Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(004)-5785/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № e-2(004)-5785/2025 07.11.2025 BAKI ŞƏHƏRİ YASAMAL RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Əlizadə Fariz Ariz oğlunun sədrliyi ilə, İddiaçı Cavabdeh qarşı «pul» tələbinə dair iddia ərizəsinə kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı Cavabdeh qarşı «pul» tələbi dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. Tələb onunla əsaslandırılmışdır ki, İddiaçı Cavabdeh ilə arasında bağlanmış xx.xx.2025-ci il və xx.xx.2025-ci il tarixli müqavilələrə əsasən X2 S20+, Ütü Philips almış və nəticədə 625.30 (altı yüz iyirmi beş manat, 30 qəpik) manat borc yaranmışdır. Cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozmuş və nəticədə xx.xx.2025-ci il tarixli müqaviləyə əsasən, alqı-satqı qiyməti 583.4 (beş yüz səksən üç manat qırx qəpik) manat (16 ay x 34.4 manat + 33 manat ilkin ödəniş) olan X2 S20+ üçün ümumilikdə 566.60 (beş yüz altmış altı manat altmış qəpik) manat olmaqla 515.09 (beş yüz on beş manat doqquz qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 51.51 (əlli bir manat əlli bir qəpik) manat cərimə, xx.xx.2025-cü il tarixli müqaviləyə əsasən alqı-satqı qiyməti 170.2 (yüz yetmiş manat iyirmi qəpik) manat (6 ay x 26.7 manat + 10 manat ilkin ödəniş) olan Ütü Philips üçün ümumilikdə 58.70 (əlli səkkiz manat yetmiş qəpik) manat olmaqla, 53.36 (əlli üç manat otuz altı qəpik) manat ödənilməmiş hissə, güzəşt olunaraq 5.34 (beş manat otuz dörd qəpik) manat cərimə miqdarında borc yaranmışdır. Cavabdehin cəmi ödədiyi məbləğ 185.15 manat təşkil edir. Ödəniş cədvəlinin 2-ci bəndinə əsasən, ödənişlərdə gecikmələr aşkarlanıbsa, müddəti keçmiş məbləğin hər növbəti təqvim gününə hesablanmış 1%-i həcmində Müştəri mübahisəsiz olaraq penya ödəyir. Cavabdehin ödədiyi məblğ 31.82 manat təşkil edir. Göstərilənlərə əsasən, Cavabdeh xx.xx.2025-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 515.09 (beş yüz on beş manat doqquz qəpik) manat ödənilməmiş hissə, ödənilməmiş hissə, 51.51 (əlli bir manat əlli bir qəpik) manat cərimə, xx.xx.2025-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 53.36 (əlli üç manat otuz altı qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 5.34 (beş manat otuz dörd qəpik) manat cərimə olmaqla, ümumilikdə 625.30 (altı yüz iyirmi beş manat otuz qəpik) manat borc və 30 (otuz) manat manat dövlət rüsumunun tutularaq İddiaçınə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılması xahiş edilmişdir. Məhkəmə iddia tələbinin qiyməti beş min manatdan az olduğuna görə iddia ərizəsinə Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-1-ci maddəsinə əsasən kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmasını mümkün hesab etmişdir. İddiaçı MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanılmış xx.xx.2025-ci il tarixli, 672031 nömrəli müqavilədən görünür ki, X2 S20+, Ütü Philips İddiaçı MMC Cavabdeh satmış, cavabdeh alınmış əşyanın əvəzində yuxarıda qeyd olunan 1-ci müqavilə ilə müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. İddiaçı MMC tərəfindən məhkəməyə təqdim edilmiş xx.xx.2025-ci il tarixli maliyyə cədvəlindən görünür ki, Cavabdeh İddiaçı MMC-yə xx.xx.2025-ci il tarixli, 672031 nömrəli müqavilə üzrə 515.09 (beş yüz on beş manat doqquz qəpik) manat ödənilməmiş hissə, ödənilməmiş hissə, 51.51 (əlli bir manat əlli bir qəpik) manat cərimə, xx.xx.2025-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 53.36 (əlli üç manat otuz altı qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 5.34 (beş manat otuz dörd qəpik) manat cərimə olmaqla, ümumilikdə 625.30 (altı yüz iyirmi beş manat otuz qəpik) manat borcu vardır. İş materiallarına əsasən müəyyən olunur ki, iddiaçı tərəfindən xx.xx.2025-ci il tarixli yazılı bildiriş göndərilməklə cavabdehə pul məbləğinin ödənilməsi təklif edilmiş, lakin, müsbət nəticə əldə olunmamışdır. Məhkəmə hesab edir ki, iddia tələbi əsaslıdır və təmin olunmalıdır. Sözügedən iddia tələbinin qanuni əsası qismində tərəflər arasında bağlanmış nisyə alqı-satqı müqavilələrinin şərtləri və Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin (bundan sonra: MM) 462 (cəriməyə münasibətdə) və 600.4-cü (əsas borca münasibətdə) maddələri çıxış edir. MM-in 462.1-ci maddəsinə əsasən,dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. Əgər öhdəliyin məzmununu hərəkətdən çəkinmək təşkil edirsə, dəbbə pulu hərəkətin edildiyi andan tutulmalıdır. Dəbbə pulunun ödənilməsi tələbi üzrə kreditor ona zərər vurulduğunu sübuta yetirməyə borclu deyildir. MM-in 600.4-cü maddəsinə əsasən əşyanı təhvil almış alıcı onu alqı-satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. İş materiallarından görünür ki, Alıcı Cavabdeh Satıcı ilə bağladığı yuxarıda qeyd olunan xx.xx.2025-ci il tarixli, 672031 nömrəli müqavilə üzrə öhdəliklərini yerinə yetirməmişdir. Belə olan halda, satıcının verilmiş əşyaların ödənilməsini tələb etmək hüququ vardır. xx.xx.2025-ci il tarixli, 672031 nömrəli Müqavilənin 5.1-ci bəndinə əsasən, bu müqavilə imzalandığı andan qüvvəyə minir və 10 il müddətinə qüvvədədir. Müqavilə qüvvədə olduğu bütün müddət ərzində müştərinin bu müqavilədə nəzərdə tutulmuş şərtlərlə ABC-dən mal və (və ya) xidmət əldə etmək hüququ vardır. Həmin Müqavilənin 4.4-cü bəndinə əsasən, müştəri “Müqavilə”-nin şərt(lər)ini pozduğu, pul öhdəliyini lazımı qaydada icra etmədiyi hal(lar)da İddiaçı “mal”-ın istifadəsini mümkünsüz edə, o cümlədən cihazın İMEİ kodunun deaktiv olunması üsulu ilə əşyanın Azərbaycan Respublikasının rabitə şəbəkələrində istifadəsinə məhdudiyyəti tədbiq edə, “Müştəri”nin adının riskli müştəri siyahısına salınmasını təmin edə, habelə adının riskli müştəri siyahısında olduğuna dair digər satıcılara məlumat ötürə bilər. Müqavilənin 4.5-ci bəndinə əsasən, müqavilənin 4.4 və 4.14-cü bəndlərinin icrası ilə əlaqədar əlavə ödənişlər tələb edilə bilər. İddia tələbinin faktiki və hüquqi halları ilə tərəflər arasında bağlanmış nisyə alqısatqı müqavilələrinin şərtləri və MM-in 462 (cəriməyə münasibətdə) və 600.4-cü (əsas borca münasibətdə) maddələrinin dispozitiv şərtləri eynilik təşkil edir. Məhkəmə tərəfindən müəyyən olundu ki, Cavabdeh İddiaçı MMC ilə xx.xx.2025-ci il tarixli, 672031 nömrəli müqavilə bağlamaqla, 515.09 (beş yüz on beş manat doqquz qəpik) manat ödənilməmiş hissə, ödənilməmiş hissə, 51.51 (əlli bir manat əlli bir qəpik) manat cərimə, xx.xx.2025-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 53.36 (əlli üç manat otuz altı qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 5.34 (beş manat otuz dörd qəpik) manat cərimə olmaqla, ümumilikdə 625.30 (altı yüz iyirmi beş manat otuz qəpik) manat borcu yaranmışdır. Cavabdehin ödədiyi məbləğ 185.15 manat təşkil edir. Məhkəmə iddiaya iddiaçının tələbi həcmində baxır. Azərbaycan Respublikası MPM-in 77.1-ci maddəsinə əsasən, hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Məhkəmənin mülki prosesdə arbitr rolunda çıxış etməsi nəzərə alınmaqla, öz təşəbbüsü ilə proses iştirakçılarının lehinə və ya əlehinə sübutlar toplaması və ya bu istiqamətdə müəyyən prosessual fəaliyyət göstərməsi yolverilməzdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinin tələblərinə görə məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə mütənasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Belə olan halda, iddiaçı tərəfindən ödənilmiş 30 (otuz) manat məhkəmə xərci cavabdehə aid edilməlidir. Beləliklə, məhkəmə mülki qanunvericiliyin yuxarıda qeyd edilən normalarını nəzərə alaraq hesab edir ki, iddia tələbi təmin edilməli, Cavabdeh xx.xx.2025-ci il tarixli, 672031 nömrəli müqaviləyə əsasən 515.09 (beş yüz on beş manat doqquz qəpik) manat ödənilməmiş hissə, ödənilməmiş hissə, 51.51 (əlli bir manat əlli bir qəpik) manat cərimə, xx.xx.2025-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 53.36 (əlli üç manat otuz altı qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 5.34 (beş manat otuz dörd qəpik) manat cərimə olmaqla, ümumilikdə 625.30 (altı yüz iyirmi beş manat otuz qəpik) manat borc və 30 (otuz) manat dövlət rüsumu tutularaq İddiaçınə ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5.3-cü maddəsinə əsasən, ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-230 və 284-5.3-cü maddələrini rəhbər tutaraq, QƏT ETDİ: İddiaçı Cavabdeh qarşı «pul» tələbinə dair iddiası təmin edilsin. Cavabdeh xx.xx.2025-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 515.09 (beş yüz on beş manat doqquz qəpik) manat ödənilməmiş hissə, ödənilməmiş hissə, 51.51 (əlli bir manat əlli bir qəpik) manat cərimə, xx.xx.2025-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 53.36 (əlli üç manat otuz altı qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 5.34 (beş manat otuz dörd qəpik) manat cərimə olmaqla, ümumilikdə 625.30 (altı yüz iyirmi beş manat otuz qəpik) manat borc və 30 (otuz) manat dövlət rüsumu tutularaq İddiaçınə ödənilsin. Qətnamədən onun tərəflərə rəsmi qaydada təqdim edildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinet vasitəsilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: Fariz Əlizadə