Bakı Şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(008)-4591/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № e-2(008)-4591/2025 03.07.2025 BAKI ŞƏHƏRİ SABUNÇU RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Qədirova Şəbnur Şakir qızının sədrliyi ilə, İddiaçı MMC-nin Cavabdeh qarşı “borc” tələbinə dair iddia ərizəsinə kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı MMC iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, Cavabdeh xx.xx.2025-ci il tarixinə yaranmış xx.xx.2024-ci il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 123,9 manat əsas 37,1 manat cərimə cəmi 161 manat borc, xx.xx.2024-ci il tarixli № ********* saylı manat alqı-satqı müqaviləsi üzrə 1756 manat əsas 526,8 manat cərimə cəmi 2282,8 manat borc, xx.xx.2024-ci il tarixli № ********* saylı manat alqı-satqı müqaviləsi üzrə 169,5 manat əsas, 50,8 manat cərimə, cəmi 220,3 manat borc, xx.xx.2023-cü il tarixli № ********* saylı manat alqı-satqı müqaviləsi üzrə 53,1 manat əsas, 15,9 manat cərimə, cəmi 69 manat borc, xx.xx.2023-cü il tarixli № ********* saylı manat alqı-satqı müqaviləsi üzrə 258,6 manat əsas, 77,5 manat cərimə, cəmi 336,1 manat borc, ümumilikdə beş müqavilə üzrə 2361,1 manat əsas, 708,1 manat cərimə, 3069,2 manat cəmi borcun və 50.69 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun tutularaq İddiaçı MMC-nin xeyrinə ödənilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Cavabdeh rəsmi qaydada bildiriş göndərilmiş, qanunvericiliklə müəyyən edilmiş müddət ərzində cavabdeh tərəfindən iddiaya qarşı etiraz daxil olmamışdır. İş materiallarında olan sübutlara əsasən məhkəmə tərəfindən müəyyən edilmişdir ki, İddiaçı MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2024-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən, 0 manat ilkin ödəniş etməklə borclu aldığı mala görə 18 ay ödəniş cədvəli üzrə hər ay 14 manat olmaqla, ümumilikdə 249.99 manat ödəməyi, xx.xx.2024-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən, 1500 manat ilkin ödəniş etməklə borclu aldığı mala görə 18 ay ödəniş cədvəli üzrə hər ay 197 manat olmaqla, ümumilikdə 3529.74 manat ödəməyi, xx.xx.2024-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən, 0 manat ilkin ödəniş etməklə borclu aldığı mala görə 12 ay ödəniş cədvəli üzrə hər ay 60 manat olmaqla, ümumilikdə 709.98 manat ödəməyi, xx.xx.2023-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən, 0 manat ilkin ödəniş etməklə borclu aldığı mala görə 18 ay ödəniş cədvəli üzrə hər ay 60 manat olmaqla, ümumilikdə 1074.08 manat ödəməyi, xx.xx.2023-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən, 0 manat ilkin ödəniş etməklə borclu aldığı mala görə 18 ay ödəniş cədvəli üzrə hər ay 52 manat olmaqla, ümumilikdə 934.98 manat ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. Lakin cavabdeh müqavilələrin şərtlərini pozaraq, qalıq qalmış borcu qaytarmamışdır. İş materiallarında olan xx.xx.2025-ci il tarixli maliyyə arayışına əsasən müəyyən olunur ki, cavabdehin xx.xx.2024-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 123.9 manat əsas 371 manat cərimə olmaqla ümumilikdə 494.9 manat, xx.xx.2024-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 1756 manat əsas 5268 manat cərimə olmaqla ümumilikdə 7024 manat, xx.xx.2024-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 169.5 manat əsas 508 manat cərimə olmaqla ümumilikdə 677.50 manat, xx.xx.2023-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 53.1 manat əsas 159 manat cərimə olmaqla ümumilikdə 212.10 manat, xx.xx.2023-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 258.6 manat əsas 775 manat cərimə olmaqla ümumilikdə 1033.60 manat borcu vardır. İş materiallarında olan İddiaçı MMC-nin Cavabdeh oğluna ünvanladığı xəbərdarlığa əsasən məlum olur ki, iddiaçı tərəfindən borcun ödənilməsi barədə cavabdehə xəbərdarlıq edilmişdir. Məhkəmə iş materiallarını tədqiq edərək və iş üzrə sübutlara hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia tələbi qismən təmin edilməlidir. Belə ki, müqavilələrə əsasən iddiaçı öhdəliklərini yerinə yetirmiş, cavabdeh isə bunun əksinə olaraq öz öhdəliklərini yerinə yetirməmiş, borcunu vaxtında ödəməmişdir. Ona görə də, xx.xx.2024-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 123.9 manat əsas borc, 6.2 manat cərimə olmaqla cəmi 130.1 manat borc, xx.xx.2024-cü il tarixli № 011674311saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 1756 manat əsas borc 87.8 manat cərimə olmaqla cəmi 1843.8 manat borc, xx.xx.2024-cü il tarixli № ********* müddətli (nisyə) alqısatqı müqaviləsi üzrə 169.5 manat əsas borc 8 manat cərimə olmaqla cəmi 177.5 manat borc, xx.xx.2023-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 53.1 manat əsas 2.6 manat cərimə olmaqla cəmi 55.7 manat borc, xx.xx.2023-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 258.6 manat əsas borc, 12.9 manat cərimə olmaqla cəmi 271.5 manat borc, ümumilikdə beş müqavilə üzrə isə 2478.6 manat və 44.78 manat ödənilmiş dövlət rüsumu Cavabdeh tutularaq İddiaçı MMC-nin xeyrinə ödənilməli, iddia qalqan hissədə təmin edilməməlidir. Məhkəmə həmçinin qeyd edir ki, müqavilələr üzrə cərimə tənasübsüz surətdə yüksək hesab olunmalı, buna görə də azaldılaraq ağlabatan miqdarda müəyyən edilməlidir. AR Mülki Məcəllənin 448.1-ci maddəsinə əsasən əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsində daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. Həmin maddənin 2-ci bəndinə əsasən borclu öz öhdəliklərinin hər bir təqsirli pozuntusu (hərəkət və ya hərəkətsizlik) üçün məsuliyyət daşıyır. Həmin Məcəllənin 467-ci maddəsinə görə məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. Həmin Məcəllənin 600.1-ci maddəsinə əsasən, alğı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. Həmin Məcəllənin 600.2-ci maddəsinə əsasən, əşyaların nisyə satışı satış günü qüvvədə olmuş qiymətlər üzrə həyata keçirilir. Nisyə satılmış əşyaların qiymətinin sonradan dəyişməsi, əgər müqavilədə ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, yenidən hesablaşmaya səbəb olmur. Həmin Məcəllənin 600.4-cü maddəsinə əsasən, əşyanı təhvil almış alıcı onu alğısatqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 284-1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, kommersiya mübahisələrinə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə bu fəslə uyğun olaraq sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. Həmin Məcəllənin 284-5.2-ci maddəsinə əsasən cavabdeh bildirişi rəsmi qaydada aldığı gündən 10 (on) iş günü müddətində iddiaya qarşı əsaslandırılmış etirazını və ona əlavə olunmuş sənədləri, elektron qaydada verildikdə isə elektron imza ilə təsdiq edilmiş etirazını və ona əlavə olunmuş, “Elektron imza və elektron sənəd haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununda nəzərdə tutulmuş qaydada elektron sənəd formasında tərtib edilmiş sənədləri məhkəməyə göndərə bilər. Həmin Məcəllənin 284-5.3-cü maddəsinə əsasən ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır. Mülki Prosessual Məcəllənin 14.2-ci maddəsinə görə məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə əsasən isə hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Həmin Məcəllənin 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 216-220, 227, 358, 360 və 362-ci maddələrini rəhbər tutaraq, QƏT ETDİ: İddia qismən təmin edilsin. Cavabdeh xx.xx.2024-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 123.9 manat əsas borc, 6.2 manat cərimə olmaqla cəmi 130.1 manat borc, xx.xx.2024-cü il tarixli № 011674311saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 1756 manat əsas borc 87.8 manat cərimə olmaqla cəmi 1843.8 manat borc, xx.xx.2024-cü il tarixli № ********* müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 169.5 manat əsas borc 8 manat cərimə olmaqla cəmi 177.5 manat borc, xx.xx.2023-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 53.1 manat əsas 2.6 manat cərimə olmaqla cəmi 55.7 manat borc, xx.xx.2023-cü il tarixli № ********* saylı müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsi üzrə 258.6 manat əsas borc, 12.9 manat cərimə olmaqla cəmi 271.5 manat borc, ümumilikdə beş müqavilə üzrə 2478.6 manat və 44.78 manat ödənilmiş dövlət rüsumu tutularaq İddiaçı MMC-nin xeyrinə ödənilsin. İddia qalan hissədə rədd edilsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı Şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən şikayət verilmədikdə işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Sədrlik edən: Şəbnur Qədirova