Bakı Şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(001)-1819/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № e-2(001)-1819/2022 28.03.2022 BAKI ŞƏHƏRİ BİNƏQƏDİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Hətəmzadə Fərid Eldar oğlu, Məhkəmə iclas katibi Əhmədli Fərid Elçin oğlunun katibliyi ilə, İddiaçı MMC-nin Cavabdeh qarşı “pulun tutulması” tələbinə dair kiçik mübahisələr üzrə mülki işə baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN E T D İ: İddiaçı MMC Cavabdeh qarşı “pulun tutulması” tələbinə dair kiçik mübahisələr üzrə iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, cavabdehdən onun xeyrinə 15 noyabr 2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən Dell İnspiron notebook, Lenovo notebook çantası, Trust markalı mouse, qulaqlıq, İMEİ kodu **********57926 olan Samsung Galaxy A30s markalı telefon üçün 744 manat ödənilməmiş hissə, 74,8 manat cərimə və 11 sentyabr 2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən malın qaytarılmasından sonra qalan borc üçün 319,2 manat ödənilməmiş hissə, ümumilikdə 1138 manat borcun və 31,38 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun tutulması barədə qətnamə qəbul edilməsini məhkəmədən xahiş etmişdir. Ərizə onunla əsaslandırılmışdır ki, Cavabdeh İddiaçı MMC ilə aralarında bağlanmış 15 noyabr 2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən, alqı-satqı qiyməti 2314 manat olan Dell İnspiron notebook, Lenovo notebook çantası, Trust markalı mouse, qulaqlıq, İMEİ kodu **********57926 olan Samsung Galaxy A30s markalı telefonu ilkin 118 manat, 18 ay müddətinə, hər ay 122 manat ödəmək şərti ilə almışdır. Cavabdeh 15.11.2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən, 11.09.2020-ci il tarixində “Dell İnspiron” notebook və yeni qızıl zəmanətdən imtina etmiş və məhsul 935,8 manat borcdan silinərək geri qaytarılmışdır. Cavabdehin 15.11.2019-cu il tarixli müqavilə üzrə cəmi ödədiyi məbləğ 634,2 manat və məhsul qaytarıldıqdan sonra qoyulan qiymət 935,8 manat, ümumilikdə 1570 manat təşkil edir. 11 sentyabr 2020-ci il tarixli müqavilə üzrə isə cəmi ödədiyi məbləğ 81 manat təşkil edir. Cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozmuş və nəticədə 15 noyabr 2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən ümumilikdə 818,8 manat olmaqla ondan 744 manat ödənilməmiş hissə, 74,8 manat cərimə borcu yaranmış, 11 sentyabr 2020-ci il tarixli müqaviləyə əsasən malın qaytarılmasından sonra qalan borc üçün 319,2 manat ödənilməmiş borcu yaranmışdır. Cavabdehin cəmi ödədiyi məbləğ 1651 manat təşkil edir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-1-ci maddəsinə əsasən, mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, iqtisadi mübahisələrə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə bu fəslə uyğun olaraq sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 284-5.1-ci maddəsinə əsasən, 10.02.2022-ci il tarixində işə baxan hakim cavabdehə rəsmi qaydada bildiriş göndərmiş, bildirişdə iddiaçının tələbinə dair cavabdehin əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədləri təqdim etməli olduğu qeyd edilmişdir. Cavabdeh tərəfindən iddiaya etiraz məhkəməyə göndərilməmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 284-5.3-cü maddəsinə əsasən, ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır. Məhkəmə iş materiallarını araşdıraraq belə nəticəyə gəlir ki, iddia təmin edilməlidir. Belə ki, iş materiallarında olan İddiaçı ilə Cavabdeh arasında 15 noyabr 2019-cu il tarixdə bağlanmış 01052200 nömrəli malın nisyə alqı-satqı müqaviləsindən görünür ki, İddiaçı Cavabdeh ilkin 118 manat, 18 ay müddətinə, hər ay 122 manat ödəmək şərti ilə, dəyəri 2314 manat olan Dell İnspiron notebook, Lenovo notebook çantası, Trust markalı mouse, qulaqlıq, İMEİ kodu **********57926 olan Samsung Galaxy A30s markalı telefon satmışdır. İş materiallarına əlavə edilmiş 15 noyabr 2019-cu il tarixli təhvil-təslim aktından görünür ki, satıcı tərəfindən Dell İnspiron notebook, Lenovo notebook çantası, Trust markalı mouse, qulaqlıq, İMEİ kodu **********57926 olan Samsung Galaxy A30S markalı telefon Cavabdeh təhvil verilmişdir. İş materiallarında olan İddiaçı ilə Cavabdeh arasında 11 sentyabr 2020-ci il tarixdə bağlanmış 21157668 nömrəli razılaşmadan görünür ki, İddiaçı və Cavabdeh Dell İnspiron markalı notebooku 480 manat qiymətləndirilərək İddiaçınə qaytarılması, həmin məbləğin 880 manat borcdan silinərək qalıq qalmış 400,20 manatın ilkin 81 manat, ayda 53,20 manat olmaqla ödənilməsi barədə razılığa gəlmişlər. İşə materiallarına əlavə edilmiş 29.01.2022-ci il tarixli maliyyə və ödəniş cədvəlindən müəyyən olunur ki, Cavabdeh İddiaçınə 15 noyabr 2019-cu il tarixli müqavilə üzrə 744 manat əsas borc, 74,8 manat cərimə borcu və 11 sentyabr 2020-ci il tarixli müqavilə üzrə 319,2 manat əsas borcu yaranmışdır. Maliyyə arayışından həmçinin müəyyən edilir ki, 15.11.2019-cu il tarixli müqaviləyə əsasən, Dell İnspiron markalı notebook və yeni qızıl zəmanətdən 11.09.2020-ci il tarixində imtina edilmiş və məhsul 935,8 manat qiymətləndirilərək borcdan silinərək geri qaytarılmışdır. İş materiallarında olan bildirişdən və onun cavabdehə göndərilməsini təsdiq edən poçt qəbzindən görünür ki, Cavabdeh İddiaçı ilə bağladığı 15 noyabr 2019-cu il tarixli və 11 sentyabr 2020-ci il tarixli müqavilələrdən irəli gələn öhdəlikləri ilə bağlı xəbərdarlıq edilmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 14.2.1-ci maddəsində qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş müqavilələr və başqa əqdlər, habelə qanunvericilikdə nəzərdə tutulmasa da, ona zidd olmayan müqavilələr və başqa əqdlərin bağlanması mülki hüquqların və vəzifələrin əmələ gəlməsi əsaslarından biri kimi təsbit edilmişdir. Həmin Məcəllənin 386.1-ci maddəsinə görə isə öhdəliyin zərər vurulması, əsassız varlanma və ya bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş digər əsaslar nəticəsində əmələ gəlməsi halları istisna olmaqla, öhdəliyin əmələ gəlməsi üçün onun iştirakçıları arasında müqavilə olmalıdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin: -385.1-ci maddəsinə görə öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır; -442-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür; -445.2.-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin onun icrası üçün müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi, icra müdəti çatanadək kreditorun etdiyi xəbərdarlıqdan sonra da icra edilməməsi borclunun icranı gecikdirməsi sayılır; -448.1-ci maddəsinə əsasən əgər bu məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir; -450.1-ci maddəsinə əsasən fiziki və hüquqi şəxslər azad surətdə müqavilələr bağlaya və bu müqavilələrin məzmununu müəyyənləşdirə bilərlər. Onlar bu Məcəllədə nəzərdə tutulmayan, lakin ona zidd olmayan müqavilələr də bağlaya bilərlər. -598.3-cü maddəsinə əsasən əgər alıcı alqı-satqı müqaviləsinə uyğun olaraq verilmiş əşyanı vaxtında ödəmirsə, satıcı əşyanı ödəməyi və bu Məcəllənin 449-cu maddəsinə uyğun faizləri ödəməyi tələb edə bilər. -600.1-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir; -600.2-ci maddəsinə görə əşyaların nisyə satışı satış günü qüvvədə olmuş qiymətlər üzrə həyata keçirilir. Nisyə satılmış əşyaların qiymətinin sonradan dəyişməsi, əgər müqavilədə ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, yenidən hesablaşmaya səbəb olmur. -600.4-cü maddəsinə əsasən əşyanı təhvil almış alıcı onu alqı-satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər; -601.1-ci maddəsinə əsasən əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilədə onun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutula bilər. Məhkəmə işdə olan sübutlara məcmu halında qiymət verərək hesab edir ki, İddiaçı ilə bağlanmış 15 noyabr 2019-cu il tarixli və 11 sentyabr 2020-ci il tarixli müqavilələr üzrə Cavabdeh üzərinə götürdüyü öhdəlikləri yerinə yetirmədiyindən, Cavabdeh 15 noyabr 2019-cu il tarixli müqavilə üzrə 744 manat əsas borc və 74,8 manat cərimə borcu və 11 sentyabr 2020-ci il tarixli müqavilə üzrə malın qaytarılmasından sonra qalan borc üçün 319,2 manat əsas borc alınaraq, İddiaçınə verilməlidir. Həmçinin qeyd olunmalıdır ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinə müvafiq olaraq, məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərə mütənasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. İddia təmin edildiyindən, ödənilmiş 31,38 manat dövlət rüsumunun əvəzi cavabdehdən tutularaq iddiaçıya ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 77.1-ci maddəsinə müvafiq olaraq hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216-220, 233 və 450-cı maddələrini rəhbər tutaraq məhkəmə, Q Ə T E T D İ: İddia təmin edilsin. Cavabdeh 15 noyabr 2019-cu il tarixli müqavilə üzrə 744 (yeddi yüz qırx dörd) manat məbləğində əsas borc, 74,8 (yetmiş dörd manat 80 qəpik) manat məbləğində cərimə borcu, 11 sentyabr 2020-ci il tarixli müqavilə üzrə 319,2 (üç yüz on doqquz manat, 2 qəpik) manat məbləğində əsas borc və 31,38 (otuz bir manat 38 qəpik) manat məbləğində ödənilmiş dövlət rüsumu olmaqla, cəmi 1169,38 (bir min yüz altmış doqquz manat 38 qəpik) manat məbləğində pul vəsaiti tutularaq, İddiaçınə ödənilsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı şəhəri Binəqədi rayon Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: Fərid Hətəmzadə