Biləsuvar Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(022)-280/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Biləsuvar rayonu İş № e-2(022)-280/2025 24.01.2025 BİLƏSUVAR RAYON MƏHKƏMƏSİ Biləsuvar Rayon Məhkəməsinin hakimi Mirzəyev Nüsrət Fətulla oğlunun sədrliyi, Məsləhətçi (iclas katibi) Abdullazadə Həsən Abdulla oğlunun katibliyi ilə, İddiaçı MMC-nin Cavabdeh qarşı borc tələbi barədə kiçik iddiasına dair mülki işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq M Ü Ə Y Y Ə N E T D İ: İddiaçı MMC Cavabdeh qarşı iddia ərizəsi ilə müraciət edirək, Cavabdeh 853 (səkkiz yüz əlli üç) manat 17 (on yeddi) qəpik borcun və ödənilmiş dövlət rüsumunun əvəzi qismində 30 (otuz) manat məbləğində pul vəsaitinin İddiaçı xeyrinə tutulması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddia ərizəsində göstərilmişdir ki, İddiaçıMMC-nin Biləsuvar Filialı ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2021-ci il tarixli 06/21-408 saylı alğı-satqı müqaviləsinə əsasən Biləsuvar rayonu, Zəhmətabad kəndi ərazisində 1.5 hektar sahədə pambıq əkməyi və yetişdirdiyi məhsulu “İddiaçıya”satmağı öhdəsinə götürmüşdür. Müqavilənin icrası ilə əlaqədar «cavabdeh» «iddiaçı”dan 494.12 manat məbləğində vəsaiti (iş və xidməti) avans olaraq götürmüşdür. Müqavilənin şərtlərinə əsasən götürdüyü avans vəsaitin dəyərini xampambıqla ödəməli və avans götürdüyü vəsait (iş və xidmət) üzrə borcunu bağladıqdan sonra təhvil verməli olduğu xam-pambığın qalan dəyərini müqavilədə göstərilən müddətdə almalı idi. Cavabdehin sifarişi əsasında 22.80 manat məbləğində 1-ci şum, 10.00 manat məbləğində tandem diskli mala, 17.00 manat məbləğində mala çəkmə, 7.50 manar məbləğində gübrə liə çiyid səpini, 27.20 manat məbləğində kuitivasiya, 8.00 manat məbləğində boroza, 19.50 manat məbləğində dərman səpini, 75.00 manat məbləğində maşınla 1-ci üz pambıq yığımı, 204.80 manat məbləğində çiyid, 102.32 manat məbləğində dərman-gübrə, cəmi: 494.12 manat məbləğində işlər görülmüş, avans verilmiş, xidmətlər göstərilmiş, ötən ildən qalan 675.59 manat borcu nəzərə almaqla 1169.71 manat borcu qalmışdır. “Cavabdeh” müqavilənin şərtlərini pozaraq, mövsüm başa çatsa da 316.54 manat məbləğində 452.20 kq xam-pambıq təhvil vermiş, bununla da İddiaçıya 863.17 manat məbləğində borcu qalmışdır. Borcun ödənilməsi barədə dəfələrlə müraciət olunmasına baxmayaraq “Cavabdeh” “İddiaçı’ya olan borcunu tam ödəməkdən üzürsüz səbəblərdən yayınmışdır. Cavabdehin borclu qalması hər iki tərəfin imzası ilə təsdiq edilən xx.xx.2022-ci il tarixli iş və xidmətlərin yerinə yetirilməsi aktı (üzləşmə aktı), qaimə, ödəmə tapşırıqları və digər sənədlərlə təsdiq edilir. Məhkəmə hazırkı iddianın qiymətinin beş min manatdan az olmasını nəzərə alaraq mülki işə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin (MPM) 284-1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, kommersiya mübahisələrinə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. Məhkəmə iddiaçının təqdim etdiyi sənədləri tədqiq edərək toplanmış sübutlara MPMin 88-ci maddəsinə əsasən məcmusu halında qiymət verərək hesab edir ki, iddia tələbi təmin olunmalıdır. Belə ki, iş materiallarında olan İddiaçı MMC-nin Biləsuvar filialı və Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2021-ci il tarixli 06/21-408 saylı alqı-satqı müqaviləsinə əsasən cavabdeh Biləsuvar rayonu Zəhmətabad kəndi ərazisində 1.5 hektar sahədə pambıq əkməyi və yetişdirdiyi məhsulu iddiaçıya satmağı öhdəsinə götürmüşdür. Müqavilənin icrası ilə əlaqədar cavabdeh iddiaçıdan 494.12 manat məbləğində vəsaiti (iş və xidməti) avans olaraq götürmüşdür. Beləliklə, işdə olan sübutlarla Cavabdeh ilə İddiaçı MMC-nin Biləsuvar filialı arasında bağlanmış xx.xx.2021-ci il tarixli 06/21-408 saylı nisyə alqı-satqı müqaviləsinə əsasən Cavabdeh «P-Aqro” MMC-yə alqı-satqı müqaviləsinə əsasən 853 (səkkiz yüz əlli üç) manat 17 (on yeddi) qəpik borcunun yarandığı təsdiq olunur. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin (MM) 385.1-ci maddəsinə görə öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkətləri etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 386.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin zərər vurulması, əsassız varlanma və ya bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş digər əsaslar nəticəsində əmələ gəlməsi halları istisna olmaqla, öhdəliyin əmələ gəlməsi üçün onun iştirakçıları arasında müqavilə olmalıdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 389.1-ci maddəsinə əsasən Mülki hüquq və vəzifələrin müəyyənləşdirilməsi, dəyişdirilməsi və ya xitamı haqqında iki və ya bir neçə şəxsin razılaşması müqavilə sayılır. Həmin Məcəllənin 390.1-ci maddəsinə əsasən fiziki və hüquqi şəxslər azad surətdə müqavilələr bağlaya və bu müqavilələrin məzmununu müəyyənləşdirə bilərlər. Onlar bu Məcəllədə nəzərdə tutulmayan, lakin ona zidd olmayan müqavilələr də bağlaya bilərlər. Həmin Məcəllənin 399.1-ci maddəsinə əsasən müqavilə bağlandığı andan qüvvəyə minir və tərəflər üçün məcburi olur. İşin müəyyən edilmiş hallarından görünür ki, İddiaçı MMC tələbinin hüquqi əsası kimi Cavabdeh ilə xx.xx.2021-ci il tarixli 06/21-408 saylı xam-pambığın alqı-satqısı müqaviləsinin bağlanmasına istinad etməklə həmin müqavilə üzrə cavabdehin Biləsuvar rayonu, Zəhmətabad ərazisində 1.5 hektar sahədə pambıq əkməyi və hər hektardan yetişdirdiyi məhsulu iddiaçıya satmağı öhdəsinə görürməsinə baxmayaraq cavabdehin öhəliyinin icrasından birtərəfli qaydada imtina etməklə müqavilə şərtlərini pozduğu, nəticədə cavabdeh tərəfindən 452.20 kq xam-pambıq təhvil verilməklə ümumi borcundan 316.54 manat ödəməsi, cavabdehin avans vəsaitə görə iddiaçıya 863.17 manat borcunun olması təsdiq olunur. Qeyd olunan işin hallarına əsasən məhkəmə hesab edir ki, Cavabdeh xx.xx.2021-ci il tarixli 06/21-408 saylı alqı-satqı müqaviləsi üzrə öhdəliklərini vaxtında və lazımınca icra etmədiyinə görə 853 (səkkiz yüz əlli üç) manat 17 (on yeddi) qəpik məbləğdə pul vəsaiti Cavabdeh iddiaçı «P-Aqro” MMC-nin xeyrinə tutulmalıdır. MPM-in 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. MPM-in 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə hesab edir ki, iddiaçı «P-Aqro” MMC məhkəməyə ərizə verərkən dövlət rüsumu kimi ödədiyi 30 (otuz) manat məbləğində pul vəsaiti də cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və MPM-in 216-220 və 222-ci maddələrinin göstərişini rəhbər tutaraq məhkəmə Q Ə T E T D İ: İddia təmin edilsin. Cavabdeh İddiaçı xeyrinə 853 (səkkiz yüz əlli üç) manat 17 (on yeddi) qəpik borc və ödənilmiş dövlət rüsumuna görə 30 (otuz) manat pul vəsaiti tutulsun. Qətnamə rəsmi qaydada verildikdən sonra 1 (bir) ay müddətində Biləsuvar Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinə apelyasiya şikayəti verilə bilər. Kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmış işlər üzrə çıxarılmış məhkəmə qətnaməsindən şikayət verilməmişdirsə, işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Hakim Nüsrət Mirzəyev