152.2, 152.3, 263, 264, 267 və 268-ci maddələrini rəhbər tutaraq, qəraraaldım: İddiaçı cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 və Allahverdiyeva (Nurməmmədova) Səidə Novruz qızına qarşı miras əmlakın faktiki qəbul edilməsi faktının müəyyən olunması tələbinə dair ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədlər geri qaytarılsın. İddiaçı tərəfindən "xxxx" ASC-nin Naxçıvan filialına 07 fevral 2023-cü il tarixli, 4359 nömrəli qəbzlə ödənilmiş 100 (yüz) manat məbləğində dövlət rüsumu ona geri qaytarılsın. İddiaçı izah olunsun ki, iddia ərizəsinin qaytarılmasına səbəb olmuş nöqsanlar aradan qaldırıldıqdan sonra ümumi qaydada ikinci dəfə məhkəməyə müraciət edə bilər. Qərardaddan o, tərəfə rəsmi qaydada verildikdən sonra 10 gün müddətində Naxçıvan Şəhər Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Hakim: Gülsüm Əliyeva.