Gəncə Apellyasiya Məhkəməsi Qərardad — İş №2(104)-98/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Gəncə şəhəri İş № 2(104)-98/2022 10.01.2022 GƏNCƏ APELLYASİYA MƏHKƏMƏSİ Hakimlər Абдуллайев Ялизамин Эцлзалы oğlu (sədrlik edən və məruzəçi), X10 və X1 ibarət tərkibdə, Авшаров Манаф Щясян oğlunun katibliyi иля, İddiaçı QSC-нин cavabdehlər Cavabdeh Şahniyar oğlu, X8 və X7 qarşı kredit müqaviləsi üzrə borc tələbi və tutmanın ipoteka predmetinə yönəldilməsi tələbinə dair мцлки иш цзря Tovuz Rayon Məhkəməsinin 27 noyabr 2019-cu il tarixli, 2(062)-269/2019 saylı qətnaməsindən Cavabdeh Şahniyar oğlu tərəfindən verilmiş apelлyasiya şikayətinə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, m üə y y ə n e t d i : İddiaçı QSC cavabdehlər Cavabdeh Şahniyar oğlu, X8 və X7 qarşı kredit müqaviləsi üzrə borc tələbi və tutmanın ipoteka predmetinə yönəldilməsi tələbinə dair iddia ərizəsi ilə Tovuz Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, cavabdehlər Cavabdeh Şahniyar oğlu ilə İddiaçı QSC arasında 01 may 2014-cü il tarixli 49L000000430 saylı kredit xətt müqaviləsinə, 09 yanvar 2015-ci il tarixli 049R********** saylı, 02 may 2014-cü il tarixli 49R000000668 saylı, 07 may 2014-cü il tarixli 49R000000690 saylı, 21 may 2014-cü il tarixli 49R000000772 saylı və 19 oktyabr 2015-ci il tarixli 049KK**********01 saylı kredit razılaşmalarına xitam verilməsi, cavabdehlər Cavabdeh Şahniyar oğlundan, X2, X3 müştərək qaydada İddiaçı QSC-nin xeyrinə 049R********** saylı kredit razılaşması üzrə 21470,64 ABŞ dolları əsas kredit borcu, 8933,9 ABŞ dolların məbləğində faiz borcu, 34034,01 ABŞ dolları məbləğində cərimə borcu olmaqla cəmi 64438,55 ABŞ dolları borcun, 49R000000668 saylı kredit razılaşması üzrə 8438,98 ABŞ dolları məbləğində əsas kredit borcu, 4988,51 ABŞ dolların məbləğində faiz borcu, 36159,58 ABŞ dolları məbləğində cərimə borcu olmaqla cəmi 49587,07 ABŞ dolları borcun, 49R000000690 saylı kredit razılaşması üzrə 25366,3 ABŞ dotları məbləğində əsas kredit borcu, 11569,53 ABŞ dolların məbləğində faiz borcu, 47320,74 ABŞ dolları məbləğində cərimə borcu olmaqla cəmi 84256,57 ABŞ dolları borcun, 49R000000772 saylı kredit razılaşması üzrə 20814,88 ABŞ dolları məbləğində əsas kredit borcu, 8860,16 ABŞ dolların məbləğində faiz borcu, 31961,08 ABŞ dolları məbləğində cərimə borcu olmaqla cəmi 61636,12 ABŞ dolları borcun, 049KK**********01 saylı kredit razılaşması üzrə 9806,19 ABŞ dolları məbləğində əsas kredit borcü, 10166,62 ABŞ dolları məbləğində cərimə borcu olmaqla cəmi 19972,81 ABŞ dolları borcun, ümumilikdə hər beş kredit razılaşması üzrə cəmi 279891,12 ABŞ dolları məbləğində kredit borcunun, dövlət rüsumu hesabına ödənilmiş 30 manat pulun, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi barədə bildirişin qeydə alınması üçün ödənilmiş 40 manat dövlət rüsumunun və 84 manat xidmət haqqlarının tutulması, тələbin Tovuz şəhəri M.F.Axundov küçəsində Cavabdeh Şahniyar oğlunun mülkiyyətində olan 0,03 ha torpaq sahəsi və onun üzərində yerləşən ümumi sahəsi 218,8 kv.metr, əsas sahəsi 83,6 kv.metr, köməkçi sahəsi 135,2 kv.metr olan 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış binasına (yeməkxana), Tovuz rayonu Yuxarı Öysüzlü kəndində X5 mülkiyyətində 0,1 ha torpaq sahəsi və onun üzərində yerləşən ümumi sahəsi 83,1 kv.metr, yaşayış sahəsi 55,5 kv.metr, yardımçı sahəsi 27,6 kv.metr olan 1 mərtəbəli 3 otaqlı fərdi yaşayış evinə, Tovuz şəhəri Sabir küçəsində yerləşən X5 mülkiyyətində olan 0,0045 ha torpaq sahəsi və onun üzərində yerləşən ümumi sahəsi 37,6 kv.metr olan 1 girişli 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış sahəsinə, Tovuz şəhəri H.Aslanov küçəsində X6 mülkiyyətində olan 0,0054 ha torpaq sahəsi və həmin torpaq sahəsində yerləşən ümumi sahəsi 46,1 kv.metr olan 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış binasına yönəldilməsi, həmin əmlakların açıq hərracda satılması və əldə edilən vəsait hesabına 279891,12 ABŞ dolları məbləğində kredit borcunun, dövlət rüsumu hesabına ödənilmiş 30 manat pulun, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi barədə bildirişin qeydə alınması üçün ödənilmiş 40 manat dövlət rüsumunun və 84 manat xidmət haqqlarının İddiaçı QSC-yə ödənilməsi, hərracdan əldə olunmuş vəsait borcun tam ödənilməsinə kifayət etmədikdə qalan borcun Cavabdeh Şahniyar oğlundan, X4, X3 müştərək qaydada İddiaçı QSC-nin xeyrinə tutulması, Tovuz şəhəri M.F.Axundov küçəsində Cavabdeh Şahniyar oğlunun mülkiyyətində olan 0,03 ha torpaq sahəsi və onun üzərində yerləşən ümumi sahəsi 218,8 kv.metr, əsas sahəsi 83,6 kv.metr, köməkçi sahəsi 135,2 kv.metr olan 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış binasıна (yeməkxanaйа) tutma yönəldikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra boşaldılması və alıcıya təhvil verilməsi, Tovuz rayonu Yuxarı Öysüzlü kəndində X5 mülkiyyətində 0,1 ha torpaq sahəsi və onun üzərində yerləşən ümumi sahəsi 83,1 kv.metr, yaşayış sahəsi 55,5 kv.metr, yardımçı sahəsi 27,6 kv.metr olan 1 mərtəbəli 3 otaqlı fərdi yaşayış evinə tutma yönəldikdən və əmlak satıldıqdan 1 ay sonra X5 həmin fərdi yaşayış evindən istifadə hüququnun itirilməsi, onun həmin əmlakdan çıxarılması, fərdi yaşayış evinin boşaldılaraq alıcıya təhvil verilməsi, Tovuz şəhəri Sabir küçəsində yerləşən X5 mülkiyyətində olan 0,0045 ha torpaq sahəsi və onun üzərində yerləşən ümumi sahəsi 37,6 kv.metr olan 1 girişli 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış sahəsinə (mağaza) tutma yönəldikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra boşaldılması və alıcıya təhvil verilməsi, Tovuz şəhəri H.Aslanov küçəsində X6 mülkiyyətində olan 0,0054 ha torpaq sahəsi və həmin torpaq sahəsində yerləşən ümumi sahəsi 46,1 kv.metr olan 1 mərtəbəli qeyri- yaşayış binasına tutma yonəldikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra boşaldılması və alıcıya təhvil verilməsinə dair qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Tovuz Rayon Məhkəməsinin 27 noyabr 2019-cu il tarixli, 2(062)-269/2019 saylı qətnaməsi ilə (hakim N.Mustafayev) iddia tələbi qismən təmin edilmiş, Cavabdeh Şahniyar oğlu ilə İddiaçı QSC arasında bağlanmış 01 may 2014-cü il tarixli 49L000000430 saylı kredit xətti müqaviləsi, 09 yanvar 2015-ci il tarixli 049R********** saylı kredit razılaşması, 02 may 2014-cü il tarixli 49R000000668 saylı kredit razılaşması, 07 may 2014-cü il tarixli 49R000000690 saylı kredit razılaşması, 21 may 2014-cü il tarixli 49R000000772 saylı kredit razılaşması və 19 oktyabr 2015-ci il tarixli 049KK**********01 saylı kredit razılaşmasına xitam verilməsi, cavabdehlər Cavabdeh Şahniyar oğlundan, X4 və X3 müştərək qaydada 09 yanvar 2015-ci il tarixli 049R********** saylı kredit razılaşması üzrə 21470,64 ABŞ dolları əsas borc, 8933,9 ABŞ dolları faiz borcu, 3403,4 ABŞ dolları məbləğində cərimə borcu, 02 may 2014-cü il tarixli 49R000000668 saylı kredit razılaşması üzrə 8438,98 ABŞ dolları əsas borc, 4988,51 ABŞ dolları faiz borcu, 3615,96 ABŞ dolları cərimə borcu, 07 may 2014-cü il tarixli 49R000000690 saylı kredit razılaşması üzrə 25366,3 ABŞ dolları əsas borc, 8134,96 ABŞ dolları faiz borcu, 4732,07 ABŞ dolları cərimə borcu, 21 may 2014-cü il tarixli 49R000000772 saylı kredit razılaşması üzrə 6149,55 ABŞ dolları əsas borc, 1048,72 ABŞ dolları faiz borcu, 3196,11 ABŞ dolları cərimə borcu, 19 oktyabr 2015-ci il tarixli 049KK**********01 saylı kredit razılaşması üzrə 9806,19 ABŞ dolları əsas borc, 1016,66 ABŞ dolları cərimə borcu olmaqla beş saziş üzrə üмumilikdə 110290,95 ABŞ dolları məbləğində pulун ödəniş gününə olan manata məzənnə nisbəti ilə, иddиаcı tərəfindən dövlət rüsumu kimi ödənilmiş 30 (otuz) manat pulун, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında bildirişin qeydə alınması və xidmət haqqı kimi ödənilmiş 40 (qırx) manat məbləğində dövlət rüsumuнун və 84 manat xidmət haqqlarının alınaraq İddiaçı QSC-yə ödənilməsi, tutmaнын Cavabdeh Şahniyar oğluna məxsus olan Tovuz şəhəri M.F.Axundov küçəsində Cavabdeh Şahniyar oğlunun mülkiyyətində olan 0,03 ha torpaq sahəsi və onun üzərində yerləşən ümumi sahəsi 218,8 kv.metr, əsas sahəsi 83,6 kv.metr, köməkçi sahəsi 135,2 kv.metr olan 1 mərtəbəli qeyriyaşayış binasına (yeməkxana) yönəldilməsi, ipoteka predmetinin ilkin satış qiymətiнин 50000 (əlli min) manat məbləğində müəyyən edilməsi, tutmaнын Tovuz rayonu Yuxarı Öysüzlü kəndində X5 mülkiyyətində 0,1 ha torpaq sahəsi və onun üzərində yerləşən ümumi sahəsi 83,1 kv.metr, yaşayış sahəsi 55,5 kv.metr, yardımçı sahəsi 27,6 kv.metr olan 1 mərtəbəli 3 otaqlı fərdi yaşayış evinə yönəldilməsi, ipoteka predmetinin ilkin satış qiymətiнин 33000 (otuz üç min) manat məbləğində müəyyən edilməsi, tutmaнын Tovuz şəhəri Sabir küçəsində yerləşən X5 mülkiyyətində olan 0,0045 ha torpaq sahəsi və onun üzərində yerləşən ümumi sahəsi 37,6 kv.metr olan 1 girişli 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış sahəsinə yönəldilməsi, ipoteka predmetinin ilkin satış qiymətiнин 30000 (otuz min) manat məbləğində müəyyən edilməsi, tutmaнын Tovuz şəhəri H.Aslanov küçəsində X6 mülkiyyətində olan 0,0054 ha torpaq sahəsi və həmin torpaq sahəsində yerləşən ümumi sahəsi 46,1 kv.metr olan 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış binasına yönəldilməsi, ipoteka predmetinin ilkin satış qiymətiнин 55000 (əlli beş min) manat məbləğində müəyyən edilməsi, ipoteka predmetləriнин açıq həracda satılмасы, əmlakların satışından əldə edilən məbləğlər hesabına cavabdehlərin İddiaçı QSC-yə olan borcuнун ödənilməsi, əmlakların satışından əldə olunmuş vəsait borcun tam ödənilməsinə kifayət etmədikdə qalan borcун cavabdehlər Cavabdeh Şahniyar oğlundan, X4 və X3 müştərək qaydada tutulması, ipoteka predmetinə tutma yönəldikdən və əmlaklar satıldıqdan 1 ay sonra boşaldılması, alıcıya təhvil verilməsi və iddianın qalan hissədə təmin edilməməsi qət edilmişdir. Cavabdeh Şahniyar oğlu qətnamənin dəlilləri ilə razılaşmayaraq apelлyasiya şikayəti verərək, qətnamənin ləğv edilməsini və iş üzrə qanuni qətnaməçıxarılmasını xahiş etmişdir. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, Tovuz Rayon Məhkəməsinin 27 noyabr 2019-cu il tarixli, 2(062)-269/2019 saylı qətnaməsi ləğv olunmalı və İddiaçı QSC-нин iddiadan imtina etməsinə əsasən iş üzrə icraata xitam verilməlidir. Belə ki, İddiaçı QSC-nin рящбярлийи məhkəməyə ərizə ünvanlayaraq Cavabdeh iddia tələbində qeyd edilən bütün kredit razılaşmaları üzrə borcunu banka ödədiyi üçün iddia tələbindən имтина етдийини билдирмиш вя icraata xitam verilməsini xahiş etmişdir. İş üzrə tərəflər məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə lazımi qaydada xəbərdar edilməлярinə baxmayaraq, heç bir üzrlü səbəb göstərmədən məhkəmə iclasına gəlməmişlər. Məhkəmə kollegiyası Azərbaycan Respublikası MPM-nin 376.2-ci maddəsinə əsasən onların iştirakı olmadan işə baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 261.0.4-cü maddəsinə əsasən, iddiaçı iddiadan imtina etmişsə və bu imtina məhkəmə tərəfindən təsdiq edilmişsə, hakim iş üzrə icraata xitam verir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 47-ci və 52.1-ci maddələrinə əsasən iddiaçının iddiadan imtina etmək hüququ vardır. İddiadan imtina etmə yazılı formada ifadə edilməlidir. İddiadan imtina etmə, bu hərəkətin nəticəsi aydın surətdə şərh olunan, məhkəməyə göndərilən yazılı ərizələrdə də ifadə oluna bilər. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 370-ci maddəsində deyilir ki, apellyasiya şikayəti qəbul olunduqdan sonra iddiaçının iddiadan imtina etməsi və tərəflərin barışıq sazişi bağlaması apellyasiya instansiyası məhkəməsinə ünvanlanmış yazılı ərizələrdə ifadə olunmalıdır. Ərizələrə baxılma qaydası, iddiadan imtinanın qəbul edilib-edilməməsinin, tərəflərin barışıq sazişinin təsdiq edilib-edilməməsinin nəticələri bu Məcəllənin 191-ci maddəsinin qaydaları ilə müəyyən olunur. Həmin Məcəllənin 191.2-ci maddəsinin tələbinə görəiddiaçı iddiadan imtina etdikdə və bu, məhkəmə tərəfindən təsdiq edildikdə məhkəmə bu barədə qərardad çıxararaq, bu qərardadla eyni zamanda iş üzrə icraata xitam verir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 52.5-ci maddəsinin tələbinə görə iddiaçının iddiadan imtina etməsi o halda qəbul edilmir ki, iddiadan imtina etmə qanuna zidd olsun və ya hər hansı bir şəxsin hüquqlarını və qanunla qorunan mənafeyini pozmuş olsun. Məhkəmə kollegiyasının gəldiyi qənaətə görə İddiaçı QSC-нин iddiadan imtina etməsi qanuna zidd deyildir, hər hansı bir şəxsin qanunla qorunan mənafelərini pozmur. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 384.0.4-cü maddəsinə əsasən apelлyasiya instansiyası məhkəməsi qətnaməni tamamilə ləğv edə bilər, iş üzrə icraata xitam verə bilər. Qeyd edilənlərə əsasən məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, İddiaçı QSC-нин iddiadan imtinası qəbul edilməklə iş üzrə icraata xitam verilməlidir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 262.4-cü maddəsində göstərilmişdir ki, işin icraatına xitam verildikdə, eyni tərəflər arasında, eyni predmet haqqında və eyni əsaslar üzrə mübahisə barəsində məhkəməyə müraciət edilməsinə yol verilmir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 391-ci maddəsində göstərilir ki, bu Məcəllənin 19-cu və 20-ci fəsillərində göstərilən əsaslar olduqda işin icraatına xitam verilməklə və ya ərizə baxılmamış saxlanılmaqla məhkəmənin qətnaməsi ləğv edilməlidir. Иш материалларындан щямчинин эюрцнцр ки, апеллйасийа иърааты заманы мящкямянин xx.xx.2020-ъи ил тарихли гярардадына ясасян «АБ Ъонсултинг» ММЪ тяряфиндян ипотека предметляринин гиймятляндирилмяси иля баьлы гиймятляндирмя експертизасы кечирилмиш вя апарылмыш тядгигатын дяйяри 650 (алтыйцз ялли) манат мцяййян едилмишдир. Мящкямя коллеэийасы щесаб едир ки, иддиачы кредит (ипотека) мцгавиляляри цзря йаранмыш боръун ъавабдещляр тяряфиндян апеллйасийа иърааты эедишиндя тамамиля юдянилмяси иля ялагядар иддиа тялябиндян имтина етдийиндян гиймятляндирмя експертизасына чякилмиш хяръ апеллйасийа шикайяти вермиш ъавабдещя аид едилмялидир. Она эюря дя Azərbaycan Respublikası MPM-nin 119-cу maddəsinин тялябляриня уйьун олараг гиймятляндирмя експертизасына сярф олунмуш 650 manat xərc ъавабдещ Cavabdeh Şahniyar oğluндан tutularaq «АБ Ъонсултинг» ММЪ-нин hesabına ödənilməlidir. Məhkəmə kollegiyası yuxarıda şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-нin 191, 261.0.4, 263, 264, 267, 268, 370, 402, 405.0.2 və 406-cı maddələrini rəhbər tutaraq, qəraraaldı: Tovuz Rayon Məhkəməsinin 27 noyabr 2019-cu il tarixli, 2(062)-269/2019 saylı qətnaməsi ləğv edilsin. İddiaçı QSC cavabdehlər Cavabdeh Şahniyar oğlu, X8 və X7 qarşı kredit müqaviləsi üzrə borc tələbi və tutmanın ipoteka predmetinə yönəldilməsi tələbinə dair mülki iş üzrə İddiaçı QSC-нин iddia tələbindən imtina etməsi qəbul edilsin və bu əsasa görə iş üzrə icraata xitam verilsin. İş üzrə гиймятляндирмя ekspertizaсына сярф олунмуш xərci ъавабдещ Cavabdeh Şahniyar oğluна aid edilməklə, 650 manat pul ондан tululараг «АБ Ъонсултинг» ММЪнин VÖEN:**********, "xxxx" ASC Abşeron filialı, VÖEN: **********, M/h:AZ03NABZ**********0000002944, Kodu:805539, S.W.İ.F.T. BİC: İBAZAZ2X, H/h:AZ52İBAZ******************** saylı hesabынa keçirilsin. Qərardaddan rəsmi qaydada verildiyi gündən 10 gün müddətində Gəncə Apelлyasiya Məhkəməsi vasitəsilə Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına kassasiya şikayəti verilə bilər.