Biləsuvar Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(022)-2000/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Biləsuvar rayonu İş № e-2(022)-2000/2025 19.12.2025 BİLƏSUVAR RAYON MƏHKƏMƏSİ Biləsuvar Rayon Məhkəməsinin hakimi Mirzəyev Nüsrət Fətulla oğlunun sədrliyi, hakim köməkçisi Abdullazadə Həsən Abdulla oğlunun katibliyi ilə, İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin Cavabdeh qarşı borc tələbi barədə kiçik iddiasına dair mülki işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq M Ü Ə Y Y Ə N E T D İ: İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti Cavabdeh qarşı kiçik iddia ərizəsi ilə müraciət edərək, Cavabdeh İddiaçı MMC-nin xeyrinə UTD000222 saylı xx.xx.2025-ci il tarixli nisyə Alqı-satqı müqaviləsi üzrə 313 (üç yüz on üç) manat borcun, 46 (qırx altı) manat 95 (doxsan beş) qəpik cərimə borcunun, 30 (otuz) manat ödənilmiş dövlət rüsumunun və 0,40 manat dövlət rüsumunun ödənilməsi ilə bağlı xidmət haqqının tutulması barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, RəsulZadə Sənan Məlik ilə Cavabdeh arasında bağlanmış UTD000222 saylı xx.xx.2025-ci il tarixli nisyə Alqı-satqı müqaviləsinə əsasən cavabdeh 458 manat dəyərində nisyə aldığı mala görə 145 manat ilkin ödəniş olaraq ödəmiş, qalıq 313 manat borcu isə müqaviləyə əlavə olan ödəniş cədvəlinə uyğun olaraq hər ay ödəmək şərtilə 6 ay müddətində ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. İddiaçı QSC ilə RəsulZadə Sənan Məlik arasında imzalanan Faktorinq müqaviləsi və həmin faktorinq müqaviləsinə əlavə olunan Sazişə əsasən RəsulZadə Sənan Məlik-nin Cavabdeh qarşı olan 313 manat məbləğindəki tələb hüququ İddiaçı QSC-yə keçmişdir. Eyni zamanda tələb hüququnun İddiaçı QSC-yə keçməsi barədə nisyə alqı satqı müqaviləsi üzrə Alıcıya müvafiq bildiriş təqdim edilmişdir. Tərəflər arasında bağlanmış nisyə alqı-satqı müqaviləsinin 1.1-ci maddəsinə görə satıcı alıcıya qeyd olunan müqavilənin 1 saylı əlavəsində göstərilən malı satır və alıcı isə həmin malı qəbul edib tərəflər arasında razılaşdırılmış nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə malın dəyərini satıcıya ödəyir. Həmin müqavilənin 1.2-ci maddəsinə əsasən alıcı tərəflər arasında bağlanan nisyə alqı-satqı müqaviləsinin 1 saylı əlavəsinə əsasən müəyyənləşdirilmiş müddətdə və qaydada pul məbləğini ödəməyi öhdəsinə götürür. Əlavə olaraq müqavilənin 2.4.6-cı maddəsinə əsasən "xxxx" müqavilənin elektron qaydada imzalanması halında, bunun Ferrum Kapital QSC-yə məxsus mobil tətbiq və veb-səhifə məkanı vasitəsilə reallaşdırıldığını nəzərə alaraq, ona bu müqaviləni imzalamasını təsdiq edən OTP kodun və ya digər texniki şərtlərin Ferrum Kapital QSC tərəfindən göndərilməsini, Ferrum Kapital QSC-nin buna səlahiyyətli olduğunu qəbul edir, bu qaydada hazırki müqavilənin “Satıcı” ilə rəsmiləşdirilməsinə öz iradə ifadəsini bildirir və gələcəkdə bunun hər hansı mübahisə yaratmayacağını qəbul edir. Bundan başqa həmin müqavilənin 6-cı maddəsinə əsasən tərəflər razılaşır ki, bu müqavilə və onun ayrılmaz tərkib hissəsi olan digər sənədlər (Əlavələr, bildirişlər və s.) kağız daşıyıcıda və (və ya) İddiaçı QSC-nin yaratdığı mobil tətbiq, veb-səhifə məkanında və ya digər elektron məkanda Tərəflərin iradə ifadəsini dürüst müəyyənləşdirməyə imkan verən üsullardan istifadə olunmaqla (OTP kodla, ASAN imza ilə, elektron sənədlərin və ya digər verilənlərin mübadiləsi yolu ilə və s.) elektron qaydada imzalanacaq. Tərəflər bu müqavilənin və onun ayrılmaz tərkib hissəsi olan digər sənədlərin elektron qaydada imzalanması prosesinin (OTP kodun, digər texniki şərtlərin Ferrum Kapital QSC tərəfindən "xxxx"ya və ya “Satıcı”ya göndərilməsi, veb-səhifədə "xxxx" və ya “Satıcı” tərəfindən müvafiq proseslərin aparılması və bunlarla məhdudlaşmayaraq digər bütün əməliyyatların aparılması) Ferrum Kapital QSC tərəfindən təşkil edilməsinə heç bir etiraz etmirlər. Bu prosesin təşkil olunmasının İddiaçı QSC-nin müstəsna səlahiyyətində olduğunu və bu qaydada formalaşdırılan imzanın Tərəflərin kağız daşıyıcıda olan şəxsi imzası ilə eyni hüquqi qüvvəyə malik olduğunu qəbul edirlər. Elektron qaydada bu müqavilənin rəsmləşdirilməsi Ferrum Kapital QSC-yə məxsus mobil tətbiq və veb-səhifə məkanında Ferrum Kapital QSC-nin iştirakı ilə reallaşdırıldığına baxmayaraq, bu müqavilə üzrə tərəflər alqı-satqı müqaviləsinin "xxxx" ilə “Satıcı” arasında imzalandığından və bu formada rəsmləşdirilmənin prosedur qaydalarından tam məlumatlı olduqlarını bəyan edirlər. Eyni zamanda həmin müqavilənin 2.4.4-cü maddəsinə əsasən mal alan borcu vaxtında ödəmədikdə, satıcının xeyrinə hər gecikdirilən gün üçün ödəməli olduğu məbləğin 0.5 % miqdarında dəbbə pulu ödəməlidir. Lakin cavabdeh müqavilənin bu şərtini pozaraq ödəniş cədvəli üzrə dövri olaraq ödəməli olduğu ödənişlərinin ödənilməsinə dair öhdəliyi vaxtında və lazımi qaydada icra etmir. Belə ki, cavabdehin bu günə 313 manat əsas borcu, 46.95 manat cərimə borcu yaranıb. Məhkəmə hazırkı iddianın qiymətinin beş min manatdan az olmasını nəzərə alaraq mülki işə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin (MPM) 284-1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, kommersiya mübahisələrinə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. Məhkəmə iddiaçının təqdim etdiyi sənədləri tədqiq edərək toplanmış sübutlara MPM-in 88-ci maddəsinə əsasən məcmusu halında qiymət verərək hesab edir ki, iddia tələbi təmin olunmalıdır. Belə ki, iş materiallarında olan İddiaçı qapalı səhmdar cəmiyyəti ilə Cavabdeh arasında bağlanmış UTD000222 saylı xx.xx.2025-ci il tarixli alqı-satqı müqaviləsinə əsasən cavabdeh 458 manat dəyərində nisyə aldığı malın dəyərini müqaviləyə əlavə olan ödəniş cədvəlinə uyğun olaraq hər ay 52.17 manat ödəmək şərtilə 6 ay müddətində ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. İşdə olan İddiaçı qapalı səhmdar cəmiyyətinin alqı-satqı müqaviləsi üzrə xx.xx.2025-ci il tarixli maliyyə arayışından görünür ki, Cavabdeh ilə İddiaçı qapalı səhmdar cəmiyyəti arasında bağlanmış UTD000222 saylı xx.xx.2025-ci il tarixli nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə əsas borcu 313 (üç yüz on üç) manat, cərimə borcu 46 (qırx altı) manat 95 (doxsan beş) qəpik təşkil etmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin (MM) 385.1-ci maddəsinə görə öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkətləri etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 567-ci maddəsinə görə alqı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 600.1-ci maddəsinə əsasən alğı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. Həmin Məcəllənin 600.4-cü maddəsinə əsasən əşyanı təhvil almış alıcı onu alğısatqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Qeyd olunanlara əsasən məhkəmə hesab edir ki, Cavabdeh UTD000222 saylı xx.xx.2025-ci il tarixli nisyə alqı-satqı müqaviləsi üzrə öhdəliklərini vaxtında və lazımınca icra etmədiyinə görə ödənilməmiş borc qismində 313 (üç yüz on üç) manat, 46 (qırx altı) manat 95 (doxsan beş) qəpik cərimə borcu Cavabdeh İddiaçı qapalı səhmdar cəmiyyətinin xeyrinə tutulmalıdır. MPM-in 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. MPM-in 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə hesab edir ki, iddiaçı məhkəməyə ərizə verərkən dövlət rüsumu kimi ödədiyi 30 (otuz) manat məbləğində pul vəsaiti də cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və MPM-in 216-220 və 222-ci maddələrinin göstərişini rəhbər tutaraq məhkəmə Q Ə T E T D İ: İddia təmin edilsin. Cavabdeh İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin xeyrinə 313 (üç yüz on üç) manat borc, 46 (qırx altı) manat 95 (doxsan beş) qəpik cərimə borcu, 30 (otuz) manat ödənilmiş dövlət rüsumu və 0,40 (qırx) qəpik dövlət rüsumunun ödənilməsi ilə bağlı xidmət haqqı tutulsun. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Biləsuvar Rayon Məhkəməsi vasitəsilə (“Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan kabinetdən elektron qaydada) Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına apellyasiya şikayəti verilə bilər. Kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmış işlər üzrə çıxarılmış məhkəmə qətnaməsindən şikayət verilməmişdirsə, işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. X1