Quba Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(027)-1300/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Quba şəhəri İş № e-2(027)-1300/2025 01.05.2025 QUBA RAYON MƏHKƏMƏSİ İddiaçı MMC-nin Cavabdeh qarşı pul tələbinə dair iddiası üzrə mülki işə məhkəmənin inzibati binasında yazılı sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, məhkəmə m ü ə y y ə n e t d i: İddiaçı MMC kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında iddia ərizəsi məhkəməyə müraciət edərək, xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən, ƏTÇƏKƏN PANASONİC üçün 196,62 (yüz doxsan altı manat, 62 qəp) manat ödənilməmiş hissə, 98,31 (doxsan səkkiz manat, 31 qəp) manat cərimə pulu; xx.xx.2023-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən, BOROFONE BW35 qulaqlıq, İMEİ KODU **********63180 XİAOMİ REDMİ 12 markalı telefon üçün 176,84 (yüz yetmiş altı manat, 84 qəp) manat ödənilməmiş hissə, 88,42 (səksən səkkiz manat, 42 qəp) manat cərimə pulu; xx.xx.2023cü il tarixli müqaviləsinə əsasən, SAMSUNG 25W CHARGER, İMEİ KODU **********20450 SAMSUNG GALAXY A14 markalı telefon üçün 143,30 (yüz qırx üç manat, 30 qəpik) manat ödənilməmiş hissə, 71,65 (yetmiş bir manat,65 qəpik) manat cərimə pulu; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən, BOROFONE BW35 qulaqlıq üçün 65 (altmış beş) manat ödənilməmiş hissə, 32.50 (otuz iki manat, 50 qəpik) manat cərimə Ümumilikdə 872.64 manat borc və 30 manat ödənilmiş dövlət rüsumu Cavabdeh alınaraq “İddiaçı MMC-nə ödənməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Ərizə onunla əsaslandırılmışdır ki, cavabdeh ilə, İddiaçı MMC arasında bağlanmış xx.xx.2024-ci il, xx.xx.2023-ci il, xx.xx.2023-ci il, xx.xx.2024-ci il tarixlərindəki müqavilələrə əsasən ƏTÇƏKƏN PANASONİC, BOROFONE BW35 qulaqlıq, İMEİ KODU **********63180 XİAOMİ REDMİ 12 arkalı telefon, SAMSUNG 25W CHARGER, İMEİ KODU **********20450 SAMSUNG GALAXY A14 markalı telefon, BOROFONE BW35 qulaqlıq almış və nəticədə 872.64 (səkkiz yüz yetmiş iki manat, 64 qəpik) manat borc yaranmışdır. Cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozmuş və nəticədə xx.xx.2024-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 307.80 manat olan ƏTÇƏKƏN PANASONİC üçün ümumilikdə 294.93 manat olmaqla ondan, 196.62 manat ödənilməmiş hissə, 98.31 manat cərimə pulu; xx.xx.2023-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 668.88 manat olan BOROFONE BW35 qulaqlıq, İMEİ KODU **********63180 XİAOMİ REDMİ 12 arkalı telefon üçün 265.26 manat olmaqla ondan 176.84 manat ödənilməmiş hissə, 88.42 manat cərimə pulu; xx.xx.2023-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 516.06 manat olan SAMSUNG 25W CHARGER, İMEİ KODU **********20450 SAMSUNG GALAXY A14 markalı telefon üçün 214.95 manat olmaqla ondan 143.30 manat ödənilməmiş hissə, 71.65 manat cərimə pulu; xx.xx.2024-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqısatqı qiyməti 75 manat BOROFONE BW35 qulaqlıqüçün 97.50 manat olmaqla ondan 65 manat ödənilməmiş hissə, 32.50 manat cərimə pulu miqdarında borc yaranmışdır. Cavabdehin cəmi ödədiyi məbləğ 985.98 manat təşkil edir. Cavabdehlə olan telefon danışığı, həmçinin xəbərdarlıq məktubunda mübahisənin Məhkəmədən kənar həll olunması, onun üzərinə düşən öhdəlikləri lazımınca icra etməli olduğunu rəsmi qaydada bildirsələr də, qarşı tərəf müqavilə ilə təsbit olunmuş öhdəlikləri icra etməmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5.1-ci maddəsinə əsasən ərizənin qəbulundan imtina olunmamışdırsa, onun məhkəməyə daxil olduğu vaxtdan 5 (beş) iş günü ərzində işə baxan hakim cavabdehə rəsmi qaydada bildiriş göndərir. Bildirişdə iddiaçının tələbinə dair cavabdehin əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədləri təqdim etməli olduğu qeyd edilir. Məhkəmə tərəfindən Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5-ci maddəsinin tələblərinə uyğun olaraq, cavabdehə iddiaçının tələbinə dair əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini, habelə dəlillərini təsdiq edən sənədlərin təqdim olunması hüququnun izah edilməsi barədə bildiriş qanunvericiliklə müəyyən edilmiş qaydada və müddətdə göndərilmiş, lakin cavabdeh tərəfindən iddiaçının tələbinə dair hər hansı münasibət bildirilməmişdir. Məhkəmə, Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5-ci maddəsinə əsasən, iddia ərizəsinə təqdim edilmiş sənədlər əsasında kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Məhkəmə iş materiallarını araşdıraraq, hesab edir ki, iddia tələbi əsaslı olduğundan qismən təmin edilməlidir. İş materiallarında olan xx.xx.2024-cü il tarixli 03576218 saylı müqavilənin surətindən göründüyü kimi, Cavabdeh İddiaçı MMC-dən dəyərini hissə-hissə ödəmək şərtilə, ƏTÇƏKƏN PANASONİC almışdır. İş materiallarında olan xx.xx.2023-cü il tarixli 04253231 saylı müqavilənin surətindən göründüyü kimi, Cavabdeh İddiaçı MMC-dən dəyərini hissə-hissə ödəmək şərtilə BOROFONE BW35 qulaqlıq, İMEİ KODU **********63180 XİAOMİ REDMİ 12 markalı telefon almışdır. İş materiallarında olan xx.xx.2023-cü il tarixli 09622457 saylı müqavilənin surətindən göründüyü kimi, Cavabdeh İddiaçı MMC-dən dəyərini hissə-hissə ödəmək şərtilə SAMSUNG 25W CHARGER, İMEİ KODU **********20450 SAMSUNG GALAXY A14 markalı telefon almışdır. İş materiallarında olan xx.xx.2024-cü il tarixli 09644219 saylı müqavilənin surətindən göründüyü kimi, Cavabdeh İddiaçı MMC-dən dəyərini hissə-hissə ödəmək şərtilə BOROFONE BW35 qulaqlıq almışdır. İş materiallarında olan xx.xx.2025-ci il tarixli maliyyə və ödəniş cədvəlinə əsasən, Cavabdeh İddiaçı MMC-yə xx.xx.2024-cü il tarixli müqavilə üzrə 196,62 manat ödənilməmiş hissə və 98,31 manat cərimə; xx.xx.2023-cü il tarixli müqavilə üzrə 176,84 manat ödənilməmiş hissə və 88,42 manat cərimə; xx.xx.2023-cü il tarixli müqavilə üzrə 143,3 manat ödənilməmiş hissə və 71,65 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqavilə üzrə 65 manat ödənilməmiş hissə və 32,50 manat cərimə olmaqla ümumilikdə 872,64 manat məbləğində borcu yaranmışdır. İş materiallarında olan xx.xx.2025-ci il tarixli xəbərdarlıq məktubunun surətindən göründüyü kimi, Cavabdeh borcu ödənilmədiyi təqdirdə barəsində müvafiq tədbirlər görüləcəyi barədə xəbərdar edilmişdir. İş materiallarında olan xx.xx.2025-ci il tarixli, ********** nömrəli mədaxil qəbzdən göründüyü kimi, iddia qaldırılması üçün 30 manat məbləğində dövlət rüsumu ödənilmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 567-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 600.1-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. Həmin Məcəllənin 600.4-cü maddəsinə əsasən əşyanı təhvil almış alıcı onu alqı-satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Həmin Məcəllənin 465.2-ci maddəsinə görə, əgər borclu öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi, o cümlədən müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi üçün cərimə ödəyəcəyini vəd etmişdirsə, kreditor cərimənin ödənilməsini və öhdəliyin icrasını tələb edə bilər Məhkəmədə tədqiq olunmuş sübutlar əsasında müəyyən olunmuşdur ki, tərəflər arasında alqısatqı müqaviləsi bağlanmış, iddiaçı cavabdehə malları satmağı, cavabdeh isə həmin malları almağı və onun dəyərini ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. Həmçinin, məhkəmə araşdırması zamanı müəyyən edilmişdir ki, iddiaçı tərəflər arasında bağlanılmış müqavilənin predmetini cavabdehə təhvil vermiş, cavabdeh isə həmin malın dəyərini müqavilə ilə şərtləşdirilmiş müddətdə və qaydada hissə-hissə ödəməyi öz öhdəsinə götürmüşdür. Lakin cavabdeh müqavilə üzrə ödənişləri vaxtlı-vaxtında və tam həcmdə yerinə yetirməyərək, öz üzərinə götürdüyü öhdəlikləri icra etməmiş, nəticədə müqavilə üzrə iddiaçı qarşısında borc öhdəliyinə görə onun mülki hüquqi məsuliyyəti yaranmışdır. Ona görə də məhkəmə hesab edir ki, iddia tələbi bu hissədə əsaslı olmaqla, təmin edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəllənin 462.1-ci maddəsinə əsasən, dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. Həmin Məcəllənin 467-ci maddəsinə əsasən məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. Dəbbə pulu ödənildikdən sonra onun miqdarının azaldılması istisna edilir. Qeyd olunan halları nəzərə alaraq, məhkəmə belə qənaətə gəlir ki, iddianın əsas borca hesablanmış xx.xx.2024-cü il tarixli müqavilə üzrə 98,31 manat cərimə (dəbbə pulu) tələbi hissəsi ilə bağlı hesablanmış cərimə məbləği əsas borc məbləğinə mütənasib olmadığından azaldılmalı və 10 (on) manat, məbləğində, xx.xx.2023-cü il tarixli müqavilə üzrə 88,42 manat cərimə (dəbbə pulu) tələbi hissəsi ilə bağlı hesablanmış cərimə məbləği əsas borc məbləğinə mütənasib olmadığından azaldılmalı və 8 (səkkiz) manat məbləğində xx.xx.2023-cü il tarixli müqavilə üzrə 71,65 manat cərimə (dəbbə pulu) tələbi hissəsi ilə bağlı hesablanmış cərimə məbləği əsas borc məbləğinə mütənasib olmadığından azaldılmalı və 7 (yeddi) manat məbləğində, xx.xx.2024-cü il tarixli müqavilə üzrə 32,50 manat cərimə (dəbbə pulu) tələbi hissəsi ilə bağlı hesablanmış cərimə məbləği əsas borc məbləğinə mütənasib olmadığından azaldılmalı və 3 (üç) manat məbləğində müəyyən edilməli, həmin məbləğ cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalı, beləliklə də iddia tələbi cərimə borcunun tutulması hissəsində qismən təmin edilməlidir. Həmçinin, hesab edirəm ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119-cu maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğində münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edildiyindən, iddiaçı tərəfindən dövlət büdcəsinə köçürülmüş 30 (otuz) dövlət rüsumu cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Məhkəmə Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 23-1-ci fəslində təsbit edilmiş müddəaları rəhbər tutaraq, iddianın qiymətini nəzərə alıb, ərizəyə kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmışdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, kommersiya mübahisələrinə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə bu fəslə uyğun olaraq sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. Məhkəmə araşdırması zamanı Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəllənin 284-5.4cü maddəsi ilə nəzərdə tutulmuş işə iddia icraatı qaydasında baxılması əsasları aşkar olunmamışdır. Şərh olunanlara əsaslanaraq və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119-cu və 284-cü maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə q ə t e t d i: İddia qismən təmin olunsun. Cavabdeh xx.xx.2024-cü il tarixli 03576218 saylı müqavilə üzrə 196,62 (bir yüz doxsan altı manat altmış iki qəpik) manat ödənilməmiş hissə və 10 (on) cərimə; xx.xx.2023-cü il tarixli 04253231 saylı müqavilə müqavilə üzrə 176,84 (yüz yetmiş altı manat səksən dörd qəpik) manat ödənilməmiş hissə və 8 (səkkiz) manat cərimə;xx.xx.2023-cü il tarixli 09622457 saylı müqavilə üzrə 143,30 (yüz qırx üç manat otuz qəpik) manat ödənilməmiş hissə və 7 (yeddi) manat cərimə xx.xx.2024-cü il tarixli 09644219 saylı müqavilə müqavilə üzrə 65 manat ödənilməmiş hissə və 3 (üç) manat cərimə olmaqla, ümumilikdə 609,76 (altı yüz doqquz manat yetmiş altı qəpik) manat borc və dövlət rüsumu üçün ödənilmiş 30 (otuz) manat tutularaq İddiaçı MMC-nin xeyrinə ödənilsin. İddia tələbi qalan hissədə təmin edilməsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 ay müddətində Quba Rayon Məhkəməsi vasitəsilə (elektron kabinet vasitəsilə) Sumqayıt Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: Aydın Babayev