Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Qərardad — İş №2(103)-3376/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Bakı şəhəri İş № 2(103)-3376/2023 01.05.2023 BAKI APELLYASİYA MƏHKƏMƏSİ X1 (sədrlik edən və məruzəçi), Sarıyev Xəyal Əjdər oğlundan və X2 ibarət tərkibdə, İddiaçı Cavabdehnə qarşı “borcun silinməsi” tələbinə dair mülki iş üzrə qəbul edilmiş Bakı şəhəri Xətai Rayon Məhkəməsinin xx.xx.2023-cü il tarixli, 2(011)-1566/2023 nömrəli qətnaməsindən Cavabdeh tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayəti üzrə apellyasiyanın mümkünlüyünü yoxlayaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı Cavabdehnə qarşı iddia ərizəsi ilə Bakı şəhəri Xətai Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, ünvan 1 (abonent kodu: **********00000) ünvanına qanunsuz olaraq hesablanmış 4.147,20 manat məbləğində borcun Cavabdeh tərəfindən silinməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Bakı şəhəri Xətai Rayon Məhkəməsinin xx.xx.2023-cü il tarixli, 2(011)-1566/2023 saylı qətnaməsi ilə iddianın qismən təmin edilməsi, Cavabdeh tərəfindən ünvan 1 ünvanında yerləşən fərdi yaşayış evinə (abonent kodu: **********00000) hesablanmış 3.939,20 manat məbləğində borcun silinməsi, iddiaçıdan tutulmuş 485,85 manat məbləğində pulun geri qaytarılması, 59,39 manat məbləğində dövlət rüsumunun Cavabdehndən alınaraq dövlət büdcəsinə ödənilməsi qət edilmişdir. Həmin qətnamədən Cavabdeh tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayəti mülki işlə birlikdə baxılması üçün Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə göndərilmişdir. Məhkəmə kollegiyası apellyasiya şikayətini və ona əlavə edilmiş sənədləri nəzərdən keçirib, hesab edir ki, müəyyən edilmiş məbləğdə dövlət rüsumu ödənilmədiyindən apellyasiya şikayəti üzrə apellyasiya qeyri-mümkün hesab edilməli və apellyasiya şikayətinin geri qaytarılması üçün iş birinci instansiya məhkəməsinə qaytarılmalıdır. Belə ki, birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinə əsasən silinmiş və qaytarılmış məbləğin cəmi (3.939,20 + 485,85 = 4.425,05) 4.425,05 manat, bu məbləğə uyğun olaraq ödənilməli olan dövlət rüsumu isə (1.000 manatadək 30 manat + qalan 3.425,05 manat üçün 34,25 manat = 64,25) 64,25 manat təşkil etdiyindən “Dövlət rüsumu haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun tələblərinə əsasən cavabdeh tərəfindən apellyasiya şikayətinin verilməsinə görə bu məbləğin 50 faizi miqdarında, yəni (64,25 / 2 = 32,12) 32,12 manat məbləğində dövlət rüsumu ödənilməli idi. Apellyasiya şikayətinə əlavə edilmiş dövlət rüsumunun ödənilməsi barədə qəbzlərə əsasən cavabdeh tərəfindən xx.xx.2022-ci il tarixdə 8,43 manat (apellyasiya şikayətinin verilməsi tarixindən təxminən 5 ay əvvəl), xx.xx.2023-cü il tarixdə isə (apellyasiya şikayəti verildikdən 3 gün sonra) 23,70 manat məbləğində dövlət rüsumu ödənilmişdir. Halbuki, hazırki iddia xx.xx.2023-cü il tarixdə məhkəməyə göndərilmişdir. Bu da öz növbəsində xx.xx.2022-ci il tarixə aid qəbzin qeyd edilən apellyasiya şikayətinə hər hansı aidiyyətinin olmadığı qənaətinə gəlməyə imkan verir. Hər bir halda, cavabdeh təxminən 5 aydan sonra belə bir apellyasiya şikayəti verəcəyini bilə bilməzdi. Başqa sözlə, apellyasiya şikayətinə əlavə edilmiş qəbz üzrə ödənilmiş dövlət rüsumu hazırki apellyasiya şikayəti ilə bağlı ödənilmiş dövlət rüsumu deyil. Sadəcə olaraq, xx.xx.2023-cü il tarixi apellyasiya şikayətinin verilməsi üçün müəyyən edilmiş müddətin son günü olduğundan cavabdeh məhz bu müddəti ötürməmək üçün xx.xx.2022-ci il tarixə aid olan və tam məbləği təşkil etməyən qəbzdən istifadə etmiş, qalan məbləğin ödənilməsini isə apellyasiya şikayəti verildikdən 3 gün sonra təmin etmişdir. Nəticə etibarı ilə cavabdeh apellyasiya şikayətinə müəyyən edilmiş qaydada və məbləğdə dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən sənəd əlavə etməmişdir. Bu da öz növbəsində apellyasiya şikayəti üzrə apellyasiyanın qeyrimümkün hesab edilməsini və apellyasiya şikayətinin qaytarılmasını şərtləndirir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin: 363.1.2-ci maddəsinə görə apellyasiya şikayətinə müəyyən edilmiş qaydada və məbləğdə dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən sənədlər əlavə olunmamışdırsa, qanunla dövlət rüsumunun ödənilməsinə möhlət verilməsi, hissə-hissə ödənilməsi və ya onun məbləğinin azaldılması imkanı nəzərdə tutulmuşdursa, bu barədə vəsatət olmadıqda və ya vəsatət rədd edilmişdirsə apellyasiya şikayəti birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən qaytarılır; 366.1-ci maddəyə əsasən apellyasiya instansiyası məhkəməsi iş məhkəməyə daxil olduqdan sonra 15 gün müddətində apellyasiyanın mümkünlüyünü yoxlayır. Buraya işə apellyasiya qaydasında baxılmaq üçün prosessual əsasların olması daxildir; 366.2-ci maddəsinə əsasən əgər apellyasiyanın mümkünlüyü üçün əsaslar yoxdursa o, qəbul olunmamış hesab edilə bilər. “Dövlət rüsumu haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun: 8.1.2 maddəsinə əsasən iddia qiyməti 1.000 manatdan 10.000 manatadək olduqda 30 manat + 1.000 manatdan yuxarı olan iddia qiymətinin 1 faizi miqdarında dövlət rüsumu ödənilir; 8.6-cı maddəsinə əsasən Apellyasiya, kassasiya və ya əlavə kassasiya şikayətinin, qanuni qüvvəyə minmiş məhkəmə aktlarına yeni açılmış hallar üzrə yenidən baxılması üçün ərizənin verilməsinə görə bu Qanunun müvafiq olaraq 8.1-ci və 8.2-ci maddələrində müəyyən edilmiş dövlət rüsumunun 50 faizi məbləğində rüsum ödənilməlidir. Beləliklə, məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, apellyasiya şikayətinə müəyyən edilmiş məbləğdə dövlət rüsumunun ödənilməsini təsdiq edən sənəd əlavə olunmadığından apellyasiya qeyri-mümkün hesab edilməli və apellyasiya şikayəti geri qaytarılması üçün mülki işlə birlikdə birinci instansiya məhkəməsinə göndərilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 263-264-cü, 363-cü, 366-cı maddəsini rəhbər tutaraq, məhkəmə kollegiyası QƏRARA ALDİ: Bakı şəhəri Xətai Rayon Məhkəməsinin xx.xx.2023-cü il tarixli, 2(011)-1566/2023 saylı qətnaməsindən Cavabdeh tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayəti üzrə apellyasiya qeyrimümkün hesab edilsin və apellyasiya şikayəti geri qaytarılması üçün mülki işlə birlikdə həmin məhkəməyə göndərilsin. Qərardaddan işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 10 (on) gün müddətində Bakı Apellyasiya Məhkəməsi vasitəsilə Azərbaycan Respublikasının Ali Məhkəməsinə kassasiya şikayəti verilə bilər.