Mingəçevir Şəhər Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(051)-257/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Mingəçevir şəhəri İş № e-2(051)-257/2023 10.01.2023 MİNGƏÇEVİR ŞƏHƏR MƏHKƏMƏSİ Mingəçevir Şəhər Məhkəməsinin hakimi Cəbrayılzadə Elza Vaqif qızının sədrliyi ilə İddiaçı MMC-nin Cavabdeh qarşı “pul tələbinə dair” kiçik iddiaya dair ərizəsi üzrə mülki işə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxaraq, M Ü Ə Y Y Ə N E T D İ: İddiaçı MMC Cavabdeh qarşı “pul” tələbinə dair kiçik iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək cavabdehdən iddiaçının xeyrinə 3195 manat əsas borc və 51,95 manat dövlət rüsumunun tutulması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddiaçı iddia tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilənin şərtlərinə əsasən cavabdehin alqı-satqı qiyməti 686(24 ay x 37,9 manat + 0 manat ilkin ödəniş) manat olan LG Paltaryuyan üçün ümumilikdə 686 manat olmaqla 623,6 manat ödənilməmiş hissə, 62,4 manat cərimə borcu, xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 1161 manat (18 ay x 64,5 manat + 0 manat ilkin ödəniş) Hoffman siac kondisioner üçün ümumilikdə 829 manat olmaqla ondan 754 manat ödənilməmiş hissə, 75 manat cərimə borcu, xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilənin şərtlərinə əsasən cavabdehin alqı-satqı qiyməti 1400,1 manat (24 ay x 55,9 manat + 58,5 manat ilkin ödəniş) olan Samsung Led tv üçün ümumilikdə 1352 manat olmaqla 1229,6 manat ödənilməmiş hissə, 122,4 manat cərimə borcu, 09.096.2021-ci il tarixli müqavilənin şərtlərinə əsasən cavabdehin alqı-satqı qiyməti 385,02 manat (18 ay x 21,39 manat + 0 manat ilkin ödəniş) olan Mikrodalğalı soba samsung üçün ümumilikdə 328 manat olmaqla 298,7 manat ödənilməmiş hissə, 29,3 manat cərimə borcu yaranmışdır. Tərəflər arasında tərtib olunmuş hər üç müqaviləyə edilmiş əlavənin 2-ci bəndinin şərtlərini pozduqda, müddəti keçmiş məbləğin hər növbəti təqvim gününə hesablanmış 1%-dək həcmində müştəri mübahisəsiz olaraq penya ödəyir. Bu günədək cavabdehə edilmiş müraciətlər bir nəticə verməmiş, müqavilələrin şərtlərini pozaraq qeyd olunan borcun ödənilməsini təmin etməmişdir. Borclunun cəmi ödədiyi məbləğ 949,82 manat təşkil edir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5.1-ci maddəsinin tələbinə uyğun olaraq Cavabdeh rəsmi qaydada bildiriş göndərilməsinə baxmayaraq cavabdeh tərəfindən iddiaya qarşı əsaslandırılmış etiraz və ona əlavə olunmuş sənədlər məhkəməyə təqdim edilməmişdir. Ərizəni və ona əlavə olunmuş sənədləri nəzərdən keçirərək, hesab edirəm ki, iddianın qiyməti beş min manatdan az olduğuna və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-4.1-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş hallar mövcud olmadığına görə iddia tələbinə sadələşdirilmiş qaydada baxılaraq təmin olunması barədə qətnamə çıxarılmalıdır. İş materiallarında olan və məhkəmə baxışında tədqiq edilmiş: "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilənin şərtlərinə əsasən cavabdehin alqı-satqı qiyməti 686(24 ay x 37,9 manat + 0 manat ilkin ödəniş) manat olan LG Paltaryuyan satmışdır. "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 1161 manat (18 ay x 64,5 manat + 0 manat ilkin ödəniş) Hoffman siac kondisioner satmışdır. "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 1400,1 manat (24 ay x 55,9 manat + 58,5 manat ilkin ödəniş) olan Samsung Led tv satmışdır. "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 09.096.2021-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 385,02 manat (18 ay x 21,39 manat + 0 manat ilkin ödəniş) olan Mikrodalğalı soba samsung satmışdır. Məhkəməyə təqdim edilmiş maliyyə və ödəniş cədvəlindən görünür ki, Cavabdeh iddiaçıya olan borcunun məbləği xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilənin şərtlərinə əsasən cavabdehin ümumilikdə 686 manat olmaqla 623,6 manat ödənilməmiş hissə, 62,4 manat cərimə borcu, xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən, ümumilikdə 829 manat olmaqla ondan 754 manat ödənilməmiş hissə, 75 manat cərimə borcu, xx.xx.2021-ci il tarixli müqavilənin şərtlərinə əsasən ümumilikdə 1352 manat olmaqla 1229,6 manat ödənilməmiş hissə, 122,4 manat cərimə borcu, 09.096.2021-ci il tarixli müqavilənin şərtlərinə əsasən cavabdehin ümumilikdə 328 manat olmaqla 298,7 manat ödənilməmiş hissə, 29,3 manat cərimə borcu yaranmışdır. Qəbzdən görünür ki, məhkəməyə iddia verilməsi üçün iddiaçı tərəfindən 51,95 manat dövlət rüsumu ödənilmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 601.1-ci maddəsinə əsasən əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilədə onun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutula bilər. Hissə-hissə ödəmə şərti ilə əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilə o halda bağlanmış sayılır ki, alqı-satqı müqaviləsinin digər mühüm şərtləri ilə yanaşı əşyanın qiyməti, ödənişlərin qaydası, müddətləri və məbləğləri nəzərdə tutulmuş olsun. Beləliklə, məhkəmə hesab edir ki, tərəflər arasında hissə-hissə ödəmə şərti ilə əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilələr bağlanmışdır. Belə ki, nisyə alqı-satqı müqaviləsinin əsas mühüm şərti satılan əşyalar haqqında razılaşmanın olması ilə yanaşı digər mühüm şərtləri: satılan malların qiyməti, ödənişlərin qaydası, müddətləri və məbləğləri müqavilələrdə nəzərdə tutulmuşdur. Azərbaycan Respublikası MM-nin 385.1-ci maddəsinə görə öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkətləri etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 442-ci maddəsinə görə öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunun ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Həmin Məcəllənin 445.1-ci maddəsinə görə icranı gecikdirmiş borclu gecikdirmə nəticəsində vurduğu zərər üçün kreditor qarşısında məsuliyyət daşıyır. Həmin Məcəllənin 445.2.1-ci maddəsinə görə öhdəliyin onun icrası üçün müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi borclunun icranı gecikdirməsi sayılır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə iddianın qiyməti iki min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə bu fəslə uyğun olaraq sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. Həmin Məcəllənin 284-5.3-cü maddəsinə görə ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxılmalı və həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmalıdır. Həmin Məcəllənin 284-6.1-ci maddəsinə əsasən, işə mahiyyəti üzrə baxan hakim tərəfindən iddianın təmin və ya rədd edilməsi haqqında qətnamə qəbul edilir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119-cu maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Yuxarıda göstərilənlərə əsaslanaraq və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216-220-ci maddələrini rəhbər tutaraq, Q Ə T E T D İ: Kiçik iddiaya dair ərizə təmin edilsin. Cavabdeh xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 623,6 (altı yüz iyirmi üç manat altmış qəpik) manat əsas borc, 62,4 (altmış iki manat qırx qəpik) cərimə borcu manat olmaqla cəmi 686 (altı yüz səksən altı) manat borc, xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən 754 (yeddi yüz əlli dörd) manat əsas borc, 75 (yetmiş beş) manat cərimə borcu olmaqla cəmi 829 (səkkiz yüz iyirmi doqquz) manat borc, xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləsinə əsasən 1229,6 (min iki yüz iyirmi doqquz manat altmış qəpik ) manat əsas borc, 122,4 (bir yüz iyirmi iki manat qırx qəpik) manat cərimə borcu olmaqla cəmi 1352 (min üç yüz əlli iki) manat borc, xx.xx.2021-ci il tarixli müqaviləyə əsasən 298,7 (iki yüz doxsan səkkiz manat yetmiş qəpik) manat əsas borc, 29,3 (iyirmi doqquz manat otuz qəpik) cərimə borcu manat olmaqla cəmi 328 (üç yüz iyirmi səkkiz) manat borc olmaqla, hər dörd müqavilə üzrə ümumilikdə 3195 (üç min doxsan beş) manat borc və 51,95 (əlli bir manat doxsan beş qəpik) manat məbləğində dövlət rüsumu iddiaçı "xxxx" MMC-nin xeyrinə tutulsun. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 ay müddətində Mingəçevir Şəhər Məhkəməsi vasitəsilə (Elektron Məhkəmə İnformasiya Sistemində yaradılan elektron kabinetdən istifadə edilməklə) Şəki Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında baxılmış işlər üzrə çıxarılmış məhkəmə qətnaməsindən şikayət verilməmişdirsə, qətnamə qəbul edildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Sədrlik edən Elza Cəbrayılzadə