Bakı şəhəri Qaradağ Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(002)-2686/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № e-2(002)-2686/2023 08.09.2023 BAKI ŞƏHƏRİ QARADAĞ RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Aslanova Gülnar Faiq qızının sədrliyi ilə, İddiaçı "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin Cavabdeh qarşı borc tələbi barədə iddia ərizəsinə kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq məhkəmə MÜƏYYƏNETDİ: İddiaçı "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti Cavabdeh qarşı kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında iddia ərizəsi ilə Bakı şəhəri Qaradağ Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, cavabdehdən xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilə üzrə İmei kodu **********23783 Samsung Galaxy A31 markalı telefon, Samsung 10S Cover üçün 209.9 manat ödənilməmiş əsas borc və 20.1 manat cərimə, xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilə üzrə Power Bank, QCY qulaqlıq üçün 21.26 manat ödənilməmiş əsas borc, 2.74 manat cərimə, xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilə üzrə 2 ədəd Charger adapter üçün 21 manat ödənilməmiş əsas borc və 2 manat cərimə, xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilə üzrə İmei kodu **********11982 Nokia 105 markalı telefon üçün 48 manat ödənilməmiş əsas borc və 4 manat cərimə, xx.xx.2022-ci il tarixli müqavilə üzrə İmei kodu **********32826 Xiaomi Redmi 10 markalı telefon üçün 664.92 manat ödənilməmiş əsas borc və 66.08 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə 1060 manat borc və 30.60 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun tutularaq iddiaçı "xxxx" MMC-nin xeyrinə ödənilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddia ərizəsi belə əsaslandırılmışdır ki, tərəflərin bağladığı 20 aprel 2021-ci il tarixli, 21 sentyabr 2021-ci il tarixli, 30 oktyabr 2021-ci il tarixli, 22 dekabr 2021-ci il tarixli və 18 may 2022-ci il tarixli müqavilələrə əsasən “İmei kodu **********23783 Samsung Galaxy A31 markalı telefon, Samsung 10S Cover, Power Bank, QCY qulaqlıq, 2 ədəd Charger adapter, İmei kodu **********11982 Nokia 105 markalı telefon və İmei kodu **********32826 Xiaomi Redmi 10 markalı telefon üçün 1060 manat borcu yaranmışdır. Belə ki, cavabdeh müqavilə şərtlərini pozmuş və nəticədə alqı-satqı qiyməti 660.6 manat olan (18 ay x 36.7 manat + 0 manat ilkin ödəniş) İmei kodu **********23783 Samsung Galaxy A31 markalı telefon, Samsung 10S Cover üçün ümumilikdə 230 manat, alqı-satqı qiyməti 85.14 manat olan (18 ay x 4.73 manat + 0 manat ilkin ödəniş) Power Bank, QCY qulaqlıq üçün ümumilikdə 24 manat, alqı-satqı qiyməti 42 manat olan (12 ay x 3.5 manat + 0 manat ilkin ödəniş) Power Bank, QCY qulaqlıq üçün ümumilikdə 23 manat, alqı-satqı qiyməti 72 manat olan (12 ay x 6 manat + 0 manat ilkin ödəniş) İmei kodu **********11982 Nokia 105 markalı telefon üçün ümumilikdə 52 manat, alqısatqı qiyməti 664.92 manat (18 ay x 36.94 manat + 0 manat ilkin ödəniş), İmei kodu **********32826 Xiaomi Redmi 10 markalı telefon üçün ümumilikdə 731 manat borcu yaranmışdır. Dəfələrlə xəbərdarlıq edilməsinə baxmayaraq cavabdeh borcu ödəməkdən boyun qaçırmışdır. Bu səbəbdən də, iddiaçı məcburiyyət qarşısında qalaraq iddia tələbi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir və iddia tələbinin təmin olunmasını xahiş edir. Məhkəmə tərəfindən Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5-ci maddəsinin tələblərinə uyğun olaraq, iddiaçının tələbinə dair əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini, habelə dəlillərini təsdiq edən sənədlərin təqdim olunması hüququnun izah edilməsi barədə bildiriş cavabdehin sənədlərdə göstərilən ünvanına qanunvericiliklə müəyyən edilmiş qaydada və müddətdə göndərilmiş, cavabdeh məhkəmə bildirişini əldə etsə də iddiaya etiraz təqdim etməmişdir. Məhkəmə Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5-ci maddəsinə əsasən, iddia ərizəsinə təqdim edilmiş sənədlər əsasında kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmasını mümkün hesab edir. Belə ki, iş materiallarında olan 20 aprel 2021-ci il tarixli, 23008205 nömrəli Müqavilənin və onun tərkib hissəsi olan Əlavənin surətindən görünür ki, "xxxx" MMC Cavabdeh 660.6 manat dəyərində İmei kodu **********23783 Samsung Galaxy A31 markalı telefon, Samsung 10S Cover ilkin ödəniş 0 manat olmaqla, 18 ay müddətinə hər ay 36.7 manat hissə-hissə ödəniş etmək şərtilə satmışdır. Belə ki, iş materiallarında olan 21 sentyabr 2021-ci il tarixli, ******* nömrəli Müqavilənin və onun tərkib hissəsi olan Əlavənin surətindən görünür ki, "xxxx" MMC Cavabdeh 85.14 manat dəyərində Power Bank, QCY qulaqlıq ilkin ödəniş 0 manat olmaqla, 18 ay müddətinə hər ay 4.73 manat hissə-hissə ödəniş etmək şərtilə satmışdır. Belə ki, iş materiallarında olan 30 oktyabr 2021-ci il tarixli, ******* nömrəli Müqavilənin və onun tərkib hissəsi olan Əlavənin surətindən görünür ki, "xxxx" MMC Cavabdeh 42 manat dəyərində 2 ədəd Charger adapter ilkin ödəniş 0 manat olmaqla, 12 ay müddətinə hər ay 3.5 manat hissə-hissə ödəniş etmək şərtilə satmışdır. Belə ki, iş materiallarında olan 22 dekabr 2021-ci il tarixli, ******* nömrəli Müqavilənin və onun tərkib hissəsi olan Əlavənin surətindən görünür ki, "xxxx" MMC Cavabdeh 72 manat dəyərində İmei kodu **********11982 Nokia 105 markalı telefon ilkin ödəniş 0 manat olmaqla, 12 ay müddətinə hər ay 6 manat hissə-hissə ödəniş etmək şərtilə satmışdır. Belə ki, iş materiallarında olan 18 may 2022-ci il tarixli, 03211612 nömrəli Müqavilənin və onun tərkib hissəsi olan Əlavənin surətindən görünür ki, "xxxx" MMC Cavabdeh 664.92 manat dəyərində İmei kodu **********32826 Xiaomi Redmi 10 markalı telefon ilkin ödəniş 0 manat olmaqla, 18 ay müddətinə hər ay 36.94 manat hissə-hissə ödəniş etmək şərtilə satmışdır. xx.xx.2021-ci il tarixli, xx.xx.2021-ci il tarixli, xx.xx.2021-ci il tarixli, xx.xx.2021-ci il tarixli və xx.xx.2021-ci il tarixli əşyaların təhvil-təslim aktı barədə bildirişlərin məzmunundan görünür ki, Cavabdeh 23008205 nömrəli Müqavilədə qeyd olunan İmei kodu **********23783 Samsung Galaxy A31 markalı telefon, Samsung 10S Cover, ******* nömrəli Müqavilədə qeyd olunan Power Bank, QCY qulaqlıq, ******* nömrəli Müqavilədə qeyd olunan 2 ədəd Charger adapter, ******* nömrəli Müqavilədə qeyd olunan İmei kodu **********11982 Nokia 105 markalı telefon və 03211612 nömrəli Müqavilədə qeyd olunan İmei kodu **********32826 Xiaomi Redmi 10 markalı telefon markalı telefon təhvil almışdır. İş materiallarında olan "xxxx" MMC-nin rəhbərliyi tərəfindən təsdiq edilmiş, 26 iyul 2023cü il tarixli maliyyə və ödəniş cədvəlində göstərilir ki, 20 aprel 2021-ci il tarixli müqavilə üzrə cavabdehin 209.9 manat məbləğində ödənilməmiş əsas borc, 20.1 manat cərimə olmaqla, cəmi 230 manat; 21 sentyabr 2021-ci il tarixli müqavilə üzrə cavabdehin 21.26 manat məbləğində ödənilməmiş əsas borc, 2.74 manat cərimə olmaqla, cəmi 24 manat; 30 oktyabr 2021-ci il tarixli müqavilə üzrə cavabdehin 21 manat məbləğində ödənilməmiş əsas borc, 2 manat cərimə olmaqla, cəmi 23 manat; 22 dekabr 2021-ci il tarixli müqavilə üzrə cavabdehin 48 manat məbləğində ödənilməmiş əsas borc, 4 manat cərimə olmaqla, cəmi 52 manat; 18 may 2022-ci il tarixli müqavilə üzrə cavabdehin 664.92 manat məbləğində ödənilməmiş əsas borc, 66.08 manat cərimə olmaqla, cəmi 731 manat, ümumilikdə 1060 manat məbləğində borcu yaranmışdır. xx.xx.2023-cü il tarixli Xəbərdarlıq vərəqəsinin surətindən görünür ki, alıcıya aldığı əşyanın müqavilə dəyərini tam şəkildə ödəməsi tələb olunmuş, ödəmədiyi təqdirdə isə məhkəməyə müraciət olunacağı bildirilmişdir. Məhkəmə mülki iş üzrə sübutlara məcmu halında hüquqi qiymət verərək müəyyən edir ki, "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 20 aprel 2021-ci il tarixli, 21 sentyabr 2021-ci il tarixli, 30 oktyabr 2021-ci il tarixli, 22 dekabr 2021-ci il tarixli və 18 may 2022-ci il tarixli müqavilələr mahiyyət etibarilə əşyanın dəyərinin hissə-hissə ödənilməsini nəzərdə tutan nisyə alqı-satqı müqavilələridir, həmin müqavilələr etibarlıdır. Ona görə də, hazırkı mübahisə üzrə iddiaçının tələbinə uyğun gələn qanuni əsas kimi Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 600, 601-ci maddələri tətbiq olunmalıdır. Belə ki, Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 567-ci maddəsinə əsasən alğı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 601-ci maddəsinə əsasən, əşyanın nisyə alınması haqqında müqavilədə onun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutula bilər. Hissə-hissə ödəmək şərti ilə malın nisyə satılması haqqında müqaviləyə bu Məcəllənin 600.2 və 600.5-ci maddələrində nəzərdə tutulan qaydalar tətbiq edilir. Həmin Məcəllənin 600.4-cü maddəsinə əsasən, əşyanı təhvil almış alıcı onu alqı-satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Həmin Məcəllənin 462.1-ci maddəsinə əsasən, dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən, icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. Məhkəməyə təqdim olunmuş sənədlərlə müəyyən edilmişdir ki, tərəflər arasında 20 aprel 2021-ci il tarixli, 21 sentyabr 2021-ci il tarixli, 30 oktyabr 2021-ci il tarixli, 22 dekabr 2021-ci il tarixli və 18 may 2022-ci il tarixli alğı-satqı müqavilələri bağlanmışdır və həmin müqavilələr etibarlıdır. Müqavilələrə əsasən iddiaçı qismində çıxış edən satıcı müqavilələrin predmeti qismində avadanlıqları cavabdehə təhvil verməyi, cavabdeh isə həmin müqavilələrə əsasən hər ay ödəniş cədvəli üzrə ödənişlər etməklə həmin məhsulların dəyərini hissə-hissə ödəməyi öz öhdəsinə götürmüşdür. İş materiallarından aydın olur ki, iddiaçı hər iki müqavilə üzrə öz öhdəliklərini icra edərək, müqavilələrin predmeti olan avadanlıqları cavabdehə təhvil vermiş, cavabdeh isə müqavilə üzrə müəyyən olunmuş şərtlər daxilində malları əldə etməsinə, həmin malların dəyərini hissə-hissə ödəməsinə dair öhdəlik götürməsinə baxmayaraq, malların dəyərinin yalnız bir hissəsini ödəmiş, qalan hissəni ödəməkdən yayınmışdır. Hazırda cavabdehin xx.xx.2021-ci il tarixli alğı-satqı müqaviləsi üzrə 209.9 manat əsas borc, xx.xx.2021-ci il tarixli alğı-satqı müqaviləsi üzrə 21.26 manat əsas borc, xx.xx.2021-ci il tarixli alğı-satqı müqaviləsi üzrə 21 manat əsas borc, xx.xx.2021-ci il tarixli alğı-satqı müqaviləsi üzrə 48 manat əsas borc və xx.xx.2022-ci il tarixli alğı-satqı müqaviləsi üzrə 664.92 manat məbləğində əsas borcu yaranmışdır. Ona görə də, məhkəmə hesab edir ki, yuxarıda sadalanan hüquq normalarının tələbinə əsasən, iddia tələbi əsas borcun tutulması hissəsində təmin edilməlidir. Həmçinin məhkəmə iddia tələbinin cərimə borcu ilə bağlı hissəsinə münasibətdə qeyd edir ki, tərəflər arasında bağlanmış 20 aprel 2021-ci il tarixli, 21 sentyabr 2021-ci il tarixli, 30 oktyabr 2021-ci il tarixli, 22 dekabr 2021-ci il tarixli və 18 may 2022-ci il tarixli müqavilələrə Əlavələrin 2-ci bəndinə əsasən, “Ödəniş cədvəli” üzrə ödənişlərdə gecikmələr aşkarlanıbsa, müştəri müddəti keçmiş məbləğin hər növbəti təqvim gününə hesablanmış 1%-dək həcmdə peniya ödəyir. Cavabdehin ödəniş cədvəlinə uyğun olaraq ödəniş edilməyən aylar üzrə müddəti keçmiş məbləğin 1%-dək cərimə məbləğini birinci müqavilə üzrə 20.1 manat, ikinci müqavilə üzrə 2.74 manat, üçüncü müqavilə üzrə 2 manat, dördüncü müqavilə üzrə 4 manat, beşinci müqavilə üzrə 66.08 manat məbləğində müəyyən etmişdir. Lakin məhkəmə hər iki iş üzrə cərimə borcunun məbləğinə münasibətdə hesab edir ki, həm tərəflərin razılığı ilə cərimə məbləğləri ödəniş cədvəlinə uyğun olaraq ödəniş edilməyən aylar üzrə müddəti keçmiş məbləğin 1%-dək müəyyən edildiyindən, həmçinin hesablanmış cərimə məbləğləri əsas borc məbləğlərinə mütənasib olmadığından azaldılmalı və xx.xx.2021ci il tarixli müqavilə üzrə 5 manat, xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilə üzrə 1 manat, xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilə üzrə 1 manat, xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilə üzrə 1 manat, xx.xx.2022-ci il tarixli müqavilə üzrə 10 manat məbləğində müəyyən edilməli, həmin məbləğ cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Belə ki, Mülki Məcəllənin 467-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. Dəbbə pulu ödənildikdən sonra onun miqdarının azaldılması istisna edilir. İş materiallarından görünür ki, iddiaçı tərəfindən iddianın qiymətinə uyğun olaraq 30.60 manat məbləğində dövlət rüsumu ödənilmişdir. Bu halda məhkəmə hesab edir ki, mülki prosessual qanunvericiliyin tələbinə əsasən hazırkı iddianın qaldırılması ilə əlaqədar iddiaçı tərəfindən dövlət büdcəsinə ödənilmiş 30.60 manat dövlət rüsumunun iddia tələbinin təmin edilmiş hissəsinə uyğun olan 30 manat hissəsi cavabdehdən tutularaq iddiaçıya ödənilməli, qalan hissədə isə iddiaçıya aid edilməlidir. Beləliklə, məhkəmə iş üzrə təqdim edilmiş sübutları məcmu halında qiymətləndirərək və sadalanan hüquq normalarının tələblərini nəzərə alaraq hesab edir ki, iddia əsaslı olduğundan qismən təmin edilməlidir. Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə əsasən, hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Həmin Məcəllənin 284-5.3-cü maddəsinə əsasən, ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır. Məhkəmə yuxarıda göstərilənləri nəzərə alaraq və Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 216-220, 284-1 - 284-6, 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq Q Ə T E T D İ: İddia qismən təmin edilsin. Cavabdeh 20 aprel 2021-ci il tarixli, 23008205 nömrəli müqaviləyə əsasən, İMEİ kodu **********23783 Samsung Galaxy A31 markalı telefon, Samsung 10S Cover üçün 209.9 manat əsas borc və 5 manat cərimə borcu, 21 sentyabr 2021-ci il tarixli, ******* nömrəli müqaviləyə əsasən, Power Bank, QCY qulaqlıq üçün 21.26 manat əsas borc və 1 manat cərimə borcu, 30 oktyabr 2021-ci il tarixli, ******* nömrəli müqaviləyə əsasən, 2 ədəd CHARGER adapter üçün 21 manat əsas borc və 1 manat cərimə borcu, 22 dekabr 2021-ci il tarixli, ******* nömrəli müqaviləyə əsasən, İMEİ kodu **********11982 Nokia 105 markalı telefon üçün 48 manat əsas borc və 1 manat cərimə borcu, 18 may 2022-ci il tarixli, 03211612 nömrəli müqaviləyə əsasən İMEİ kodu **********32826 Xiaomi Redmi 10 markalı telefon üçün 664.92 manat əsas borc, 10 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə 983.08 manat məbləğində pul vəsaiti və 30,60 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun əvəzi tutularaq iddiaçı "xxxx" MMC-nin xeyrinə ödənilsin. İddia qalan hissədə təmin edilməsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində, elektron qaydada, Bakı şəhəri Qaradağ Rayon Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim Gülnar Aslanova