Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(004)-5860/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № e-2(004)-5860/2023 12.12.2023 BAKI ŞƏHƏRİ YASAMAL RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Əlizadə Fariz Ariz oğlunun sədrliyi ilə, İddiaçı Cavabdeh qarşı alqı-satqı müqaviləsi üzrə «pul» tələbinə dair iddia ərizəsinə kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı Cavabdeh qarşı alqı-satqı müqaviləsi üzrə «pul» tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. Tələb onunla əsaslandırılmışdır ki, Cavabdeh İddiaçı MMC ilə xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli müqavilə bağlamaqla Babil markalı bazalı çarpayı, Babil markalı dolab, Babil markalı termo, 2 (iki) ədəd Babil markalı tumba və matras almış və nəticədə 1599 (min beş yüz doxsan doqquz) manat öhdəliyi yaranmışdır. Cavabdeh tərəfindən müqavilənin şərtləri pozularaq alqı-satqı qiyməti 2580( iki min beş yüz səksən) manat olan Babil markalı bazalı çarpayı, Babil markalı dolab, Babil markalı termo, 2 (iki) ədəd Babil markalı tumba və matras üçün ümumilikdə 1599 (min beş yüz doxsan doqquz) manat olmaqla ondan 1453,7 (min dörd yüz əlli üç manat yetmiş qəpik) manat ödənilməmiş hissə müştəriyə güzəşt olunaraq, 145.3 (yüz qırx beş manat otuz qəpik) manat cərimə borcu yaranmışdır. Cavabdehin cəmi ödədiyi məbləğ 1126.3 manat təşkil edir. Ödəniş cədvəlinin 2-ci bəndinə əsasən, ödənişlərdə gecikmələr aşkarlanıbsa, müddəti keçmiş məbləğin hər növbəti təqvim gününə hesablanmış 1%-i həcmində Müştəri mübahisəsiz olaraq penya ödəyir. Göstərilənlərə əsasən, xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli müqaviləyə əsasən alqı-satqı qiyməti 2580( iki min beş yüz səksən) manat olan Babil markalı bazalı çarpayı, Babil markalı dolab, Babil markalı termo, 2 (iki) ədəd Babil markalı tumba və matras üçün 1453,7 (min dörd yüz əlli üç manat yetmiş qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 145.3 (yüz qırx beş manat otuz qəpik) manat cərimə borcu olmaqla ümumilikdə 1599 manat məbləğində borc və 35.99 (otuz beş manat doxsan doqquz qəpik) manat dövlət rüsumu Cavabdeh alınaraq İddiaçınə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılması xahiş edilmişdir. Məhkəmə iddia tələbinin qiyməti beş min manatdan az olduğuna görə iddia ərizəsinə Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-1-ci maddəsinə əsasən kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmasını mümkün hesab etmişdir. "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanılmış xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli müqavilədən görünür ki, Babil markalı bazalı çarpayı, Babil markalı dolab, Babil markalı termo, 2 (iki) ədəd Babil markalı tumba və matrası iddiaçı "xxxx" MMC Cavabdeh satmış, cavabdeh alınmış əşyanın əvəzində yuxarıda qeyd olunan müqavilə ilə müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. İddiaçı MMC tərəfindən məhkəməyə təqdim edilmiş xx.xx.2023-cü il tarixli maliyyə cədvəlindən görünür ki, Cavabdeh İddiaçı MMC-yə xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli müqavilə üzrə alqı-satqı qiyməti 2580( iki min beş yüz səksən) manat olan Babil markalı bazalı çarpayı, Babil markalı dolab, Babil markalı termo, 2 (iki) ədəd Babil markalı tumba və matras üçün ümumilikdə 1599 (min beş yüz doxsan doqquz) manat olmaqla ondan 1453,7 (min dörd yüz əlli üç manat yetmiş qəpik) manat ödənilməmiş hissə müştəriyə güzəşt olunaraq, 145.3 (yüz qırx beş manat otuz qəpik) manat cərimə borcu yaranmışdır. İş materiallarına əsasən müəyyən olunur ki, iddiaçı tərəfindən xx.xx.2023-cü il tarixli xəbərdarlıq məktubu göndərilməklə cavabdehə pul məbləğinin ödənilməsi təklif edilmiş, lakin, müsbət nəticə əldə olunmamışdır. Məhkəmə tərəfindən müəyyən olundu ki, Cavabdeh İddiaçı MMC-dən xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli müqaviləyə əsasən Babil markalı bazalı çarpayı, Babil markalı dolab, Babil markalı termo, 2 (iki) ədəd Babil markalı tumba və matras almış və nəticədə müqavilə öhdəliklərinə əməl etməyərək 1599 (min beş yüz doxsan doqquz) manat olmaqla ondan 1453,7 (min dörd yüz əlli üç manat yetmiş qəpik) manat ödənilməmiş hissə müştəriyə güzəşt olunaraq, 145.3 (yüz qırx beş manat otuz qəpik) manat cərimə borcu yaranmışdır. Beləliklə, məhkəmə hesab edir ki, iddia əsaslıdır və təmin olunmalıdır. Sözügedən iddia tələbinin qanuni əsası qismində Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin (bundan sonra: MM) 462 (cəriməyə münasibətdə) və 600.4-cü (əsas borca münasibətdə) maddələri və tərəflər arasında xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli nisyə alqı-satqı müqaviləsinin şərtləri çıxış edir. MM-in 462.1-ci maddəsinə əsasən,dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. Əgər öhdəliyin məzmununu hərəkətdən çəkinmək təşkil edirsə, dəbbə pulu hərəkətin edildiyi andan tutulmalıdır. Dəbbə pulunun ödənilməsi tələbi üzrə kreditor ona zərər vurulduğunu sübuta yetirməyə borclu deyildir. MM-in 600.4-cü maddəsinə əsasən əşyanı təhvil almış alıcı onu alqı-satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. İş materiallarından görünür ki, Alıcı Cavabdeh Satıcı ilə bağladığı yuxarıda qeyd olunan xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə müqavilə öhdəliklərini yerinə yetirməmişdir. Belə olan halda, satıcının verilmiş əşyaların ödənilməsini tələb etmək hüququ vardır. İddia tələbinin faktiki və hüquqi halları ilə MM-in 462 (cəriməyə münasibətdə) və 600.4-cü (əsas borca münasibətdə) maddələrinin dispozitiv şərtləri eynilik təşkil edir. Məhkəmə iddiaya iddiaçının tələbi həcmində baxır. Azərbaycan Respublikası MPM-in 77.1-ci maddəsinə əsasən, hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Məhkəmənin mülki prosesdə arbitr rolunda çıxış etməsi nəzərə alınmaqla, öz təşəbbüsü ilə proses iştirakçılarının lehinə və ya əlehinə sübutlar toplaması və ya bu istiqamətdə müəyyən prosessual fəaliyyət göstərməsi yolverilməzdir. Cavabdeh tərəfindən iddia tələbinə dair təkzibetmə funksiyası həyata keçirilməmişdir. Bu səbəbdən, məhkəmə iddiaçı tərəfindən təqdim edilmiş sübutlarla kifayətlənməyi əsaslı hesab edir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinin tələblərinə görə məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə mütənasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Belə olan halda, iddiaçı tərəfindən ödənilmiş 35.99 (otuz beş manat doxsan doqquz qəpik) manat məhkəmə xərci cavabdehə aid edilməlidir. Beləliklə, məhkəmə mülki qanunvericiliyin yuxarıda qeyd edilən normalarını nəzərə alaraq hesab edir ki, iddia tələbi təmin edilməli, alqı-satqı qiyməti 2580( iki min beş yüz səksən) manat olan Babil markalı bazalı çarpayı, Babil markalı dolab, Babil markalı termo, 2 (iki) ədəd Babil markalı tumba və matras üçün 1453,7 (min dörd yüz əlli üç manat yetmiş qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 145.3 (yüz qırx beş manat otuz qəpik) manat cərimə borcu olmaqla ümumilikdə 1599 manat məbləğində borc və 35.99 (otuz beş manat doxsan doqquz qəpik) manat dövlət rüsumu Cavabdeh alınaraq İddiaçınə ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5.3-cü maddəsinə əsasən, ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-230 və 284-5.3-cü maddələrini rəhbər tutaraq, QƏT ETDİ: İddiaçı Cavabdeh qarşı «pul» tələbinə dair iddiası təmin edilsin. Cavabdeh xx.xx.2022-ci il tarixli ******* nömrəli müqavilə üzrə 1453,7 (min dörd yüz əlli üç manat yetmiş qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 145.3 (yüz qırx beş manat otuz qəpik) manat cərimə borcu olmaqla ümumilikdə 1599 manat məbləğində borc və 35.99 (otuz beş manat doxsan doqquz qəpik) manat dövlət rüsumu Cavabdeh alınaraq İddiaçınə ödənilsin. Qətnamədən onun tərəflərə rəsmi qaydada təqdim edildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinet vasitəsilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: Fariz Əlizadə