Bakı Şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(008)-5650/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № e-2(008)-5650/2024 19.09.2024 BAKI ŞƏHƏRİ SABUNÇU RAYON MƏHKƏMƏSİ Bakı Şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsinin hakimi Paşayeva Adilə Adil qızı, iddiaçı "xxxx" MMC-nin Cavabdeh qarşı "pul tələbi" barədə iddia ərizəsi üzrə mülki işə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı "xxxx" MMC Cavabdeh qarşı "pul tələbi" barədə iddia ərizəsi ilə müraciət edərək, xx.xx.2024-cü il tarixinə yaranmış xx.xx.2023-ci il tarixli № ********* saylı Müddətli alqı-satqı müqaviləsi üzrə 390,5 manat əsas 117,1 manat cərimə, cəmi 507,6 manat borc, xx.xx.2023-ci il tarixli № ********* saylı Müddətli alqı-satqı müqaviləsi üzrə 254,9 manat əsas 76,4 manat cərimə, cəmi 331,3 manat borc, xx.xx.2022-ci il tarixli № ********* saylı Müddətli alqı-satqı müqaviləsi üzrə 154,9 manat əsas, 46,4 manat cərimə, cəmi 201,3 manat borc, xx.xx.2023-ci il tarixli № ********* saylı Müddətli alqı-satqı müqaviləsi üzrə 529,9 manat əsas, 158,9 manat cərimə, cəmi 688,8 manat borc, xx.xx.2023-ci il tarixli № ********* saylı Müddətli alqı-satqı müqaviləsi üzrə 775,9 manat əsas, 232,7 manat cərimə, cəmi 1008,6 manat borc, xx.xx.2023-ci il tarixli № ********* saylı Müddətli alqı-satqı müqaviləsi üzrə 89,9 manat əsas, 26,9 manat cərimə, cəmi 116,8 manat borc, xx.xx.2023-ci il tarixli № ********* saylı Müddətli alqı-satqı müqaviləsi üzrə 835,3 manat əsas, 250,5 manat cərimə, cəmi 1085,8 manat borc, ümumilikdə yeddi müqavilə üzrə 3031,3 manat əsas, 908,9 manat cərimə, 3940,2 manat, cəmi borcun və 59.40 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun Cavabdeh alınaraq İddiaçınə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddiaçı tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2023-cü il tarixli ********* nömrəli müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən aldığı "Honor” markalı mobil telefona görə 786,50 manat, xx.xx.2023-cü il tarixli ********* nömrəli müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən aldığı "Xiaomi" markalı mobil telefona görə 439,90 manat, xx.xx.2022-ci il tarixli ********* nömrəli müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən aldığı "Samsung" markalı mobil telefona görə 700,90 manat, xx.xx.2023-cü il tarixli ********* nömrəli müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən aldığı "samsung” markalı aspirator, saç qurudana görə 739,90 manat, xx.xx.2023-cü il tarixli ********* nömrəli müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən aldığı "Hotpoint” markalı paltaryuyan maşına görə 999,90 manat, xx.xx.2023-cü il tarixli ********* nömrəli müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən aldığı "XM" markalı tost aparatına görə 159,90 manat, xx.xx.2023-cü il tarixli ********* nömrəli müddətli (nisyə) alqı-satqı müqaviləsinə əsasən aldığı "Xiaomi" markalı mobil telefona, ütüyə görə 1367,30 manat ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. Lakin cavabdeh müqavilələrin şərtlərini pozaraq borcu qaytarmamışdır. Dəfələrlə xəbərdarlıq edilməsinə baxmayaraq, borclu borcu ödəməkdən boyun qaçırır. Məhkəmə tərəfindən Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 23-1-ci fəslində təsbit edilmiş müddəaları rəhbər tutaraq, iddianın qiymətini nəzərə alıb, ərizəyə sadələşdirilmiş icraat qaydasında tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmışdır. Məhkəmə tərəfindən Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5-ci maddəsinin tələblərinə uyğun olaraq iddiaçının tələbinə dair əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədlərin təqdim olunması barədə bildiriş cavabdehə qanunvericiliklə müəyyən edilmiş qaydada və müddətdə göndərilmiş, lakin cavabdeh tərəfindən iddiaçının tələbinə dair hər hansı münasibət bildirilməmişdir. İş materiallarında olan xx.xx.2023-cü il, xx.xx.2023-cü il, xx.xx.2022-ci il, xx.xx.2023-cü il, xx.xx.2023-cü il, xx.xx.2023-cü il,xx.xx.2023-cü il tarixli 7 müqavilənin surətindən müəyyən olunur ki, Cavabdeh "xxxx" MMC-dən "Honor” markalı mobil telefon, “Xiaomi” markalı mobil telefon, “Samsung” markalı mobil telefon, “Samsung” markalı aspirator, saç qurudan, “Hotpoint” markalı paltaryuyan maşın, “XM” markalı tost aparatı, “Xiaomi” markalı mobil telefon, ütü almış, onların dəyərini hissə-hissə ödəməyi barədə üzərinə öhdəlik götürmüşdür. - "xxxx" MMC tərəfindən verilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli maliyyə arayışlarından müəyyən edilir ki, xx.xx.2023-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 390,5 manat əsas, 117,1 manat cərimə; xx.xx.2023-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 254,9 manat əsas, 76,4 manat cərimə; xx.xx.2022-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 154,9 əsas, 46,4 manat cərimə; xx.xx.2023-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 529,9 əsas, 158,9 manat cərimə, xx.xx.2023-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 775,9 manat, 232,7 manat cərimə; xx.xx.2023-cü il tarixli müqviləyə əsasən 89,9 manat, 26,9 manat cərimə; xx.xx.2023-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 835,3 manat, 250,5 manat təşkil edir; - "xxxx" MMC-dən tərəfindən Cavabdeh ünvanlanmış "Xəbərdarlıq" məktubundan görünür ki, cavabdehə borcunu ödəməsi təklif edilmiş və ödəməcəyi təqdirdə məhkəməyə müraciət ediləcəyi bildirilmişdir. Məhkəmə hesab edir ki, tərəflər arasında yaranmış mübahisəyə nisyə alqı-satqı müqaviləsinin müddəaları tətbiq edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 601-ci maddəsinə əsasən, əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilədə onun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutula bilər. Hissə-hissə ödəmə şərti ilə əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilə o halda bağlanmış sayılır ki, alqısatqı müqaviləsinin digər mühüm şərtləri ilə yanaşı əşyanın qiyməti, ödənişlərin qaydası, müddətləri və məbləğləri nəzərdə tutulmuş olsun. Həmin Məcəllənin 601.2-ci maddəsində göstərilmişdir ki, hissə-hissə ödəmə şərti ilə malın nisyə satılması haqqında müqaviləyə həmin Məcəllənin 600.2- 600.5-ci maddələrində nəzərdə tutulan qaydalar tətbiq edilir. Həmin Məcəllənin 600.2-ci maddəsinə əsasən, əşyaların nisyə satışı satış günü qüvvədə olmuş qiymətlər üzrə həyata kecirilir. Nisyə satılmış əşyaların qiymətinin sonradan dəyişməsi, əgər müqavilədə ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, yenidən hesablaşmaya səbəb olmur. Həmin Məcəllənin 600.1-ci maddəsinə əsasən, alqı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. Həmin Məcəllənin 600.4-cü maddəsinə əsasən, əşyanı təhvil almış alıcı onu alqı-satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Həmin Məcəllənin 465.2-ci maddəsinə görə, əgər borclu öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi, o cümlədən müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi üçün cərimə ödəyəcəyini vəd etmişdirsə, kreditor cərimənin ödəniməsini və öhdəliyin icrasını tələb edə bilər. Göründüyü kimi, cavabdeh "xxxx" xx.xx.2023-cü il, xx.xx.2023-cü il, xx.xx.2022-ci il, xx.xx.2023-cü il, xx.xx.2023-cü il, xx.xx.2023-cü il və xx.xx.2023-cü il tarixli müqavilələr üzrə üzərinə götürdüyü öhdəliyi lazımi qaydada icra etməmiş, iddiaçıya olan borcunu sazişlə nəzərdə tutulan vaxtda və qaydada ödəməmişdir. Bununla da sazişin şərtlərini pozmuşdur. Buna görə də cavabdehin hərəkətləri öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi kimi qiymətləndirilməli, bu səbəbdən onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliyin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdeh olduğundan, öz öhdəliyinin hər bir təqsirli pozuntusuna görə məsuliyyət daşıyaraq, yaranan əsas borcu və cərimə borcunu razılaşdırıldığı kimi iddiaçıya ödəməlidir. Məhkəmə araşdırması zamanı Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5.4-cü maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş işə iddia icraatı qaydasında baxılması əsasları aşkar olunmamışdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin: 284-1-ci maddəsinə əsasən, mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, iqtisadi mübahisələrə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə bu fəslə uyğun olaraq sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir; 284-5.1-ci maddəsinə əsasən, ərizənin qəbulundan imtina olunmamışdırsa, onun məhkəməyə daxil olduğu vaxtdan 5 (beş) iş günü ərzində işə baxan hakim cavabdehə rəsmi qaydada bildiriş göndərir. Bildirişdə iddiaçının tələbinə dair cavabdehin əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədləri təqdim etməli olduğu qeyd edilir; 284-5.2-ci maddəsinə əsasən, cavabdeh bildirişi rəsmi qaydada aldığı gündən 10 (on) iş günü müddətində iddiaya qarşı əsaslandırılmış etirazını və ona əlavə olunmuş sənədləri, elektron qaydada verildikdə isə elektron imza ilə təsdiq edilmiş etirazını və ona əlavə olunmuş, "Elektron imza və elektron sənəd haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanununda nəzərdə tutulmuş qaydada elektron sənəd formasında tərtib edilmiş sənədləri məhkəməyə göndərə bilər; 284-5.3-cü maddəsinə əsasən, ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır; 284-6.1-ci maddəsinə əsasən, işə mahiyyəti üzrə baxan hakim tərəfindən iddianın tam və ya qismən təmin və ya rədd edilməsi haqqında qətnamə qəbul edilir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinə görə, məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə mütənasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. ********** nömrəli qəbzdən görünür ki, "xxxx" MMC tərəfindən xx.xx.2023-cü ildə 34,40 manat dövlət rüsumu ödənilmişdir. İddia tələbi təmin edildiyindən həmin məbləğ cavabdehdən alınaraq iddiaçıya ödənilməlidir. Məhkəmə qeyd olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikasının Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 119, 284-5 və 284.6-cı maddələrini rəhbər tutaraq Q Ə T E T D İ: İddia təmin edilsin. Cavabdeh xx.xx.2023-cü il tarixli ********* saylı müqaviləyə əsasən "Honor" markalı mobil telefon üçün 390,5 manat ödənilməmiş hissə, 117,1 manat cərimə; xx.xx.2023-cü il tarixli ********* saylı müqaviləyə əsasən "Xiaomi" markalı mobil telefon üçün 254,9 manat ödənilməmiş hissə, 76,4 manat cərimə; xx.xx.2022-ci il tarixli ********* saylı müqaviləyə əsasən "Samsung" markalı mobil telefon üçün 154,9 manat ödənilməmiş hissə, 46,4 manat cərimə; xx.xx.2023-cü il tarixli ********* saylı müqaviləyə əsasən "Samsung" markalı aspirator, saçqurudan üçün 529,9 əsas, 158,9 manat cərimə; xx.xx.2023-cü il tarixli ********* saylı müqaviləyə əsasən "Hotpoint" markalı paltaryuyan maşın üçün 775,9 əsas, 232,7 manat cərimə; xx.xx.2023-cü il tarixli ********* saylı müqaviləyə əsasən "XM" markalı tost aparatı üçün 89,9 əsas, 26,9 manat cərimə; xx.xx.2023-cü il tarixli ********* saylı müqaviləyə əsasən "Xiaomi" markalı mobil telefon, ütü üçün 835,3 əsas, 250,5 manat cərimə olmaqla, cəmi 3940,2 manat və 59,40 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun əvəzi "xxxx" MMC-nin xeyrinə tutulsun. Qətnamədən rəsmi qaydada alındığı gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı Şəhəri Sabunçu Rayon məhkəməsi vasitəsi ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə ("Elektron məhkəmə" informasiya sistemində yaradılan elektron kabinet vasitəsilə) apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən apellyasiya şikayəti verilmədikdə, qəbul edildiyi gündən 1 ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Hakim Adilə Paşayeva.